Πατερικές αναφορές στο Α΄ ΠΡΟΣ ΤΙΜΟΘΕΟΝ 3:8

Πρέπει δε αυτός να έχει και καλή μαρτυρία από τους εκτός της Εκκλησίας, ώστε να μην πέσει σε ονειδισμό και σε παγίδα του διαβόλου. Ομοίως και οι διάκονοι πρέπει να είναι σεμνοί, όχι δίγλωσσοι, να μην παραδίδονται σε πολύ οίνο, να μην είναι αισχροκερδείς, να κατέχουν το μυστήριο της πίστεως με καθαρή συνείδηση. Και αυτοί ας δοκιμάζονται πρώτα, και έπειτα ας διακονούν, εφόσον είναι ανέγκλητοι. ΠΡΟΣ ΤΙΤΟΝ. Για αυτόν τον λόγο σε άφησα στην Κρήτη, για να τακτοποιήσεις όσα υπολείπονται και να εγκαταστήσεις πρεσβυτέρους σε κάθε πόλη, όπως εγώ σε διέταξα. Αν κάποιος είναι ανέγκλητος, άνδρας μίας γυναίκας, και έχει τέκνα πιστά, που δεν βαρύνονται με κατηγορία ασωτίας ή δεν είναι ανυπότακτα.

Προς Τιμόθεον Α΄. Οι διάκονοι, ομοίως, πρέπει να είναι σεμνοί, όχι δίγλωσσοι, να μην παραδίδονται σε πολύ κρασί, να μην είναι αισχροκερδείς, και τα εξής.

Γι' αυτό τον ονόμασε ελεφάντινο, όπως ακριβώς λέει ο Παύλος ότι οι διάκονοι πρέπει να είναι σεμνοί, να μην παραδίδονται σε πολύ κρασί. <Βασιλιάς δεμένος στις παραδρομές.> Ή και διαφορετικά, λέει ότι ο σύνδεσμος της αγάπης των λαών οδηγείται σε βασίλειο ιεράτευμα.

αʹ. Συζητώντας περί επισκόπων, και αφού τους σκιαγράφησε, και έχοντας πει ποια προσόντα πρέπει να έχουν και από ποια πρέπει να απέχουν, αφήνοντας κατά μέρος το τάγμα των πρεσβυτέρων, μεταπήδησε στους διακόνους. Για ποιο λόγο άραγε; Διότι δεν είναι μεγάλη η διαφορά μεταξύ αυτών και των επισκόπων. Επειδή και αυτοί έχουν αναλάβει το έργο της διδασκαλίας και την προστασία της Εκκλησίας· και όσα ανέφερε περί επισκόπων, αυτά αρμόζουν και στους πρεσβυτέρους. Διότι οι επίσκοποι υπερέχουν μόνο ως προς τη χειροτονία, και μόνο σε αυτό φαίνεται να πλεονεκτούν έναντι των πρεσβυτέρων. «Τους διακόνους ομοίως». Δηλαδή, λέγει, πρέπει και αυτοί να έχουν τα ίδια. Ποια είναι αυτά τα ίδια;

Όπως το να είναι ανεπίληπτοι, σώφρονες, φιλόξενοι, επιεικείς, άμαχοι, αφιλάργυροι. Και ότι, θέλοντας να είναι αυτοί τέτοιοι, είπε το «Ωσαύτως», το φανέρωσε με τη συνέχεια του λόγου του λέγοντας: «Σεμνούς, όχι δίλογους»· δηλαδή, όχι ύπουλους ούτε δόλιους.

Διότι τίποτα δεν συνηθίζει να καθιστά τους ανθρώπους τόσο ευτελείς όσο η δολιότητα· τίποτα δεν είναι τόσο άχρηστο μέσα στην Εκκλησία, όσο το ύπουλο. «Να μην είναι δοσμένοι σε πολύ οίνο», λέγει, «ούτε αισχροκερδείς, αλλά να κατέχουν το μυστήριο της πίστεως με καθαρή συνείδηση». Ιδού, φανέρωσε τι σημαίνει να είναι κανείς άληπτος. Πρόσεξε δε πώς το παράγγελμα, «Να μην είναι νεόφυτος», το τοποθετεί και εδώ. Διότι, με το να πει, «Και αυτοί ας δοκιμάζονται πρώτα», θεωρώντας ότι αυτό έχει ήδη λεχθεί από αυτόν για τον επίσκοπο, έτσι πρόσθεσε τον σχετικό σύνδεσμο· διότι δεν υπάρχει καμία διαφορά μεταξύ τους. Γι' αυτό έχει λεχθεί και εκεί το: «Να μην είναι νεόφυτος». Πώς δηλαδή δεν είναι άτοπο, σε μία οικία να μην ανατίθεται σε έναν νεοαγορασμένο υπηρέτη καμία από τις εσωτερικές υποθέσεις, προτού δώσει μέσω μακράς δοκιμασίας πολλές αποδείξεις για τον χαρακτήρα του, ενώ στην Εκκλησία του Θεού κάποιος που εισήλθε μόλις από έξω να κατατάσσεται αμέσως στους πρώτους; «Οι γυναίκες ομοίως», εννοώντας τις διακόνους, λέγει, «να είναι σεμνές, όχι δίλογες, νηφάλιες, πιστές σε όλα». Μερικοί ισχυρίζονται ότι αυτό έχει λεχθεί γενικά για τις γυναίκες, αλλά δεν αληθεύει· διότι για ποιον λόγο να ήθελε να παρεμβάλει κάτι περί γυναικών ανάμεσα στα όσα έλεγε; Απεναντίας, ομιλεί για εκείνες που κατέχουν το αξίωμα της διακονίας. «Οι διάκονοι ας είναι άνδρες μίας γυναίκας». Αυτά αρμόζει να λεχθούν και για τις γυναίκες διακόνους. Διότι τούτο είναι εξαιρετικά αναγκαίο, χρήσιμο και κόσμιο στην Εκκλησία. «Οι διάκονοι ας είναι άνδρες μίας γυναίκας», λέγει. Βλέπεις πώς απαιτεί και από τους διακόνους την ίδια αρετή;

«Εάν κάποιος δεν γνωρίζει να προΐσταται του ιδίου του οίκου, πώς θα φροντίσει την Εκκλησία του Θεού;» Διότι πρέπει αυτός από το ίδιο του το σπίτι να παρέχει τα παραδείγματα, για το πώς θα μπορέσει να διοικήσει καλά τα κατά Θεόν τέκνα. «Να μην είναι νεόφυτος, για να μην κυριευθεί από υπεροψία», εννοεί αυτόν που έχει κατηχηθεί πρόσφατα, όχι τον νεότερο στην ηλικία, «και πέσει στην καταδίκη του διαβόλου». Δηλαδή στην καταδίκη, την οποία εκείνος υπέστη εξαιτίας της αλαζονείας του. «Πρέπει δε αυτός να έχει και καλή μαρτυρία από τους έξω, για να μην πέσει σε ονειδισμό και σε παγίδα του διαβόλου. Οι διάκονοι ομοίως πρέπει να είναι σεμνοί, όχι δίλογοι, να μην παραδίδονται σε πολύ κρασί, να μην είναι αισχροκερδείς· να κρατούν το μυστήριο της πίστεως». Έτσι οφείλει, λέει, να είναι αξιοθαύμαστος και δίκαιος, ώστε και οι εχθροί του να δίνουν καλή μαρτυρία γι' αυτόν. Κάτι παρόμοιο με το: Ας λάμψει το φως σας μπροστά στους ανθρώπους. «Με καθαρή συνείδηση. Και αυτοί επίσης ας δοκιμάζονται πρώτα, και έπειτα ας διακονούν, εφόσον είναι ανέγκλητοι. Οι γυναίκες ομοίως να είναι σεμνές, όχι συκοφάντριες, νηφάλιες, πιστές σε όλα. Οι διάκονοι ας είναι άνδρες μίας γυναίκας, να προΐστανται καλά των τέκνων και των ιδίων τους οίκων. Διότι αυτοί που διακόνησαν καλά, αποκτούν για τον εαυτό τους καλό βαθμό, και πολλή παρρησία στην πίστη εν Χριστώ Ιησού. Αυτά σου τα γράφω, ελπίζοντας να έρθω σε σένα το συντομότερο. Εάν όμως καθυστερήσω, για να γνωρίζεις πώς πρέπει να συμπεριφέρεται κανείς στον οίκο του Θεού, που είναι η Εκκλησία του ζώντος Θεού, στύλος και εδραίωμα της αλήθειας».