Πατερικές αναφορές στο ΒΑΣΙΛΕΙΩΝ Γ΄ 5:26

2 πατερικά χωρίαΌλες οι κατηγορίες γνησιότητας

καὶ Κύριος ἔδωκε σοφίαν τῷ Σαλωμών, καθὼς ἐλάλησεν αὐτῷ· καὶ ἦν εἰρήνη ἀνὰ μέσον Χιρὰμ καὶ ἀνὰ μέσον Σαλωμών, καὶ διέθεντο διαθήκην ἀνὰ μέσον αὐτῶν.

Ανάγνωση ολόκληρου κεφαλαίου

Πατερικά χωρία

1–2 από 2

Ἐπιφάνιος Σαλαμῖνος Κύπρου Ἀγκυρωτός
Τί οὖν λέγομεν; εἰ σοφία πατήρ ἐστι καὶ ὁ υἱὸς δὲ κατὰ τὸν ἐκείνων νοῦν οὐ προῆλθεν ἐξ αὐτοῦ, Λόγος καὶ θεὸς ὢν καὶ σοφία ὤν, ἄρα ὁ πατὴρ λείπεται σοφίας ἐν ἑαυτῷ. πῶς οὖν «θεῷ μόνῳ σοφῷ ἀοράτῳ» * καὶ ταῦτα πάντα ἐστὶν ἀκατάληπτα καὶ ἄπειρα ἀνθρώποις; ἔδωκεν ὁ θεὸς σοφίαν τῷ Σολομῶντι καὶ ἐνέπλησε σοφίας τὸν Βεσελεὴλ καί «σοφοὶ ἄνθρωποι κρύπτουσιν αἰσχύνην». καὶ περὶ σοφίας πολλὰ ἔστι λέγειν. ἐκείνη δὲ ἡ σοφία τοῦ πατρὸς μονοειδής ἐστι, μὴ ἔχουσα ἀντιπαράθεσιν ἄλλην. ὅμως δὲ εἰ καὶ περὶ αὐτῆς ἦν ὁ λόγος ᾀδόμενος, οὔτε συντίθεμαι οὔτε ἀποτάσσομαι, θεῷ δὲ συγχωρῶ τὸ εἰδέναι· βεβιασμένως δὲ ὁρῶ ἀντιπαράθετα τὰ λεγόμενα. «ἔκτισε», γάρ φησιν, «ἀρχὴν ὁδῶν αὐτοῦ εἰς ἔργα αὐτοῦ, πρὸ τοῦ αἰῶνος ἐθεμελίωσέ με· πρὸ δὲ πάντων βουνῶν γεννᾷ με». πῶς οὖν τὸ γεννώμενον θεμελιοῦται; πῶς δὲ τὸ κτιζόμενον γεννᾶται; εἰ γὰρ κτιστόν, οὐ γεννητὸν ὄντως. ἡμεῖς γὰρ ἃ γεννῶμεν οὐ κτίζομεν καὶ ἃ κτίζομεν οὐ γεννῶμεν· ἐσμὲν γὰρ κτιστοὶ καὶ τὰ ὑφ᾽ ἡμῶν γεννώμενα κτιστά. ἐν θεῷ δὲ τῷ ἀκτίστῳ τὸ γέννημα οὐ κτιστόν. εἰ γὰρ ἐγέννησεν, οὐκ ἔκτισεν· εἰ δὲ μετὰ τὸ κτίσαι πάλιν γεγέννηκε, πῶς ἄρα τὸ πρῶτον κτισθὲν ὕστερον γεννᾶται; εἰ τοίνυν περὶ αὐτοῦ ἐστι τὰ λεγόμενα, εἰς τὴν ἔνσαρκον οἰκονομίαν πληροῦται. καὶ διὰ τοῦτο τὰ ἐγγύτερα πρῶτον λέγει καὶ τὰ ἀρχαιότερα ὕστερον διηγεῖται.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Τι λέμε λοιπόν; Αν ο Πατέρας είναι σοφία και ο Υιός, σύμφωνα με τον δικό τους τρόπο σκέψης, δεν προήλθε από αυτόν, αν και είναι Λόγος και Θεός και σοφία, τότε ο Πατέρας στερείται σοφίας μέσα του. Πώς λοιπόν αναφέρεται «στον μόνο σοφό και αόρατο Θεό», και όλα αυτά είναι ακατάληπτα και άπειρα για τους ανθρώπους; Ο Θεός έδωσε σοφία στον Σολομώντα και γέμισε με σοφία τον Βεσελεήλ, και «οι σοφοί άνθρωποι κρύβουν την αισχύνη». Και για τη σοφία υπάρχουν πολλά να πει κανείς. Εκείνη όμως η σοφία του Πατέρα είναι μονοειδής, χωρίς να επιδέχεται άλλη αντιπαράθεση. Όμως, ακόμη και αν ο αναφερόμενος λόγος αφορούσε αυτήν, ούτε συμφωνώ ούτε απορρίπτω, αλλά παραχωρώ τη γνώση στον Θεό· βλέπω όμως ότι όσα λέγονται αντιπαρατίθενται βεβιασμένα. Διότι λέει: «Με έκτισε αρχή των οδών του για τα έργα του, προ του αιώνος με θεμελίωσε· και προ πάντων των βουνών με γεννά». Πώς λοιπόν αυτό που γεννιέται θεμελιώνεται; Και πώς αυτό που κτίζεται γεννιέται; Διότι αν είναι κτιστό, δεν είναι πράγματι γεννητό. Επειδή εμείς όσα γεννάμε δεν τα κτίζουμε και όσα κτίζουμε δεν τα γεννάμε· διότι είμαστε κτιστοί και αυτά που γεννιούνται από εμάς είναι κτιστά. Στον άκτιστο Θεό όμως, το γέννημα δεν είναι κτιστό. Διότι, αν γέννησε, δεν έκτισε· και αν, αφού έκτισε, γέννησε πάλι, πώς άραγε αυτό που πρώτα κτίστηκε, γεννιέται ύστερα; Αν λοιπόν όσα λέγονται αφορούν αυτόν, εκπληρώνονται στο πλαίσιο της ένσαρκης οικονομίας. Και γι' αυτό αναφέρει πρώτα τα πιο κοντινά και διηγείται ύστερα τα αρχαιότερα.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Εὐσέβιος Καισαρείας Κατὰ Μαρκέλλου
