Πατερικές αναφορές στο ΒΑΣΙΛΕΙΩΝ Α΄ 21:4

Όπου δε υπάρχει περιτομή, εκεί υπάρχει και σίδηρος, και σπόγγοι, και τα παρεπόμενα. Όπου γίνεται αρτοποιία, εκεί υπάρχουν και κλίβανοι, εκεί και συλλογή φρυγάνων, και γενικά εργασία γι’ αυτούς, αυτή της αρτοποιίας. Στον μεν λαό των Ιουδαίων είχε απαγορευτεί να εργάζεται το Σάββατο· στους ιερείς όμως δεν ήταν απαγορευμένο. Γι’ αυτόν τον λόγο επιτρέπεται και σε εμάς και σε όλους να εργαζόμαστε το Σάββατο· διότι και εμείς όλοι είμαστε βασίλειο ιεράτευμα. Στο παρελθόν, λοιπόν, επιτρεπόταν στους ιερείς· επειδή πλέον και εμείς έχουμε γίνει βασίλειο ιεράτευμα και έθνος άγιο. Καθώς ο νόμος έγραφε: «Την ημέρα του Σαββάτου να τοποθετούνται οι δώδεκα άρτοι στην τράπεζα»· παρόλο λοιπόν που εκείνοι οι άρτοι ήταν αφιερωμένοι, από την τράπεζα ζητούσε ο Δαβίδ την τροφή. Και ο Αβιμέλεχ έλεγε: «Εάν οι νέοι έχουν διαφυλαχθεί καθαροί, απέχοντας τουλάχιστον από γυναίκα». Εδώ λοιπόν, ως παρέκβαση στον λόγο, συγκράτησε με ασφάλεια αυτό που ειπώθηκε, ω πιστέ, και κατανόησε τα λεγόμενά μου· και διατήρησε την αγνεία της σάρκας. Διότι εάν ο Αβιμέλεχ παρήγγειλε αυτά τότε, πώς να μην οφείλουμε να τα τηρούμε προσεκτικά;

Εάν λοιπόν, μόνο και μόνο για να ακούσουν τη φωνή του Κυρίου, διέτασσε εξαγνισμό τόσων ημερών, πόσο μάλλον είναι πρέπον τώρα να εγκρατεύεται κανείς, όταν πρόκειται να υποδεχθεί το άχραντο σώμα του ίδιου του Θεού; Και πάλι παρομοίως από το πρώτο βιβλίο: «Και αποκρίθηκε ο ιερέας στον Δαβίδ και είπε: Δεν υπάρχουν κοινοί άρτοι στα χέρια μου, παρά μόνον άγιοι· εάν οι νέοι έχουν απέχει από γυναίκα, τότε ας φάνε. Και αποκρίθηκε ο Δαβίδ στον ιερέα και του είπε».

Του ιδίου εις τον ΛΓ΄ Ψαλμό. Του Δαβίδ, όταν αλλοίωσε το πρόσωπό του ενώπιον του Αβιμέλεχ, και εκείνος τον απέλυσε, και αναχώρησε. Το νόημα του ψαλμού στρέφεται γύρω από δύο υποθέσεις. Τόσο τα όσα έγιναν από τον Δαβίδ στη Νόμβα, την πόλη των ιερέων, φαίνεται να συνδέονται στενά με την επιγραφή, όσο και τα όσα συνέβησαν στη Γεθ ενώπιον του Αγχούς, του βασιλιά των αλλοφύλων.

Και κάποτε, αφού είδε τον μακάριο Δαβίδ να εισέρχεται στον οίκο του Θεού, όταν έφαγε τους άρτους της προθέσεως, και αφού συνάντησε τον ιερέα Αβιμέλεχ, ανέφερε στον Σαούλ ότι συνοδεύεται από ελάχιστους, και ότι μπορεί εύκολα, αν του επιτεθεί, να τον πιάσει και με ευκολία να τον υποτάξει. Έτσι λοιπόν, ο Δωήκ τον πρόδωσε, αναγγέλλοντας στον Σαούλ ότι συναντήθηκε με τον Αβιμέλεχ στον οίκο του Θεού. Τον προφήτη όμως τον διέσωζε ο Δεσπότης των πάντων, και καθιστούσε μάταιο το εγχείρημα της δικής του κακοβουλίας.

Και τώρα, εάν υπάρχουν στα χέρια σου άρτοι, δώσε στα χέρια μου ό,τι βρεθεί. Και αποκρίθηκε ο ιερέας στον Δαβίδ και είπε: «Δεν υπάρχουν κοινοί άρτοι στα χέρια μου, παρά μόνον άρτοι άγιοι· εάν οι νέοι έχουν φυλαχθεί από γυναίκα, τότε φάτε». Και αποκρίθηκε ο Δαβίδ στον ιερέα και του είπε: «Μάλιστα, έχουμε απέχει από γυναίκα χθες και προχθές· κατά την αναχώρησή μου για την πορεία, οι νέοι ήσαν ήδη εξαγνισμένοι· και παρότι αυτή η πορεία είναι κοινή, σήμερα θα αγιαστεί εξαιτίας των σκευών μου». Και ο ιερέας Αχιμέλεχ τού έδωσε τους άρτους της προθέσεως· διότι δεν υπήρχε άλλος άρτος, παρά μόνον οι άρτοι του προσώπου (της προθέσεως), οι οποίοι είχαν αφαιρεθεί από την παρουσία του Κυρίου για να παρατεθεί ζεστός άρτος την ημέρα που τους έλαβε.

Αναφέρεται λοιπόν στο βιβλίο των Κριτών από τον Βηθλεεμίτη πατέρα μιας νέας προς τον Λευίτη σύζυγό της: «Στήριξε την καρδιά σου με μια μπουκιά ψωμί, και έπειτα θα αναχωρήσετε». Και πάλι, από αυτόν τον Λευίτη προς τον Γαβαωνίτη γέροντα λέγεται: «Υπάρχουν και άχυρα και ζωοτροφές για τα γαϊδούρια μας, και ψωμί και κρασί υπάρχει για εμένα και για την υπηρέτρια». Και στο βιβλίο της Ρουθ αναγράφεται ως αιτία για την επιστροφή της Νωεμίν και των δύο νυφών της από τη γη του Μωάβ στη Βηθλεέμ, ότι άκουσαν, όπως λέει, στη χώρα του Μωάβ, «ότι ο Κύριος επισκέφθηκε τον λαό του, για να τους δώσει ψωμί». Και ο Βοόζ πάλι είπε στη Ρουθ: «Ήρθε η ώρα του φαγητού, πλησίασε εδώ και φάε από τους άρτους, και βούτηξε τη μπουκιά σου στο ξύδι». Και στα βιβλία των Βασιλειών: Είπε ο Σαούλ στον υπηρέτη που ήταν μαζί του: «Ιδού, αν πορευτούμε, τι θα προσφέρουμε στον άνθρωπο του Θεού, εφόσον τα ψωμιά έχουν εξαντληθεί από τα χέρια μας;» Και ο Σαμουήλ είπε στον Σαούλ: «Θα συναντήσεις άνδρες που ανεβαίνουν προς τον Θεό στη Βαιθήλ, ο ένας θα φέρει τρία κατσικάκια, ο άλλος θα φέρει τρία δοχεία με ψωμί, και ο άλλος θα φέρει έναν ασκό με κρασί». Και ο Ιωνάθαν δεν έφαγε ψωμί κατά τη δεύτερη ημέρα του μήνα. Και ο Δαβίδ είπε στον ιερέα Αβιμέλεχ: «Και τώρα, αν υπάρχουν στα χέρια σου πέντε άρτοι...» Και αποκρίθηκε ο ιερέας στον Δαβίδ και είπε: «Δεν υπάρχουν κοινοί άρτοι στα χέρια μου, παρά μόνο άγιοι άρτοι υπάρχουν».