Μέγας Φώτιος – Εἰς τὴν πρὸς Ἑβραίους ἐπιστολήν (ἐν ταῖς σειραῖς)

Hebr 10,36 〈Θέλημα θεοῦ〉 τὸ πιστεύειν εἰλικρινῶς εἰς αὐτὸν καὶ πράττειν τὰς ἀρετὰς καὶ ἔτι τὸ ὑπὲρ αὐτῶν καιροῦ καλοῦντος μέχρις αἵματος ἀγωνίζεσθαι· οἱ γὰρ τοιοῦτοι 〈κομίζονται τὴν ἐπαγγελίαν.〉 Hebr 11,4 〈Τὸ δι᾽ αὐτῆς ἀποθανὼν ἔτι λαλεῖται,〉 ἢ ὅτι αὕτη ἡ θυσία κατέστη τῷ ἀδελφῷ εἰς βασκανίας πρόφασιν καὶ φθόνου, ὁ δὲ ἔτεκε τὸν φόνον· ἢ ὅτι 〈δι᾽ αὐτῆς λαλεῖται,〉 καίτοι 〈ἀποθανών·〉 αὕτη γὰρ γέγονεν αἰτία τοῦ ἀείμνηστον καὶ ἀλάθητον εἶναι τὸν Ἄβελ. ἢ εἴ τις ἀκριβέστερον ἐπισκοπήσοι ἀμφότερα, ἀπὸ κοινοῦ λαμβανομένου, τὸ 〈δι᾽ αὐτῆς〉 οἷον κατά τε τοῦ 〈ἀποθανὼν〉 καὶ τοῦ 〈λαλεῖται.〉 Ἔτι λαλεῖται. ἀείμνηστός ἐστιν· οὐκ ἐᾷ αὐτὸν ἡ πρᾶξις αὐτοῦ ἡ ἐκ πίστεως εἰς λήθην, φησίν, ἐλθεῖν.

Hebr 11,13 Οὕτω, φησίν, αὐταῖς ἐπίστευον, 〈πόρρωθεν ἰδόντες〉 δι᾽ ἐλπίδος, ὅτι καὶ ἔχαιρον ἐπ᾽ αὐταῖς, καὶ μονονουχὶ περιπλεκόμενοι κατησπάζοντο. Hebr 11,19 〈Τὸ ὅθεν αὐτὸν καὶ ἐν παραβολῇ ἐκομίσατο〉 δυνατὸν καὶ οὕτως ἐννοῆσαι· ὅθεν καὶ τὸν Ἰσαὰκ ὁ Ἀβραὰμ 〈ἐν παραβολῇ ἐκομίσατο.〉 ἐπεὶ γάρ, φησίν, ἄφατόν τινα τὴν ὑπακοὴν ἐπεδείξατο καὶ πίστιν νικῶσαν καὶ αὐτῆς τοὺς νόμους τῆς φύσεως, ἀπολαμβάνει πάλιν τὸν υἱόν, οὐχ οἷον προσήνεγκεν ἀλλὰ μετὰ μεγάλης προσθήκης καὶ ἀξίας τῆς αὐτοῦ πίστεως· ἐκομίσατο γὰρ αὐτὸν φέροντα παραβολὴν καὶ ὁμοίωσιν τὴν πρὸς τὸν υἱὸν τοῦ θεοῦ καὶ θεόν· τοιαῦτα γὰρ ἡ πίστις δύναται κατορθοῦν. εἰ δὲ τὸ 〈ἐν παραβολῇ〉 κοινὸν ἐκλάβοις τοῦ τε Ἀβραὰμ καὶ τοῦ Ἰσαάκ, ὅτι ὁ μὲν εἰς τύπον τοῦ πατρὸς καὶ εἰς παραβολὴν καὶ ὁμοίωσιν διὰ τῆς προσαγωγῆς τοῦ παιδὸς ἐχρημάτισεν, ὁ δὲ Ἰσαὰκ εἰς τύπον τοῦ υἱοῦ, καὶ οὕτως ἡ προειρημένη εὐοδοῦται διάνοια. τοσοῦτον κέρδος, φησί, προσεξένησε τῷ Ἀβραὰμ ἡ πίστις αὐτοῦ, ὅτι τὸν υἱὸν προσενέγκας μετὰ μεγίστης προσθήκης ἐκομίσατο. ποίας ταύτης;