καὶ δεύτερον δὲ καὶ τρίτον καὶ πολλάκις, ὡς ἔφην, τοῦτο ποιεῖ, ἀγνοῶν ὅτι «διαιρέσεις χαρισμάτων εἰσὶν» εἰ καὶ τὸ «αὐτὸ πνεῦμα», καὶ ἄλλῳ μὲν «δίδοται λόγος σοφίας» κατὰ τὸν ἀπόστολον, «ἄλλῳ λόγος γνώσεως κατὰ τὸ αὐτὸ πνεῦμα, ἑτέρῳ πίστις ἐν τῷ αὐτῷ πνεύματι, ἄλλῳ προφητεία». διόπερ ὁ Σολομὼν σοφίας μὲν εἰληφὼς χάρισμα μεμαρτύρηται «καὶ ἔδωκεν γὰρ κύριος τῷ Σολομῶνι σοφίαν», ὡς ἡ γραφή φησιν, «καὶ ἐσοφίσθη ὑπὲρ πάντας ἀνθρώπους»· οὔτε δὲ τὸν βίον προφητικὸν ἐσχηκὼς οὔτε τὸν τῆς προφητείας χαρακτῆρα, τὸν ἀπὸ τοῦ «τάδε λέγει κύριος» τῶν τε ὁμοιοτρόπων γνωριζόμενον, διὰ τῶν οἰκείων ἐμφαίνει λόγων. ὁ δὲ τούτων οὐδὲν ἰδών, ὥσπερ τι χαριζόμενος τῷ ἀνδρὶ προφήτην αὐτὸν καλεῖ, οὐ συνιεὶς ὅτι οἱ προφῆται «περιῆλθον ἐν μηλωταῖς, ἐν αἰγείοις δέρμασιν, ὑστερούμενοι, θλιβόμενοι, κακουχούμενοι». καὶ τὰς Παροιμίας δὲ αὐτοῦ προφητείαν εἶναι λέγει, [εἰ] μηδαμοῦ τῆς θείας γραφῆς διδασκούσης, αὐτοῦ δὲ τοῦ σοφωτάτου σὺν θείῳ πνεύματι ταύτῃ μὲν τῇ βίβλῳ ΠΑΡΟΙΜΙΑΙ ὄνομα θέντος, τῇ δὲ ἑτέρᾳ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΗΣ καὶ τῇ τρίτῃ ΑΙΣΜΑΤΑ ΑΙΣΜΑΤΩΝ, οὐκ ἀθεεὶ οὐδ᾽ ἀνθρωπίνῳ λογισμῷ ταύταις ἐπιβάλλοντος ταῖς ἐπηγορίαις.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Και δεύτερη και τρίτη και πολλές φορές, όπως είπα, το κάνει αυτό, αγνοώντας ότι «υπάρχουν διαιρέσεις χαρισμάτων» αν και είναι το «ίδιο Πνεύμα», και σε άλλον μεν «δίνεται λόγος σοφίας» κατά τον απόστολο, «σε άλλον λόγος γνώσης κατά το ίδιο Πνεύμα, σε έτερον πίστη εν τω αυτώ Πνεύματι, σε άλλον προφητεία». Γι' αυτόν τον λόγο για τον Σολομώντα μαρτυρείται μεν ότι έλαβε το χάρισμα της σοφίας, «διότι έδωσε ο Κύριος στον Σολομώντα σοφία», όπως αναφέρει η Γραφή, «και έγινε σοφότερος από όλους τους ανθρώπους»· ωστόσο, ούτε προφητικό βίο διήγαγε, ούτε τον χαρακτήρα της προφητείας, που αναγνωρίζεται από το «τάδε λέγει Κύριος» και τα παρόμοια, φανερώνει μέσα από τους δικούς του λόγους. Αυτός όμως, χωρίς να διακρίνει τίποτα από αυτά, σαν να κάνει κάποια χάρη στον άνδρα, τον ονομάζει προφήτη, μη κατανοώντας ότι οι προφήτες «περιπλανήθηκαν με προβιές, με κατσικίσια δέρματα, στερούμενοι, θλιβόμενοι, κακουχούμενοι». Λέει μάλιστα ότι και οι Παροιμίες του είναι προφητεία, παρόλο που η Θεία Γραφή δεν το διδάσκει πουθενά αυτό, και ενώ ο ίδιος ο σοφότατος [Σολομών], με τη συνέργεια του θείου Πνεύματος, έδωσε σε αυτό μεν το βιβλίο το όνομα ΠΑΡΟΙΜΙΕΣ, στο άλλο ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΗΣ και στο τρίτο ΑΣΜΑΤΑ ΑΣΜΑΤΩΝ, θέτοντας αυτές τις προσηγορίες όχι χωρίς τη θεία έμπνευση ούτε με ανθρώπινο λογισμό.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες