Πατερικές αναφορές στο Α΄ ΠΡΟΣ ΚΟΡΙΝΘΙΟΥΣ 15:34

Αν όμως προθυμοποιείται να κατευθύνει τους λόγους του προς την αλήθεια που κηρύττουν οι Πατέρες ως προς ορθή και απαρέγκλιτη στάθμη, από αυτήν κι εμείς, καθοδηγούμενοι με τη βοήθεια του Θεού και χρησιμοποιώντας αρμονικά τον αδιάστροφο κανόνα της, και το κατηγορητήριο που έχει κατατεθεί εναντίον μας θα ανασκευάσουμε, και αυτούς που μάταια μας εγκαλούν, έχοντας εκπέσει σε πολλά από την ευθεία οδό, θα τους επαναφέρουμε σε αυτήν, στο μέτρο που εξαρτάται από εμάς. «Η θεολογία, λοιπόν, άλλα τα παραδίδει ενωμένα, και άλλα διακεκριμένα· και ούτε τα ενωμένα είναι θεμιτό να τα διαιρούμε, ούτε τα διακεκριμένα να τα συγχέουμε». Όποιος όμως τα στρέφει το ένα ενάντια στο άλλο και επιχειρεί μέσω του ενός να αναιρέσει το άλλο, και σε εκείνους μεν που με ευσέβεια δοξάζουν και ομολογούν ότι ο Θεός είναι ένας, αντιπαραθέτει την πολυτροπικότατη διάκρισή Του, ενώ σε εκείνους που προβάλλουν τα διακεκριμένα του Θεού, αντιπαραβάλλει το ενιαίο και αδιαίρετο του Θεού, νομίζοντας ότι έτσι τους ελέγχει ως πολυθεϊστές, αυτός ας γνωρίζει ότι χρησιμοποιεί τα λόγια του Πνεύματος εναντίον του Πνεύματος, όπως ακριβώς οι Έλληνες την κτίση εναντίον του Κτίστη, και ότι ο ίδιος, περισσότερο από κάθε άλλον, έχει «αγνωσίαν Θεού» κατά τον απόστολο, μη βάζοντας ποτέ στον νου του εκείνο, ότι δηλαδή ως προς τον Θεό οι αποφατικές διατυπώσεις δεν εναντιώνονται στις καταφατικές.

Διότι πολλοί από εκείνους που έχουν ένοχη συνείδηση για τα πονηρά τους έργα και δεν επιθυμούν να υποστούν την τιμωρία, εξαιτίας αυτού του φόβου υφίστανται βλάβη και ως προς την πίστη τους περί της αναστάσεως· όπως ακριβώς εκείνοι που κατορθώνουν σπουδαία έργα επιθυμούν να βλέπουν την ημέρα εκείνη καθημερινά. Διότι κάποιοι έχουν άγνοια του Θεού· προς εντροπήν σας το λέγω. Πρόσεξε πώς μεταθέτει και πάλι τις κατηγορίες σε άλλους.

Διότι δεν είπε, «Εσείς έχετε άγνοια», αλλά, «Μερικοί έχουν άγνοια». Διότι το να δυσπιστεί κανείς στην ανάσταση είναι γνώρισμα εκείνου που δεν γνωρίζει καλά την ακαταμάχητη και για τα πάντα επαρκή δύναμη του Θεού. Διότι, εάν δημιούργησε τα όντα εκ του μη όντος, πολύ περισσότερο θα μπορέσει να αναστήσει εκείνα που έχουν αποσυντεθεί. Και επειδή τους έλεγξε πολύ αυστηρά και τους στηλίτευσε υπερβολικά, κατηγορώντας τους για λαιμαργία, για ανοησία και για παραφροσύνη, επιχειρώντας να απαλύνει τα όσα ειπώθηκαν, λέγει: «Προς εντροπήν σας το λέγω», δηλαδή, για να σας διορθώσω, για να σας επαναφέρω, ώστε, αφού ντραπείτε, να γίνετε καλύτεροι. Διότι φοβάται μήπως, τέμνοντας βαθύτερα από το δέον, τους κάνει να αποσκιρτήσουν.

Κανείς, βλέποντας ένα ζωγραφισμένο ψωμί, όσες μυριάδες φορές κι αν κυριεύεται από την πείνα, δεν πρόκειται να αγγίξει τη ζωγραφιά. Μην κυνηγάς, λοιπόν, ούτε και εσύ τις σκιές· διότι αυτό είναι σκιά δόξας, και όχι πραγματική δόξα. Και για να κατανοήσεις ότι έτσι έχουν τα πράγματα, αναλογίσου το εξής: όταν αυτό το πράγμα κατακρίνεται από τους ανθρώπους, όταν θεωρείται από όλους ότι πρέπει να αποφεύγεται, ακόμη και από εκείνους που το επιθυμούν, όταν εκείνος που το έχει ή εκείνος που το αποζητά αισθάνεται ντροπή όταν χαρακτηρίζεται εξαιτίας του. Από πού προέρχεται, λοιπόν, θα πει κανείς, αυτή η επιθυμία, και πώς γεννιέται το πάθος; Από τη μικροψυχία (διότι δεν πρέπει μόνο να επικρίνουμε, αλλά και να διορθώνουμε), από την ατελή διάνοια, από την παιδαριώδη νοοτροπία. Ας σταματήσουμε, λοιπόν, να είμαστε παιδιά, και ας γίνουμε άνδρες, και παντού ας επιδιώκουμε την αλήθεια και ας μην κυνηγάμε τις σκιές, και στον πλούτο και στην ηδονή και στην τρυφή και στη δόξα και στη δύναμη· τότε θα πάψει αυτή η ασθένεια και πολλές άλλες. Διότι το να κυνηγά κανείς σκιές είναι γνώρισμα ενός παράφρονα. Γι' αυτό και ο Παύλος έλεγε: «Συνέλθετε όπως είναι δίκαιο και μην αμαρτάνετε». Διότι υπάρχει και μια άλλη μανία, χειρότερη από εκείνη που προκαλείται από τους δαίμονες, χειρότερη από τη φρενίτιδα. Επειδή η μεν πρώτη τυγχάνει συγχώρησης, τούτη όμως στερείται κάθε δικαιολογίας, όταν η ίδια η ψυχή είναι διεφθαρμένη, και η κρίση της δεν είναι ορθή, αλλά έχει καταστραφεί· και ενώ η φρενίτιδα έχει ως όργανό της ένα σωματικό πάθος, αυτή η μανία ανήκει στον νου, που είναι ο τεχνουργός.

Διότι πρόσεξε: πολλοί παρά την αξία τους, όπως και οι ίδιοι έχουν ήδη ομολογήσει, απολαμβάνουν αγαθά εδώ και τιμώνται, ενώ άλλοι βασανίζονται αν και ζουν με δικαιοσύνη. Αν λοιπόν δεν υπάρχει κανένας καιρός μετά από αυτά, οι μεν δίκαιοι θα αναχωρήσουν από αυτή τη ζωή αδικημένοι, οι δε άδικοι έχοντας απολαύσει αγαθά χωρίς να το αξίζουν. Αν όμως αυτό δεν ισχύει, πώς θα υφίσταται το δίκαιο; Διότι είναι ανάγκη να υπάρχει κάποιος καιρός μετά από αυτά, ο οποίος θα αποδώσει στον καθένα ανάλογα με την αξία του, επειδή εδώ δεν το βρίσκουμε αυτό. Αν πάλι δεν υπάρχει τέτοιος καιρός, πώς θα λάβει ο καθένας σύμφωνα με την αξία του; Και αν κανείς δεν λαμβάνει σύμφωνα με την αξία του, τότε κατά τη γνώμη σου ούτε ο Θεός είναι δίκαιος. Αν όμως ο Θεός δεν είναι δίκαιος, τότε ούτε Θεός θα μπορούσε να είναι. Αλλά ας στραφεί η βλασφημία αυτή στα κεφάλια εκείνων που μας αναγκάζουν να συμπεράνουμε αυτά. Βλέπετε σε πόσο μεγάλη βλασφημία έχει οδηγήσει ο συλλογισμός. Όμως, το ότι υπάρχει Θεός το βροντοφωνάζουν τα ίδια τα πράγματα· συνεπώς είναι και δίκαιος. Και εφόσον είναι δίκαιος, αποδίδει στον καθένα ανάλογα με την αξία του. Και αν αποδίδει στον καθένα ανάλογα με την αξία του, είναι αναγκαίο να υπάρχει κάποιος καιρός μετά από αυτά, κατά τον οποίο ο καθένας θα λάβει τη δίκαιη ανταπόδοση, και θα λογοδοτήσει για τα σφάλματά του, και θα τιμηθεί για τα πνευματικά του κατορθώματα. Ας ανανήψουμε, αγαπητοί· ορισμένοι έχουν άγνοια του Θεού· ας ανανήψουμε, ας γρηγορήσουμε.

Επομένως, και όταν λέει, «Εάν σε αυτήν τη ζωή έχουμε ελπίσει στον Χριστό μόνο, είμαστε οι πιο αξιοθρήνητοι από όλους τους ανθρώπους», για την ίδια αιτία το λέει, ώστε με τον φόβο αυτής της αθλιότητας να συνταράξει την απιστία τους σχετικά με την ανάσταση. «Συνέλθετε, όπως είναι δίκαιο». Δηλαδή, για το δικό σας συμφέρον· απευθυνόμενος σαν σε ανθρώπους μεθυσμένους και μανιώδεις. «Και μην αμαρτάνετε». Δείχνοντας έτσι ότι από τον φαύλο βίο προέρχονται τα σπέρματα αυτής της απιστίας. Διότι πολλοί από εκείνους που έχουν ένοχη συνείδηση, και δεν επιθυμούν να υποστούν την τιμωρία, φθείρονται και ως προς την πίστη στην ανάσταση· ενώ αντίθετα, όσοι κατορθώνουν σπουδαία έργα, επιθυμούν καθημερινά να δουν αυτήν την ημέρα. «Διότι μερικοί έχουν άγνοια του Θεού». Δες πώς και πάλι μεταφέρει σε εκείνους τις κατηγορίες.

Διότι το να δυσπιστεί κανείς στην ανάσταση, είναι ίδιον αυτού που δεν γνωρίζει καλά τη δύναμη του Θεού, η οποία είναι ακαταμάχητη και επαρκεί για τα πάντα. Διότι, εάν δημιούργησε τα όντα εκ του μη όντος, πολύ περισσότερο θα μπορέσει να αναστήσει όσα έχουν αποσυντεθεί. «Προς ντροπή σας τα λέω». Δηλαδή, για να σας διορθώσω, ώστε, αφού ντραπείτε, να γίνετε καλύτεροι. «Αλλά θα πει κάποιος· Πώς εγείρονται οι νεκροί; Και με τι είδους σώμα έρχονται;» Ανασκευάζει εδώ μια αντίρρηση που εισάγεται από τους Έλληνες. «Άφρον, αυτό που εσύ σπέρνεις, δεν ζωοποιείται, εάν δεν πεθάνει· και αυτό που σπέρνεις,» Δηλαδή, έχεις από τον ίδιο σου τον εαυτό την απόδειξη αυτών, μέσω όσων πράττεις καθημερινά, και ακόμη αντιλέγεις; λέει. Γι' αυτό και σε αποκαλώ άφρονα, διότι αγνοείς αυτά που γίνονται καθημερινά από εσένα. Και πρόσεξε την υπέρβαση του επιχειρήματος. Διότι εκείνο που αυτοί χρησιμοποιούσαν ως τεκμήριο για τη μη ανάσταση, αυτό ακριβώς εκείνος το καθιστά απόδειξη της ανάστασης.