Πατερικές αναφορές στο Α΄ ΠΡΟΣ ΚΟΡΙΝΘΙΟΥΣ 1:9

Εάν όμως, επειδή προσκυνούμε εν Πνεύματι, δεν προσκυνάς το Πνεύμα, και επειδή προσκυνούμε εν αληθεία, δεν προσκυνάς την αλήθεια, και νομίζεις ότι ελαττώνεται η αξία του Πνεύματος επειδή εν αυτώ ομολογούμε τον Υιό ως Κύριο, τότε θα ελαττώσεις και την αξία του Πατρός, επειδή «κανείς δεν έρχεται προς τον Υιό, εάν δεν τον ελκύσει προς αυτόν ο ουράνιος Πατήρ». Διότι αυτό έχει γραφεί στο Ευαγγέλιο· και ο Απόστολος αναφωνεί: «Πιστός είναι ο Θεός, διά του οποίου κληθήκατε σε κοινωνία με τον Υιό Του». Και ο ίδιος ο Πατήρ διά των προφητών λέγει προς τον ίδιο τον Υιό: «Ιδού, προσήλυτοι θα έλθουν σε εσένα δι' εμού». Εάν λοιπόν καλούμαστε προς τον Υιό και διά του Πατρός, δεν ελαττώνεται επομένως η αξία του Πνεύματος εξαιτίας αυτού. Προσαγόμαστε διά του Πνεύματος. Διάβασε τις Γραφές και μάθε ότι, όπως ακριβώς οδηγούμαστε διά του Πατρός προς τον Υιό, έτσι και διά του Υιού προς τον Πατέρα. Διότι η πορεία αντιστρέφεται, όπως έχει αποδειχθεί προηγουμένως.

Προς εκείνους που ισχυρίζονται ότι το «εξ ου» και το «δι' ου» διαφέρουν, και αποδίδουν το μεν «εξ ου» στον Πατέρα, το δε «δι' ου» στον Υιό, ως κατώτερο. Βρίσκουμε όμως από τις Γραφές ότι και για τον Πατέρα λέγεται το «δι' ου», και για τον Υιό το «εξ ου», και ομοίως για το Πνεύμα. Σχετικά με τον Πατέρα ο Απόστολος λέει: «Πιστός είναι ο Θεός, δι' ου κληθήκατε σε κοινωνία με τον Υιό του». Αλλού: «Παύλος, απόστολος του Ιησού Χριστού διά θελήματος Θεού»· και πάλι: «Ώστε δεν είσαι πλέον δούλος, αλλά υιός· και αν είσαι υιός, είσαι και κληρονόμος διά του Θεού». Καθώς και το: «Όπως ακριβώς αναστήθηκε ο Χριστός διά της δόξης του Πατρός». Και πάλι, όταν γεννήθηκε ο Κάιν, η Εύα είπε: «Απέκτησα άνθρωπο διά του Θεού». Και πάλι, στον Ιωσήφ μέσα στη φυλακή, δεν δόθηκε η εξήγηση διά του Θεού; Σχετικά με τον Υιό, από την προφητεία του Ησαΐα, ο Παύλος είπε: «Διότι εξ αυτού, και δι' αυτού, και εις αυτόν είναι τα πάντα». Εάν δε ο αιρετικός φέρει αντίρρηση στο γεγονός ότι η έκφραση «δι' ου» έχει λεχθεί για τον Θεό Πατέρα, οφείλει να αποδώσει την ίδια αξία και στον Υιό· και πάλι προς τους Εφεσίους ο Απόστολος αναφέρει: «Αληθεύοντες δε με αγάπη, ας αυξηθούμε σε όλα προς αυτόν, εξ ου όλο το σώμα συναρμολογείται», και τα εξής.

Το ότι, εξάλλου, η Γραφή αποδέχεται την έκφραση «δι' ου» ομοίως και για τον Πατέρα και για τον Υιό και για το Άγιο Πνεύμα, πρέπει τώρα να αποδειχθεί. Προκειμένου μεν για τον Υιό, θα ήταν περιττό να προσκομίσουμε μαρτυρίες, τόσο επειδή είναι γνωστό, όσο και επειδή αυτό ακριβώς υποστηρίζεται και από τους αντιπάλους. Εμείς, όμως, αποδεικνύουμε ότι το «δι' ου» έχει ταχθεί και για τον Πατέρα. «Πιστός», λέει, «είναι ο Θεός, δι' ου κληθήκατε σε κοινωνία με τον Υιό του». Και: «Παύλος, απόστολος του Ιησού Χριστού διά θελήματος Θεού».

Ας κατανοήσουμε, λοιπόν, τον απόστολο και αρχιερέα της ομολογίας μας, τον Ιησού, ο οποίος είναι πιστός σε Εκείνον που τον κατέστησε· αρχιερέα, δηλαδή, και απόστολο, ο οποίος έγινε πιστός μέχρι θανάτου, και μάλιστα θανάτου σταυρικού, ταπεινώνοντας τον εαυτό του σύμφωνα με την ευδοκία του Πατέρα, ώστε να καταστήσει και εμάς μιμητές του, για να μη φοβόμαστε να υπομείνουμε τον θάνατο για χάρη του, αν αυτός έρθει σε κάποιους καιρούς εξαιτίας της ευσέβειας και της υπακοής κάποιου στον Θεό. Σε αυτό θα μας βοηθήσει και ο μακάριος Πέτρος, λέγοντας τα εξής: «Διότι σε αυτό κληθήκατε, επειδή και ο Χριστός πέθανε για εμάς, αφήνοντάς μας υπόδειγμα, για να ακολουθήσετε τα ίχνη του», και ο ίδιος ο Σωτήρας λέει: «Εάν κάποιος θέλει να έρθει οπίσω μου, ας απαρνηθεί τον εαυτό του, ας σηκώσει τον σταυρό του και ας με ακολουθήσει». Το γεγονός, ωστόσο, ότι ο Υιός ονομάστηκε πιστός, δεν θα αδικούσε καθόλου τη δόξα του, διότι θα μπορούσε κανείς να διαπιστώσει ότι η λέξη αυτή είναι θεοπρεπέστατη και αποδίδεται ακόμη και στον ίδιο τον Θεό και Πατέρα. Είναι γραμμένο, εξάλλου, ότι: «Ο Θεός είναι πιστός και δεν υπάρχει αδικία σε αυτόν, δίκαιος και όσιος είναι ο Κύριος»· και κάποιος από τους μαθητές του Χριστού είπε: «Ώστε και εκείνοι που πάσχουν σύμφωνα με το θέλημα του Θεού, ας παραδίδουν τις ψυχές τους στον πιστό Κτίστη», και βέβαια ο Παύλος λέει: «Πιστός είναι ο Θεός, μέσω του οποίου κληθήκατε σε κοινωνία με τον Υιό του».

Διότι «πιστός είναι», λέει, «ο Θεός, μέσω του οποίου κληθήκατε σε κοινωνία με τον Υιό του», και «Ο Παύλος, απόστολος του Ιησού Χριστού διά θελήματος Θεού»· και πάλι προς κάποιους ο Παύλος γράφει: «Ώστε δεν είσαι πλέον δούλος, αλλά υιός· και αν είσαι υιός, είσαι και κληρονόμος διά του Θεού». Όλα αυτά βεβαίως αναφέρονται στο πρόσωπο του Θεού και Πατέρα, και ασφαλώς κανείς δεν θα έφτανε σε τέτοιο βαθμό παραφροσύνης, εκτός αν συμμεριζόταν τα φρονήματα των προαναφερθέντων, ώστε να ισχυριστεί ευλόγως ότι η έννοια και η πράξη της υπηρεσίας αποδίδονται και στην ίδια τη δόξα του Πατέρα, επειδή χρησιμοποιήθηκε και για αυτόν η έκφραση «διά του οποίου» (δι' ου). Διότι η Αγία Γραφή ενίοτε δεν στέκεται με αυστηρότητα στις λέξεις, χωρίς να αδικεί καθόλου το υποκείμενο, αλλά αποδίδει με κάπως καταχρηστικό τρόπο τα ρήματα και τις εκφράσεις στα νοήματα, με σκοπό να τα καταστήσει σαφή όπως θεωρεί σωστό. Πλην όμως είναι ωφέλιμο να προσθέσουμε σε αυτά και το εξής: «Η δόξα του Κυρίου κρύβει τον λόγο»· διότι κάθε δύναμη των λόγων είναι ανεπαρκής για την ακριβή εξήγηση της άρρητης και θεοπρεπούς δόξας. Γι' αυτό δεν πρέπει να σκανδαλιζόμαστε από την ταπεινότητα των εκφράσεων, αλλά μάλλον πρέπει να ομολογούμε ότι η θεία και ανέκφραστη φύση υπερβαίνει και τη δύναμη της γλώσσας και την οξύτητα κάθε νου· διότι με αυτόν ακριβώς τον τρόπο θα επιδείξουμε μεγάλη ευσέβεια.

