Πατερικές αναφορές στο Α΄ ΠΡΟΣ ΤΙΜΟΘΕΟΝ 4:14

Εκείνος που μας επισκεπτόταν έφυγε και παραμεληθήκαμε, επειδή δεν υπήρχε κάποιος να μας υπενθυμίζει; Εάν τα έλεγαν αυτά, τι θα απαντούσα; Διότι τέτοια μομφή δέχθηκαν μέσω του Ιεζεκιήλ και οι ποιμένες των παλαιών χρόνων. Γνωρίζοντας το αυτό και ο μακάριος απόστολος Παύλος, παρήγγειλε στον καθένα μας μέσω του μαθητή του, λέγοντας: «Μην αμελείς το χάρισμα που υπάρχει μέσα σου, το οποίο σου δόθηκε με την επίθεση των χειρών του πρεσβυτερίου».

Διότι τέτοια μομφή δέχθηκαν μέσω του Ιεζεκιήλ και οι ποιμένες των παλαιών χρόνων. Γνωρίζοντας το αυτό και ο μακάριος απόστολος Παύλος, παρήγγειλε στον καθένα μας μέσω του μαθητή του, λέγοντας: «Μην παραμελείς το χάρισμα που υπάρχει μέσα σου, το οποίο σου δόθηκε με την επίθεση των χειρών του πρεσβυτερίου».

Διότι όσα ο Κύριος θέσπισε μέσω των αποστόλων, αυτά παραμένουν καλά και σταθερά· η δε δειλία των αδελφών θα παύσει. Εάν, λοιπόν, όλοι είχαν το ίδιο φρόνημα με αυτό που έχουν τώρα εκείνοι που σε συμβουλεύουν, πώς θα γινόσουν εσύ Χριστιανός, εάν δεν υπήρχαν επίσκοποι; Εάν δε και εκείνοι που θα έρθουν μετά από εμάς υιοθετήσουν ένα τέτοιο φρόνημα, πώς θα μπορέσουν να συγκροτηθούν οι Εκκλησίες; Ή μήπως νομίζουν όσοι σε συμβουλεύουν ότι δεν έχεις λάβει τίποτα, επειδή το περιφρονούν; Αλλά και αυτό είναι ψευδές. Διότι είναι ώρα να νομίσουν ότι δεν αποτελεί τίποτα ούτε η χάρη του ιερού λουτρού, εάν κάποιοι την περιφρονούν. Αλλά έχεις λάβει το χάρισμα, αγαπητέ Δρακόντιε· μην ανέχεσαι αυτούς που σε συμβουλεύουν, και μην εξαπατάς τον εαυτό σου. Διότι αυτό θα απαιτηθεί από τον Θεό που το έδωσε. Ή δεν άκουσες τον Απόστολο που λέει: «Μην αμελείς το χάρισμα που υπάρχει μέσα σου»; Ή δεν διάβασες πώς αποδέχεται εκείνον που το διπλασίασε, ενώ καταδίκασε εκείνον που το έκρυψε;

Διότι όσα ο Κύριος θέσπισε μέσω των αποστόλων, αυτά παραμένουν καλά και βέβαια· η δε δειλία των αδελφών θα παύσει. Διότι, εάν όλοι είχαν το ίδιο φρόνημα, σαν αυτό που έχουν τώρα εκείνοι που σε συμβουλεύουν, πώς θα γινόσουν εσύ Χριστιανός, εάν δεν υπήρχαν επίσκοποι; Εάν δε και εκείνοι που θα έρθουν μετά από εμάς υιοθετήσουν ένα τέτοιο φρόνημα, πώς θα μπορέσουν να συγκροτηθούν οι Εκκλησίες; Ή μήπως νομίζουν όσοι σε συμβουλεύουν ότι δεν έχεις λάβει τίποτα, επειδή το περιφρονούν; Αλλά και αυτό είναι ψευδές. Διότι είναι ώρα πια να νομίζουν ότι δεν αξίζει τίποτα ούτε η χάρη του λουτρού, εάν κάποιοι την περιφρονούν. Όμως έχεις λάβει το χάρισμα, αγαπητέ Δρακόντιε· μην ανέχεσαι εκείνους που σε συμβουλεύουν και μην εξαπατάς τον εαυτό σου. Διότι αυτό θα απαιτηθεί από τον Θεό που το έδωσε. Ή δεν άκουσες τον Απόστολο που λέει: «Μην αμελείς το χάρισμα που υπάρχει μέσα σου»; Ή δεν διάβασες πώς αποδέχεται εκείνον που το διπλασίασε, ενώ καταδίκασε εκείνον που το έκρυψε;

