Πατερικές αναφορές στο Α΄ ΠΕΤΡΟΥ 2:24

Εάν όμως αμφιβάλλουν ότι είναι και Θεός, ας ντραπούν τον Θωμά, ο οποίος ψηλάφησε τον Εσταυρωμένο και ομολόγησε ότι είναι Κύριος και Θεός. Και ας φοβηθούν τον ίδιο τον Κύριο, ο οποίος, αφού έπλυνε τα πόδια των μαθητών, είπε: «Εσείς με αποκαλείτε Κύριο και Διδάσκαλο, και ορθώς λέτε, διότι είμαι». Με το σώμα, λοιπόν, στο οποίο βρισκόταν όταν έπλυνε τα πόδια, με αυτό ακριβώς ανέλαβε τις αμαρτίες μας πάνω στο ξύλο. Και επιβεβαιώθηκε ως δεσπότης της κτίσεως, όταν ο ήλιος απέσυρε τις ακτίνες του, η γη έτρεμε, οι πέτρες σχίζονταν και οι δήμιοι αναγνώρισαν ότι ο σταυρωθείς είναι αληθινά ο Υιός του Θεού. Διότι το σώμα που έβλεπαν δεν ανήκε σε κάποιον κοινό άνθρωπο, αλλά στον Θεό, και μέσω αυτού, ακόμη και όταν σταυρωνόταν, ανέστησε νεκρούς. Γι' αυτόν τον λόγο, δεν είναι καθόλου ορθό εκείνο το αυθάδες επιχείρημά τους που ισχυρίζεται ότι ο Λόγος του Θεού ενοίκησε σε κάποιον άγιο άνθρωπο (διότι αυτό συνέβη στον καθένα από τους προφήτες και τους άλλους αγίους), για να μη φαίνεται ότι γεννιέται και πάλι πεθαίνει στον καθένα τους χωριστά. Δεν έχουν έτσι τα πράγματα· μη γένοιτο! Αλλά άπαξ, κατά τη συντέλεια των αιώνων, για την εξάλειψη της αμαρτίας, ο ίδιος ο Λόγος έγινε σάρκα, και προήλθε από την Παρθένο Μαρία άνθρωπος καθ' ομοίωσή μας, όπως είπε και προς τους Ιουδαίους: «Γιατί ζητείτε να σκοτώσετε εμένα, έναν άνθρωπο ο οποίος σας έχει πει την αλήθεια;» Και έτσι, επειδή δεν μετέχουμε στο σώμα κάποιου ανθρώπου, αλλά λαμβάνουμε το σώμα του ίδιου του Λόγου, θεοποιούμαστε.

Διότι τότε έγινε βοηθός και οίκος καταφυγής, όταν βάσταξε τις αμαρτίες μας με το σώμα του πάνω στο ξύλο, και έλεγε: «Ελάτε σε μένα πάντες οι κοπιώντες και πεφορτισμένοι, και εγώ θα σας αναπαύσω». Εάν όμως πουν ότι τα ρητά αυτά έχουν ειπωθεί για τον Πατέρα, άραγε επειδή και εδώ είναι γραμμένο το «γίνε» (γενοῦ) και το «έγινε» (ἐγένετο), θα αποτολμήσουν σε τέτοιο βαθμό, ώστε να πουν ότι ο Θεός είναι γενητός; Ναι, θα το τολμήσουν, όπως ακριβώς διαλογίζονται τέτοια πράγματα και για τον Λόγο του· διότι η λογική συνέπεια τούς παρασύρει στο να υπονοούν τέτοια και για τον Πατέρα, όμοια με αυτά που φαντάζονται και για τον Λόγο του. Αλλά μη γένοιτο ποτέ να περάσει κάτι τέτοιο ούτε καν από τον νου κανενός πιστού!

Διότι και το ίδιο το ρητό αποδεικνύει ότι είναι αποκλειστικά δική σας εφεύρεση το να αποκαλείτε τον Κύριο κτίσμα. Επειδή δηλαδή ο Κύριος γνωρίζει ότι η δική του ουσία είναι η μονογενής σοφία και γέννημα του Πατρός, και ότι είναι διαφορετική από τα γενητά και τα εκ φύσεως κτίσματα, από φιλανθρωπία λέει τώρα: «Ο Κύριος με έκτισε ως αρχή των οδών του»· το οποίο ισοδυναμεί με το να έλεγε: Ο Πατέρας μού ετοίμασε σώμα, και με έκτισε για τους ανθρώπους, υπέρ της σωτηρίας των ανθρώπων. Διότι, όπως ακριβώς όταν ακούμε τον Ιωάννη να λέει: «Ο Λόγος έγινε σάρκα», δεν εννοούμε ότι ο ίδιος ο Λόγος μεταβλήθηκε ολόκληρος σε σάρκα, αλλά ότι ντύθηκε σάρκα και έγινε άνθρωπος· και όταν ακούμε ότι «Ο Χριστός έγινε για εμάς κατάρα», και «Αυτόν που δεν γνώρισε αμαρτία, τον έκανε για χάρη μας αμαρτία», δεν εννοούμε ότι ο ίδιος έγινε εξολοκλήρου κατάρα και αμαρτία, αλλά ότι αφενός την εναντίον μας κατάρα την ανέλαβε, όπως είπε ο Απόστολος: «Μας εξαγόρασε από την κατάρα»· και αφετέρου, τις αμαρτίες μας, όπως μεν είπε ο Ησαΐας, τις βάσταξε, και όπως έγραψε ο Πέτρος, τις σήκωσε με το σώμα του πάνω στο ξύλο. Έτσι λοιπόν, εάν ακούμε στις Παροιμίες το «έκτισε», δεν πρέπει να εννοούμε τον Λόγο εξολοκλήρου ως κτίσμα κατά τη φύση του, αλλά ότι ντύθηκε το κτιστό σώμα, και ότι ο Θεός τον έκτισε για χάρη μας, ετοιμάζοντας σε αυτόν το κτιστό σώμα για εμάς, όπως έχει γραφτεί, ώστε δι' αυτού να μπορέσουμε να ανακαινισθούμε και να θεοποιηθούμε. Τι λοιπόν σας εξαπάτησε, ω ανόητοι, ώστε να αποκαλείτε τον Κτίστη κτίσμα;

Και για τον λόγο αυτό, τα ιδιώματα της σάρκας αποδίδονται σε Αυτόν, επειδή βρισκόταν μέσα σε αυτήν, όπως είναι το να πεινά, να διψά, να πάσχει, να κοπιάζει και τα παρόμοια, τα οποία επιδέχεται η σάρκα. Τα ιδιαίτερα έργα του ίδιου του Λόγου, όμως, όπως το να ανασταίνει νεκρούς, να κάνει τους τυφλούς να αναβλέπουν και να θεραπεύει ο ίδιος την αιμορροούσα, τα επιτελούσε μέσω του δικού του σώματος. Και αφενός ο Λόγος βάσταζε τις ασθένειες της σάρκας ως δικές του, διότι δική του ήταν η σάρκα· αφετέρου η σάρκα υπηρετούσε τα έργα της θεότητας, επειδή ενώθηκε με αυτήν· διότι ήταν σώμα του Θεού. Ορθά εξάλλου είπε ο προφήτης, «εβάσταξε»· και δεν είπε, «τις ασθένειές μας ο ίδιος τις θεράπευσε», προκειμένου να μην εγκαταλείψει τους ανθρώπους πάλι υπόλογους στον θάνατο, ενεργώντας σαν να βρισκόταν εκτός του σώματος και απλώς το θεράπευσε, όπως πάντοτε έπραττε. Βαστάζει, λοιπόν, τις ασθένειές μας και φέρει ο ίδιος τις αμαρτίες μας, ώστε να αποδειχθεί αφενός ότι έγινε άνθρωπος για χάρη μας, και αφετέρου ότι το σώμα που τις φέρει εντός του είναι δικό του. Και ο ίδιος βεβαίως δεν υφίστατο καμία βλάβη ανεβάζοντας τις αμαρτίες μας πάνω στο ξύλο με το σώμα του, όπως είπε ο Πέτρος· εμείς όμως οι άνθρωποι λυτρωνόμασταν από τα δικά μας πάθη και πληρούμασταν από τη δικαιοσύνη του Λόγου.

Εάν, επομένως, εξακολουθούν να φιλονικούν, θα ήταν λογικό να αντιμετωπίσουμε ευθέως την παράλογη θρασύτητά τους και να τους αντιπαραθέσουμε παρόμοια ρητά που έχουν ειπωθεί για τον ίδιο τον Πατέρα, ώστε είτε, νιώθοντας ντροπή, «να παύσουν τη γλώσσα τους από το κακό», είτε να αντιληφθούν σε πόσο βάθος ανοησίας βρίσκονται. Είναι γραμμένο, λοιπόν: «Γίνε για μένα Θεός υπερασπιστής και οίκος καταφυγής για να με σώσεις», και πάλι: «Έγινε ο Κύριος καταφυγή για τον πένητα», και όσα παρόμοια βρίσκονται στις Γραφές. Εάν, λοιπόν, λένε ότι αυτά έχουν ειπωθεί για τον Υιό, πράγμα που μάλλον είναι και το αληθέστερο, ας κατανοήσουν ότι οι άγιοι Τον παρακαλούν να γίνει βοηθός τους και οίκος καταφυγής, χωρίς Αυτός να είναι γενητός· και συνεπώς, το «έγινε» και το «εποίησε» και το «έκτισε», ας τα εκλάβουν ως αναφερόμενα στην ένσαρκη παρουσία Του. Διότι τότε «έγινε» βοηθός και οίκος καταφυγής, όταν «ανέλαβε τις αμαρτίες μας με το ίδιο Του το σώμα πάνω στο ξύλο» και έλεγε: «Ελάτε προς εμένα όλοι οι κοπιάζοντες και πεφορτισμένοι, και εγώ θα σας αναπαύσω».

Και ο μεν Λόγος «εβάσταζε τις ασθένειες» της σάρκας ως δικές Του —διότι δική Του ήταν η σάρκα—, η δε σάρκα υπηρετούσε τα έργα της θεότητας, επειδή μέσα της επιτελούνταν —διότι ήταν σώμα του Θεού. Εύστοχα, εξάλλου, ο προφήτης είπε «εβάσταξε» και δεν είπε «ο ίδιος θεράπευσε τις ασθένειές μας», για να μην αφήσει και πάλι τους ανθρώπους υπόδικους στον θάνατο, ενεργώντας ως ευρισκόμενος εκτός του σώματος και θεραπεύοντάς το απλώς, όπως πάντοτε έπραττε· αλλά λέει «τις ασθένειές μας βαστάζει» και «τις αμαρτίες μας ο ίδιος φέρει», για να αποδειχθεί ότι και άνθρωπος έγινε για χάρη μας, και ότι το σώμα που τις φέρει μέσα Του είναι απολύτως δικό Του. Και ο Ίδιος μεν δεν υφίστατο καμία βλάβη «σηκώνοντας τις αμαρτίες μας πάνω στο ξύλο με το σώμα Του», όπως είπε ο Πέτρος. Εμείς δε οι άνθρωποι, από τα δικά μας μεν πάθη λυτρωνόμασταν, από τη δικαιοσύνη δε του Λόγου πληρούμασταν.

Διότι και το ίδιο το ρητό αποδεικνύει ότι είναι αποκλειστικά δική σας επινόηση το να αποκαλείτε τον Κύριο κτίσμα. Επειδή ο Κύριος, γνωρίζοντας τη δική Του ουσία ως μονογενή Σοφία και γέννημα του Πατρός, και ότι είναι διαφορετική από τα γενητά και τα εκ φύσεως κτίσματα, από φιλανθρωπία λέει τώρα: «Ο Κύριος με έκτισε ως αρχή των οδών Του», το οποίο ισοδυναμεί με το να πει ότι ο Πατέρας «μου κατήρτισε σώμα» και με έκτισε για τους ανθρώπους, υπέρ της σωτηρίας των ανθρώπων. Διότι, όπως ακριβώς ακούγοντας τον Ιωάννη να λέει «ο Λόγος έγινε σάρκα», δεν εννοούμε ότι ολόκληρος ο Λόγος είναι σάρκα, αλλά ότι ενδύθηκε τη σάρκα και έγινε άνθρωπος, και όπως όταν ακούμε ότι «ο Χριστός έγινε για εμάς κατάρα» και ότι «εκείνον που δεν γνώρισε αμαρτία, τον έκανε για χάρη μας αμαρτία», δεν εννοούμε ότι ο Ίδιος έγινε εξ ολοκλήρου κατάρα και αμαρτία, αλλά ότι ανέλαβε την κατάρα που βάραινε εμάς, όπως είπε ο Απόστολος: «μας εξαγόρασε από την κατάρα», ενώ τις αμαρτίες μας, όπως μεν είπε ο Ησαΐας, «τις βάσταξε», και όπως έγραψε ο Πέτρος, «τις σήκωσε με το σώμα Του επάνω στο ξύλο», έτσι, εάν ακούμε στις Παροιμίες το ρήμα «έκτισε», δεν πρέπει να εννοούμε ολόκληρο τον Λόγο ως εκ φύσεως κτίσμα, αλλά ότι ενδύθηκε το κτιστό σώμα, και ο Θεός Τον έκτισε για χάρη μας αναμεσά μας, έχοντας «καταρτίσει», όπως είναι γραμμένο, κτιστό «σώμα» σε Αυτόν, προκειμένου εντός αυτού να μπορέσουμε να ανακαινιστούμε και να θεωθούμε.