Ότι η λέξη «πιστός» δεν θέλει να σημάνει τίποτε άλλο παρά το ότι είναι αληθινός και αναλλοίωτος. Δικαίως ο Σωτήρας ονομάζεται πιστός, επειδή προσέφερε μία θυσία υπέρ πάντων, πάντοτε την ίδια και μη μεταβαλλόμενη. «Διότι, αφού πέθανε μία φορά για εμάς, δεν θα γνωρίσει θάνατο για δεύτερη φορά». Και πάλι ο Απόστολος γράφοντας επιστολή σε κάποιους λέει: «Πιστός είναι ο Θεός, μέσω του οποίου κληθήκατε σε κοινωνία με τον Υιό του». Ομοίως ο Πέτρος: «Ώστε και εκείνοι που πάσχουν ας εμπιστεύονται τις ψυχές τους στον πιστό Δημιουργό». Ο Απόστολος προς τους Θεσσαλονικείς: «Πιστός είναι εκείνος που μας καλεί, ο οποίος και θα το πράξει». Και ομοίως προς άλλους: «Εάν εμείς απιστήσουμε, εκείνος παραμένει πιστός». Διότι δεν είναι δυνατόν να αρνηθεί τον εαυτό του. Πιστός λοιπόν είναι ο Χριστός, διότι, αν και έγινε άνθρωπος, παρέμεινε ο ίδιος, χθες, σήμερα και στους αιώνες· και είναι πιστός με τον ίδιο τρόπο που και ο Πατέρας ονομάζεται πιστός στις Θείες Γραφές.

Ο απόστολος Παύλος, παρουσιάζοντάς το, λέει: «Πιστός είναι ο Θεός, από τον οποίο κληθήκατε σε κοινωνία με τον Υιό του, τον Ιησού Χριστό». Διότι, εφόσον ο Θεός ονομάζεται πιστός, και εσύ λαμβάνεις αυτήν την ονομασία, αποκτώντας μέγα αξίωμα. Όπως δηλαδή ο Θεός ονομάζεται αγαθός, δίκαιος, παντοκράτωρ και δημιουργός των πάντων, έτσι ονομάζεται και πιστός. Αναλογίσου, λοιπόν, σε ποιο αξίωμα ανεβαίνεις, εφόσον πρόκειται να γίνεις κοινωνός μιας προσωνυμίας του Θεού.

Και πάλι: «αν όμως πεθάναμε», λέει, «μαζί με τον Χριστό, πιστεύουμε ότι και θα συζήσουμε με αυτόν, γνωρίζοντας ότι ο Χριστός, αφού αναστήθηκε από τους νεκρούς, δεν πεθαίνει πλέον· ο θάνατος δεν τον κυριεύει πια», και ξανά: «το δε χάρισμα του Θεού είναι ζωή αιώνια εν Χριστώ Ιησού τω Κυρίω ημών». Επομένως, η αιώνια ζωή δεν θα μας χορηγηθεί με κανέναν άλλο τρόπο παρά μόνο «εν Χριστώ Ιησού τω Κυρίω ημών»· και η ελπίδα μας δεν είναι απλώς να ζήσουμε, αλλά να δοξαστούμε μαζί του, να κληρονομήσουμε μαζί του και να συμβασιλεύσουμε μαζί του· διότι τα πάντα θα υπάρξουν για εμάς μέσα από την κοινωνία μαζί του. Αυτό διδάσκει ο ίδιος λέγοντας: «πιστός είναι ο Θεός, μέσω του οποίου κληθήκατε σε κοινωνία με τον Υιό του, τον Ιησού Χριστό τον Κύριό μας». Το ποια είναι δε αυτή η κοινωνία, το φανερώνει λέγοντας: «και μας συνέγειρε και μας συνεκάθισε στα επουράνια εν Χριστώ Ιησού, για να επιδείξει στους επερχόμενους αιώνες τον υπερβάλλοντα πλούτο της χάριτός του με την αγαθότητά του προς εμάς εν Χριστώ Ιησού». Ο ίδιος πάλι δίδασκε και αυτά για τον Σωτήρα, λέγοντας: «αυτός δε, επειδή μένει αιώνια, έχει την ιερωσύνη απαράβατη· γι' αυτό και μπορεί να σώζει ολοκληρωτικά εκείνους που προσέρχονται μέσω αυτού στον Θεό, ζώντας πάντοτε για να μεσιτεύει υπέρ αυτών». Όχι μόνο αυτό, αλλά έλεγε επίσης ότι και ο Μελχισεδέκ μένει ιερέας «στο διηνεκές», επειδή έχει παρομοιαστεί «με τον Υιό του Θεού».

Πιστός είναι ο Θεός, διά του οποίου κληθήκατε σε κοινωνία με τον Υιό του. Ω, πόσο σπουδαία πράγματα είπε εδώ! Τι μέγεθος δωρεάς φανέρωσε! Κληθήκατε σε κοινωνία με τον Μονογενή, και παραχωρείτε τους εαυτούς σας σε ανθρώπους; Τι είναι χειρότερο από αυτή την αθλιότητα; Και πώς κληθήκατε; Διά του Πατρός. Διότι, επειδή συνεχώς έλεγε «δι' αυτού» και «εν αυτώ» για τον Υιό, για να μη νομίσουν ότι αναφέρεται σε αυτόν ως κατώτερο, το απέδωσε στον Πατέρα. Διότι δεν κληθήκατε, λέει, διά του τάδε και του τάδε, αλλά διά του Πατρός, διά του οποίου και πλουτίσατε. Πάλι λέει «κληθήκατε», δεν προσήλθατε από μόνοι σας. Και τι σημαίνει: «Σε κοινωνία με τον Υιό του»; Άκουσέ τον να λέει το ίδιο πράγμα πιο ξεκάθαρα κάπου αλλού: «Εάν υπομένουμε, θα συμβασιλεύσουμε· εάν πεθάνουμε μαζί του, θα ζήσουμε και μαζί του». Έπειτα, επειδή είπε κάτι σπουδαίο, πρόσθεσε και έναν συλλογισμό που παρέχει αναντίρρητη βεβαιότητα: «Διότι πιστός είναι ο Θεός», λέει· δηλαδή αληθινός. Και εάν είναι αληθινός, αυτά που υποσχέθηκε θα τα πράξει· και υποσχέθηκε να μας κάνει κοινωνούς του μονογενούς Υιού· διότι για τον σκοπό αυτόν μας κάλεσε· διότι τα χαρίσματα και η κλήση του Θεού είναι αμεταμέλητα. Αυτά δε τα προοικονομεί τώρα στον λόγο του, ώστε να μην πέσουν σε απόγνωση μετά τη σφοδρότητα των κατηγοριών. Διότι οπωσδήποτε όσα προέρχονται από τον Θεό θα εκπληρωθούν, εάν εμείς δεν αφηνιάσουμε υπερβολικά· όπως ακριβώς οι Ιουδαίοι, οι οποίοι αν και καλούνταν, δεν ήθελαν να δεχθούν τα αγαθά.

γ'. Αλλά ο Υιός ούτε κατώτερος είναι, ούτε υπολείπεται της ουσίας του Πατρός. Γι' αυτόν τον λόγο όχι μόνο αυτά τόλμησε να πει ο Παύλος για αυτόν, αλλά και άλλα παρόμοια. Διότι τη φράση «Εξ ου», την οποία αποδίδεις ως προνόμιο αντάξιο αποκλειστικά και μόνο του Πατρός, την αναφέρει και για τον Υιό, λέγοντας τα εξής: «Εξ ου ολόκληρο το σώμα, το οποίο εφοδιάζεται και συναρμολογείται μέσω των αρθρώσεων και των συνδέσμων, αυξάνεται κατά την αύξηση του Θεού». Και δεν αρκείται μόνο σε αυτό, αλλά και από αλλού σας κλείνει τα στόματα, όταν αποδίδει στον Πατέρα το «Δι' ου», το οποίο εσύ θεωρείς ότι υποδηλώνει κατωτερότητα. Διότι λέει: «Πιστός είναι ο Θεός, δι' ου κληθήκατε σε κοινωνία με τον Υιό του»· και πάλι: «Διά του θελήματός του»· και αλλού: «Διότι εξ αυτού, και δι' αυτού, και εις αυτόν είναι τα πάντα». Επομένως, το «Εξ ου» δεν έχει αποδοθεί μόνο στον Υιό, αλλά και στο Πνεύμα.