Να νήφεις, λοιπόν, αγαπητέ, ως καλός στρατιώτης. Μην παραμελείς το χάρισμα που υπάρχει μέσα σου, μήπως και σε βρουν και τα δύο, και τους ανθρώπους να λυπήσεις, δηλαδή τους κατά σάρκα γονείς σου, και στον Θεό να μην αρέσεις. Αλλά να αγωνίζεσαι, ώστε και όσοι σε βλέπουν να δοξάσουν τον Θεό για την καλή σου διαγωγή. Διότι είναι γραμμένο: αυτοί που φοβούνται τον Κύριο, θα με δουν και θα ευφρανθούν. Και πάλι: πολλή ειρήνη υπάρχει σε όσους αγαπούν τον νόμο σου, και δεν υπάρχει σε αυτούς σκάνδαλο.

Γι' αυτό, μοναχέ, μην αθετείς Εκείνον που σου δώρισε αυτή τη χάρη. Μην παρακούσεις αυτόν που σου λέει μέσω του Αποστόλου: μην αμελείς το χάρισμα που υπάρχει μέσα σου, το οποίο σου δόθηκε μέσω προφητείας με την επίθεση των χειρών του πρεσβυτερίου, για να μην καταστήσεις τον εαυτό σου παραβάτη, οικοδομώντας πάλι αυτά που γκρέμισες. Αλλά απόδωσε στον Κύριο τις υποσχέσεις σου, διότι είναι γραμμένο: καλύτερα να μην υποσχεθείς, παρά να υποσχεθείς και να μην εκπληρώσεις. Αγωνίσου, λοιπόν, να ολοκληρώσεις τον δρόμο σου νομίμως, ώστε να έχεις την παρρησία να λες μαζί με τον Απόστολο: Τον καλό αγώνα αγωνίστηκα, τον δρόμο ολοκλήρωσα, την πίστη τήρησα· τώρα πια, φυλάσσεται για μένα το στεφάνι της δικαιοσύνης, το οποίο θα μου αποδώσει ο Κύριος εκείνη την ημέρα, ο δίκαιος κριτής· και όχι μόνο σε εμένα, αλλά και σε όλους όσοι έχουν αγαπήσει την επιφάνειά του. Αμήν.

Προβάλλει δε ως επιχείρημα για τη δική του πλάνη και όσων τον ακούνε, το ότι ο απόστολος γράφει «προς τους πρεσβυτέρους και τους διακόνους», και δεν γράφει προς τους επισκόπους, και στον επίσκοπο, λέει, αναφέρει: «μην παραμελείς το χάρισμα που υπάρχει μέσα σου, το οποίο έλαβες διά των χειρών του πρεσβυτερίου», και πάλι σε άλλο σημείο «προς τους επισκόπους και τους διακόνους», ισχυριζόμενος με αυτό ότι ο επίσκοπος και ο πρεσβύτερος είναι το ίδιο πρόσωπο. Αγνοεί όμως, αυτός που έχασε τον ειρμό της αλήθειας και δεν ενέκυψε σε βαθύτατες ιστορικές μελέτες, ότι επειδή το κήρυγμα ήταν νέο, ο άγιος απόστολος έγραφε ανάλογα με τις εκάστοτε περιστάσεις. Όπου δηλαδή υπήρχαν ήδη εγκατεστημένοι επίσκοποι, έγραφε προς τους επισκόπους και τους διακόνους· διότι οι απόστολοι δεν μπόρεσαν να τους εγκαταστήσουν όλους αμέσως. Υπήρχε βέβαια ανάγκη από πρεσβυτέρους και διακόνους· διότι μέσω αυτών των δύο μπορούν να εκπληρώνονται τα εκκλησιαστικά καθήκοντα. Όπου όμως δεν βρέθηκε κάποιος άξιος για την επισκοπή, ο τόπος έμεινε χωρίς επίσκοπο· όπου πάλι παρουσιάστηκε ανάγκη και υπήρχαν άξιοι για την επισκοπή, εγκαταστάθηκαν επίσκοποι. Επειδή όμως δεν υπήρχε μεγάλο πλήθος πιστών, δεν βρέθηκαν ανάμεσά τους άτομα για να κατασταθούν πρεσβύτεροι, και έτσι αρκέστηκαν μόνο στον κατά τόπον επίσκοπο. Είναι αδύνατον όμως να υπάρχει επίσκοπος χωρίς διάκονο. Γι' αυτό και ο άγιος απόστολος φρόντισε να υπάρχουν διάκονοι δίπλα στον επίσκοπο για την υπηρεσία, και με αυτόν τον τρόπο η Εκκλησία έλαβε το πλήρωμα της οικονομίας της.

ΥΙ΄. Στον Επίσκοπο Λεόντιο. «Μην παραμελείς το χάρισμα που υπάρχει μέσα σου.» Μην παραβλέπεις τα σφάλματα των υποτακτικών σου, ώστε, ενώ διαπράττονται από εκείνους αλλά γίνονται ανεκτά από εσένα, να μην καταστούν τελικά δικά σου, εφόσον μπορούσες μεν, αλλά δεν θέλησες να τα θεραπεύσεις.

Διότι το ότι ήταν επίσκοπος, προκύπτει από αυτό που του λέει: «Σε κανέναν να μην επιθέτεις βιαστικά τα χέρια»· και πάλι: «Το οποίο σου δόθηκε με την επίθεση των χειρών του πρεσβυτερίου»· διότι δεν θα μπορούσαν πρεσβύτεροι να χειροτονήσουν επίσκοπο. Και πάλι, γράφοντας προς τον Τίτο λέει: «Για τον λόγο αυτόν σε άφησα στην Κρήτη, για να εγκαταστήσεις σε κάθε πόλη πρεσβυτέρους, όπως εγώ σε διέταξα: αν κάποιος είναι ανέγκλητος, άνδρας μίας γυναίκας»· αυτά τα αναφέρει για τον επίσκοπο. Και αφού είπε αυτά, αμέσως πρόσθεσε: «Διότι πρέπει ο επίσκοπος να είναι ανέγκλητος, ως οικονόμος του Θεού, όχι αυθάδης». Όπως λοιπόν έλεγα, τα παλαιά χρόνια και οι πρεσβύτεροι ονομάζονταν επίσκοποι και διάκονοι του Χριστού, και οι επίσκοποι πρεσβύτεροι· γι' αυτό και μέχρι σήμερα πολλοί επίσκοποι γράφουν «στον συμπρεσβύτερο» και «στον συνδιάκονο». Στη συνέχεια όμως απονεμήθηκε στον καθένα το ιδιαίτερο όνομά του, δηλαδή ο επίσκοπος και ο πρεσβύτερος.

Και δεν είπε απλώς: «Μερικούς έθεσε ο Θεός στην Εκκλησία αποστόλους, ή προφήτες», αλλά θέτει πρώτον και δεύτερον και τρίτον, φανερώνοντας αυτό ακριβώς που ανέφερα. Δεύτερον, προφήτες. Διότι προφήτευαν, όπως οι θυγατέρες του Φιλίππου, όπως ο Άγαβος, όπως αυτοί ακριβώς που υπήρχαν μεταξύ των Κορινθίων, για τους οποίους λέει: «Προφήτες δε δύο ή τρεις ας μιλούν». Και γράφοντας στον Τιμόθεο έλεγε: «Μην αμελείς το χάρισμα που υπάρχει σε σένα, το οποίο σου δόθηκε μέσω προφητείας».

Εδώ δε, ως προφητείες, εννοεί τις πολλές, ίσως εκείνην με την οποία τον προσέλαβε όταν τον περιέτεμε και όταν τον χειροτονούσε, καθώς και ο ίδιος γράφοντας λέει: «Μην παραμελείς το χάρισμα που υπάρχει μέσα σου». Αφυπνίζοντάς τον, λοιπόν, και προετοιμάζοντάς τον να είναι νηφάλιος και να βρίσκεται σε εγρήγορση, του υπενθυμίζει Αυτόν που τον εξέλεξε και τον χειροτόνησε· σαν να του έλεγε: «Ο Θεός σε εξέλεξε, Αυτός σου το εμπιστεύτηκε, δεν αναδείχθηκες με ανθρώπινη ψήφο. Μην προσβάλλεις και μην καταισχύνεις την ψήφο του Θεού».

ΟΜΙΛΙΑ ΙΓʹ. Αυτά να παραγγέλλεις και να διδάσκεις. Κανείς ας μην περιφρονεί τη νεότητά σου, αλλά να γίνεσαι πρότυπο για τους πιστούς στον λόγο, στη συμπεριφορά, στην αγάπη, στην πίστη, στην αγνότητα. Μέχρι να έρθω, να επιδίδεσαι στην ανάγνωση, στην παράκληση, στη διδασκαλία. Μην παραμελείς το χάρισμα που υπάρχει μέσα σου, το οποίο σου δόθηκε μέσω προφητείας, με την επίθεση των χειρών του πρεσβυτερίου.

Παρατήρησε πώς τον παρηγορεί· διότι ήταν φυσικό, αφού απορφανίστηκε, να τον αναζητά. «Έως ότου έλθω», λέγει, «να προσέχεις την ανάγνωση των θείων Γραφών, την παράκληση προς αλλήλους και τη διδασκαλία προς όλους». «Μην παραμελείς το χάρισμα που υπάρχει μέσα σου, το οποίο σου δόθηκε μέσω προφητείας». Εδώ ονομάζει προφητεία τη διδασκαλία. «Με την επίθεση των χειρών του πρεσβυτερίου». Δεν ομιλεί εδώ περί πρεσβυτέρων, αλλά περί επισκόπων· διότι βεβαίως δεν χειροτονούσαν πρεσβύτεροι τον επίσκοπο. «Αυτά να μελετάς, σε αυτά να είσαι αφοσιωμένος». Παρατήρησε πώς πολλές φορές τον προτρέπει για τα ίδια πράγματα, θέλοντας να δείξει ότι οφείλει ο δάσκαλος να επιδεικνύει τον ζήλο του σε αυτά περισσότερο από καθετί άλλο.

Ο ίδιος έχει πει το εξής: «Δεν έχω να καταλογίσω τίποτα στον εαυτό μου», και έχοντας γίνει άμεμπτος, για να μας δείξει ότι είναι σπουδαίο το να μην έχει κανείς να καταμαρτυρήσει τίποτα στον εαυτό του, και δεύτερον ως προς το ζητούμενο λέγοντας: «Αλλά δεν έχω δικαιωθεί εξαιτίας αυτού»· και πάλι: «Τον καλόν αγώνα έχω αγωνιστεί, τον δρόμο έχω τελειώσει, την πίστη έχω τηρήσει· στο εξής με περιμένει ο στέφανος της δικαιοσύνης, τον οποίο θα μου αποδώσει ο Κύριος»· δεν είπε: «θα μου δώσει»· διότι το να δώσει γίνεται κατά χάριν, αλλά: «τον οποίο θα μου αποδώσει»· διότι το να αποδώσει αποτελεί οφειλή· διότι για ό,τι δίδεται κατά χάριν (εκφράζεται) λέγοντας έτσι: «Μην αμελείς το χάρισμα που υπάρχει μέσα σου, το οποίο σου δόθηκε», όχι «το οποίο σου αποδόθηκε». Ο στέφανος όμως δεν δίδεται κατά χάριν, αλλά ως οφειλή σε εκείνους που αγωνίστηκαν νομίμως. «Διότι, εάν κάποιος αγωνίζεται, δεν στεφανώνεται, εάν δεν αγωνιστεί νομίμως». Ποιος από αυτούς που έφυγαν από τη ζωή είπε, ποιος από αυτούς που πρόκειται να έρθουν θα πει αυτά: «Τον δρόμο έχω τελειώσει», και το: «θα μου αποδώσει» τον στέφανο σαν κάποιο χρέος, και το: «αναπληρώνω τα υστερήματα», και το: «κοπίασα περισσότερο από όλους», και το: «είναι διάκονοι; εγώ είμαι περισσότερο». Όχι αδίκως, λοιπόν, (αποκαλείται) σκεύος εκλογής, και όχι θεράπων όπως ο Μωυσής. Δεν τον ονόμασε πιστό όπως τον Αβραάμ, ούτε άκακο όπως τον Δαβίδ, ούτε άμεμπτο ή θεοσεβή όπως τον Ιώβ, αλλά τον προσονόμασε σκεύος εκλογής· η δε εκλογή φανερώνει το ανώτερο· διότι κανείς, όταν κάνει μια επιλογή, δεν διαλέγει το χειρότερο· «Διότι μας εξέλεξε», λέει, «προ καταβολής κόσμου, για να είμαστε άμωμοι και άγιοι ενώπιόν του».

Όπως ακριβώς και ο πονηρός τιμωρείται και εδώ. «Αξιόπιστος είναι ο λόγος και άξιος κάθε αποδοχής». Δηλαδή, είναι αληθινός και εδώ και εκεί. «Διότι για τον σκοπό αυτόν κοπιάζουμε και ονειδιζόμαστε, επειδή έχουμε στηρίξει την ελπίδα μας στον ζωντανό Θεό, ο οποίος είναι σωτήρας όλων των ανθρώπων, και προπάντων των πιστών. Αυτά να παραγγέλλεις και να διδάσκεις». Δηλαδή· για ποιον λόγο καταπονούμε τον εαυτό μας, αν δεν προσδοκούμε τα μέλλοντα; «Κανείς ας μην καταφρονεί τη νεότητά σου, αλλά να γίνεις πρότυπο των πιστών στα λόγια, στη συμπεριφορά, στην αγάπη, στο πνεύμα, στην πίστη, στην αγνότητα. Έως ότου έλθω, να προσέχεις στην ανάγνωση, στην παράκληση, στη διδασκαλία». Διότι, λέει, να επιδείξεις έργα άξια γεροντικής ηλικίας, όπως αναφέρει και στη συνέχεια. «Μην παραμελείς το χάρισμα που υπάρχει μέσα σου, το οποίο σου δόθηκε μέσω προφητείας, με την επίθεση των χειρών του πρεσβυτερίου.

Διότι, εάν οι θείοι πατέρες απέκλεισαν την είσοδο στο θυσιαστήριο σε όλους τους λαϊκούς —επειδή η είσοδος σε αυτό επιτρέπεται από αυτούς μόνο στους βασιλείς όταν προσφέρουν δώρα—, πώς είναι δυνατόν γενικά να επιτρέπεται σε αυτούς έστω και να πλησιάζουν στο θυσιαστήριο κατά την τέλεση των θείων μυστηρίων, πόσο μάλλον να ρίχνουν ακάθαρτο βλέμμα σε αυτά και να έχουν τόση ελευθερία ώστε να παρατηρούν τα φρικτά και θεία μυστήρια και τα όσα τελούνται κατά τη διάρκειά τους; Μόνο στους ιερείς του Θεού δόθηκε το δικαίωμα να τα βλέπουν και να τα τελούν αυτά, στους οποίους χαρίστηκε και το διδασκαλικό αξίωμα, σύμφωνα με εκείνον που λέει τα εξής προς τον Τιμόθεο: «Μην αμελείς το χάρισμα που υπάρχει μέσα σου, το οποίο σου δόθηκε μέσω προφητείας με την επίθεση των χειρών των πρεσβυτέρων». Να γνωρίζεις ότι ο τόπος των λαϊκών μέσα στην εκκλησία των πιστών, όταν τελείται η αγία αναφορά, βρίσκεται μακριά από το θείο θυσιαστήριο. Διότι ο χώρος εντός του ιερού βήματος ανήκει μόνο στους ιερείς, τους διακόνους και τους υποδιακόνους. Ο χώρος εκτός και πλησίον του βήματος ανήκει στους μοναχούς και στα υπόλοιπα τάγματα της δικής μας ιεραρχίας. Ο δε χώρος πίσω από αυτούς και από τον άμβωνα ανήκει στους λαϊκούς, σύμφωνα με την τάξη που παραδόθηκε από τους αποστόλους του Χριστού στην καθολική Εκκλησία των πιστών και η οποία καταγράφηκε από τον Διονύσιο και τον Κλήμεντα, τους μαθητές του Πέτρου και του Παύλου. Πώς λοιπόν είναι δυνατόν από τόσο μεγάλη απόσταση ένας λαϊκός, στον οποίο δεν επιτρέπεται, να παρατηρεί τα μυστήρια του Θεού που τελούνται με φρικτό τρόπο από τους ιερείς Του;

Όμως, όσα από τα νοερά και λογικά όντα έχουν στραφεί ολοκληρωτικά, με όλη τους τη δύναμη, προς την ένωσή της, και προς τις θείες ελλάμψεις της, όσο είναι εφικτό, υψώνονται ακατάπαυστα με τη δυνατή, αν επιτρέπεται να το πούμε, θεομιμησία, έχουν αξιωθεί και τη θεϊκή ομωνυμία.» Επειδή πάλι ίσως πουν μερικοί ότι, αν κάποιος δεν έχει αξιωθεί την επισκοπική αξία, αλλά υπερτερεί στη θεία γνώση και σοφία έναντι των επισκόπων, όπως ανέφερα προηγουμένως, αυτό πάλι διακηρύσσω: ότι σε όποιον δόθηκε η φανέρωση του Πνεύματος μέσω του λόγου, σε αυτόν επιλάμπει και το κλέος της επισκοπικής αξίας. Διότι, ακόμη και αν κάποιος δεν έχει χειροτονηθεί επίσκοπος από ανθρώπους, αλλά έλαβε τη χάρη του αποστολικού αξιώματος άνωθεν, όντας τυχόν ιερέας ή διάκονος ή μοναχός, η οποία είναι ο διδασκαλικός λόγος και η γνώση των μυστηρίων της βασιλείας των ουρανών —όπως λέει ο Παύλος προς τον Τιμόθεο: «μην παραμελείς το χάρισμα που υπάρχει μέσα σου, το οποίο σου δόθηκε μέσω προφητείας με την επίθεση των χειρών του πρεσβυτερίου», και όπως αναγράφεται στις Πράξεις: «και όταν ο Παύλος έθετε τα χέρια του πάνω στους πιστούς, κατερχόταν σε αυτούς το Πνεύμα και προφήτευαν»—, τίποτα από αυτά δεν εναντιώνεται στον λόγο της αλήθειας.

Και γενικά σύμφωνα με αυτόν τον λόγο, το Άγιο Πνεύμα είναι «πνεύμα σοφίας» και «πνεύμα συνέσεως και βουλής και ισχύος και ευσεβείας» και των άλλων ιδιοτήτων από τις οποίες παίρνουν το όνομά τους εκείνοι στους οποίους μεταδίδει τα δικά του χαρίσματα. Όλους λοιπόν τους μυημένους το μυστήριο τους κάνει δικούς του· όμως, η αίσθηση των δωρεών και η επιμέλεια γι' αυτόν τον πλούτο, ώστε να αξιοποιήσουν αυτά που τους δόθηκαν, δεν υπάρχει σε όλους. Σε άλλους μεν, επειδή λόγω ηλικίας δεν μπόρεσαν ακόμη να αποκτήσουν κατανόηση, και σε άλλους επειδή δεν προετοιμάστηκαν ούτε έδειξαν την απαιτούμενη προθυμία. Σε μερικούς από αυτούς, αργότερα, η μετάνοια για όσα αμάρτησαν και τα δάκρυα και η ζωή σύμφωνα με τον ορθό λόγο, φανέρωσε τη χάρη που είχε εναποτεθεί στις ψυχές τους. Γι' αυτό και ο Παύλος, γράφοντας στον Τιμόθεο, λέει: «Μην παραμελείς το χάρισμα που υπάρχει μέσα σου», υποδεικνύοντας ότι δεν έχουμε κανένα όφελος, ακόμη κι αν έχουμε λάβει το δώρο, εάν αδιαφορούμε, και ότι χρειάζεται κόπος και αγρυπνία για όσους επιθυμούν να διατηρούν την ψυχή τους ενεργή σε αυτά.

Ο δε λώρος επάνω στον τράχηλο συμβολίζει τη χάρη της ιερωσύνης που εκχέεται σε αυτόν, η οποία αναπαύεται στον τράχηλο που αποδέχθηκε τον ζυγό του Χριστού και, περνώντας από το στήθος, εκτείνεται μέχρι τα πόδια, ημερεύοντας την καρδιά και αγιάζοντας ολόκληρο το σώμα. Αυτήν τη χάρη οφείλουμε να τη σφίγγουμε επάνω μας με τη ζώνη της επιμέλειας των αρετών και με τη χαλιναγώγηση των σαρκικών επιθυμιών, και τρόπον τινά να την αφομοιώνουμε, σύμφωνα με την εντολή του μακαρίου Παύλου που παραγγέλλει στον Τιμόθεο: «μην παραμελείς το χάρισμα που υπάρχει μέσα σου».

Σου απέστειλα ένα μικρό βιβλίο και δεκατέσσερα τετράδια, στα οποία περιέχονται λόγοι και βίοι των αδελφών σε έμμετρους στίχους· αυτά, αφού τα διαβάσεις τόσο εσύ όσο και μερικοί από τους πιστούς αδελφούς, κρύψε τα με ασφάλεια. Δεν κάνω λοιπόν τίποτα, αδελφέ, άξιο λόγου· αλλά επειδή έχω χρόνο και επειδή παρακινούμαι σαν από τον άγιο πατέρα μου, και ακούγοντας πάλι τον θείο Παύλο να λέει στον άγιο Τιμόθεο, μην παραμελείς το χάρισμα που υπάρχει μέσα σου, ως ανάξιος, με φόβο και τρόμο, κάνω αυτά που κάνω.

Οι προϊστάμενοι των έργων και των διακονιών και της ευταξίας, ας μείνουμε προσηλωμένοι στις φροντίδες μας, με μεγαλύτερη απάθεια και σύνεση, ως έχοντες θέση φωστήρων, οφθαλμών και κανόνων. Όσοι υπακούουν και υποτάσσονται, ας προσθέσουμε την αναντίρρητη πειθαρχία, την αγόγγυστη προθυμία, την ευπροσάρμοστη διακονία, την κοπιαστική εργασία, ως υιοί φωτός και τέκνα ειρήνης. Οι ιερουργούντες και διακονούντες, ως αρχάγγελοι και άγγελοι· και προ του βήματος και εντός του βήματος, και πριν από τις ευχές και κατά τις ευχές, να παρουσιάζεστε ευάρεστοι στον παντοκράτορα Κύριο. Οι νέοι, απορρίπτοντας το αχαλίνωτο των ορμών, αναλάβετε την τελειότητα. Οι φιλοσώματοι και φιλήδονοι, αποτραβηχτείτε από την υπερβολική οικειότητα και τις αμοιβαίες ματιές, αναφλεγόμενοι για τον θείο έρωτα. Όσοι έχουν σωματική αντοχή για νηστεία και αγρυπνία, μην αμελείτε το χάρισμα που έχετε, το οποίο σας δόθηκε από τον Κύριο για τη δική σας σωτηρία και για την επαναφορά των άλλων που ραθυμούν. Όσοι αγαπούν τα καλά γεύματα, τα ποτά και τις ανέσεις, κατανοήστε το ανώφελο, ασπαζόμενοι την επιθυμία της πνευματικής εντρύφησης στον Κύριο· μην αναζητάτε ανάπαυση σαν να έχετε καταπέσει και σαν να έχετε ήδη ολοκληρώσει το παν.