τὸ 〈ἐν παραβολῇ〉 αὐτὸν καὶ ὁμοιώσει τῆς τε πρὸς τὸν πατέρα καὶ τῆς πρὸς τὸν υἱὸν ἀνακομίσασθαι, τοῦτ᾽ ἔστιν ἐκομίσατο τὸν υἱὸν ἐπὶ τηλικούτῳ κέρδει, ἐφ᾽ ᾧ τύπον ἀμφοτέρους γενέσθαι τῆς προσαγωγῆς ἣν εὐδόκησεν ὁ πατὴρ τελεσθῆναι ἐπὶ τῷ υἱῷ. 〈Ἢ ἐν παραβολῇ ἐκομίσατο〉 ὁ θεὸς τὸν Ἰσαάκ, τοῦτ᾽ ἔστι διὰ τὴν πίστιν καὶ τὸ πρόθυμον τοῦ Ἀβραάμ, καίτοι κριοῦ προσαχθέντος καὶ τότε οὐ παρὰ τοῦ Ἀβραὰμ κομισθέντος, ἀλλὰ παρὰ τοῦ θεοῦ τοῦ καὶ κομισαμένου, ὅμως οὖν οὕτως ὁ θεὸς ἐδέξατο τὴν θυσίαν, ὡς τὸν Ἰσαὰκ αὐτὸν κομισάμενος διὰ τῆς παραβολῆς καὶ παρενθήκης τοῦ κριοῦ. διό φησιν· 〈ὅθεν αὐτόν,〉 οἷον τὸν Ἰσαάκ, 〈ἐκομίσατο ἐν τῇ παραβολῇ〉 καὶ καρενθήκῃ τοῦ κριοῦ, τοῦτ᾽ ἔστιν ὡς τελειωθεῖσαν τὴν πρόθεσιν καὶ τῆς πίστεως αὐτοῦ τὸ πρόθυμον, οὕτως ἐδέξατο τὴν θυσίαν τοῦ Ἀβραὰμ ὁ θεός.

Hebr 11,21 Ἐνταῦθα, φησίν, οὐ μόνον εἶπεν, ἀλλὰ καὶ οὕτως ἐθάρρει τοῖς ἐσομένοις ὡς καὶ ἐν τῷ ἔργῳ αὐτὸ ἐπιδεῖξαι· ἐπειδὴ γὰρ ἔμελλεν ἀπὸ τοῦ Ἐφραῒμ ἀνίστασθαι βασιλεὺς ἕτερος, διὰ τοῦτο, φησί, καὶ 〈προσεκύνησεν ἐπὶ τὸ ἄκρον τῆς ῥάβδου αὐτοῦ,〉 τοῦτ᾽ ἔστι καὶ γέρων ὢν ἤδη προσκυνεῖ τῷ Ἰωσήφ, τὴν παντὸς τοῦ λαοῦ προσκύνησιν δηλῶν τὴν ἐσομένην αὐτῷ. καὶ τοῦτο ἐξέβη ἤδη, ὅτε αὐτῷ οἱ ἀδελφοὶ προσεκύνησαν, ἐκβήσεσθαι δὲ ἔμελλεν ὕστερον διὰ τῶν δέκα φυλῶν.

Hebr 11,26 Τί ἐστι 〈τὸν ὀνειδισμὸν τοῦ Χριστοῦ;〉 τοῦτ᾽ ἔστι τὸ ὀνειδίζεσθαι τοιαῦτα δεικνὺς τὸν ὀνειδισμὸν ὃν ὁ Χριστὸς ὑπέμεινεν. ἢ ὅτι διὰ τὸν Χριστὸν ὑπέμεινεν—ἡ γὰρ 〈πέτρα ἦν ὁ Χριστός〉—· εἰκὸς γὰρ ἦν κἀκεῖνον ὀνειδίζεσθαι, ὅτε ἤκουσεν· 〈μὴ ἀνελεῖν με σὺ θέλεις ὃν τρόπον ἀνεῖλες χθὲς τὸν Αἰγύπτιον;〉 τοῦτό ἐστιν 〈ὀνειδισμὸς τοῦ Χριστοῦ,〉 μέχρι τέλους καὶ ἐσχάτης ἀναπνοῆς πάσχειν κακῶς, ὥσπερ αὐτὸς ὠνειδίζετο καὶ ἤκουσεν· 〈εἰ υἱὸς εἶ τοῦ θεοῦ, κατάβηθι ἀπὸ τοῦ σταυροῦ·〉 ἀμφότεροι γὰρ ὑπὸ τῶν ἰδίων συμφυλετῶν ὑπὲρ ὧν εὐηργέτουν ὠνειδίζοντο.

