Οὐκ οἶμαι ἐγώ, ἀγαπητέ, τοῦτον τὸν πόλεμον εἶναι κατὰ ἀρετὴν καὶ κατὰ ἀντίστασιν τοῦ Τυράννου, ἀλλὰ δουλοπαθείας καὶ φιληδονίας πάθος· ὅθεν οὐδὲ διῄρηνται κατὰ τοῦ Ἐχθροῦ τῇ προαιρέσει· οἱ γὰρ πολεμοῦντες οὐδεμίαν ἔχουσι πρὸς ἀλλήλους συμφωνίαν ἢ σπουδήν, ὥς φησι τῷ Σαοὺλ ὁ ἀλλόφυλος· δότε μοι ἄνδρα, καὶ μονομαχήσομεν, καὶ ἐὰν πατάξῃ με, ἐσόμεθα ὑμῖν εἰς δούλους· εἰ δὲ ἐγὼ πατάξω αὐτόν, ἔσεσθε ἡμῖν εἰς δούλους. Τούτων οὖν ἤδη δούλων ἑαυτοὺς πεπραχότων τοῖς τοῦ Ἐχθροῦ θελήμασι καὶ ταῖς ἡδοναῖς, πῶς πόλεμος κληθείη τὰ κατ᾽ αὐτούς; Εἰ δὲ καὶ πολεμοῦνται, οὐχ ὡς ἀρετῆς ἀντιποιούμενοι, ἀλλ᾽ ἀπορίᾳ εἰκότως τοῦ συναλλάσσοντος τὸ συνάλλαγμα τῆς παρανομίας· ὅθεν καὶ ἑαυτοὺς ἐπιρρίπτουσιν οἱ πᾶσαν σχολὴν περὶ τὰ τοιαῦτα ἔχοντες· καὶ ἐξαρεσκόμενοι προσχαρίζονται καὶ μισθοὺς παρέχουσιν, ἵνα τὸ θέλημα τοῦ ἀποπλανήσαντος αὐτοὺς ἐπιτελέσωσιν. Ὅθεν ἐπιτυχόντες τοῦ κακοῦ, οὐδεμία ἑαυτοῖς διάκρισις ἢ ἐγκράτεια ἢ τοῦ κακοῦ ἀποχή. Τῶν δὲ Ἁγίων ὁ πόλεμος καὶ ὁ ἀγὼν οὐχ οὕτως· πολεμούμενοι γὰρ ἀντιπολεμοῦσιν, καὶ πυρούμενοι ἐγκρατεύονται, καὶ θλιβόμενοι ὑπομένουσι, καὶ αὐτῆς τῆς ὕλης παρούσης ἀποστρέφονται διὰ τὸν φόβον τοῦ Κυρίου.
Μετάφραση
Δεν νομίζω εγώ, αγαπητέ, ότι αυτός ο πόλεμος γίνεται χάριν της αρετής και ως αντίσταση κατά του Τυράννου, αλλά ότι είναι πάθος δουλοπάθειας και φιληδονίας. Γι' αυτό και δεν έχουν διαχωριστεί από τον Εχθρό ως προς την προαίρεση. Διότι αυτοί που βρίσκονται σε πόλεμο δεν έχουν μεταξύ τους καμία συμφωνία ή κοινή επιδίωξη, όπως λέει στον Σαούλ ο αλλόφυλος: «Δώστε μου έναν άνδρα και θα μονομαχήσουμε, και εάν με πατάξει, θα γίνουμε δούλοι σας. Εάν όμως εγώ τον πατάξω, θα γίνετε εσείς δούλοι μας». Αφού λοιπόν αυτοί έχουν ήδη πουλήσει τους εαυτούς τους ως δούλους στα θελήματα του Εχθρού και στις ηδονές, πώς θα μπορούσε να ονομαστεί πόλεμος η κατάστασή τους; Και εάν δέχονται πόλεμο, δεν είναι επειδή υπερασπίζονται την αρετή, αλλά προφανώς λόγω έλλειψης συνεργού για τη συναλλαγή της παρανομίας. Γι' αυτό και παραδίδουν τους εαυτούς τους εκείνοι που αφιερώνουν όλο τον χρόνο τους σε τέτοια πράγματα. Και με ευχαρίστηση προσφέρουν χάρες και δίνουν αμοιβές, για να εκτελέσουν το θέλημα εκείνου που τους αποπλάνησε. Έτσι, όταν επιτύχουν το κακό, δεν υπάρχει σε αυτούς καμία διάκριση ή εγκράτεια ή αποχή από το κακό. Ο πόλεμος όμως και ο αγώνας των Αγίων δεν είναι έτσι. Διότι, όταν πολεμούνται, πολεμούν και οι ίδιοι, και όταν δοκιμάζονται από την πύρωση των παθών, εγκρατεύονται, και όταν θλίβονται, υπομένουν, και ακόμη και όταν η ίδια η αφορμή της αμαρτίας είναι παρούσα, την αποστρέφονται εξαιτίας του φόβου του Κυρίου.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες