Πατερικές αναφορές στο Α΄ ΠΡΟΣ ΚΟΡΙΝΘΙΟΥΣ 6:13

Ερώτηση ρʹ. Τι σημαίνει το χωρίο: «Οι τροφές προορίζονται για την κοιλιά, και η κοιλιά για τις τροφές. Ο δε Θεός θα καταργήσει και αυτήν και αυτές;» Απόκριση. Με τη λέξη κοιλιά εννοεί τη γαστριμαργία, όχι το ίδιο το στομάχι. Διότι, λέγει, οι τροφές έχουν φιλία με τη γαστριμαργία, και αυτή με τις τροφές, και δεν μπορεί ο γαστρίμαργος να είναι δούλος του Θεού, αλλά είναι δούλος της δικής του κοιλιάς, παραδιδόμενος σε κραιπάλες και λαιμαργίες. Γι' αυτό την κατήργησε λέγοντας: «Ο Θεός θα καταργήσει και αυτήν και αυτές»· δηλαδή τις τροφές και τη γαστριμαργία· διότι δεν κατήργησε το στομάχι· μη γένοιτο! Διότι άκουσέ τον να λέει: «Το δε σώμα δεν προορίζεται για την πορνεία, αλλά για τον Κύριο». Επομένως, δεν κατήργησε το στομάχι, αλλά τη γαστριμαργία, ούτε τη σύμμετρη τροφή, αλλά την αμετρία· επειδή από αυτές γεννιέται η πορνεία.

Ας απομακρυνθεί λοιπόν από τις διάνοιές μας, όπως από ναό του Θεού, η δύσοσμη ηδονή, και ας αναδίδεται μάλλον, σαν θυμίαμα, η ευωδία της εγκράτειας, και ας προσφέρουμε «τα σώματά μας ως θυσία ζωντανή, άγια, ευάρεστη στον Θεό, που είναι η λογική μας λατρεία»· διότι εξαγοραστήκαμε «όχι με φθαρτά, με ασήμι ή χρυσό, αλλά με τίμιο αίμα», σύμφωνα με όσα έχουν γραφτεί· επομένως ας υπηρετήσουμε Εκείνον που μας εξαγόρασε, σε Αυτόν ας προσφέρουμε τους εαυτούς μας με υπακοή, «και τα μέλη μας ως όπλα δικαιοσύνης στον Θεό»· διότι έχει γραφτεί ότι «το δε σώμα δεν προορίζεται για την πορνεία αλλά για τον Κύριο, και ο Κύριος για το σώμα».

Ας μην ολιγοψυχούμε, αγαπητοί, διότι δεν πρόκειται να βρισκόμαστε για πάντα σε αυτήν τη ζωή. Οτιδήποτε κάνει κανείς για τον Κύριο, αυτό αποτελεί κέρδος για εκείνον· διότι τα φαγητά είναι για την κοιλιά και η κοιλιά για τα φαγητά, αλλά ο Θεός θα καταργήσει και την πρώτη και τα δεύτερα. Μοναχέ, εάν προσέχεις τον εαυτό σου, πρώτον μεν ελεείς τον εαυτό σου, έπειτα δε θα χαροποιήσεις και εκείνους που σε αγαπούν· καθώς λέει η σοφία: παιδί μου, εάν γίνεις σοφός για τον εαυτό σου, θα είσαι σοφός και για τον πλησίον· εάν όμως αποβείς κακός, μόνος σου θα υποστείς τα κακά. Κατανόησε αυτό που λέω, μοναχέ: ας μην υπάρχει εξωτερικά μεν ευλάβεια, μέσα στο κελί δε έκλυτος βίος, για να μην παρομοιαστούμε με ασβεστωμένους τάφους, οι οποίοι από έξω μεν φαίνονται λευκοί, από μέσα όμως είναι γεμάτοι από οστά ανθρώπων και ακαθαρσία. Διότι σε κάθε τόπο ένας είναι ο Θεός, στον οποίο ανήκει η δόξα στους αιώνες. Αμήν.

