Πατερικές αναφορές στο Α΄ ΠΡΟΣ ΚΟΡΙΝΘΙΟΥΣ 7:38

Ομιλία περί παρθενίας. Καθένας από εμάς, έχοντας λάβει το αυτεξούσιο από τον Θεό, όπως λέει ο άγιος Παύλος στην πρώτη προς Κορινθίους, έχει ο καθένας την εξουσία του δικού του θελήματος. Και όποιος έχει κρίνει μέσα στην καρδιά του να διατηρήσει τη δική του παρθένο, καλά θα πράξει· ώστε και εκείνος που την δίνει σε γάμο, λέει, καλά πράττει, και εκείνος που δεν την δίνει σε γάμο, λέει, πράττει καλύτερα.

Αυτά δε τα έλεγε, όχι επειδή κατέκρινε την παρούσα ζωή (μη γένοιτο· διότι ας προσέχουμε να μη δώσουμε λαβές στους αιρετικούς), ούτε επειδή την απέφευγε ως πονηρή, αλλά επειδή επιθυμούσε τη μελλοντική ως καλύτερη. Διότι δεν είπε ότι το να αναχωρήσει και να βρίσκεται μαζί με τον Χριστό είναι απλώς καλό, αλλά καλύτερο· και το καλύτερο, βεβαίως, είναι καλύτερο σε σύγκριση με κάτι που είναι καλό. Διότι, όπως ακριβώς όταν λέει ότι «Εκείνος που δίνει σε γάμο πράττει καλώς, ενώ εκείνος που δεν δίνει σε γάμο πράττει καλύτερα», αποδεικνύει αφενός ότι ο γάμος είναι καλός, αφετέρου ότι η παρθενία είναι καλύτερη· έτσι ακριβώς και εδώ: καλή μεν είναι η παρούσα ζωή, λέει, αλλά πολύ καλύτερη η μελλοντική.

Και ο ίδιος ο Παύλος, απαριθμώντας τα δικά του κατορθώματα, μεταξύ αυτών μνημόνευσε και την εγκράτεια. Διότι, αφού είπε: «Με πολλή υπομονή, με θλίψεις, με ανάγκες, με διωγμούς, με στενοχώριες, με πληγές, με φυλακίσεις, με κόπους, με ακαταστασίες, με αγρυπνίες, με νηστείες», πρόσθεσε «με αγνότητα», πράγμα που δεν θα το έκανε, εάν αυτό ήταν χάρισμα. Τι άλλο λοιπόν; Ακόμη και κατακρίνει όσους δεν την διαθέτουν, αποκαλώντας τους ακρατείς. Και γιατί αυτός που δεν δίνει σε γάμο την παρθένο του πράττει το καλύτερο; Και για ποιον λόγο είναι πιο μακάρια η χήρα, εάν παραμείνει σε αυτήν την κατάσταση; Διότι, όπως ακριβώς προανέφερα, οι μακαρισμοί δεν δίνονται για τα θαύματα αλλά για τα έργα, όπως ακριβώς συμβαίνει και με τις τιμωρίες.

Αλλά δεν ήταν ακόμη ο κατάλληλος καιρός για αυτά τα λόγια, επειδή βέβαια, ακόμη και όταν επικρατεί ανάγκη, δεν είναι θεμιτό να εμποδίζεται αυτή που έχει επιλέξει την παρθενία, αλλά πρέπει κανείς να στέκεται γενναία απέναντι σε όλα όσα ανακόπτουν αυτή την καλή ορμή. Άκου τι λέει ο Χριστός: «Εκείνος που αγαπά τον πατέρα ή τη μητέρα του παραπάνω από εμένα, δεν είναι άξιός μου». Διότι, όταν επιδιώκουμε κάτι από εκείνα που είναι αρεστά στον Θεό, οποιοσδήποτε μας εμποδίζει ας θεωρείται εχθρός και πολέμιος, έστω και αν είναι πατέρας, έστω και αν είναι μητέρα ή οποιοσδήποτε άλλος. Αλλά ο Παύλος, επειδή ανεχόταν ακόμη την πνευματική ατέλεια των ακροατών του, τα έγραφε αυτά λέγοντας: «Εκείνος όμως που στέκεται σταθερός, μη έχοντας κάποια ανάγκη». Και δεν σταμάτησε τον λόγο του μέχρις εδώ· μολονότι το «μη έχοντας ανάγκη» και το «έχοντας εξουσία» ταυτίζονται. Αλλά με την έκταση του λόγου και τις συνεχείς παραχωρήσεις παρηγορεί την αδύναμη και μικρή διάνοια, προσθέτοντας, μαζί με αυτά, και μια άλλη αιτία: το «όποιος έχει αποφασίσει μέσα στην καρδιά του». Διότι δεν αρκεί μόνο να είναι κανείς ελεύθερος, ούτε καθίσταται υπεύθυνος μόνο από αυτό, αλλά όταν το επιλέξει και το αποφασίσει, τότε πράττει καλά. Έπειτα, για να μην νομίσεις, εξαιτίας της πολλής συγκατάβασης, ότι δεν υπάρχει καμία διαφορά μεταξύ τους, θέτει πάλι τη διαφορά, συγκρατημένα μεν, τη θέτει όμως, λέγοντας: «Ώστε και εκείνος που παντρεύει την κόρη του καλά πράττει, εκείνος όμως που δεν την παντρεύει πράττει καλύτερα».

«Εκείνος όμως που στέκεται σταθερός στην καρδιά του, μη έχοντας ανάγκη, και έχει εξουσία στο δικό του θέλημα, και έχει κρίνει τούτο στην καρδιά του, το να διατηρήσει την παρθένο του, πράττει καλά. Ώστε και εκείνος που τη δίνει σε γάμο πράττει καλά, ενώ εκείνος που δεν τη δίνει σε γάμο πράττει καλύτερα. Η γυναίκα δεσμεύεται από τον νόμο για όσο χρόνο ζει ο σύζυγός της. Αν όμως κοιμηθεί ο σύζυγός της, είναι ελεύθερη να παντρευτεί όποιον θέλει, αρκεί τούτο να γίνει εν Κυρίω. Αλλά είναι μακαριότερη αν παραμείνει έτσι, κατά τη δική μου γνώμη· και νομίζω ότι και εγώ έχω Πνεύμα Θεού». Ο λόγος αυτός δεν έχει ειπωθεί μόνο για τους δούλους, αλλά και για τους ελεύθερους. Διότι είναι δυνατόν κάποιος που είναι δούλος να μην είναι δούλος, και κάποιος που είναι ελεύθερος να είναι δούλος.