Πατερικές αναφορές στο ΒΑΣΙΛΕΙΩΝ Γ΄ 1:4

3 πατερικά χωρίαΌλες οι κατηγορίες γνησιότητας

καὶ ἡ νεᾶνις καλὴ ἕως σφόδρα· καὶ ἦν θάλπουσα τὸν βασιλέα καὶ ἐλειτούργει αὐτῷ, καὶ ὁ βασιλεὺς οὐκ ἔγνω αὐτήν.

Ανάγνωση ολόκληρου κεφαλαίου

Πατερικά χωρία

1–3 από 3

Κύριλλος Ἱεροσολύμων Κατηχήσεις πρὸς τοὺς φωτιζομένους
Λοιπὸν ζητοῦμεν, ἐκ τίνος ἔρχεται, καὶ πῶς ἔρχεται. τοῦτο δὲ ἡμῖν Ἡσαΐας λέγει· ἰδοὺ ἡ παρθένος ἐν γαστρὶ λήψεται καὶ τέξεται υἱόν, καὶ καλέσουσι τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἐμμανουήλ. καὶ ἀντιλέγουσιν Ἰουδαῖοι τούτοις (ἔθος γὰρ αὐτοῖς ἐστιν ἄνωθεν τῇ ἀληθείᾳ κακῶς ἀντιπίπτειν) καὶ λέγουσιν, ὅτι οὐ γέγραπται ἡ παρθένος, ἀλλ᾽ ἡ νεᾶνις. ἐγὼ δὲ τῷ λεχθέντι συμπεριφερόμενος καὶ οὕτως εὑρίσκω τὴν ἀλήθειαν. ἐρωτητέον γὰρ αὐτούς· παρθένος βιαζομένη πότε βοᾷ; μετὰ τὴν φθορὰν ἢ πρὸ τῆς φθορᾶς ἐκκαλουμένη τοὺς βοηθούς; ἐὰν τοίνυν ἀλλαχοῦ λέγῃ ἡ γραφή· ἐβόησεν ἡ νεᾶνις καὶ οὐκ ἦν ὁ βοηθῶν αὐτῇ· ἆρα οὐ περὶ παρθένου λέγει; ἵνα δὲ σαφέστερον μάθῃς, ὅτι καὶ ἡ παρθένος ἐν τῇ θείᾳ γραφῇ νεᾶνις καλεῖται, ἄκουε τοῦ βιβλίου τῶν βασιλειῶν περὶ τῆς Ἀβισὰκ τῆς σουναμίτιδος λέγοντος· καὶ ἦν ἡ νεᾶνις καλὴ σφόδρα· τὸ γὰρ παρθένον αὐτὴν ἐκλεχθεῖσαν ἐνηνέχθαι πρὸς Δαβὶδ ὡμολόγηται.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Λοιπόν, ζητούμε να μάθουμε από ποιον έρχεται και πώς έρχεται. Αυτό μας το λέει ο Ησαΐας: «Ιδού η παρθένος θα συλλάβει και θα γεννήσει υιό, και θα καλέσουν το όνομά του Εμμανουήλ». Οι Ιουδαίοι, όμως, αντιλέγουν σε αυτά (διότι αποτελεί ανέκαθεν συνήθειά τους να εναντιώνονται κακόβουλα στην αλήθεια) και λένε ότι δεν έχει γραφεί «η παρθένος», αλλά «η νεάνις». Εγώ, όμως, ακόμη και αν συγκαταβώ σε αυτό που λένε, και πάλι βρίσκω την αλήθεια. Διότι πρέπει να τους ρωτήσουμε: μια παρθένος που βιάζεται, πότε φωνάζει; Μετά τη φθορά ή πριν από τη φθορά καλώντας σε βοήθεια; Εάν λοιπόν αλλού λέει η Γραφή: «Φώναξε η νεάνις και δεν υπήρχε κανείς να τη βοηθήσει», άραγε δεν κάνει λόγο για παρθένο; Και για να μάθεις σαφέστερα ότι και η παρθένος στην Θεία Γραφή ονομάζεται νεάνις, άκουσε το βιβλίο των Βασιλειών που αναφέρει για την Αβισάκ τη Σουναμίτιδα: «και ήταν η νεάνις πάρα πολύ ωραία»· διότι είναι κοινώς ομολογημένο ότι, αφού επιλέχθηκε ως παρθένος, οδηγήθηκε στον Δαβίδ.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἐπιφάνιος Σαλαμῖνος Κύπρου Ἀγκυρωτός