γ΄. Το δε «δι' ου», αυτό έχει ειπωθεί και για τον Πατέρα, όπως όταν λέει: «Από τον οποίο κληθήκατε σε κοινωνία με τον Υιό του»· δηλαδή, μέσω του θελήματος του Πατέρα. Και πάλι: «Μακάριος είσαι, Σίμων, γιε του Ιωνά, διότι δεν σου το αποκάλυψε σάρκα και αίμα». Αυτό δε που υπαινίσσεται εδώ, είναι σχεδόν το εξής: Η πίστη σε εμένα δεν είναι ένα τυχαίο πράγμα, αλλά έχει ανάγκη την άνωθεν συνδρομή. Και αυτό το θεμελιώνει σε ολόκληρο τον λόγο του, δείχνοντας ότι η πίστη αυτή χρειάζεται μια ψυχή που να είναι όντως γενναία και να προσελκύει τη βοήθεια του Θεού.

Διότι μόνο εκείνους θεωρεί αξιοθρήνητους, οι οποίοι είναι πονηροί από δική τους προαίρεση. Και αν λέει «διά του οποίου», μην απορήσεις. Διότι δεν το λέει αυτό με την έννοια ότι κάποιος άλλος ενεργεί μέσω αυτού, αλλά ότι ο ίδιος κατασκευάζει τα πάντα. Επειδή η Γραφή συνηθίζει να χρησιμοποιεί το «διά του οποίου» με τη σημασία τού «από τον οποίο»· όπως όταν λέει: «Απέκτησα άνθρωπο διά του Θεού», θέτοντας όχι το δεύτερο αίτιο, αλλά το πρώτο. Και πάλι: «Μήπως δεν γίνεται διά του Θεού η εξήγησή τους;» και, «Πιστός είναι ο Θεός, διά του οποίου κληθήκατε σε κοινωνία με τον Υιό Του».

Πουθενά δεν θα μπορούσε κανείς να το δει αυτό. Ναι, λέει, έχει ειπωθεί το «Δι' αυτού». Τι σημαίνει λοιπόν αυτό, εφόσον και για τον Πατέρα έχει ειπωθεί το ίδιο; Και άκουσε πώς: «Πιστός είναι ο Θεός, μέσω του οποίου κληθήκατε σε κοινωνία με τον Υιό του». Και πάλι: «Ο Παύλος, απόστολος του Ιησού Χριστού διά θελήματος Θεού». Και πάλι: «Διότι δι' αυτού, και εξ αυτού, και εις αυτόν υπάρχουν τα πάντα». Για ποιον λόγο, όμως, τον αποκαλείτε υπηρέτη; Για να τιμήσουμε τον Πατέρα.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄. «Ο Παύλος, κλητός απόστολος του Ιησού Χριστού διά θελήματος του Θεού, και ο αδελφός Σωσθένης, προς την Εκκλησία του Θεού που βρίσκεται στην Κόρινθο· προς τους αγιασμένους εν Χριστώ Ιησού, τους κλητούς αγίους, μαζί με όλους εκείνους που επικαλούνται το όνομα του Κυρίου μας Ιησού Χριστού σε κάθε τόπο, δικό τους και δικό μας». Επειδή κατατέμνονταν σε πολλές φατρίες, και άλλοι μεν έπαιρναν το όνομα αυτού, άλλοι δε εκείνου, πράγμα που τους αφαιρούσε ακόμη και το να ονομάζονται Χριστιανοί· πρόσεξε πώς από την αρχή τους υπενθυμίζει παντού το όνομα του Χριστού, λέγοντας: Παύλος, κλητός απόστολος του Ιησού Χριστού· προς τους αγιασμένους εν Χριστώ Ιησού· προς εκείνους που επικαλούνται το όνομα του Κυρίου μας Ιησού Χριστού. Χάρη σε σας από τον Θεό Πατέρα και τον Κύριο Ιησού Χριστό. Ευχαριστώ για τη χάρη που σας δόθηκε εν Χριστώ Ιησού, καθώς η μαρτυρία του Χριστού εδραιώθηκε ανάμεσά σας, οι οποίοι προσδοκάτε την αποκάλυψη του Κυρίου μας Ιησού Χριστού· ο οποίος και θα σας στηρίξει ακατηγόρητους κατά την ημέρα του Κυρίου μας Ιησού Χριστού. Πιστός ο Θεός, μέσω του οποίου κληθήκατε σε κοινωνία με τον Υιό του, τον Ιησού Χριστό. Σας παρακαλώ δε διά του ονόματος του Κυρίου μας Ιησού Χριστού. Πρόσεξε τη συνεχή χρήση του ονόματος του Χριστού· από όπου καθίσταται φανερό ότι δεν το έπραττε αυτό τυχαία ούτε χωρίς σκοπό, αλλά με την πυκνότητα αυτής της ωραίας προσωνυμίας, εξαλείφει την προσκόλληση, τον διχασμό και το να ονομάζονται με τα ονόματα άλλων.