Διότι αυτό ακριβώς δίδασκε και ο Κύριος λέγοντας: «Ας μην καταβαρυνθούν, λέει, οι καρδιές σας από την κραιπάλη και τη μέθη και τις βιοτικές μέριμνες», καθώς και το: «αν είσαι κάπως άπληστος, μην επιθυμείς τα φαγητά του πλουσίου· διότι αυτά είναι συνδεδεμένα με ψεύτικη ζωή». Ακόμη περισσότερο δε, ο άγιος απόστολος, ανακόπτοντας τους άπληστους και τους αδηφάγους και καταδικάζοντας τις λαίμαργες επιθυμίες, είπε: «τα φαγητά είναι για την κοιλιά και η κοιλιά για τα φαγητά· ο δε Θεός θα καταργήσει και αυτήν και αυτά». Αλλά και ο Ησαύ έχασε τα πρωτοτόκια εξαιτίας ενός βραστού φαγητού από «πυρό» (σιτάρι), όπως λέει η Γραφή, η οποία αποκαλεί το ίδιο πράγμα βραστό σιτάρι και φακή (νομίζω δε, ίσως, ότι δεν προερχόταν από «πυρό», δηλαδή από σιτάρι, αλλά μάλλον, επειδή ήταν υπόλειμμα ήδη βρασμένης φακής που τοποθετήθηκε ξανά στη φωτιά, αυτό που πυρώθηκε [ζεστάθηκε] εκ νέου η Γραφή το περιέγραψε ως βραστό της φωτιάς [πυρού], λόγω του ότι αναθερμάνθηκε αφού είχε κρυώσει). Και όπως εκείνος γυμνώθηκε εξαιτίας του κρασιού χωρίς να υποστεί καμία βλάβη, έτσι και αυτός, χάνοντας τα πρωτοτόκια μάλλον εξαιτίας της πείνας και της απληστίας, ζημιώθηκε περισσότερο σε σχέση με εκείνον με το κρασί. Και καμία παραποιημένη λέξη ούτε κάποια μυθώδης επινοημένη δραματουργία δεν έχει καμία ισχύ απέναντι στην αλήθεια. 3.

Διότι, εάν «ούτε πόρνοι ούτε ειδωλολάτρες ούτε μοιχοί ούτε μαλακοί ούτε αρσενοκοίτες ούτε κλέφτες ούτε πλεονέκτες ούτε μέθυσοι ούτε λοίδοροι ούτε άρπαγες μπορούν να κληρονομήσουν τη βασιλεία του Θεού», και αυτά τα πάθη εκπληρώνονται και ενισχύονται μέσω του σώματος, και κανείς δεν δικαιώνεται εάν δεν κυριαρχήσει πρώτα σε αυτά, ενώ σε αυτά κυριαρχεί εκείνος που στρέφεται προς τη σωφροσύνη και την πίστη, άρα το σώμα υποτάσσεται στον νόμο του Θεού· διότι ο νόμος του Θεού είναι η σωφροσύνη. Επομένως, ο απόστολος δεν είπε ότι η σάρκα δεν υποτάσσεται στο αγαθό, αλλά το φρόνημα της σάρκας, καταργώντας δηλαδή την ορμή της προς τις ακράτειες, όπως ακριβώς και την απόκλιση της ψυχής προς την αδικία. Αγωνιζόμενος λοιπόν να επιτύχει την κάθαρση ακόμη και από τη γαστριμαργική ακράτεια, και διδάσκοντας ότι τέτοιου είδους ορέξεις και ηδονές θα αφανιστούν, και καταντροπιάζοντας εκείνους που νομίζουν ότι η ζωή συνίσταται στην τρυφή και στην πολυτέλεια, οι οποίοι «έχουν θεό τους την κοιλιά», λέγοντας «ας φάμε και ας πιούμε, διότι αύριο πεθαίνουμε», όπως ακριβώς τα αδηφάγα ζώα που είναι σκυμμένα κάτω και ασχολούνται μόνο με την τροφή και τα τραπέζια, αφού πρώτα είπε «τα φαγητά είναι για την κοιλιά και η κοιλιά για τα φαγητά· ο δε Θεός θα καταργήσει και αυτήν και αυτά», πρόσθεσε: «το δε σώμα δεν προορίζεται για την πορνεία, αλλά για τον Κύριο, και ο Κύριος για το σώμα. Ο δε Θεός και τον Κύριο ανέστησε και εμάς θα αναστήσει με τη δύναμή Του. Ή μήπως δεν γνωρίζετε ότι τα μέλη σας είναι μέλη του Χριστού;»

Διότι εξαιτίας του μαμωνά και της κοιλιάς, αυτών των δύο, το μεγαλύτερο μέρος της ανθρώπινης φύσης τυφλώνεται, καθώς δελεάζεται, χωρίς να έχει λάβει την αφορμή από τον Θεό, αλλά εξαιτίας της δικής του κακομηχανίας, καθώς ο καθένας, παρασυρόμενος από τις επιθυμίες του μέσα στην απιστία, παραδίδει τον εαυτό του υποχείριο των πάντων. Γι' αυτό και ο Απόστολος λέει: «Ρίζα όλων των κακών είναι η φιλαργυρία». Και για τον λόγο αυτόν καταφέρεται εναντίον της κακής πρόληψης της θεοποίησής τους, λέγοντας: «Τα φαγητά προορίζονται για την κοιλιά και η κοιλιά για τα φαγητά, ο Θεός όμως θα καταργήσει και αυτήν και αυτά», επικρίνοντας τις επιθυμίες της γαστέρας. Ο θεός, λοιπόν, αυτού του αιώνα ετύφλωσε τα νοήματα των απίστων, όπως και στο Ευαγγέλιο βρίσκεται ο γραμματέας —ο πρώτος και ο δεύτερος— να λέει: «Τι πρέπει να κάνω για να κληρονομήσω την αιώνια ζωή;» Και Εκείνος απάντησε: «Τίμα τον πατέρα και τη μητέρα σου, σύμφωνα με τα γεγραμμένα». Διότι τα του νόμου δεν ήταν ξένα (προς Αυτόν), καθώς ο ίδιος ο Κύριος διδάσκει ότι η κληρονομιά της ζωής είναι η τήρηση του νόμου. Έπειτα εκείνος λέει: «Όλα αυτά τα τήρησα από τη νεότητά μου». Και ακούγοντάς το «χάρηκε», για να δείξει ότι οι εντολές του νόμου δεν είναι ξένες προς τη δική Του θεότητα· διότι με το να πει ότι χάρηκε, εξέφρασε τη συμφωνία της Παλαιάς Διαθήκης προς την Καινή Διαθήκη. Αλλά ρωτάει: «Σε τι υστερώ ακόμη;» Και του λέει: «Εάν θέλεις να γίνεις τέλειος, πώλησε τα υπάρχοντά σου και δώσε τα στους φτωχούς, και πάρε τον σταυρό σου και ακολούθει με, και θα έχεις θησαυρό στους ουρανούς».

ΙΖ΄. Και εκείνοι μεν βρίσκονται σε αυτήν την κατάσταση· εμείς, αντίθετα, θα ανακλινόμαστε λαμπροί και με λαμπρότητα πάνω σε κλίνες υψηλές και υπερυψωμένες, και σε πολυτελή και ανέγγιχτα σκεπάσματα, δυσανασχετώντας ακόμη και αν απλώς ακούσουμε τις φωνές εκείνων που μας ικετεύουν. Πρέπει δε το δάπεδό μας να ευωδιάζει από άνθη, πολλές φορές μάλιστα και εκτός εποχής, και η τράπεζα να είναι ραντισμένη με μύρα, και συγκεκριμένα με τα πιο ευωδιαστά και πολυτελή, ώστε να εκθηλυνόμαστε ακόμη περισσότερο· και να παραστέκονται υπηρέτες, άλλοι μεν στολισμένοι και στη σειρά, με λυτά μαλλιά και θηλυπρεπείς, με περίτεχνη περιποίηση στο πρόσωπό τους, στολισμένοι περισσότερο από όσο ταιριάζει σε λαίμαργα μάτια· άλλοι να κρατούν τα ποτήρια στις άκρες των δακτύλων τους, με τον πιο κομψό και συνάμα ασφαλή τρόπο· άλλοι, επινοώντας άνεμο πάνω από το κεφάλι μας με ριπίδια, να δροσίζουν με την αύρα των χεριών τους τον όγκο των σαρκών μας· και πέρα από αυτά, να ξεχειλίζει η τράπεζα από κρέατα, αφού όλα τα στοιχεία της φύσης μάς χορηγούν τα πάντα πλουσιοπάροχα, ο αέρας, η γη, το νερό· και να γεμίζει ασφυκτικά από τα τεχνάσματα των μαγείρων και των παρασκευαστών εδεσμάτων, και να υπάρχει αγώνας μεταξύ όλων για το ποιος θα κολακέψει περισσότερο τη λαίμαργη και αχάριστη κοιλιά μας, το βαρύ αυτό φορτίο και την πηγή των κακών, το πιο άπληστο και άπιστο θηρίο, αυτήν που θα καταργηθεί σύντομα μαζί με τις τροφές που καταργούνται.

εʹ. Είδες ότι ο λόγος έχει ειπωθεί προς όλους; Και τι πάλι όταν λέει: «Τη σάρκα μην την φροντίζετε προς ικανοποίηση των επιθυμιών», δεν απευθύνεται γενικώς προς όλους; Και τι όταν λέει: «Τα φαγητά προορίζονται για την κοιλιά, και η κοιλιά για τα φαγητά· ο δε Θεός θα καταργήσει και αυτήν και αυτά»; Και τι όταν λέει, μιλώντας για τη χήρα: «Αυτή που ζει μέσα στις απολαύσεις, αν και ζει, είναι νεκρή»; Μήπως και η χήρα είναι διδάσκαλος; Δεν είπε ο ίδιος ότι «Δεν επιτρέπω σε γυναίκα να διδάσκει, ούτε να εξουσιάζει τον άνδρα»; Εάν λοιπόν η χήρα, της οποίας η ηλικία είναι προχωρημένη· διότι τα γηρατειά έχουν ανάγκη από πολλή περιποίηση, όπως και η ίδια της η φύση· διότι το γυναικείο φύλο χρειάζεται περισσότερη ανάπαυση, επειδή είναι πιο ασθενικό· εάν λοιπόν, εκεί όπου και η ηλικία και η φύση αποτελούν εμπόδιο, δεν την αφήνει να ζει μέσα στις απολαύσεις, αλλά λέει μάλιστα ότι είναι νεκρή (διότι δεν είπε απλώς να μην παραδίδεται στις απολαύσεις, αλλά «Αυτή που ζει μέσα στις απολαύσεις, αν και ζει, είναι νεκρή»· και έτσι την απέκοψε· διότι η νεκρή έχει αποκοπεί)· ποια δικαιολογία θα έχει ο άνδρας που πράττει εκείνα, για τα οποία τιμωρείται η γερασμένη γυναίκα;

δ΄. Αυτό το ιλαστήριο ήταν λαμπρότερο και από τον ουρανό, καθώς δεν καταυγαζόταν από την ποικιλία των άστρων ούτε από τις ηλιακές ακτίνες, αλλά είχε τον ίδιο τον Ήλιο της δικαιοσύνης να εκπέμπει από εκεί τις ακτίνες του. Και αυτόν μεν τον ουρανό, ένα σύννεφο που περνά από κάτω τον κάνει κάποιες φορές πιο σκοτεινό, εκείνο όμως το στήθος κανένας τέτοιος χειμώνας δεν το σκίασε ποτέ· ή μάλλον, πολλές φορές το χτύπησαν πολλοί χειμώνες, αλλά δεν σκοτείνιασαν το φως του, παρά μέσα στον πειρασμό και στους κινδύνους το φως αυτό εξέλαμπε. Γι' αυτό και ο ίδιος, αν και ήταν δεμένος με αλυσίδα, βροντοφώναζε: «Ο λόγος του Θεού δεν δένεται». Έτσι, πάντοτε μέσα από εκείνη τη γλώσσα εξέπεμπε τις ακτίνες του· και ούτε ο φόβος ούτε ο κίνδυνος έκαναν ποτέ εκείνο το στήθος σκυθρωπό. Ίσως το στήθος να φαίνεται ότι ξεπερνά τα πόδια· αλλά και εκείνα ήταν ωραία ως πόδια, και τούτο ως στήθος. Θέλεις να δεις και ωραία κοιλιά; Άκουσε τι λέει γι' αυτήν: «Εάν το φαγητό σκανδαλίζει τον αδελφό μου, δεν θα φάω κρέας ποτέ στον αιώνα». «Καλό είναι να μη φας κρέας, ούτε να πιεις κρασί, ούτε να κάνεις κάτι στο οποίο ο αδελφός σου προσκόπτει ή σκανδαλίζεται ή ασθενεί». «Τα φαγητά είναι για την κοιλιά, και η κοιλιά για τα φαγητά». Τι θα μπορούσε να υπάρξει πιο ωραίο από αυτή την κοιλιά, η οποία έχει κατ' αυτόν τον τρόπο εκπαιδευτεί να ηρεμεί, και έχει διδαχθεί κάθε σωφροσύνη, και γνωρίζει και να πεινά και να λιμοκτονεί και να διψά;

Ή πλεονέκτης. Διότι και εναντίον αυτών στρέφεται· γι' αυτό και έλεγε: «Γιατί δεν προτιμάτε μάλλον να αδικείστε; Γιατί δεν προτιμάτε μάλλον να αποστερείστε; Αντιθέτως, εσείς αδικείτε και αποστερείτε». Ή μέθυσος. Επειδή και αυτό το κατακρίνει παρακάτω, όπως όταν λέει: «Άλλος μεν πεινά, άλλος δε μεθά»· και: «Τα φαγητά είναι για την κοιλιά, και η κοιλιά για τα φαγητά». Ή υβριστής, ή άρπαγας.

Διότι το τέλος εκείνης της διακονίας είναι αυτό, και τίποτε περισσότερο δεν πρόκειται να επιδείξει· αλλά, σαν να υπηρετεί κάποια δέσποινα, παραμένει διατηρώντας αυτή τη δουλεία, και δεν προχωρά παραπέρα, και κανένα άλλο έργο δεν έχει, παρά μόνο αυτό το μάταιο. Και τα δύο συμπλέκονται μεταξύ τους και συγκαταστρέφονται, η κοιλιά με τα φαγητά και τα φαγητά με την κοιλιά, διανύοντας έναν ατέρμονο δρόμο· όπως ακριβώς αν από ένα φθαρμένο σώμα γεννιούνταν σκουλήκια, και πάλι το σώμα καταναλωνόταν από τα σκουλήκια· ή όπως ένα κύμα που κορυφώνεται και διαλύεται, χωρίς να κατορθώνει τίποτε περισσότερο. Αυτά δε δεν τα λέει για την τροφή και το σώμα, αλλά κατακρίνει το πάθος της γαστριμαργίας και την αμετρία των φαγητών. Και το φανερώνουν όσα ακολουθούν· διότι προσθέτει: «Ο δε Θεός και αυτήν και αυτά θα καταργήσει»· δεν εννοεί την κοιλιά, αλλά την άμετρη επιθυμία, ούτε την τροφή, αλλά την τρυφή. Διότι με εκείνα δεν δυσανασχετεί, αλλά και νομοθετεί γι' αυτά λέγοντας τα εξής: «Έχοντας τροφές και σκεπάσματα, με αυτά ας αρκεστούμε»· αλλά με αυτόν τον τρόπο κατακρίνει την κατάσταση, και την διόρθωσή της, μετά τη συμβουλή, την αναθέτει στην προσευχή. Μερικοί δε λένε ότι τα λόγια αυτά αποτελούν προφητεία, η οποία δηλώνει την κατάσταση στον μέλλοντα αιώνα, και ότι εκεί δεν υπάρχει το να φάει ούτε να πιει κανείς. Αν όμως και το συμμετρικό θα λάβει τέλος, πολύ περισσότερο πρέπει να απέχουμε από την αμετρία.

Διότι, επειδή είπε, «Το δε σώμα ανήκει στον Κύριο», τώρα το αποδεικνύει αυτό σαφέστερα. Και αλλού κάνει το ίδιο ακριβώς πράγμα λέγοντας: «Εσείς δε είστε σώμα Χριστού, και μέλη του καθένας ξεχωριστά». Και το ίδιο παράδειγμα το χρησιμοποιεί σε πολλά σημεία, όχι για τους ίδιους λόγους, αλλά άλλοτε μεν για να δείξει την αγάπη και άλλοτε για να αυξήσει τον φόβο· εδώ όμως το έθεσε για να προκαλέσει τρόμο και να φοβίσει: «Αφού λοιπόν πάρω τα μέλη του Χριστού, να τα κάνω μέλη πόρνης; Μη γένοιτο». Δεν υπάρχει τίποτα πιο φρικτό από αυτή τη φράση. Και δεν είπε: «Αφού λοιπόν πάρω τα μέλη του Χριστού, να τα ενώσω με την πόρνη;», αλλά τι; «Να τα κάνω μέλη πόρνης;», το οποίο ήταν πιο συνταρακτικό. Έπειτα εξηγεί πώς συμβαίνει αυτό σε εκείνον που πορνεύει, λέγοντας τα εξής: «Ή δεν γνωρίζετε ότι αυτός που προσκολλάται στην πόρνη είναι ένα σώμα;». Από πού είναι φανερό; «Διότι θα γίνουν», λέει, «οι δύο μία σάρκα. Εκείνος δε που προσκολλάται στον Κύριο, είναι ένα πνεύμα». Διότι η σαρκική ένωση δεν αφήνει πλέον τους δύο να είναι δύο, αλλά κάνει και τους δύο ένα. Και πρόσεξε πάλι πώς προχωρά με γυμνές (απερίφραστες) λέξεις, προβάλλοντας την κατηγορία μέσα από το όνομα της πόρνης και μέσα από το όνομα του Χριστού. «Φεύγετε την πορνεία». Δεν είπε: «Απέχετε από την πορνεία», αλλά: «Φεύγετε», δηλαδή, φροντίστε με κάθε σπουδή να απαλλαγείτε από το κακό.

Υπαινισσόμενος πάλι το να μην ενεργεί κανείς άσκοπα και μάταια, λέει το εξής: Διότι έχω ποιον να χτυπήσω, δηλαδή τον διάβολο· εσύ όμως δεν τον χτυπάς, αλλά απλώς σπαταλάς τη δύναμή σου. Προς το παρόν, λοιπόν, δείχνοντας ανοχή απέναντί τους, μιλάει με αυτόν τον τρόπο. Επειδή δηλαδή τους συμπεριφέρθηκε πιο αυστηρά στα προηγούμενα, συγκρατεί πάλι την επίπληξη, φυλάσσοντας για το τέλος του λόγου τη βαθιά τομή. Διότι εδώ λέει ότι ενεργούν άσκοπα και μάταια· αργότερα όμως αποδεικνύει ότι αυτό αποβαίνει προς μεγάλη καταστροφή του ίδιου τους του εαυτού, και ότι, ακόμη και αν δεν έβλαπταν τους αδελφούς τους, ούτε οι ίδιοι θα ήταν απαλλαγμένοι από ευθύνη τολμώντας τέτοια πράγματα. «Αλλά καταπονώ το σώμα μου και το δουλαγωγώ, μήπως τυχόν, αφού κηρύξω σε άλλους, βρεθώ ο ίδιος αδόκιμος». Εδώ αποδεικνύει ότι και κυριεύονται από την επιθυμία της κοιλιάς και της χαλαρώνουν τα ηνία, και ικανοποιούν τη δική τους γαστριμαργία με το πρόσχημα της τελειότητας· πράγμα το οποίο πάσχιζε και πρωτύτερα να πει, όταν έλεγε: «Τα φαγητά προορίζονται για την κοιλιά, και η κοιλιά για τα φαγητά». Επειδή, λοιπόν, η τρυφηλή ζωή προκαλεί και την πορνεία, και αυτό γέννησε την ειδωλολατρία, δικαιολογημένα σε πολλά σημεία επιτίθεται εναντίον αυτής της ασθένειας· και καταδεικνύοντας όσα έπαθε για το Ευαγγέλιο, τοποθετεί και τούτο μαζί με εκείνα.