καὶ ἔγνω Ῥαχὴλ τὴν γυναῖκα αὐτοῦ» καὶ πάλιν 〈ἐν〉 ἑτέρῳ τόπῳ «καὶ ἐγήρασε Δαυίδ» φησί «καὶ ἔσκεπον αὐτὸν ἱματίοις, καὶ οὐκ ἐθερμαίνετο, καὶ εἶπον τῷ βασιλεῖ ζητηθήτω παρθένος καλή». καὶ εὑρέθη Ἀβισὰκ ἡ Σουμανῖτις. καί φησιν «ἠνέχθη τῷ βασιλεῖ καὶ συνεκοιμᾶτο αὐτῷ καὶ συνέθαλπεν αὐτόν· καὶ οὐκ ἔγνω αὐτὴν Δαυίδ», τὴν σὺν αὐτῷ, τὴν σύσσωμον καὶ σύμπλευρον. ἄρα ποίαν εἴδησιν λέγει; τὴν δι᾽ ὁράσεως ἢ τὴν διὰ πράξεως; καί «ἔγνω κύριος τοὺς ὄντας αὐτοῦ»· ἆρα οὖν τοὺς οὐκ ὄντας ἀγνοεῖ; καί «ἀπόστητε ἀπ᾽ ἐμοῦ, ἐργάται τῆς ἀνομίας· οὐδέποτε γὰρ ἔγνων ὑμᾶς»· ἆρα ἔστιν ἄγνοια ἐν τῷ υἱῷ τοῦ θεοῦ; καὶ πάλιν «ὑμᾶς ἔγνων ἐκ πάντων τῶν ἐθνῶν». ἆρα οὖν τὰ ἔθνη τὰ λοιπὰ ἀγνοεῖ; μὴ γένοιτο. ἀλλ᾽ οἶδε γνῶσιν ἡ θεία γραφή, ἄλλην μὲν κατὰ εἴδησιν, ἄλλην δὲ κατὰ πρᾶξιν.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
«και γνώρισε τη Ραχήλ τη γυναίκα του»· και πάλι σε άλλο σημείο: «και γέρασε ο Δαβίδ», λέει, «και τον σκέπαζαν με ενδύματα, αλλά δεν ζεσταινόταν, και είπαν στον βασιλιά: ας αναζητηθεί μια όμορφη παρθένος». Και βρέθηκε η Αβισάκ η Σουμανίτις. Και λέει: «οδηγήθηκε στον βασιλιά και κοιμόταν μαζί του και τον ζέσταινε· αλλά δεν τη γνώρισε ο Δαβίδ», αυτήν που βρισκόταν μαζί του, την ομόσωμη και ομόπλευρη. Άραγε για ποιο είδος αντίληψης μιλάει; Γι' αυτήν μέσω της όρασης ή μέσω της πράξης; Και «γνώρισε ο Κύριος όσους είναι δικοί Του»· άραγε λοιπόν αγνοεί αυτούς που δεν είναι; Και «απομακρυνθείτε από εμένα, εργάτες της ανομίας· διότι ποτέ δεν σας γνώρισα»· άραγε υπάρχει άγνοια στον Υιό του Θεού; Και πάλι «εσάς γνώρισα από όλα τα έθνη». Άραγε λοιπόν αγνοεί τα υπόλοιπα έθνη; Μη γένοιτο. Αλλά η Θεία Γραφή διακρίνει τα είδη της γνώσης, αναγνωρίζοντας άλλη μεν κατά την απλή αντίληψη, και άλλη κατά την πράξη.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἐπιφάνιος Σαλαμῖνος Κύπρου Πανάριον
οὔτε γὰρ τοῦτο ἀρνήσασθαι δύνασθε, μὴ βλέποντας αὐτοὺς ὁμολογῆσαι. «εἶδε» γάρ, φησιν, «Εὔα τὸ ξύλον ὅτι καλὸν εἰς βρῶσιν καὶ ὡραῖον τοῦ κατανοῆσαι.» ἄρα γοῦν εἶδον καὶ ᾔδεισαν. εἰδότες δὲ καὶ ὁρῶντες ἀλλήλους ἐπεγίνωσκον. ἦν 〈δὲ〉 μετὰ πολὺν χρόνον 〈ὅτε〉 φησὶν ἡ γραφή, «καὶ ἔγνω Ἀδὰμ Εὔαν τὴν γυναῖκα αὐτοῦ». ἀλλὰ τὴν μὲν πρώτην εἴδησιν καὶ βλέψιν περὶ εἰδήσεως δι᾽ ὁράσεως συνισταμένης λέγει καὶ διὰ ἐννοίας, περὶ δὲ τῆς δευτέρας γνώσεως περὶ εἰδήσεως διὰ χρήσεως ἀπαγγέλλει· ὡς καὶ περὶ Δαυὶδ γηράσαντος λέγει ἡ θεία γραφή· «καὶ ἐγήρασε Δαυὶδ καὶ οὐκ ἐθερμαίνετο, καὶ εἶπον αὐτοῦ οἱ παῖδες αὐτῷ· ζητηθήτω τῷ βασιλεῖ παρθένος, καὶ εὑρέθη Ἀβισὰκ ἡ Σωμανῖτις.» καί φησιν «ἔθαλπεν αὐτὸν, καὶ συνεκοιμᾶτο αὐτῷ, καὶ οὐκ ἔγνω αὐτὴν Δαυίδ». τὴν σύσσωμον καὶ σύμπλευρον πῶς οὐκ ᾔδει; ἀλλ᾽ ἐνταῦθα εἴδησιν οὐ τὴν δι᾽ ἐννοίας διηγεῖται, ἀλλὰ τὴν διὰ χρήσεως. καὶ γὰρ καὶ ἐπὶ τοῦ Ἰακώβ· ὅτι μὲν γὰρ ἑπτὰ ἔτη ἐτύγχανε ποιμαίνων μετὰ Ῥαχὴλ καὶ Λείας, καὶ ᾔδει αὐτάς. ὅτε δὲ περὶ τῆς συναφείας τῆς τοῦ σεμνοῦ αὐτῶν γάμου διηγεῖται, φησίν «ἔγνω Λείαν τὴν γυναῖκα αὐτοῦ». ὅτι ἡ μὲν πρώτη εἴδησις δι᾽ ἐννοίας ἦν καὶ δι᾽ ὁράσεως, ἡ δὲ δευτέρα γνῶσις καὶ εἴδησις διὰ χρήσεως καὶ ἐνεργείας.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Διότι ούτε αυτό μπορείτε να το αρνηθείτε, ομολογώντας δηλαδή ότι δεν έβλεπαν. «Είδε», λέει, «η Εύα το δέντρο, ότι ήταν καλό για τροφή και ωραίο στην όψη». Άρα, λοιπόν, και έβλεπαν και γνώριζαν. Γνωρίζοντας δε και βλέποντας, αναγνώριζαν ο ένας τον άλλον. Πολύ αργότερα όμως λέει η Γραφή: «Και γνώρισε ο Αδάμ την Εύα, τη γυναίκα του». Αλλά την μεν πρώτη γνώση και όραση την αναφέρει ως γνώση που συνίσταται μέσω της όρασης και της αντίληψης, ενώ για τη δεύτερη γνώση κάνει λόγο για γνώση μέσω της σαρκικής χρήσης. Όπως και για τον Δαβίδ, όταν γέρασε, λέει η θεία Γραφή: «Και γέρασε ο Δαβίδ και δεν ζεσταινόταν, και του είπαν οι δούλοι του: ας αναζητηθεί για τον βασιλιά μια παρθένος, και βρέθηκε η Αβισάκ η Σωμανίτιδα». Και λέει: «Τον ζέσταινε και κοιμόταν μαζί του, και δεν τη γνώρισε ο Δαβίδ». Πώς δεν γνώριζε αυτήν που βρισκόταν στο ίδιο κρεβάτι και στο πλευρό του; Αλλά εδώ δεν εξιστορεί τη γνώση μέσω της αντίληψης, αλλά μέσω της σαρκικής χρήσης. Διότι το ίδιο ισχύει και στην περίπτωση του Ιακώβ: ότι δηλαδή, ενώ έβοσκε τα πρόβατα επί επτά έτη μαζί με τη Ραχήλ και τη Λεία, και τις γνώριζε, όταν διηγείται για τη συνάφεια του σεμνού τους γάμου, λέει: «Γνώρισε τη Λεία, τη γυναίκα του». Διότι η μεν πρώτη γνώση προερχόταν μέσω της αντίληψης και της όρασης, ενώ η δεύτερη γνώση και επίγνωση μέσω της σαρκικής χρήσης και ενέργειας.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες