Πατερικές αναφορές στο ΒΑΣΙΛΕΙΩΝ Δ΄ 17:33

Οι ίδιοι δε, μου φαίνεται ότι και ευτελίζουν και βεβηλώνουν το όνομα του Κυρίου, και προσφέρουν στο θυσιαστήριο άρτους μολυσμένους, και τολμούν να λέγουν: Η Τράπεζα του Κυρίου είναι μολυσμένη, και τα προσφερόμενα σε αυτήν βρώματα είναι περιφρονημένα. Πράγμα που γνωρίζουμε ότι παλαιότερα καταλογιζόταν ως κατηγορία στους ιερείς της νομικής λατρείας. Θα φανούν δε άξιοι μεγάλης καταδίκης, αν ακούσουν αυτό που ειπώθηκε στον παλαιό εκείνο Ισραήλ: Έως πότε θα χωλαίνετε και στα δύο σας γόνατα; Παραβάλλοντας τη θρησκεία με εκείνους, οι οποίοι περιφρόνησαν τον θείο νόμο και έσπευδαν προς τα σεβάσματα των γειτονικών εθνών. Ή όπως είχαν αποφασίσει να πράττουν οι Σαμαρείτες, οι οποίοι και τον Κύριο φοβούνταν και τους θεούς τους λάτρευαν, κακώς βέβαια, όμως ίσως προσφέροντας τη λατρεία τους ξεχωριστά σε όσα προσκυνούσαν. Διότι αυτοί, συγχέοντας και αναμειγνύοντας και φέρνοντας στο ίδιο σημείο τα εντελώς ασυνδύαστα και ασυνύπαρκτα, πράγμα που και μόνο να το σκεφτεί κανείς αποτελεί την ύψιστη βλασφημία, θέλουν αμαθώς και αθέως να προσφέρεται σε αυτά μία και η αυτή δόξα και σέβας.

Αλλά στέκεσαι στον γκρεμό της αμφιβολίας, ή μάλλον η απιστία σε σπρώχνει παρασύροντάς σε στον γκρεμό. Εάν όμως νομίζεις ότι μετριάζεις την ασέβεια και διστάζεις να πεις το πονηρό και αποφεύγεις το βλάσφημο, για ποιον λόγο δεν έδωσες ένα δικό τους όνομα, με το οποίο πρέπει να τις ονομάζεις; Και μιμούμενος τον εαυτό σου, όπως ακριβώς έκανες με τον ορισμό σου (διότι και εκεί νομίζοντας ότι αναιρείς το ξένο, δεν εισήγαγες στη θέση του το οικείο), έτσι και εδώ λες ότι δεν είναι είδωλα, επειδή κάθε είδωλο είναι εξίσου κακό και αποτρόπαιο, και καθετί που βρίσκεται στην Εκκλησία του Χριστού είναι εξίσου καλό και επιθυμητό, αλλά εξαπατάς τον εαυτό σου, φοβούμενος μήπως τυχόν η λογική σε οδηγήσει, έστω και παρά τη θέλησή σου, προς την ευσέβεια. Όπως λοιπόν χωλαίνεις ως προς την πίστη, έτσι ακριβώς αμηχανείς και για την ονομασία των προκειμένων. Διότι «άνδρας δίγνωμος, είναι ασταθής σε όλους τους δρόμους του», λέει ο ιερός λόγος. Ή ίσως ήρθε η ώρα να πάθεις κι εσύ ό,τι οι Σαμαρείτες, οι οποίοι και τον Κύριο φοβούνταν και τους θεούς τους λάτρευαν. Εάν η κατασκευή και η προσκύνησή τους είναι άχρηστη, εάν τις χαρακτήρισες ψευδώνυμες και δεν πρόσθεσες πουθενά ποιου είναι η εικόνα, και εάν οτιδήποτε άλλο καινοφανές είπες, για ποιον λόγο μόνο σε αυτό δείχνεις φειδώ; Εάν δεν γνωρίζεις τον Χριστό να εικονίζεται, γιατί φοβάσαι να ονομάσεις είδωλο, εκείνο που με κανέναν τρόπο δεν μπορεί να έχει σχέση με τον Χριστό; Διότι ποια κοινωνία έχει το φως με το σκοτάδι; Ή ποια συμφωνία έχει ο ναός του Θεού με τα είδωλα;