Χρησιμοποιεί δε τη λέξη «αποκάλυψη», δείχνοντας ότι, αν και δεν είναι ορατός, εντούτοις υπάρχει και είναι παρών και τώρα, και τότε θα φανερωθεί. «Πιστός είναι ο Θεός, από τον οποίο κληθήκατε σε κοινωνία με τον Υιό του, τον Ιησού Χριστό τον Κύριό μας. Σας παρακαλώ δε, αδελφοί, στο όνομα του Κυρίου μας Ιησού Χριστού, να λέτε όλοι το ίδιο». Αυτό είναι σαν να λέει: Σε κοινωνία με τον Μονογενή κληθήκατε, και εσείς παραδίδετε τους εαυτούς σας σε ανθρώπους· τι υπάρχει χειρότερο από αυτήν την αθλιότητα; Και πώς κλήθηκαν;

Πρέπει δε να προσέξουμε και εκείνο, ότι η μίμηση της εικόνας είναι αποτύπωμα του πρωτοτύπου· και αυτό πρέπει οπωσδήποτε να είναι ολόκληρο· όχι στο ένα μέρος να μοιάζει και στο άλλο να μη μοιάζει, αλλά να αποτελεί τέλειο ομοίωμα σε όλα του, αν βέβαια δεν πρόκειται να είναι κάποιο τέρας συντιθέμενο από ανόμοια μέρη. Τέτοιοι οφείλουμε οπωσδήποτε να είμαστε και εμείς, ελκυόμενοι από τον θείο έρωτα, μέσω της μεταξύ μας αγάπης· όχι άλλοτε άχρηστοι και άλλοτε χρήσιμοι, ή στο ένα μέρος της αρετής κοινωφελείς και στο άλλο όχι. Αλλά όπως ο Παύλος, έχοντας Πνεύμα Θεού, ανέπνεε εξ ολοκλήρου τον Χριστό, έτσι πρέπει και εμείς να περάσουμε αυτόν τον αιώνα, μιμούμενοι τον ίδιο τον Παύλο, και μέσω αυτού τον Σωτήρα Χριστό. Το πώς δε ο ίδιος ανέπνεε τον Χριστό, άκουσέ το από τα δικά του γραπτά: «Παύλος, κλητός απόστολος του Ιησού Χριστού, προς τους αγιασμένους εν Χριστώ Ιησού, προς εκείνους που επικαλούνται το όνομα του Κυρίου μας Ιησού Χριστού· χάρις σε σας και ειρήνη από τον Θεό τον Πατέρα μας και τον Κύριο Ιησού Χριστό. Ευχαριστώ τον Θεό μου για τη χάρη που σας δόθηκε εν Χριστώ Ιησού, καθώς η μαρτυρία του Χριστού στερεώθηκε μέσα σας· ώστε να απεκδέχεστε την αποκάλυψη του Κυρίου μας Ιησού Χριστού, ο Οποίος και θα σας στηρίξει μέχρι τέλους ανεγκλήτους κατά την ώρα του Κυρίου μας Ιησού Χριστού. Πιστός είναι ο Θεός, μέσω του Οποίου κληθήκατε σε κοινωνία με τον Υιό Του, τον Ιησού Χριστό τον Κύριό μας. Σας παρακαλώ στο όνομα του Κυρίου μας Ιησού Χριστού». Βλέπεις;

