Πατερικές αναφορές στο Β΄ ΠΡΟΣ ΚΟΡΙΝΘΙΟΥΣ 10:13

Ήδη, λοιπόν, θα μακάριζα τον εαυτό μου, πολυπόθητοι, διότι, αν και εμείς δεν είμαστε ικανοί για την ενάρετη πολιτεία των αγίων και σπουδαίων και εκείνων που έχουν αναλάβει τον ζήλο του Θεού, καταξιωνόμαστε να παρακινούμαστε από αυτούς, ώστε να διεγείρουμε τον νου και να τον προσανατολίζουμε προς το ωφέλιμο. Διότι το ταπεινό φρόνημα που υπάρχει πάντοτε μέσα μας, το οποίο φροντίζει να υπομένει εν ησυχία και να μην επεκτείνεται πέρα από εκείνους που τηρούν αυστηρά το αποστολικό ρητό «για να μην επεκτείνομαι πέρα από το μέτρο του κανόνα, του μέτρου που μας έδωσε ο Θεός», τώρα αναγκάζεται να φτάσει σε αυτό το σημείο. Επειδή οι προτροπές που επικράτησαν από παντού, θα λέγαμε, λόγω του θεόσδοτου ζήλου σας και των άλλων ομοδόξων, εννοώ βεβαίως εκείνων που έχουν ζήλο για την Ορθοδοξία, μεταξύ των οποίων είναι και ο Υπάτιος, το πνευματικό μας τέκνο, ο οποίος ήρθε σε εμένα από τη χώρα των Αιγυπτίων ακριβώς για αυτόν τον σκοπό, μας έκαναν να αποβάλουμε κάθε ραθυμία και κάθε δισταγμό. Και να μην σιωπούμε πλέον, ούτε να θέτουμε σε δεύτερη μοίρα το να σας γράψουμε για τα ζητήματα της πίστεως, εφόσον εσείς και οι αδελφοί μας αναζητάτε τα σχετικά με τη σωτηρία μας μέσα από τη θεία και αγία Γραφή, το στερεό θεμέλιο της πίστεως περί του Πατρός και του Υιού και του Αγίου Πνεύματος, και όλης της υπόλοιπης εν Χριστώ σωτηρίας, εννοώ την ανάσταση των νεκρών και την ένσαρκη παρουσία του Μονογενούς, και περί της αγίας Διαθήκης, Παλαιάς και Καινής, και γενικά όλων των άλλων συστατικών στοιχείων της τέλειας σωτηρίας.

Διότι ήταν αναμενόμενο αυτοί, κομπάζοντας, να λένε ότι μεταστρέψαμε την οικουμένη, φτάσαμε στα πέρατα της γης, και να μεγαλοστομούν για πολλά άλλα παρόμοια. Αλλά εμείς δεν ενεργούμε έτσι, λέει, αλλά σύμφωνα με το μέτρο του κανόνα τον οποίο μας μοίρασε ο Θεός ως μέτρο, ώστε να φτάσουμε μέχρι και σε εσάς. Ώστε και από τις δύο απόψεις είναι ολοφάνερη η ταπεινοφροσύνη του: και διότι δεν είπε τίποτε περισσότερο από όσα έπραξε, και διότι και αυτό το ίδιο το έργο το αποδίδει στον Θεό. Διότι, λέει, σύμφωνα με το μέτρο του κανόνα τον οποίο μας μοίρασε ο Θεός ως μέτρο, ώστε να φτάσουμε μέχρι και σε εσάς. Όπως ακριβώς διανέμει κανείς ένα αμπέλι στους γεωργούς, έτσι καθόρισε τα όρια και σε εμάς. Μέχρι εκεί, λοιπόν, όπου αξιωθήκαμε να φτάσουμε, μέχρι αυτό το σημείο καυχόμαστε. Διότι δεν υπερεκτείνουμε τους εαυτούς μας, σαν να μην είχαμε φτάσει σε εσάς· διότι φτάσαμε μέχρι και σε εσάς με το ευαγγέλιο του Χριστού. Δεν προσήλθαμε απλώς, αλλά καταγγείλαμε, κηρύξαμε, πείσαμε, επιτύχαμε.

«Διότι δεν τολμούμε να κατατάξουμε ή να συγκρίνουμε τους εαυτούς μας με μερικούς από εκείνους που συνιστούν οι ίδιοι τον εαυτό τους· αλλά αυτοί, μετρώντας τους εαυτούς τους με τα δικά τους μέτρα και συγκρίνοντας τους εαυτούς τους με τους εαυτούς τους, δεν δείχνουν σύνεση.» Πρόσεξε πώς πάλι καταπραΰνει τον φθόνο. «Εμείς όμως δεν θα καυχηθούμε για πράγματα υπέρμετρα, αλλά σύμφωνα με το μέτρο του κανόνα, του μέτρου που μας καθόρισε ο Θεός, ώστε να φτάσουμε μέχρι και σε εσάς. Διότι δεν υπερεκτείνουμε τους εαυτούς μας, σαν να μην είχαμε φτάσει σε εσάς.»

Και συγκρίνουμε τον εαυτό μας όχι με όσους συναθροίζονται, μη καθιστώντας, λέει, ως θέατρο για τη δική μας σύγκριση και εξέταση αυτούς που συναθροίζονται από έξω, αλλά θέτοντας τον ίδιο μας τον εαυτό ως κριτή και δικαστή για εμάς τους ίδιους, πράγμα που αποτελεί γνώρισμα αμερόληπτης κρίσης. Οι ψευδαπόστολοι όμως, και όσοι συνιστούν οι ίδιοι τον εαυτό τους, κάνουν τα πάντα εντελώς αντίθετα, προς επίδειξη και για να αρέσουν στο πλήθος. Γι' αυτό ούτε μετρούν ούτε εξετάζουν τον εαυτό τους, αλλά τους αρκεί για κάθε ευτυχία το να αρέσουν στο πλήθος αυτών που συγκεντρώνονται γύρω τους. Εξαιτίας αυτού εμείς «ούτε πέρα από το μέτρο» όπως εκείνοι, ούτε καυχηθήκαμε ούτε θα καυχηθούμε, αλλά αν κάτι θα πούμε και πράττουμε και γράφουμε, το λέμε και το πράττουμε και το γράφουμε «σύμφωνα με το μέτρο του κανόνα» μας. Ο ίδιος όμως δεν λέει «το μέτρο μας», αλλά λέγοντας «μέτρο» προσθέτει: «το μέτρο που μοίρασε σε εμάς», δείχνοντας ότι και αυτό το ίδιο το μέτρο του προέρχεται από τον Θεό. — Ή και με αυτόν τον τρόπο: μην νομίσεις ότι λέγοντας «μέτρο του κανόνα» εγώ ο ίδιος όρισα το μέτρο στον εαυτό μου, αλλά εννοώ εκείνο το μέτρο, «με το οποίο μέτρο», δηλαδή μέσω του οποίου, «ο Θεός μοίρασε σε εμάς». Και τι είναι εκείνο; Είναι και άλλα πολλά βέβαια, αλλά προς το παρόν είναι το ότι φτάσαμε μέχρι εσάς μέσω του κηρύγματος και σας συναντήσαμε. Αυτό το μέτρο το έχουμε από τον Θεό, μέσω του οποίου μας μοίρασε και μας έταξε να φτάσουμε μέχρι εσάς και να κηρύξουμε το Ευαγγέλιο.