Διότι αυτή είναι η συνήθειά του, να ανατρέπει πάντοτε τις αντιρρήσεις στο αντίθετο. Παρατήρησε όμως: ο καθένας από αυτούς έλεγε: «Μου επιτρέπεται να ζω τρυφηλά». Αυτός όμως απαντά: «Δεν το κάνεις αυτό επειδή έχεις εξουσία πάνω του, αλλά επειδή εσύ ο ίδιος υποτάσσεσαι σε αυτή την εξουσία. Διότι δεν εξουσιάζεις εσύ την κοιλιά σου, εφόσον ζεις άσωτα, αλλά αυτή εξουσιάζει εσένα». Αυτό βέβαια μπορεί να λεχθεί και για τα χρήματα και για τα άλλα πράγματα. «Οι τροφές προορίζονται για την κοιλιά, και η κοιλιά για τις τροφές». Με τη λέξη «κοιλιά» εδώ δεν εννοεί το στομάχι, αλλά τη γαστριμαργία, όπως ακριβώς όταν λέει: «Των οποίων ο Θεός είναι η κοιλιά», δεν μιλάει για το μέλος του σώματος, αλλά για την αδηφαγία.

Και ότι δεν κατηγορεί το σώμα, άκου πώς λέει: «Το δε σώμα δεν είναι για την πορνεία, αλλά για τον Κύριο». Αυτό δε που λέει έχει την εξής έννοια: οι τροφές έχουν στενή σχέση με τη γαστριμαργία, και αυτή με τις τροφές, και δεν μπορεί να μας οδηγήσει προς τον Χριστό, αλλά μας ελκύει προς αυτές. Διότι πρόκειται για πάθος βαρύ και θηριώδες, και υποδουλώνει τον άνθρωπο, και τον εξωθεί στο να την υπηρετεί. «Ο δε Θεός και αυτήν και αυτά θα τα καταργήσει».

«Το δε σώμα δεν προορίζεται για την πορνεία, αλλά για τον Κύριο· και ο Κύριος για το σώμα». Δεν εννοεί το στομάχι, αλλά την άμετρη επιθυμία, ούτε την τροφή, αλλά την τρυφή. Διότι δεν πλάστηκε γι' αυτόν τον σκοπό, για να ζεις άσωτα και να πορνεύεις, όπως ακριβώς και η κοιλιά δεν πλάστηκε για να λαιμαργείς, αλλά για να ακολουθεί τον Χριστό ως κεφαλή, και να τίθεται ο Κύριος επικεφαλής του σώματος. Ας ντραπούμε, ας φρίξουμε που, ενώ αξιωθήκαμε να γίνουμε μέλη Εκείνου που κάθεται ψηλά, ντροπιάζουμε τους εαυτούς μας με τόσα κακά. «Ο δε Θεός και τον Κύριο ανέστησε, και εμάς θα αναστήσει με τη δύναμή Του». Αφού κατηγόρησε επαρκώς τους γαστρίμαργους, τους απομακρύνει από αυτήν την κακία και μέσω της ελπίδας των μελλοντικών αγαθών.