Και το «ώστε να μην υστερείτε» συμφωνεί περισσότερο με τη δεύτερη ερμηνεία. (Α' Κορ. 1:9) «Δια του οποίου κληθήκατε». Διότι κανείς δεν έρχεται προς τον Υιό, εάν δεν τον ελκύσει ο Πατέρας, όπως και κανείς δεν έρχεται προς τον Πατέρα, παρά μόνον εκείνος στον οποίο θα τον αποκαλύψει ο Υιός. Το «δια του οποίου κληθήκατε» τίθεται αντί του «από τον οποίο κληθήκατε», δηλαδή αυτός που σας κάλεσε. Και πρόσεξε πώς ο θείος Παύλος χρησιμοποιεί το «δια του οποίου» και για τον Πατέρα, και αντί ποιου το χρησιμοποιεί, ώστε, όταν το ακούσεις και για τον Υιό, να μην εννοήσεις διαφορά ουσίας, αλλά ταυτότητα. «Εις κοινωνίαν του Υιού του». Κληθήκατε σε κοινωνία με τον Χριστό· γιατί λοιπόν, ορίζοντας στους εαυτούς σας διάφορους προστάτες και διδασκάλους, φιλονικείτε αποσχίζοντας και αποκόπτοντας τους εαυτούς σας από εκείνη τη θαυμαστή και σωτήρια κοινωνία; (Α' Κορ. 1:14, 17α). Γιατί ευχαριστείς, Παύλε, που δεν βάπτισες κανέναν από αυτούς, παρά μόνο όσους ανέφερες; Μήπως επειδή θεωρείς το βάπτισμα ως κάτι μικρής σημασίας; Μη γένοιτο, λέει, αλλά για αυτές τις δύο αιτίες ευχαριστώ: πρώτον, επειδή μη βαπτίζοντας, λέει, δεν έδωσα σε κανέναν αφορμή να πει ότι γι' αυτόν τον λόγο βάπτισα πολλούς, ώστε συγκροτώντας για τον εαυτό μου μια ομάδα μαθητών, να αποκτήσω όνομα διδασκάλου και καθοδηγητή.

Διότι αυτός επέβλεψε πάνω στη γη, είτε σε αυτήν πάνω στην οποία κινούμαστε, είτε στη δική μας φύση που έγινε γήινη, είτε στη σάρκα, σύμφωνα με το, «Γη είσαι», την οποία και προσέλαβε, και έλυσε εμάς που ήμασταν δεμένοι με τις πλοκές των δικών μας αμαρτημάτων, και υιούς των τεθανατωμένων, του Αδάμ και της Εύας, και ανήγγειλε στη Σιών το όνομα του Κυρίου. Διότι στεκόμενος μέσα στο ιερό, δίδασκε για τον Πατέρα του· καθώς και ο ίδιος λέει: «Φανέρωσα το όνομά σου στους ανθρώπους.» Αυτά, λοιπόν, σε ποιον αρμόζουν, στον Πατέρα ή στον Υιό; Όλα στον Υιό. Διότι αυτός ανήγγειλε το όνομα του Πατέρα, διδάσκοντας. Αφού, λοιπόν, είπε αυτά ο μακάριος Δαβίδ, προσθέτει: «Και εσύ, Κύριε, κατ' αρχάς θεμελίωσες τη γη, και έργα των χεριών σου είναι οι ουρανοί.» Άραγε δεν παρουσιάζει φανερά τον Υιό ως δημιουργό και όχι ως όργανο; Αν πάλι η πρόθεση «διά» νομίζεις ότι εισάγει κάποια υποτίμηση, τι θα πεις όταν ο Παύλος τη χρησιμοποιεί για τον Πατέρα; Λέει δηλαδή: «Πιστός είναι ο Θεός, διά του οποίου κληθήκαμε σε κοινωνία με τον Υιό του.» Μήπως εδώ καθιστά τον Πατέρα όργανο; Και πάλι, «Παύλος, απόστολος διά θελήματος Θεού.» Αλλά αυτά μεν είναι αρκετά· πρέπει όμως να επανέλθουμε πάλι στο σημείο από το οποίο παρεκκλίναμε. «Όλα δι' αυτού έγιναν.» Ο Μωυσής, ενώ ασχολήθηκε με την ορατή κτίση, δεν μας ξεκαθάρισε τίποτα για τα νοητά· ο ευαγγελιστής, όμως, συμπεριλαμβάνοντας τα πάντα με έναν λόγο, λέει: «Όλα δι' αυτού έγιναν,» τα ορατά και τα νοητά. «