Πατερικές αναφορές στο ΒΑΣΙΛΕΙΩΝ Γ΄ 11:4

Για να γνωρίζουν, λοιπόν, το καθετί με σαφήνεια, ας ακούσουν ότι ο Σολομώντας, όταν ανέλαβε τη βασιλεία του πατέρα του στα Ιεροσόλυμα, οικοδόμησε για τον Θεό εκείνον τον ξακουστό και αξιοθαύμαστο ναό. Όμως, αν και αναδείχθηκε πάρα πολύ επιφανής χάρη στη λαμπρότητα του πλούτου και την αφθονία των χρημάτων, όταν έφτασε στα γηρατειά, εξαιτίας της υποχωρητικότητάς του προς τις γυναίκες, αμάρτησε απέναντι στον Θεό. Το ποιος ήταν ο τρόπος του παραπτώματός του, θα μας το διηγηθεί το ιερό κείμενο. Διότι λέει τα εξής: «Και ο βασιλιάς πήρε ξένες γυναίκες, και την κόρη του Φαραώ, Μωαβίτισσες, Αμμανίτισσες, Σύριες και Ιδουμαίες, Χετταίες και Αμορραίες, από τα έθνη για τα οποία ο Κύριος είχε απαγορεύσει στους γιους του Ισραήλ λέγοντας: Δεν θα έρθετε σε επιμιξία με αυτούς και αυτοί δεν θα έρθουν σε επιμιξία με εσάς, για να μην εκτρέψουν τις καρδιές σας πίσω από τα είδωλά τους. Σε αυτές προσκολλήθηκε ο Σολομώντας από έρωτα. Και είχε επτακόσιες γυναίκες άρχουσες και τριακόσιες παλλακίδες. Και συνέβη την εποχή των γηρατειών του Σολομώντα να εκτρέψουν οι ξένες γυναίκες την καρδιά του πίσω από άλλους θεούς. Και η καρδιά του δεν ήταν απόλυτα αφοσιωμένη στον Κύριο τον Θεό του, όπως ήταν η καρδιά του Δαβίδ, του πατέρα του. Και πορεύτηκε ο Σολομώντας πίσω από την Αστάρτη, το βδέλυγμα των Σιδωνίων, και πίσω από τον Βάαλ, το είδωλο των υιών Αμμών. Και έπραξε ο Σολομώντας το πονηρό ενώπιον του Κυρίου, και δεν πορεύτηκε οπίσω του Κυρίου, όπως ο Δαβίδ, ο πατέρας του».

Άκουσε, λοιπόν, τι είδους κατηγορία απαριθμεί εναντίον του: «Και ο Σολομών ήταν φιλογύνης, και πήρε πολλές ξένες γυναίκες, και την κόρη του Φαραώ, γυναίκες Μωαβίτισσες, Αμμανίτισσες και Ιδουμαίες, Σύριες, Χετταίες και Αμορραίες, από τα έθνη για τα οποία ο Κύριος ο Θεός είχε απαγορεύσει στους γιους του Ισραήλ να έλθουν σε επιμιξία με αυτές», και προσθέτει σε αυτά: «Και η καρδιά του δεν ήταν ευθεία με τον Κύριο τον Θεό του, όπως η καρδιά του Δαβίδ του πατέρα του, και πορεύτηκε ο Σολομών οπίσω από την Αστάρτη, το βδέλυγμα των Σιδωνίων, και οπίσω από τον βασιλιά τους, το είδωλο των υιών Αμμών· και έπραξε ο Σολομών το πονηρό ενώπιον του Κυρίου», και πάλι στη συνέχεια επιφέρει: «Και ήγειρε ο Κύριος σατάν [αντίπαλο] στον Σολομώντα τον Άδερ τον Ιδουμαίο». Αυτόν, λοιπόν, που έχει κατηγορηθεί για τόσα και τέτοια πράγματα, ποια λογική θα δικαιολογούσε να τολμά να αποκαλεί πατέρα του τον Θεό, και ο επί πάντων Θεός να τον αναγορεύει πρωτότοκο Υιό του; Και πώς αυτά άλλοτε λέγονται ως αναφερόμενα στον ίδιο τον Δαβίδ, και άλλοτε ως αναφερόμενα στο σπέρμα του;

ι΄. Το ότι βέβαια αυτά προαναγγέλλονταν για κάποιον άλλον που επρόκειτο να έλθει μετά τον Σολομώντα, είναι φανερό στον καθένα. Εξάλλου, τα λόγια που διατυπώθηκαν προς τον Δαβίδ δεν θα μπορούσαν να εφαρμοστούν στον Σολομώντα, εάν υποβληθούν σε ακριβή εξέταση· διότι ο χρησμός δηλώνει σαφώς ότι αυτός που προφητεύεται θα εγερθεί μετά τον θάνατο του Δαβίδ. Ο Σολομών όμως, ενώ ο Δαβίδ ζούσε ακόμη, με δική του προσταγή και απόφαση έγινε διάδοχος της βασιλείας· αναφέρεται μάλιστα ότι βασίλευσε στον Ισραήλ μόνο για σαράντα έτη. Πώς λοιπόν θα μπορούσε να αναφέρεται σε αυτόν το, «Να ανορθώσει τον θρόνο του εις τον αιώνα;» Αλλά εάν πει κάποιος ότι αυτά έχουν ειπωθεί για τη διαδοχή που προήλθε από αυτόν, δεν πρέπει να αγνοούμε ότι η διαδοχή της βασιλείας από τον Δαβίδ και τον Σολομώντα διήρκεσε μέχρι τον Ιεχονία και την αιχμαλωσία στη Βαβυλώνα, αφού μετά τον Ιεχονία κανείς δεν εγκαταστάθηκε στον θρόνο της βασιλείας του Δαβίδ. Και πώς θα μπορούσες να εφαρμόσεις σε αυτόν τον φιλογύνη, του οποίου η καρδιά δεν ήταν τέλεια ενώπιον του Κυρίου του Θεού του, τα λόγια του όρκου, καθώς και το: «Εγώ θα είμαι σε αυτόν πατέρας, και αυτός θα είναι σε εμένα υιός;»

βʹ. Πρέπει δε να παραθέσουμε τα όσα εξιστορούνται γι' αυτόν στα βιβλία των Βασιλειών, τα οποία έχουν ως εξής: «Και ο βασιλιάς Σολομώντας ήταν φιλογύνης· και πήρε πολλές αλλόφυλες γυναίκες· και την κόρη του Φαραώ, Μωαβίτισσες, και Αμμανίτισσες, και Ιδουμαίες, Σύριες, Χετταίες και Αμορραίες, από τα έθνη για τα οποία ο Κύριος ο Θεός είχε απαγορεύσει στους γιους του Ισραήλ: "Δεν θα έρθετε σε επιμιξία με αυτούς".» Στα οποία προσθέτει: «Και η καρδιά του δεν ήταν απόλυτα αφοσιωμένη στον Κύριο τον Θεό του, όπως ήταν η καρδιά του Δαβίδ, του πατέρα του.» Και λίγο παρακάτω: «Τότε έχτισε ο Σολομώντας βωμό για τον Χαμώς, το είδωλο του Μωάβ, στο όρος που βρίσκεται απέναντι από την Ιερουσαλήμ· και για τον Μολχώμ, το είδωλο των γιων του Αμμών, και για την Αστάρτη, το βδέλυγμα των Σιδωνίων· και το ίδιο έκανε για όλες τις αλλόφυλες γυναίκες του, οι οποίες προσέφεραν θυμίαμα και θυσίες στα είδωλά τους· και οργίστηκε ο Κύριος εναντίον του Σολομώντα, διότι απομάκρυνε την καρδιά του από τον Κύριο, τον Θεό του Ισραήλ.» Εάν, λοιπόν, για τέτοια πράγματα κατηγορείται ο Σολομώντας, πώς θα εφαρμόσεις σε αυτόν τα λόγια του όρκου, στον οποίο έχει λεχθεί, εκτός των άλλων, και το: «Εγώ θα είμαι σε αυτόν πατέρας, και αυτός θα είναι σε εμένα υιός;» Αντιθέτως, προφανώς αυτά είναι ξένα προς τον Σολομώντα· θα μπορούσαν δε να αναχθούν στον προφητευόμενο ότι θα έλθει από το σπέρμα του Δαβίδ, τον Χριστό του Θεού, ο οποίος εγέρθηκε από το σπέρμα του Δαβίδ. {στʹ.}

Και είπε η Δαλιδά: «Οι αλλόφυλοι έρχονται εναντίον σου, Σαμψών», και εκείνος ξύπνησε από τον ύπνο του και είπε: «Θα βγω όπως και τις προηγούμενες φορές και θα τιναχτώ για να ελευθερωθώ»· και ο ίδιος δεν γνώριζε ότι ο Κύριος είχε απομακρυνθεί από αυτόν. Και τον συνέλαβαν οι αλλόφυλοι, του έβγαλαν τα μάτια και τον κατέβασαν στη Γάζα. Και τον έδεσαν με χάλκινα δεσμά, και άλεθε στον οίκο της φυλακής». «Συνέβη κατά την εποχή των γηρατειών του Σολομώντα, η καρδιά του να μην είναι ολοκληρωτικά στραμμένη στον Κύριο, όπως η καρδιά του Δαβίδ, του πατέρα του. Και οι ξένες γυναίκες εξέτρεψαν την καρδιά του πίσω από τους θεούς τους. Τότε έχτισε ο Σολομών υψηλό βωμό στον Χαμώς, το είδωλο του Μωάβ, και στον βασιλιά των υιών Αμμών, και στην Αστάρτη, το βδέλυγμα των Σιδωνίων· και το ίδιο έκανε για όλες τις ξένες γυναίκες του· και πρόσφεραν θυμίαμα και θυσίαζαν στα είδωλά τους.» «Μην δίνεις προσοχή σε φαύλη γυναίκα. Διότι στάζει μέλι από τα χείλη της πόρνης γυναίκας, η οποία προσωρινά λιπαίνει τον φάρυγγά σου, αργότερα όμως θα το βρεις πιο πικρό από χολή, και πιο ακονισμένο από δίκοπο μαχαίρι.» «Η γυναίκα παγιδεύει τις πολύτιμες ψυχές των ανδρών. —Θρόνος ατιμίας είναι η γυναίκα που μισεί τα δίκαια.» «Γιε μου, φύλαξε τις εντολές μου και θα ζήσεις, ώστε να σε προφυλάξουν από την ξένη και πονηρή γυναίκα.»