Διότι, σχετικά με την παύση της χρησιμότητας των μελών, και το πώς θα παραμείνουν με κάποιον άλλον, ενδοξότερο τρόπο, το επισήμανε και ο θείος Απόστολος γράφοντας προς τους Κορινθίους: «Οι τροφές προορίζονται για την κοιλιά, και η κοιλιά για τις τροφές· ο δε Θεός θα καταργήσει και αυτήν και αυτές», δηλαδή θα τις παύσει.

Διότι δεν ομιλεί καταρώμενος, όπως υπέθεσαν μερικοί, αλλά για κάτι που οπωσδήποτε πρόκειται να συμβεί. Επειδή, λοιπόν, ομιλούσε περί πορνείας, αποτρέποντας με κάθε δύναμη τους πιστούς ακόμη και από το να ακούν για την πορνεία, διατύπωσε την αντίρρηση εκ μέρους του κατηγορουμένου, καθώς εκείνος θα μπορούσε να ισχυριστεί ότι «όλα μου επιτρέπονται», και για να αποστομώσει αυτήν την αντίρρηση, [λέγει:] «Αλλά δεν είναι όλα ωφέλιμα». Και αποδεικνύοντας ότι δεν επιτρέπονται όλα, λέγει: «Οι τροφές προορίζονται για την κοιλία, και η κοιλία για τις τροφές». Συνεπώς, λέγει, δεν υπάρχει καμία διαφορά, επειδή αυτά έχουν δημιουργηθεί για την πρόσκαιρη ανάγκη, και καθόλου για τον μέλλοντα αιώνα. Το δε σώμα δεν προορίζεται για την πορνεία, αλλά για τον Κύριο, και ο Κύριος για το σώμα. Ο δε Θεός και τον Κύριό μας ανέστησε, και εμάς θα αναστήσει διά της δυνάμεώς Του· λέγοντας τούτο, εννοεί ότι το σώμα δεν καταργείται, όπως ακριβώς συμβαίνει με τις τροφές, και η κοιλία υφίσταται εφόσον αποτελεί δοχείο των τροφών, επειδή δεν θα μπορούσε να είναι κοιλία —εννοώντας την υποδοχή των τροφών— εάν δεν εκπλήρωνε αυτή την ανάγκη· καθώς όμως αυτά θα καταργηθούν και δεν θα ενεργούν καθόλου στο μέλλον, δεν θα μπορούσε πλέον κυριολεκτικά να ονομάζεται κοιλία, εφόσον δεν θα υπάρχει ως δοχείο τροφών. Το δε σύνολο, σώμα και πνεύμα, δικαίως θα μπορούσε να λεχθεί ότι ανασταίνεται, όπως ακριβώς βεβαίως συνέβη και με τον Κύριο.

Ο δε Απόστολος λέει: «Οι τροφές προορίζονται για την κοιλιά, και η κοιλιά για τις τροφές.» Ο Θεός όμως θα καταργήσει και αυτήν και αυτές. Αλλά και ο Σωτήρας, που καθαρίζει όλες τις τροφές, λέει ότι δεν μολύνει τον άνθρωπο εκείνο που εισέρχεται, αλλά εκείνο που εξέρχεται.

Υιέ του όντως ιερέως, τέκνο της στείρας και προφήτιδος, θρέμμα της ερήμου, Ιωάννη, επειδή θυμηθήκαμε τη νηστεία σου, δώσε μας δύναμη για να νηστέψουμε· ας γίνουμε μιμητές σου, έστω και σε αυτό στο οποίο έχει δύναμη ο καθένας μας· διότι η κοιλιά δεν εξουσιάζει κανέναν από εμάς, αλλά εμείς κυριαρχούμε πάντοτε πάνω στην κοιλιά, σύμφωνα με τον Παύλο: «Τα φαγητά προορίζονται για την κοιλιά, και η κοιλιά για τα φαγητά»· εμείς όμως ανήκουμε στον Χριστό, ο οποίος νήστεψε με τη θέλησή του και αφαίρεσε από εμάς την αρχαία πείνα, την οποία πείνασε ο Αδάμ εξαιτίας της πρόσκαιρης απόλαυσης.