Και ο νόμος δεν δικαίωσε κανέναν· διότι κανείς δεν δικαιώνεται ενώπιον του Θεού μέσω του νόμου, και είναι «αδύνατον αίμα τράγων και ταύρων να αφαιρέσει αμαρτίες». Ο Κύριός μας όμως Ιησούς Χριστός έγινε ελεήμων και πιστός αρχιερέας για να εξιλεώσει τις αμαρτίες του λαού, και επειδή ο ίδιος έπαθε όταν πειράχθηκε, βοήθησε αυτούς που πειράζονται. Διότι κάλεσε την οικουμένη με άγια και επουράνια κλήση, και έγινε ελεήμων αρχιερέας, επειδή δεν ήταν διάκονος του νόμου που κατακρίνει, αλλά μάλλον με αμνησίκακη χάρη και αγάπη δικαίωσε μέσω της πίστης και μας δώρισε την αποκάθαρση από τα παλαιά μας σφάλματα. Όντας λοιπόν ελεήμων πάντοτε και εκ φύσεως, τέθηκε μεσίτης μεταξύ ημών και του Θεού, μέσω της ενανθρωπήσεως, ο Μονογενής του Λόγος, ώστε, όπως ακριβώς ήταν πάντοτε αγαθός και ελεήμων, έτσι πάλι, αφού αναδείχθηκε αρχιερέας, να σπλαγχνιστεί αυτούς που βρίσκονται στη γη, πράττοντας τα όσα του είναι προσφιλή και συνήθη και χωρίς να απομακρύνεται από τα δικά του αγαθά, και να καταστήσει ίλεω απέναντί μας τον ίδιο τον εν τοις ουρανοίς Πατέρα. Έγινε επίσης πιστός σύμφωνα με το θέλημα του Θεού και Πατέρα, προσφέροντας τον εαυτό του για εμάς ως οσμή ευωδίας και σηκώνοντας τις αμαρτίες όλων μας «στο σώμα του πάνω στο ξύλο», όπως είναι γραμμένο· διότι με αυτόν τον τρόπο βοήθησε αυτούς που πειράζονται, επειδή ο ίδιος έπαθε όταν πειράχθηκε, διότι με την πληγή του εμείς θεραπευθήκαμε, σύμφωνα με το γεγραμμένο.

Διότι «με την πληγή του εμείς θεραπευτήκαμε», όπως λέει ο προφήτης, και «τις αμαρτίες μας ο ίδιος τις ανέφερε στο σώμα του επάνω στο ξύλο»· σταυρώθηκε δε υπέρ πάντων και για χάρη όλων, ώστε, αφού ένας πέθανε για όλους, όλοι να ζήσουμε εν αυτώ· διότι δεν ήταν δυνατόν «να κρατείται από» τον θάνατο, αλλά ούτε την κατά φύσιν ζωή θα μπορούσε να καταβάλει η φθορά. Το ότι ο Χριστός προσέφερε τη σάρκα του υπέρ της ζωής του κόσμου, θα το γνωρίσουμε και από τα δικά του λόγια: «Πάτερ άγιε, λέει, φύλαξέ τους»· και πάλι: «Υπέρ αυτών εγώ αγιάζω τον εαυτό μου»· λέει δε ότι αγιάζει τον εαυτό του σε αυτά τα λόγια, όχι επειδή ωφελείται προς αγιασμό που συνίσταται στην κάθαρση της ψυχής ή του πνεύματος, όπως νοείται σε εμάς, αλλά ούτε και ως μετοχή του Αγίου Πνεύματος· διότι το Πνεύμα υπήρχε μέσα του φυσικώς· και ήταν και είναι πάντοτε άγιος, και θα είναι στο διηνεκές· το δε «αγιάζω», το λέει εδώ αντί του «αφιερώνω και προσφέρω ως άμωμο ιερείο σε οσμή ευωδίας». Διότι αγιαζόταν, ή σύμφωνα με τον νόμο ονομαζόταν άγιο, εκείνο που προσφερόταν στο θείο θυσιαστήριο.

Όμως το σωτήριο πάθος καθαίρεσε τις αρχές, θριάμβευσε επί των κοσμοκρατόρων αυτού του αιώνα, ελευθέρωσε τους πάντες από την τυραννία του διαβόλου, μας προσήγαγε στον Θεό. Διότι με την πληγή του εμείς θεραπευτήκαμε, και σήκωσε τις αμαρτίες μας στο σώμα του πάνω στο ξύλο, και εκείνος μεν καταπονήθηκε, εμείς όμως σωθήκαμε, και το πάθος του έγινε για εμάς ασφάλεια και τείχος. Διότι μας εξαγόρασε από την κατάρα του νόμου, γινόμενος για χάρη μας κατάρα, και επειδή ο ίδιος έπαθε όταν δοκιμάστηκε, βοήθησε όσους δοκιμάζονται, και έπαθε έξω από την πόλη, για να αγιάσει με το δικό του αίμα τον λαό.

Μέσα στο μέτρο είχε εγκατασταθεί μια γυναίκα, η οποία εκπλήρωνε τον τύπο της ανομίας, και τρόπον τινά γέμιζε τον χώρο με τον εαυτό της, και ίσως μάλιστα ξεχείλιζε, προβάλλοντας προς τα έξω με το περίσσευμά της. Αλλά, λέει, ιδού, ένα τάλαντο μολύβδου σηκώθηκε και ρίχτηκε στο στόμα της. Το όραμα λοιπόν μας περιγράφει, και δικαιολογημένα, την ανομία με τη μορφή γυναίκας. Διότι η γυναίκα αποτελεί τύπο της ηδονής, αλλά και της αδυναμίας. Και καμία ανομία δεν θα μπορούσε να διαπραχθεί διαφορετικά, παρά μόνο μέσω κάποιας ηδονής που δελεάζει προς το κακό, σε συνδυασμό και με την αδυναμία του νου. Διότι, εάν ο νους είναι σταθερός και ανδρείος, δεν θα επέλεγε να υποκύψει στην κλίση προς τα φαύλα. Εάν όμως μαλακώσει και γοητευθεί από την ηδονή, τότε θα υποστεί τις οδυνηρές συνέπειες. Επομένως, πολύ ορθά η γυναίκα απεικονίζεται ως η ανομία. Το δε τάλαντο του μολύβδου που υψώνεται, και μάλιστα φράζει το στόμα της, θεωρώ ότι δεν υποδηλώνει κάτι άλλο παρά τον Κύριο μας Ιησού Χριστό, ο οποίος υψώθηκε μέσω του τιμίου σταυρού, και «τις ανομίες μας ανέφερε στο σώμα του πάνω στο ξύλο», και θριάμβευσε καταργώντας το χειρόγραφο των αμαρτιών μας, έτσι ώστε, όπως λέει ο θεσπέσιος υμνωδός, «κάθε ανομία να φράξει το στόμα της». Και ο Ίδιος παρομοιάζεται με μόλυβδο, διότι, όπως προείπα, ο μόλυβδος χρησιμοποιείται από τους αργυροχόους για τον καθαρισμό των μετάλλων που χωνεύονται· τέτοια περίπου είναι και η δύναμη του Χριστού μέσα μας.

Επειδή «όλοι εξέκλιναν, μαζί αχρειώθηκαν», αναγκαίως ο μονογενής Λόγος του Θεού, ο οποίος υπάρχει στη μορφή του Θεού και Πατέρα, καθώς είναι γραμμένο: «Δεν θεώρησε αρπαγή το να είναι ίσος με τον Θεό, αλλά εκένωσε τον εαυτό του παίρνοντας μορφή δούλου». Και για χάρη μας συγκαταλέχθηκε ανάμεσά μας, αφού γεννήθηκε από γυναίκα, και φανερώθηκε πραγματικά ως άνθρωπος πάνω στη γη, ώστε, όπως λέει ο Παύλος, να γίνει ελεήμων και πιστός αρχιερέας στα προς τον Θεό· ώστε, αφού σήκωσε τις αμαρτίες όλων μας στο σώμα του πάνω στο ξύλο, καθώς πάλι είναι γραμμένο, να εξαλείψει το εναντίον μας χειρόγραφο· ώστε, αφού οικειοποιηθεί τις ασθένειες της δικής μας σάρκας, να νεκρώσει την ηδονή που τυραννούσε τα μέλη μας, και να πει στα πάθη μας σαν σε μανιασμένη θάλασσα: «Σώπα, ησύχασε»· και αφού μεταρρυθμίσει τα πάντα μέσα μας σε καλύτερη τάξη και σταθερότητα, να αναμορφώσει ολόκληρη τη φύση ως προς την αρετή, σύμφωνα με την αρχέτυπη εικόνα κατά την οποία και δημιουργήθηκε. Και ο Μονογενής δεν περιόρισε την παροχή των αγαθών προς εμάς μέσω της ενανθρώπησης μόνο σε αυτά. Διότι, όντας ζωή κατά φύση, όπως ακριβώς είναι και εκείνος που τον γέννησε, απέδειξε τη σάρκα, στην οποία κατοίκησε, ανώτερη από τον θάνατο. Διότι οι άθλιοι Ιουδαίοι, όντας γεμάτοι από κάθε ασέβεια, τον παρέδωσαν σε σταυρό και θάνατο, υπακούοντας σε όλα στις μεθοδείες του διαβόλου.

Διότι γράφει κάπως έτσι σε κάποιους ο θεσπέσιος Παύλος: «Έτσι και εσείς να θεωρείτε τους εαυτούς σας νεκρούς ως προς την αμαρτία, ζωντανούς όμως ως προς τον Θεό, εν Χριστώ Ιησού.» Επομένως, ζώντας εν Χριστώ, προσπαθώντας με ζήλο να εφαρμόσουμε αυτά που Του είναι αρεστά, θα μισήσουμε τη νέκρωση, προφανώς δηλαδή ως προς τα πάθη και τις αμαρτίες· και έχοντας πεθάνει ως προς την αμαρτία, σύμφωνα με όσα έχουν γραφτεί, θα αποβάλουμε τη ζωή μέσα σε αυτήν, αν σκεφτόμαστε ορθά. ΠΑΛΛ. Πες μου σε παρακαλώ αυτά ακόμη πιο καθαρά, διότι δεν τα κατανοώ πλήρως. ΚΥΡ. Διότι δεν λέμε, ω Παλλάδιε, ότι γι' αυτόν τον λόγο υπέμεινε τον θάνατο για εμάς ο Χριστός, ώστε οι ζωντανοί να μη ζουν πλέον για τον εαυτό τους, αλλά για εκείνον που πέθανε και αναστήθηκε γι' αυτούς, δηλαδή για τον Χριστό; ΠΑΛΛ. Έτσι λέμε ομολογουμένως. ΚΥΡ. Ζούμε λοιπόν για τον Χριστό, πολιτευόμενοι σύμφωνα με το Ευαγγέλιο και αποστρεφόμαστε βδελυττόμενοι τη νέκρωση που προέρχεται από την αμαρτία, δηλαδή τον θάνατο από τα πάθη. Εξάλλου και ο θεσπέσιος Πέτρος γράφει για τον Χριστό: «Ο οποίος σήκωσε τις αμαρτίες μας στο σώμα του πάνω στο ξύλο, ώστε, αφού πεθάνουμε ως προς τις αμαρτίες, να ζήσουμε για τη δικαιοσύνη.» Διότι νομίζω ότι είναι απαραίτητο, εκείνοι που φροντίζουν για έναν ενάρετο βίο, να μένουν μακριά από κάθε τι που επιφέρει τη νέκρωση και να κατορθώνουν να απαλλάσσονται πλήρως από τους μολυσμούς. ΠΑΛΛ. Πολύ σωστά μιλάς. ΚΥΡ. Επομένως, δεν πρόκειται ποτέ να υποστεί το πάθος της λέπρας εκείνος που έχει επιλέξει να ζει για τον Χριστό, ακολουθώντας τα ευαγγελικά προστάγματα και αποβάλλοντας τη νέκρωση που προκαλείται από την αμαρτία. ΠΑΛΛ.

Διότι ο θάνατος των οσίων θα είναι σαν ιερό ανάθημα στον Θεό· και βέβαια δεν εννοώ τον θάνατο όλων ανεξαιρέτως κατά σάρκα. Αλλά ο λόγος μάλλον μας υποδεικνύει εκείνον τον θάνατο που συνηθίζουν να υπομένουν, πεθαίνοντας μεν ως προς τον κόσμο, ζώντας δε για τον Θεό εν οσιότητι και αγιασμώ. Διότι είναι αδύνατον να κατορθώσουμε την αγία ζωή, εάν δεν πεθάνουμε προηγουμένως ως προς τον κόσμο. Γράφει γαρ ο Πέτρος περί του Χριστού: «Ο οποίος σήκωσε τις αμαρτίες μας στο σώμα του πάνω στο ξύλο, ώστε, αφού πεθάνουμε ως προς τις αμαρτίες, να ζήσουμε για τη δικαιοσύνη.» Επομένως, η σφαγή του μόσχου φαίνεται να καταδηλώνει τον θάνατο ως προς τις αμαρτίες και την υπομονή του θανάτου που είναι τίμιος ενώπιον του Θεού, τον οποίο και καταδέχεται να επιβλέπει. «Διότι θα σφάξουν», λέει, «τον μόσχο ενώπιον του Κυρίου.» Η δε έκχυση του αίματος στο θυσιαστήριο θα μπορούσε να υποδηλώνει, νομίζω, την αφιέρωση της ζωής και την απόθεση της ψυχής προς δόξαν Θεού. Εκδέρνεται δε το θύμα, και τεμαχίζεται κατά μέλος. Η μεν εκδορά υποδηλώνει την οιονεί γύμνωση και αποκάλυψη όσων υπάρχουν μέσα μας, ο δε τεμαχισμός υποδεικνύει πολύ καλά ότι ο λόγος του Θεού εισχωρεί μέχρι τους αρμούς και τους μυελούς. «Διότι ζωντανός είναι ο λόγος του Θεού», λέει, «και ενεργός, και πιο κοφτερός από κάθε δίκοπη μάχαιρα, και διεισδύει μέχρι τον διαχωρισμό ψυχής και πνεύματος, αρμών και μυελών, και κρίνει τις ενθυμήσεις και τις έννοιες της καρδιάς.»

Αλλά πρόσεξε τη σοφία του Θεού. Διατήρησε και την αλήθεια στην απόφασή του και την ενέργεια στη φιλανθρωπία του. Ο Χριστός ανέλαβε τις αμαρτίες στο σώμα του πάνω στο ξύλο του σταυρού, ώστε εμείς, αφού νεκρωθούμε ως προς τις αμαρτίες μέσω του θανάτου του, να ζήσουμε για τη δικαιοσύνη. Δεν ήταν μικρός αυτός που πέθανε για χάρη μας. Δεν ήταν ένα αισθητό πρόβατο, δεν ήταν ένας απλός άνθρωπος, δεν ήταν μόνο άγγελος, αλλά Θεός που ενανθρώπησε. Η ανομία των αμαρτωλών δεν ήταν τόσο μεγάλη, όση η δικαιοσύνη αυτού που πέθανε για εμάς. Δεν αμαρτήσαμε τόσο πολύ, όσο δικαιοπράγησε εκείνος που έδωσε τη ζωή του για εμάς, εκείνος που την έδωσε όταν το θέλησε και την πήρε πάλι πίσω όταν το θέλησε.

Τι ήταν λοιπόν η κατάρα του νόμου; Αλλά κατάρα του νόμου είναι ο σταυρός εξαιτίας των αμαρτιών. Διότι, εάν κάποιος συλληφθεί σε παράπτωμα, έλεγε ο νόμος: «και τον κρεμάσετε επί ξύλου· ας μη δύσει ο ήλιος πάνω στο νεκρό του σώμα, αλλά αφού τον κατεβάσετε, να τον θάψετε πριν από τη δύση του ηλίου, διότι είναι επικατάρατος καθένας που κρέμεται πάνω στο ξύλο». Επειδή λοιπόν η κατάρα είχε οριστεί για τη σταύρωση, όταν ήλθε ο Ίδιος και «σήκωσε τις αμαρτίες μας επί του ξύλου», «προσφέροντας τον εαυτό Του υπέρ ημών», το αίμα Του μας εξαγόρασε, το σώμα Του έλυσε τις κατάρες μας, δηλαδή έλυσε τις αμαρτίες μέσω της μετάνοιας του σταυρού και της δικής Του παρουσίας. Ούτε λοιπόν ο νόμος είναι κατάρα (μη γένοιτο), ούτε το ευαγγέλιο έλαβε την κατάρα ούτε ο Κύριος, αλλά με αφορμή τον δικό Του θάνατο καταλύθηκε ο θάνατος που επιβλήθηκε για την αμαρτία. 80. Έπειτα λέγει ότι ο νόμος «ήταν διακονία του θανάτου». Ήδη όμως για το θέμα αυτό είπαμε πολλά, ότι ο ίδιος δεν ήταν διάκονος του θανάτου. Διότι ούτε έλεγε να φονεύεις, αλλά πρόσταζε λέγοντας: «μη φονεύσεις». Επειδή όμως φόνευσε αυτόν που διαπράττει φόνο, προκειμένου να καταργηθεί μέσω του ενός που θανατώθηκε η πράξη του φόνου, και αφού φοβηθούν πολλοί εξαιτίας του ενός, να συγκρατήσουν την αδικία ώστε να μη φονεύουν πλέον, ήταν διακονία του θανάτου, όχι για να υπηρετήσει τον θάνατο, αλλά για να επιφέρει τον θάνατο στον φονιά, ώστε να μη γίνονται πλέον πολλοί φονιάδες.

