Πατερικές αναφορές στο Β΄ ΠΡΟΣ ΚΟΡΙΝΘΙΟΥΣ 4:1

Ομιλία Η'. Έχοντας, λοιπόν, αυτή τη διακονία, καθώς ελεηθήκαμε, δεν αποκάμνουμε, αλλά απαρνηθήκαμε τα κρυφά έργα της αισχύνης. Α'. Επειδή διατύπωσε μεγάλα λόγια και τοποθέτησε τον εαυτό του και όλους τους πιστούς ανώτερους από τον Μωυσή, αντιλαμβανόμενος την υπερβολή και το μέγεθος των λεγομένων του, δες πώς μετριάζει και πάλι τον λόγο του. Διότι, βεβαίως, έπρεπε να εξυψώσει το ζήτημα εξαιτίας των ψευδαποστόλων και των ακροατών, και έπειτα πάλι να καταπραΰνει την έπαρση, όχι όμως να την αναιρέσει εντελώς, επειδή αυτό θα ταίριαζε σε άνθρωπο που αστειεύεται. Γι' αυτό το χειρίζεται με διαφορετικό τρόπο, αποδεικνύοντας ότι τα πάντα δεν προήλθαν από τα δικά του κατορθώματα, αλλά αποκλειστικά από τη φιλανθρωπία του Θεού· γι' αυτό και λέει: Έχοντας λοιπόν αυτή τη διακονία.

Διότι εμείς δεν προσφέραμε τίποτε περισσότερο, παρά μόνο γίναμε διάκονοι, και υπηρετήσαμε με όσα δόθηκαν από τον Θεό. Γι' αυτό δεν έκανε λόγο για παροχή, ούτε για χορηγία, αλλά για Διακονία, και δεν αρκέστηκε ούτε σε αυτό, αλλά πρόσθεσε: «Καθώς ελεηθήκαμε». Διότι και αυτό το ίδιο, λέει, το ότι διακονήσαμε αυτά τα πράγματα, προέρχεται από έλεος και φιλανθρωπία. Αν και βέβαια ίδιον του ελέους είναι το να απαλλάσσει κάποιον από τα κακά, και όχι το να του προσφέρει και τόσα πολλά αγαθά· αλλά το έλεος του Θεού περιλαμβάνει και αυτό. «Δεν αποκάμνουμε».

Και αυτό, επίσης, πρέπει να αποδοθεί στη δική Του φιλανθρωπία. Διότι τη φράση «καθώς ελεηθήκαμε», να θεωρείς ότι έχει λεχθεί και για τη διακονία, και για το «δεν αποκάμνουμε». Και πρόσεξε πώς φροντίζει να ταπεινώνει όσα αφορούν τον εαυτό του. Διότι για εκείνον που αξιώθηκε, λέει, τέτοιων και τόσο σπουδαίων πραγμάτων, και μάλιστα αυτά μόνο από έλεος και φιλανθρωπία, δεν είναι τίποτε το σπουδαίο να επιδεικνύει τέτοιους κόπους και να κινδυνεύει και να υπομένει πειρασμούς. Γι’ αυτό όχι μόνο δεν καταπίπτουμε, αλλά και χαιρόμαστε, και έχουμε παρρησία.

Αφού λοιπόν είπε, «Δεν αποκάμνουμε», πρόσθεσε: «Αλλά αποκηρύξαμε τα κρυφά της αισχύνης, μη πορευόμενοι με πανουργία, ούτε νοθεύοντας τον λόγο του Θεού». Και τι σημαίνει, «Τα κρυφά της αισχύνης»; Δεν εξαγγέλλουμε, λέει, ούτε υποσχόμαστε μεγάλα πράγματα, ενώ άλλα δείχνουμε με τα έργα μας, όπως ακριβώς εκείνοι· γι' αυτό και έλεγε, «Τα κατά πρόσωπο βλέπετε»· αλλά είμαστε τέτοιοι ακριβώς όπως φαινόμαστε, χωρίς να έχουμε καμία διπροσωπία, ούτε λέγοντας και πράττοντας τέτοια πράγματα που πρέπει να κρύβουμε και να συγκαλύπτουμε, αισχυνόμενοι και ερυθριώντας. Και ερμηνεύοντας αυτό, πρόσθεσε: «Μη πορευόμενοι με πανουργία». Διότι αυτό που εκείνοι θεωρούσαν ότι αποτελεί εγκώμιο, ο ίδιος το αποδεικνύει ως αισχρό και καταγέλαστο. Και τι σημαίνει, «Με πανουργία»;

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δʹ. «Γι' αυτό, έχοντας αυτήν τη διακονία, καθώς ελεηθήκαμε, δεν αποκάμνουμε.» Αντιλαμβανόμενος την υπερβολή και το μέγεθος αυτών που ειπώθηκαν, μετριάζει και πάλι τον λόγο του, λέγοντας ότι τα έχει αυτά εξαιτίας του ελέους και της φιλανθρωπίας του Θεού. «Αλλά αποκηρύξαμε τα κρυφά έργα της αισχύνης, χωρίς να περιπατούμε.» Δεν εξαγγέλλουμε, λέει, και δεν υποσχόμαστε μεγάλα πράγματα, ενώ άλλα φανερώνουμε με τα έργα μας, όπως ακριβώς εκείνοι· αλλά τέτοιοι είμαστε, όπως ακριβώς φαινόμαστε. «Με πανουργία.» Διότι εκείνοι είχαν τη φήμη ότι δεν λαμβάνουν, ενώ και ελάμβαναν και το έκρυβαν· είχαν τη φήμη αγίων και δόκιμων αποστόλων. Ήταν όμως γεμάτοι από μύρια κακά, αλλά εμείς αυτά τα αποκηρύξαμε, λέει. Διότι αυτά ακριβώς ονομάζει «κρυφά έργα της αισχύνης». «Μήτε δολώνοντας τον λόγο του Θεού, αλλά με τη φανέρωση της αλήθειας συνιστώντας τους εαυτούς μας προς κάθε συνείδηση ανθρώπων, ενώπιον του Θεού.» Και όχι μόνο στον τρόπο ζωής, λέει, αλλά και στο κήρυγμα. «Και αν το Ευαγγέλιό μας είναι καλυμμένο, είναι καλυμμένο σε εκείνους που χάνονται.» Επειδή οι άπιστοι αγνοούσαν τη δύναμή του, πρόσθεσε ότι αυτό δεν είναι δικό μας σφάλμα, αλλά οφείλεται στη δική τους αναισθησία. «Στους οποίους ο θεός του αιώνος τούτου τύφλωσε τα νοήματα των απίστων, ώστε να μη λάμψει σε αυτούς ο φωτισμός του Ευαγγελίου της δόξης του Χριστού, ο οποίος είναι εικόνα του Θεού.» Δηλαδή, αυτός που θεωρήθηκε θεός στον αιώνα τούτο.