Πατερικές αναφορές στο Α΄ ΠΡΟΣ ΚΟΡΙΝΘΙΟΥΣ 8:9

Κεφάλ. Γ΄. ΠΡΟΣ ΚΟΡΙΝΘΙΟΥΣ Α΄. Σχετικά λοιπόν με τη βρώση των ειδωλοθύτων, γνωρίζουμε ότι κανένα είδωλο δεν έχει πραγματική υπόσταση στον κόσμο, και ότι δεν υπάρχει άλλος Θεός παρά μόνο ένας. Διότι, έστω κι αν υπάρχουν οι λεγόμενοι θεοί, είτε στον ουρανό είτε στη γη (όπως άλλωστε υπάρχουν πολλοί θεοί και πολλοί κύριοι), για εμάς όμως υπάρχει ένας Θεός, ο Πατέρας, από τον οποίο προέρχονται τα πάντα και εμείς υπάρχουμε για αυτόν· και ένας Κύριος, ο Ιησούς Χριστός, μέσω του οποίου δημιουργήθηκαν τα πάντα και εμείς υπάρχουμε μέσω αυτού. Όμως, αυτή η γνώση δεν υπάρχει σε όλους. Μερικοί, επειδή η συνείδησή τους είναι προσκολλημένη έως τώρα στο είδωλο, τρώνε το κρέας ως ειδωλόθυτο, και η συνείδησή τους, ούσα ασθενής, μολύνεται. Η τροφή, ωστόσο, δεν μας συνιστά στον Θεό. Διότι ούτε εάν φάμε πλεονεκτούμε σε κάτι, ούτε εάν δεν φάμε υστερούμε. Προσέχετε, όμως, μήπως αυτό το δικαίωμά σας γίνει πρόσκομμα στους ασθενείς στην πίστη. Διότι, εάν κάποιος δει εσένα, που έχεις τη γνώση, να παρακάθεσαι σε γεύμα μέσα σε ναό ειδώλων, δεν θα ενθαρρυνθεί η συνείδησή του, ενώ είναι ασθενής, στο να τρώει τα ειδωλόθυτα; Και έτσι, εξαιτίας της δικής σου γνώσης χάνεται ο ασθενής αδελφός, για τον οποίο πέθανε ο Χριστός. Αμαρτάνοντας δε με αυτόν τον τρόπο απέναντι στους αδελφούς και πληγώνοντας την ασθενή συνείδησή τους, αμαρτάνετε απέναντι στον ίδιο τον Χριστό.

Είναι αναγκαίο να καθοδηγούμε τους αδύναμους με πνευματικές διδασκαλίες, και όχι να τρώμε αδιάφορα και να συντρώγουμε με τους απίστους. <Προσέχετε όμως μήπως αυτή η εξουσία σας γίνει πρόσκομμα στους αδύναμους.> Αδιαφορώντας για το φαγητό των ειδωλοθύτων και τρώγοντας μαζί με τους απίστους μέσα στους ναούς, καθιστούσαν την επίδειξη της δικής τους σταθερότητας αφορμή σκανδάλου για κάποιους. Διότι δεν πρέπει να καταχρώμαστε την εξουσία της πίστεως σε όλα, ούτε άκαιρα και αδιάκριτα, αλλά θα άρμοζε μάλλον να γίνονται όλα από εμάς με ευσχημοσύνη. <Αμαρτάνοντας έτσι απέναντι στους αδελφούς και πληγώνοντας την αδύναμη συνείδησή τους, αμαρτάνετε απέναντι στον Χριστό.> Σκανδαλίζοντας τους αδελφούς, θα αμαρτήσουμε απέναντι στον Ίδιο τον Χριστό, ο οποίος πέθανε για τη σωτηρία όλων μας· και ποιο αδίκημα θα μπορούσε να είναι ισάξιο με αυτό; Διότι εξαιτίας της δικής σου γνώσης χάνεται ο αδύναμος, και το καλό έχει γίνει για εμάς αμαρτία, και η σταθερότητα της πίστεως σκάνδαλο για τους αδελφούς, και η γνώση βάραθρο.

Και πείτε στον Άρχιππο: Πρόσεχε τη διακονία την οποία παρέλαβες εν Κυρίω. Μάλιστα τους υποτάσσει σε αυτόν. Διότι δεν θα μπορούσαν πλέον να τον κατακρίνουν όταν εκείνος τους επιπλήττει, εφόσον οι ίδιοι έχουν αναλάβει το παν· επειδή δεν έχει λογική να μιλάει κανείς στους μαθητές για τον δάσκαλό τους. Αλλά για να τους αποστομώσει τα γράφει αυτά. Πείτε, λέει, στον Άρχιππο: Πρόσεχε. Αυτό το ρήμα παντού χρησιμοποιείται από εκείνον που θέλει να προκαλέσει φόβο, όπως όταν λέει: Προσέχετε τους σκύλους· προσέχετε μήπως σας αιχμαλωτίσει κανείς· προσέχετε μήπως αυτή η εξουσία σας γίνει πρόσκομμα στους αδυνάτους. Και παντού έτσι ομιλεί, όταν θέλει να προκαλέσει φόβο.

Μέχρι τώρα, λοιπόν, απέδειξε ότι αυτό είναι περιττό και ασήμαντο· διότι ό,τι ούτε ωφελεί όταν γίνεται, ούτε βλάπτει όταν δεν γίνεται, πρέπει να θεωρείται περιττό. Προχωρώντας, όμως, αποκαλύπτει και όλη τη βλάβη της πράξης. Τώρα, βέβαια, αναφέρεται στη βλάβη που προκαλείται στους αδελφούς: «Προσέχετε», λέει, «μήπως τυχόν η εξουσία σας αυτή γίνει πρόσκομμα στους αδελφούς που ασθενούν». Δεν είπε ότι «Η εξουσία σας γίνεται πρόσκομμα», ούτε αποφάνθηκε κατηγορηματικά, για να μην τους κάνει περισσότερο αναιδείς. Αλλά πώς εκφράστηκε; Είπε «Προσέχετε»· προκαλώντας τους φόβο και ντροπή, και οδηγώντας τους στο να αρνηθούν να το πράξουν. Και δεν είπε, «Η γνώση σας αυτή», πράγμα που θα αποτελούσε μάλλον εγκώμιο· ούτε, «Η τελειότητά σας αυτή»· αλλά, «Η εξουσία»· το οποίο φαινόταν ότι είναι μάλλον δείγμα προπέτειας, αυθάδειας και αλαζονείας. Και δεν είπε, «Στους αδελφούς», αλλά, «Στους αδελφούς που ασθενούν»· αυξάνοντας έτσι την κατηγορία, διότι δεν λυπούνται ούτε αυτούς που ασθενούν, και μάλιστα ενώ πρόκειται για αδελφούς.

Διότι, όταν κάποιος δει εσένα που έχεις τη γνώση να παρακάθεσαι σε ναό ειδώλων, δεν θα οικοδομηθεί η συνείδησή του, επειδή είναι ασθενής, στο να τρώει τα ειδωλόθυτα; Αφού είπε, «Προσέχετε μήπως αυτή η ελευθερία σας γίνει πρόσκομμα», εξηγεί πώς και με ποιον τρόπο συμβαίνει αυτό. Και παντού προβάλλει την ασθένεια, για να μη φανεί ότι η βλάβη προέρχεται από τη φύση του πράγματος, και θεωρηθούν φοβεροί οι δαίμονες. Διότι τώρα μεν βρίσκεται κοντά στο να απομακρυνθεί τελείως από τα είδωλα, λέγει· βλέποντας όμως εσένα να συχνάζεις σε αυτά, εκλαμβάνει την πράξη ως προτροπή, και παραμένει και ο ίδιος εκεί.

