ἐπιλάμψαντος γὰρ ἡμῖν τοῦ Ἐμμανουὴλ, τῆς τῶν ἐθνῶν προσδοκίας, τότε δὴ τότε καὶ ἐκ μέσου γέγονεν ἡ βασιλεία τοῦ Ἰσραήλ. καὶ γοῦν Ἡρώδης Ἀντιπάτρου παῖς, Ἀσκαλωνίτης, τῆς Ἰουδαίων ἡγεῖτο χώρας, γεγεννημένου Χριστοῦ. συντρίψειν δὲ καὶ αὐτὸ τὸ τόξον τοῦ Ἰσραὴλ ἐν ἐκείνῃ τῇ ἡμέρα κατεπαγγέλλεται, τουτέστι κατ᾽ ἐκεῖνο τοῦ καιροῦ. “Τόξον γὰρ ”δυνατῶν ἠσθένησε,” κατὰ τὸ γεγραμμένον, καίτοι κρατήσειν ὑπειληφότων τοῦ Ἐμμανουήλ. καὶ “τοῦ μὲν ἐχθροῦ ”ἐξέλιπον αἱ ῥομφαῖαι εἰς τέλος·” ἐξελύθη δὲ νεῦρα βραχιόνων αὐτῶν· οὐ γὰρ νενικήκασι τὸν ἀνίκητον. κατασκευάζων δὲ ὥσπερ τῆς πνευματικῆς θεωρίας τὸ βαθὺ, κάτεισιν εὐθὺς ἐπὶ τὰ ἱστορικῶς πεπραγμένα, λέγων ὅτι συντρίψω τὸ τόξον τοῦ Ἰσραὴλ ἐν τῇ κοιλάδι τοῦ Ἰεσράελ. ἐκεῖ γὰρ νενίκηκεν Ἀζαὴλ ὁ βασιλεὺς Συρίας ἀντεξάγοντα τὸν Ἰσραήλ. ἐπειδὴ δὲ προσήκειν ὑπολαμβάνω τῆς ἀναγκαίας καὶ πνευματικῆς θεωρίας οὐκ ἀποκομίζειν τὸν λόγον, ἐκεῖνο φημί· τὸ λυποῦν οὐδὲν, καθάπερ ἐγᾦμαι, κοιλάδα νοεῖσθαι τοῦ Ἰεσράελ, τουτέστι, τῆς τοῦ Θεοῦ σπορᾶς, ἤτοι Χριστοῦ, τὸ ἐν τῷ κήπῳ μνημεῖον, ἐν ᾧ καὶ ἡ ἀνάστασις ἐπακολουθήσασα τῷ πάθει νενίκηκε πάντα τρόπον Ἰουδαικῶν τολμημάτων. λέλυται γὰρ αὐτῶν διὰ τῆς ἀναστάσεως τὰ δύστροπα καὶ θεοστυγῆ καὶ μιαιφόνα τολμήματα. ᾤοντο μὲν γὰρ ἐκ μέσου ποιεῖν δύνασθαι τὸν Υἱὸν, ἵνα καὶ κλῆρον ἴδιον ἔχοιεν τὸν ἀμπελῶνα αὐτοῦ.
Μετάφραση
Διότι, όταν έλαμψε σε εμάς ο Εμμανουήλ, η προσδοκία των εθνών, τότε ακριβώς εξαλείφθηκε η βασιλεία του Ισραήλ. Και μάλιστα, ο Ηρώδης, ο γιος του Αντιπάτρου, ο Ασκαλωνίτης, κυβερνούσε τη χώρα των Ιουδαίων όταν γεννήθηκε ο Χριστός. Υπόσχεται δε ότι θα συντρίψει και το ίδιο το τόξο του Ισραήλ κατά την ημέρα εκείνη, δηλαδή κατά την εποχή εκείνη. Διότι «το τόξο των δυνατών εξασθένησε», σύμφωνα με τα γεγραμμένα, παρόλο που υπέθεσαν ότι θα επικρατούσαν του Εμμανουήλ. Και «οι ρομφαίες του εχθρού εξέλιπαν τελείως»· και παρέλυσαν τα νεύρα των βραχιόνων τους· διότι δεν νίκησαν τον ανίκητο. Και προετοιμάζοντας τρόπον τινά το βάθος της πνευματικής θεωρίας, κατέρχεται αμέσως στα ιστορικά γεγονότα, λέγοντας ότι θα συντρίψω το τόξο του Ισραήλ στην κοιλάδα του Ιεζράελ. Διότι εκεί ο Αζαήλ, ο βασιλιάς της Συρίας, νίκησε τον Ισραήλ που παρατάχθηκε εναντίον του. Επειδή όμως θεωρώ ότι πρέπει να μην απομακρύνουμε τον λόγο από την αναγκαία και πνευματική θεωρία, λέγω το εξής: δεν υπάρχει τίποτα το επιλήψιμο, όπως νομίζω, στο να νοηθεί ως κοιλάδα του Ιεζράελ, δηλαδή της σποράς του Θεού, ήτοι του Χριστού, το μνημείο μέσα στον κήπο, στο οποίο και η ανάσταση, ακολουθώντας το πάθος, νίκησε με κάθε τρόπο τα ιουδαϊκά τολμήματα. Διότι διαλύθηκαν μέσω της ανάστασης τα δύστροπα, θεομίσητα και μιαιφόνα τολμήματά τους. Διότι νόμιζαν ότι θα μπορούσαν να βγάλουν από τη μέση τον Υιό, ώστε να αποκτήσουν ως δική τους κληρονομιά τον αμπελώνα Του.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες