Όγδοος λόγος στη σειρά, με γράμμα του το θήτα. Η απροσπάθεια γέννα νέκρωση των παθών μας· και αν κανείς δε την κρατά με κόπο και με πόνο, ούτε από τα πάθη του λυτρώνεται ποτέ του. Και τώρα ευλόγησε λοιπόν την ανάγνωση, πάτερ. Αυτός που έφτασε στην απροσπάθεια, είναι συνεχώς στραμμένος στο Θεό μέσω της θεωρίας. […]
Το ήτα είναι έβδομο γράμμα του αλφαβήτου, κι ο λόγος ο αντίστοιχος, περί απροσπαθείας. Η απροσπάθεια γεννιέται απ’ την ελπίδα κι αποτελεί φυγή από τον κόσμον όλο. Τώρα λοιπόν ευλόγησε την ανάγνωση, πάτερ. Η απροσπάθεια (ελευθερία από εμπαθείς κλίσεις) πηγάζει από την ελπίδα· επειδή εκείνος που ελπίζει να επιτύχει άλλου αιώνιο πλούτο, εύκολα περιφρονεί αυτόν […]
Τώρα ο τέταρτος, για την ευσέβεια είναι λόγος ο παρών, που έχει γράμμα το δέλτα, δηλαδή το επόμενο ψηφίο. Αυτός ο λόγος την εγκράτεια περιέχει, που είναι η αρχή στους οκτώ αντιπάλους των οκτώ παθών, μαζί με τη σωφροσύνη. Αυτές οι δυο της ευσέβειας είναι έργα. Τώρα λοιπόν ευλόγησε την ανάγνωση, πάτερ. Είναι γνωστό ότι […]
Το γάμμα είναι τρίτο στα στοιχεία, και λόγος ιδού τρίτος για το φόβο. Είναι δύο ειδών ο φόβος του Κυρίου· ο ένας εισαγωγικός, φυλάει απ’ την κακία, τέλειος ο άλλος, κι οδηγεί σε πρόθυμη εργασία. και τώρα ευλόγησε λοιπόν την ανάγνωση, πάτερ. Η γαστριμαργία είναι η πρώτη από τους οκτώ πρωταρχικούς λογισμούς της κακίας. Ο […]
Οι λογισμοί έχουν διαφορές μεταξύ τους σε όλα, και άλλοι είναι αναμάρτητοι, ενώ άλλοι όχι. Για παράδειγμα, η λεγόμενη προσβολή, δηλαδή η ενθύμηση του καλού ή του κακού, η οποία ούτε αμοιβή, ούτε κατηγορία έχει. Την ακολουθεί ο λεγόμενος συνδυασμός, δηλαδή η συνομιλία με το λογισμό, ή για συγκατάθεση, ή για αποβολή του λογισμού. Αν […]
Η ψεύτικη γνώση είναι εκείνη που νομίζει ότι γνωρίζει εκείνα που ποτέ δεν έμαθε. Αυτή είναι χειρότερη από την τέλεια άγνοια, λέει ο Χρυσόστομος, γιατί δεν καταδέχεται να διδαχθεί από άλλον και να διορθωθεί, νομίζοντας η παγκάκιστη ότι είναι ορθή. Γι’ αυτό λένε οι Πατέρες ότι, εκείνα που βρίσκονται μέσα στις θείες Γραφές οφείλομε να […]
Η θεία Γραφή πολλές φορές επαναλαμβάνει το ίδιο ρητό, και δεν είναι πολυλογία, αλλά το κάνει από φιλανθρωπία, για να οδηγεί με τη συχνότερη υπενθύμιση τους πιο αμελείς στη μνήμη και κατανόηση των λεγομένων με παράδοξο τρόπο, και για να μη διαφύγει την ακοή ο λόγος από τη συντομία και τη μικρότητα του ρητού. Τούτο […]
Κάθε άνθρωπος έχει ανάγκη προπάντων από υπομονή, όπως η γη από βροχή, λέει ο Μέγας Βασίλειος, για να βάλει πάνω σ’ αυτή το θεμέλιο, που λέει ο Απόστολος, δηλαδή την πίστη(Εβρ. 6, 1), και πάνω στην πίστη κτίζει σιγά-σιγά η διάκριση σαν έμπειρος οικοδόμος το σπίτι της ψυχής. Βάζει λοιπόν συνεχώς λάσπη από τη γη […]
Γι’ αυτό έχομε χρέος να ευχαριστούμε πάντοτε το Θεό όλοι οι άνθρωποι, για τις ευεργεσίες Του, τις γενικές και τις ειδικές, τις ψυχικές και τις σωματικές. Οι γενικές είναι τα τέσσερα στοιχεία (ο αέρας, το χώμα, το νερό και η φωτιά) και όλα όσα προέρχονται από αυτά, και όλα τα θαυμάσια και εξαίσια πράγματα του […]
Αν όμως θελήσει κανείς, βάζει πάλι αρχή με τη μετάνοια. «Έπεσες;» λέει κάποιος άγιος· «Σήκω. Έπεσες πάλι; Και πάλι σήκω, χωρίς να απελπίζεσαι για τη σωτηρία σου ό,τι και να γίνει. Ούτε να παραδίνεις τον εαυτό σου θεληματικά στον εχθρό· αρκεί η υπομονή σου αυτή και η αυτομεμψία για να σωθείς». «Ήμαστε, λέει ο Απόστολος, […]