Πατερικές αναφορές στο Β΄ ΠΡΟΣ ΚΟΡΙΝΘΙΟΥΣ 13:7

ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΕΠΙΣΚΟΠΟ ΙΣΙΔΩΡΟ 1546. Έγραψες: «Τι σημαίνουν τα λόγια του Παύλου: “Ευχόμαστε να μην κάνετε εσείς κανένα κακό, όχι για να φανούμε εμείς δοκιμασμένοι, αλλά για να κάνετε εσείς το καλό, ενώ εμείς ας είμαστε σαν να μην έχουμε περάσει επιτυχώς τη δοκιμασία”;» Άκουσε, λοιπόν, τη σύντομη εξήγηση. Επειδή η τιμωρία που επιβαλλόταν με τον λόγο εναντίον όσων αμάρταναν, όπως εκείνη εναντίον του Ανανία και της Σαπφείρας και εκείνη εναντίον του μάγου που τυφλώθηκε, ταπείνωνε όσους αμάρταναν, ενώ αναδείκνυε εκείνους που τιμωρούσαν ως ένδοξους, επιφανείς και επίφοβους, γι’ αυτό λέει: «Δεν θέλουμε να φαινόμαστε ένδοξοι εξαιτίας της δικής σας κακίας, αλλά ευχαρίστως θα μέναμε αφανείς ως προς αυτό, ώστε εσείς να είστε ευδόκιμοι». Διότι όσοι επιθυμούν η αίγλη της δικής τους αρετής να γεννιέται από τη συμφορά εκείνων που τιμωρούνται, δεν μου φαίνονται πατέρες ή δάσκαλοι, αλλά καταστροφείς, εχθροί και τύραννοι.

Αναλογίσου αυτόν τον ίδιο που τα λέει αυτά, πώς πάντοτε αποδίδει τα πάντα στον Θεό, πώς θυμάται συνεχώς τα δικά του αμαρτήματα, ενώ τα κατορθώματά του καθόλου. Παρά μόνο εάν παραστεί κάποτε ανάγκη να επανορθώσει τους μαθητές, και πάλι, αν αναγκαστεί να το πράξει αυτό, χαρακτηρίζει την πράξη αφροσύνη. Και παραχωρεί τα πρωτεία στον Πέτρο, και δεν ντρέπεται να εργάζεται κοντά στην Πρίσκιλλα και στον Ακύλα, και παντού φρόντιζε να δείχνει τον εαυτό του ταπεινό, χωρίς να περπατά με υπεροψία στην αγορά ούτε να περιφέρει γύρω του πλήθη, αλλά κατατάσσοντας τον εαυτό του ανάμεσα στους άσημους. Γι' αυτό και έλεγε: «Η δε παρουσία του σώματος είναι ασθενής», τουτέστιν, ευκαταφρόνητη και χωρίς να έχει τίποτα το κομψό· και πάλι: «Εύχομαι να μην πράξετε κανένα κακό, για να μη φανούμε εμείς δόκιμοι».

Τι λοιπόν; Πες μου· γι' αυτό τιμωρείς, επειδή ζητούν απόδειξη; Όχι, λέγει· διότι, αν επιζητούσα αυτό, θα είχα τιμωρήσει αυτούς που αμάρτησαν ευθύς εξαρχής και δεν θα το ανέβαλλα. Το ότι δε δεν επιζητεί αυτό, προχωρώντας το έδειξε σαφέστερα λέγοντας: «Εύχομαι δε να μην κάνετε κανένα κακό, όχι για να φανούμε εμείς δόκιμοι, αλλά για να είστε εσείς δόκιμοι, εμείς δε να είμαστε σαν αδόκιμοι».

Διότι έπρεπε βεβαίως και χωρίς αυτό να γνωρίζετε, λέγει, την κατάστασή μας, και ότι έχουμε τον Χριστό να ομιλεί και να ενεργεί μέσα μας· επειδή όμως θέλετε να αποκτήσετε την πείρα και διά των έργων, θα διαπιστώσετε ότι δεν είμαστε αδόκιμοι. Έπειτα, αφού επανέλαβε την απειλή, και έφερε πλέον την τιμωρία προ των πυλών, και τους κατέστησε έντρομους, και τους έκανε να προσδοκούν τιμωρία, δες πώς πάλι γλυκαίνει τον λόγο, και καταπραΰνει τον φόβο τους, και δεικνύει το αφιλόδοξο του χαρακτήρα του, την κηδεμονική του μέριμνα προς τους μαθητές, τη φιλοσοφημένη του κρίση, το υψηλό και απαλλαγμένο από κενοδοξία φρόνημά του. Διότι όλα αυτά τα καταδεικνύει διά των όσων προσθέτει λέγοντας: «Προσεύχομαι δε προς τον Θεό να μην πράξετε κανένα κακό, όχι για να φανούμε εμείς δόκιμοι, αλλά για να πράττετε εσείς το καλό, κι εμείς ας φαινόμαστε ως αδόκιμοι. Διότι δεν μπορούμε να κάνουμε τίποτα εναντίον της αλήθειας, παρά μόνον υπέρ της αλήθειας. Διότι χαιρόμαστε όταν εμείς είμαστε αδύναμοι, ενώ εσείς είστε δυνατοί. Διότι για αυτό ακριβώς και προσευχόμαστε, για τη δική σας κατάρτιση».

Τι θα μπορούσε να συγκριθεί με αυτήν την ψυχή; Καταφρονείτο, περιφρονείτο, διακωμωδείτο, χλευαζόταν ως ευτελής, ως ευκαταφρόνητος, ως αλαζόνας, ως κάποιος που κομπάζει μεν με τα λόγια, ενώ στην πράξη δεν έχει να επιδείξει ούτε στο ελάχιστο τη δύναμή του. Και όχι μόνο αναβάλλει, ούτε μόνο διστάζει, αλλά και εύχεται να μην περιπέσει σε μια τέτοια κατάσταση. Διότι εύχομαι, λέγει, να μην κάνετε κανένα κακό, όχι για να φανούμε εμείς δόκιμοι, αλλά για να πράττετε εσείς το καλό, και εμείς ας είμαστε σαν αδόκιμοι. Τι σημαίνουν αυτά που λέει; Παρακαλώ τον Θεό, λέγει, ικετεύω να μη βρω κανέναν αδιόρθωτο, να μη βρω κανέναν αμετανόητο· μάλλον δε, όχι μόνο αυτό, αλλά να μην αμαρτήσετε ούτε καν εξ αρχής. Διότι προσεύχομαι, λέγει, να μην πράξετε τίποτα το κακό· εάν όμως τυχόν αμαρτήσετε, να μετανοήσετε, και προλαμβάνοντας τα πράγματα να διορθωθείτε, και να αποτρέψετε κάθε οργή.

Διότι ούτε αυτό επιδιώκω, το να αποδειχθούμε δηλαδή εμείς δόκιμοι, αλλά το εντελώς αντίθετο, το να μη φανούμε εμείς δόκιμοι. Διότι, εάν παραμένετε, λέει, να αμαρτάνετε αμετανόητα, είναι ανάγκη εμείς να σας κολάσουμε, να σας τιμωρήσουμε, να πλήξουμε τα σώματά σας· πράγμα το οποίο συνέβη στην περίπτωση της Σαπφείρας και του Μάγου· και έτσι δώσαμε απόδειξη της δύναμής μας. Αλλά δεν ευχόμαστε αυτό, αλλά το αντίθετο, ώστε ούτε εμείς να φανούμε με αυτόν τον τρόπο δόκιμοι· τουτέστιν, για να μην επιδείξουμε κατ' αυτόν τον τρόπο τη δοκιμή της δύναμης που υπάρχει μέσα μας, με το να σας κολάζουμε και να σας τιμωρούμε επειδή αμαρτάνετε και νοσείτε ανίατα, αλλά τι; Το να πράττετε εσείς το καλό, αυτό ευχόμαστε, να βρίσκεστε πάντοτε στην αρετή, πάντοτε σε διόρθωση, και εμείς ας είμαστε ως αδόκιμοι, μην επιδεικνύοντας την τιμωρητική μας δύναμη. Και δεν είπε ότι θα είναι πράγματι «Αδόκιμοι»· διότι δεν επρόκειτο να είναι αδόκιμος, ακόμη και αν δεν τιμωρούσε, αλλά απεναντίας, ακριβώς εξαιτίας αυτού του γεγονότος θα ήταν δόκιμος. Αλλά ακόμη κι αν κάποιοι μας υποπτεύονται, λέει, ότι, επειδή δεν επιδεικνύουμε τη δύναμή μας, είμαστε ευκαταφρόνητοι και περιφρονημένοι, καθόλου δεν μας ενδιαφέρει αυτό. Είναι προτιμότερο να θεωρούμαστε τέτοιοι από εκείνους, παρά να επιδεικνύουμε, μέσω των πληγών και του αδιόρθωτου φρονήματός σας, τη δύναμη την οποία μας έδωσε ο Θεός. Διότι δεν μπορούμε να πράξουμε τίποτε εναντίον της αλήθειας, αλλά μόνο υπέρ της αλήθειας.

Γι' αυτόν τον λόγο και ο μακάριος Παύλος έλεγε στους Κορινθίους: «Ευχόμαστε να μην κάνετε κανένα κακό, όχι για να φανούμε εμείς δόκιμοι, αλλά για να κάνετε εσείς το καλό, κι εμείς ας είμαστε σαν αδόκιμοι». Έτσι, λοιπόν, και για εκείνον τον θαυμαστό άνδρα ήταν τότε πιο επιθυμητή από τις ανταμοιβές του δεσμωτηρίου η σωτηρία του μαθητή, και το να συνετιστεί στερώντας τον από αυτούς τους επαίνους, ή μάλλον το να μην είχε πέσει εξ αρχής σε αυτήν τη διαστροφή.

Δηλαδή, για το κήρυγμα και την πίστη σε αυτόν. «Ευχόμαστε δε προς τον Θεό να μην κάνετε κανένα κακό· όχι για να φανούμε εμείς δόκιμοι, αλλά για να πράττετε εσείς το καλό.» Παρακαλώ τον Θεό, λέει, να μη βρω τίποτε αδιόρθωτο· ή μάλλον, όχι μόνο αυτό, αλλά ούτε καν να αμαρτήσετε εξ αρχής. Διότι, εάν παραμείνετε να αμαρτάνετε αμετανόητα, υπάρχει ανάγκη να σας τιμωρήσουμε και να δώσουμε απόδειξη της δύναμής μας· πράγμα που έπραξαν και στην περίπτωση της Σαπφείρας και του μάγου Ελύμα. Αλλά δεν ευχόμαστε αυτό, λέει, αλλά το αντίθετο: να μην αμαρτήσετε εσείς, ούτε εμείς να φανούμε ως αδόκιμοι. Δηλαδή, για να μην επιδείξουμε με αυτόν τον τρόπο την απόδειξη της δύναμης που υπάρχει μέσα μας, με το να σας τιμωρούμε, επειδή αμαρτάνετε και νοσείτε ανίατα. Αλλά τι; Για να πράττετε εσείς το καλό. Διότι αυτό ευχόμαστε, να σας δούμε στεφανωμένους. «Εμείς δε να είμαστε ως αδόκιμοι.» Μη επιδεικνύοντας δηλαδή την τιμωρητική μας δύναμη. Και δεν είπε «αδόκιμοι», αλλά «ως αδόκιμοι».