Hebr 11,3 Ἐνταῦθα περὶ τοῦ Δαυίδ, οἶμαι, λέγει. 〈δικαιοσύνην〉 δὲ τὴν φιλανθρωπίαν ἐκάλεσεν. Hebr 12,25 〈Ἢ τὸν ἐπὶ γῆς χρηματίζοντα,〉 τὸν τὰ γήϊνα καὶ παρερχόμενα ὑπισχνούμενον· γῆν ῥέουσαν γάλα καὶ μέλι, ἐχθρῶν ἐπικράτειαν, εὐπαιδίαν καὶ βίον μακροχρόνιον. 〈ἀπ᾽ οὐρανοῦ〉 δὲ λαλεῖ ὁ αὐτὸν τὸν οὐρανὸν εἰς κληρονομίαν ἐπαγγελλόμενος, ὁ τῆς ἀφράστου δόξης ἐκείνης καὶ ἀπεράντου τὴν ἀπόλαυσιν χαριζόμενος. Ἢ δύναται τὸ 〈ἐπὶ γῆς〉 εἰρῆσθαι 〈χρηματίζειν,〉 ὅτι σχεδὸν πάντα τῆς διὰ Μωϋσέως νομοθεσίας σωματικοὶ καθαρμοὶ ἐχρημάτιζον· ἡ δὲ νέα καὶ διὰ Χριστοῦ δοθεῖσα ἡμῖν νομοθεσία ψυχῆς ἐστι καθάρσιον καὶ φωτισμός. 〈ἐπὶ γῆς〉 οὖν ἐστιν ἐκεῖνα κεχρηματισμένα, ὅτι ταπεινὰ καὶ περὶ ὑλῶδες σκήνωμα στρεφόμενα· 〈ἀπ᾽ οὐρανοῦ〉 δὲ ταῦτα, ὅτι θεῖα καὶ ὑψηλὰ καὶ τὸ θεοειδὲς τὴν ψυχὴν ἐκκαθαίροντα καὶ εἰς οὐρανοὺς ἀναφέροντα.

Hebr 13,10—13 Τοῦτο πρὸς τοὺς ἐπαπορήσαντας ἄν· πῶς λέγεις· 〈ἔχεις θυσιαστήριον;〉 τί γὰρ ἐτύθη ἐν αὐτῷ; καὶ γὰρ καὶ αὐτὸς ὁ Χριστός, ὃν ἄνω καὶ κάτω περιάγεις ὅτι ἐτύθη, ὅτι θυσία γέγονεν ὑπὲρ τοῦ κόσμου καὶ προσφορά, οὐδ᾽ αὐτὸς οὖν ἐν τῷ θυσιαστηρίῳ σου τέθυται· φανερὸν γάρ, ὅτι 〈ἔξω〉 τῆς πόλεως Ἰερουσαλὴμ 〈ἔπαθεν.〉 πρὸς οὖν τούτους· ναί, φησίν, ἔξω μὲν ἔπαθεν, ἀλλὰ διὰ τούτου μᾶλλον κατασκευάζεται ὅτι 〈ἔχομεν θυσιαστήριον.〉 καὶ γὰρ καὶ παρ᾽ ὑμῖν οὐκ ἐν αὐτοῖς τοῖς θυσιαστηρίοις 〈κατακαίεται〉 τῶν θυομένων 〈τὰ σώματα,〉 ἀλλ᾽ 〈ἔξω τῆς παρεμβολῆς.〉 καὶ ἔτι διὰ τοῦτο 〈ἔξω τῆς πύλης ἔπαθεν,〉 ἵνα πάντας, καὶ μὴ μόνους τοὺς ἱερεῖς ἁγιάσῃ. εἰ δὲ θυσία γέγονεν ὑπὲρ πάντων, πῶς οὐχὶ καὶ θυσιαστήριον ἐστιν; Τὸ δὲ 〈ἵνα ἁγιάσῃ τὸν λαόν,〉 καὶ ἄλλην ἔννοιαν δίδωσιν. εἶπον, φησίν, ὅτι 〈οἱ τῇ σκηνῇ λατρεύοντες οὐκ ἔχουσιν ἐξουσίαν φαγεῖν〉 ἐκ τοῦ θυσιαστηρίου ἡμῶν, οὐχ ὅτι ἀδύνατον αὐτοῖς τοῦτο, ἀλλ᾽ ὅτι κατὰ γνώμην ἑαυτῶν ἀναξίους ἑαυτοὺς ἀποφαίνουσιν, ἐπεί—τό γε ἀπὸ τῆς φιλανθρωπίας τοῦ Χριστοῦ—οὐ μόνον οὐ κεκώλυται, ἀλλὰ καὶ δι᾽ αὐτὸ τοῦτο πέπονθεν 〈ἵνα ἁγιάσῃ,〉 φησίν, οὐχὶ τόνδε ἢ τόνδε ἀλλὰ σύμπαντα 〈τὸν λαόν,〉 καὶ ποιήσῃ αὐτοὺς ἐξουσίαν ἔχειν καὶ ἐκ τοῦ θυσιαστηρίου αὐτοῦ ἐσθίειν, 〈ἔξω τῆς πύλης ἔπαθεν.〉