Επειδή, λοιπόν, αυτός ήταν ο αμνός που θυσιαζόταν για τη ζωή του κόσμου, ο άμωμος αμνός, όπως άλλωστε και ο Ιωάννης τον διακήρυττε ως αμνό, δεν υπήρχε ανάγκη για άλλον αμνό. Διότι είναι αληθινά τα λόγια του Παύλου: «είναι αδύνατον», λέγει, «αίμα τράγων και ταύρων να αφαιρέσει αμαρτίες». Για τη σφαγή δε του αμνού, έτσι αναφωνεί ο συγκορυφαίος του Παύλου, ο Πέτρος, λέγοντας: «Από την πληγή του οποίου ιαθήκαμε». Επειδή, λοιπόν, αυτός ήταν ο αμνός που προτύπωνε ο νόμος μέσω των Γραφών, ποια ανάγκη υπάρχει για άλλον αμνό, εφόσον είναι παρών αυτός ο ίδιος ο αληθινός;

«Διότι ποια δόξα υπάρχει, εάν, ενώ αμαρτάνετε και ξυλοκοπείσθε, το υπομένετε; Αλλά εάν, ενώ πράττετε το αγαθό και πάσχετε, το υπομένετε, αυτό είναι χάρις ενώπιον του Θεού». «Διότι κανείς από εσάς ας μην πάσχει ως φονιάς ή ως κλέφτης» ή ως πόρνος ή ως μοιχός ή ως οποιοσδήποτε άλλος κακοποιός «ή ως εκείνος που αναμειγνύεται σε ξένες υποθέσεις· εάν όμως πάσχει ως χριστιανός, ας μην αισχύνεται, αλλά ας δοξάζει» μάλλον «τον Θεό» με το να πάσχει αδίκως. «Επειδή σε αυτό κληθήκατε, διότι και ο Χριστός έπαθε για εμάς, αφήνοντάς μας υπόδειγμα, για να ακολουθήσετε τα ίχνη του· αυτός δεν έπραξε αμαρτία, ούτε βρέθηκε δόλος στο στόμα του· ο οποίος, όταν τον λοιδορούσαν, δεν ανταπέδιδε τις λοιδορίες, όταν έπασχε, δεν απειλούσε, αλλά παρεδιδόταν σε εκείνον που κρίνει δίκαια· ο οποίος βάσταξε τις αμαρτίες μας στο σώμα του πάνω στο ξύλο, ώστε, αφού πεθάνουμε ως προς τις αμαρτίες, να ζήσουμε σύμφωνα με τη δικαιοσύνη».

Ας εμμένουμε, λοιπόν, αδιάλειπτα στην ελπίδα μας και στον αρραβώνα της δικαιοσύνης μας, που είναι ο Ιησούς Χριστός, ο οποίος σήκωσε τις αμαρτίες μας με το ίδιο του το σώμα πάνω στο ξύλο, ο οποίος δεν έπραξε αμαρτία ούτε βρέθηκε δόλος στο στόμα του, αλλά για χάρη μας, ώστε να ζήσουμε εν αυτώ, τα υπέμεινε όλα. Ας γίνουμε λοιπόν μιμητές της υπομονής του, και εάν πάσχουμε για το όνομά του, ας τον δοξάζουμε. Διότι αυτό το υπόδειγμα μας έθεσε μέσω του εαυτού του, και εμείς αυτό πιστέψαμε.