Διάδοχος Φωτικῆς – Κατήχησις (Νόθος)

Τοῦ αὐτοῦ Διαδόχου ἐρωτήσεις καὶ ἀποκρίσεις. αʹ Ἐρ. Τί ἧν ἐν τῷ κόσμῳ πρὸ τοῦ τὸν κόσμον γενέσθαι; Ἀπ. Θεός, ὁ τὸν κόσμον ποιήσας. βʹ Ἐρ. Μήπω ὄντος τοῦ κόσμου, πῶς ἧν ἐν τῷ κόσμῳ; Ἀπ. Ὅτι, καὶ πρὸ τοῦ γενέσθαι, ἐν τῷ Θεῷ πάντως ὡς γεγονὼς ἧν ὁ κόσμος· καθὸ καὶ οἱ μήπω παραχθέντες ἄνθρωποι ἐν τῷ κόσμῳ, ὡς ἤδη γεγενημένοι εἰσὶ παρὰ τῷ Θεῷ.

Συνέστηκε γὰρ ἐν αὐτῷ τὰ πάντα καὶ τὰ μήπω κτισθέντα, εἰ καὶ μὴ καταλαμβάνονται παρ’ ἡμῶν. γ Ἐρ. Εἰ οὖν, ὡς λέγεις, ἐν τῷ κόσμῳ ἧν ὁ Θεὸς πρὸ τοῦ τὸν κόσμον γενέσθαι παρ’ αὐτοῦ, τί γέγονεν ὁ θεὸς ὅτε τὸν κόσμον τοῦτον παρήγαγεν; ἆρα διέστη τοῦ κόσμου; ἢ καὶ αὖθις ἐν τῷ κόσμῳ ἐστίν;

Ἀπ. Τόπῳ μὲν οὐ διέστη τῶν αὑτοῦ ποιημάτων ὁ ταῦτα ποιήσας Θεός· ποῦ γὰρ ὁ πανταχοῦ παρὼν καὶ τὰ πάντα τῆς ἰδίας πληρῶν θεότητος μεταστήσεται; τῇ δὲ φύσει καὶ τῇ οὐσίᾳ καὶ τῇ ὑποστάσει καὶ τοῖς λοιποῖς ἰδιώμασι πάσης κτιστῆς ὑπέρκειται φύσεως· καὶ ἀμετρήτως καὶ ἀκαταλήπτως ταύτης διέστηκεν. δʹ Ἐρ. Πῶς, τόπῳ μὴ διεστηκὼς ἀλλὰ πανταχοῦ, ὡς λέγεις, παρών, ἀποκεχωρισμένος τῶν πάντων ἐστίν;

Ἀπ. Δυσνόητον μὲν τὸ ἐρώτημα, οὐ μέντοι γε δύσφραστον· Θεῷ δὲ ἀδυνατεῖ οὐδέν· ὅθεν δυνατός ἐστι καὶ περὶ τούτου πληροφορῆσαί σε. Ἀλλ’ ἄκουε συνετῶς· καθάπερ ὁ νοῦς ἡμῶν τῶν ἀνθρώπων οὔτε συνέχεται ὑπὸ τοίχων οὔτε τόπῳ περιορίζεται, ἀλλὰ τὸ μὲν σῶμα οἰκίσκῳ ἐγκλείεται καὶ δεσμοῖς περισφίγγεται, αὐτὸς δ’ ἐκτός ἐστι τούτων καὶ ἐλευθερίως πανταχοῦ περίεισι, μήτε τοῦ σώματος χωριζόμενος μήτε τῆς οἰκίας μακρὰν γινόμενος, ἀλλ’ οἱονεὶ καὶ σύνεστι τούτοις κεχωρισμένος καὶ κεχώρισται ἡνωμένος αὐτοῖς, οὕτω καὶ ὁ θεὸς πανταχοῦ καὶ ἐν πᾶσίν ἐστιν καὶ ἔξω πάντων· καὶ οὐδαμοῦ τῇ φύσει καὶ τῇ οὐσίᾳ καὶ τῇ δόξῃ ἐστίν· ἀπερίγραπτος γάρ. εʹ Ἐρ. Ὁ οὖν ἀπερίγραπτος πῶς τὰ πάντα πληροῖ; ὁ δὲ τὰ πάντα πληρῶν πῶς ἀπερίγραπτος καὶ οὐδαμοῦ ἐστιν;