Γι' αυτό λέει: Η τροφή δεν θα μας παραστήσει στον Θεό. «Διότι ούτε εάν φάμε υστερούμε». Δηλαδή, δεν έχουμε κάτι λιγότερο. «Ούτε εάν δεν φάμε περισσεύουμε». Δηλαδή, δεν αποκτούμε εύνοια ενώπιον του Θεού, ωσάν να πράξαμε κάτι αγαθό και μεγάλο. «Προσέχετε όμως μήπως αυτή η εξουσία σας γίνει πρόσκομμα στους αδυνάτους». Δεν είπε, η γνώση σας, ούτε, η τελειότητά σας, αλλά, η εξουσία, πράγμα το οποίο φαίνεται να αποτελεί μάλλον προπέτεια και αυθάδεια. Και δεν είπε, στους αδελφούς, αλλά στους αδυνάτους, αυξάνοντας την κατηγορία εναντίον των αδελφών: διότι δεν σπλαχνίζονται ούτε τους ασθενούντες, και μάλιστα ενώ είναι αδελφοί. «Διότι εάν κάποιος δει εσένα, που έχεις τη γνώση, να παρακάθεσαι σε ειδωλολατρικό ναό, δεν θα οικοδομηθεί η συνείδησή του, επειδή είναι αδύνατος, ώστε να τρώει τα ειδωλόθυτα;» Δηλαδή εσένα τον τέλειο. «Και έτσι θα χαθεί εξαιτίας της δικής σου γνώσης ο αδύνατος αδελφός, για τον οποίο πέθανε ο Χριστός». Θέτει τέσσερα εγκλήματα και μάλιστα πάρα πολύ μεγάλα: ότι είναι αδύνατος, ότι είναι αδελφός, ότι ο Χριστός νοιάστηκε τόσο πολύ γι' αυτόν ώστε να πεθάνει για χάρη του, και ότι μετά από όλα αυτά χάνεται εξαιτίας της τροφής. «Αμαρτάνοντας δε κατ' αυτόν τον τρόπο απέναντι στους αδελφούς, και πλήττοντας την αδύνατη συνείδησή τους, αμαρτάνετε απέναντι στον Χριστό». Δες πώς, λίγο-λίγο, ανέβασε το αμάρτημα στην ίδια την κορυφή της παρανομίας.

«Είναι καλύτερο για σένα να εισέλθεις στη ζωή μονόφθαλμος, παρά, έχοντας δύο μάτια, να ριχθείς στη γέεννα του πυρός». «Είπε ο Κύριος προς τους μαθητές: Είναι αδύνατο να μην έλθουν τα σκάνδαλα· αλίμονο όμως σε εκείνον μέσω του οποίου έρχονται. Τον συμφέρει καλύτερα να του κρεμάσουν μια μυλόπετρα στον λαιμό του και να ριχτεί στη θάλασσα, παρά να σκανδαλίσει έναν από αυτούς τους μικρούς». «Προσέχετε μήπως αυτό το δικαίωμά σας γίνει πρόσκομμα στους αδυνάτους. Εάν η τροφή σκανδαλίζει τον αδελφό μου, δεν θα φάω κρέας ποτέ στον αιώνα, για να μη σκανδαλίσω τον αδελφό μου». «Να μην γίνεστε αιτία προσκόμματος ούτε στους Ιουδαίους, ούτε στους Έλληνες, ούτε στην Εκκλησία του Θεού, όπως κι εγώ σε όλα προσπαθώ να αρέσω σε όλους, μη ζητώντας το δικό μου συμφέρον, αλλά το συμφέρον των πολλών, για να σωθούν. Να γίνεστε μιμητές μου, όπως κι εγώ είμαι του Χριστού». Είναι καλό να μην αποτελεί κανείς σκάνδαλο ή πρόσκομμα στους πολλούς ούτε αμαρτάνοντας ούτε δίνοντας λαβή για υποψίες, εφόσον γνωρίζουμε, ακόμη και για όσους έχουν σκανδαλίσει έστω και έναν από αυτούς τους μικρούς, πόσο αναπότρεπτη και βαρύτατη είναι η τιμωρία από τον αψευδή Θεό. ΤΙΤΛΟΣ ΙΑ΄. — Περί σαρκικών ανθρώπων.