Πατερικές αναφορές στο Β΄ ΠΕΤΡΟΥ 1:18

Αρχίζει ήδη την επίθεση εναντίον των αιρετικών· επειδή εκείνοι, μη έχοντας την αλήθεια, αναγκάζονται να περιβάλλουν το ψεύδος με ποικίλα λόγια. Αλλά εμείς δεν πράττουμε έτσι, λέγει, αλλά με τα μάτια μας είδαμε την αλήθεια, όντας μαζί του στο όρος· έχουμε λοιπόν και τους προφήτες, οι οποίοι μας προανήγγειλαν αυτήν ακριβώς την αλήθεια, και έτσι, μέσω της όρασης, ο λόγος των προφητών έγινε για εμάς πιο βέβαιος· διότι αυτά που εκείνοι είπαν, αυτά τα επιβεβαίωσε ο Χριστός με την παρουσία του. Και μάρτυρες είμαστε εμείς, οι οποίοι ακούσαμε και τη μαρτυρία του Πατέρα. Καλά δε θα κάνετε και εσείς να πείθεστε στον προφητικό λόγο· διότι αυτός καθοδηγεί με φως όσους βρίσκονται στην άγνοια, έως ότου φανερωθεί σε εσάς καθαρό το φως του Ευαγγελίου, και ο νοητός εωσφόρος, δηλαδή ο Χριστός, ανατείλει στις καρδιές σας, έχοντας λάβει τη μαρτυρία από τον Πατέρα.

Άλλοτε πάλι, μηχανευόμενοι να συγκαλύψουν και σε αυτό την προσωπική τους κακοδοξία, λέγουν ότι το φως που έλαμψε στο Θαβώρ είναι άκτιστο και είναι η ουσία του Θεού, βλασφημώντας και σε αυτό με πολλούς τρόπους. Επειδή, δηλαδή, εκείνο το φως έχει θεαθεί από τους αποστόλους, κακώς άρα φρονούν ότι η ουσία του Θεού είναι ορατή. Αλλά ας ακούσουν αυτόν που λέει: κανείς «δεν στάθηκε στην υπόσταση» και την ουσία του Θεού, και τη φύση του Θεού ούτε την είδε ούτε την εξήγγειλε, και όχι μόνο κανείς από τους ανθρώπους, αλλά ούτε και από τους αγγέλους· διότι και αυτά τα εξαπτέρυγα Χερουβίμ ακόμη και μπροστά στην υπερβολή της έλλαμψης που εκπέμπεται από εκεί, περικαλύπτουν με τις πτέρυγές τους τα πρόσωπά τους. Εφόσον λοιπόν σε κανέναν και ποτέ δεν έγινε ορατή η υπερουσιότητα του Θεού, όταν οι Ακινδυνιανοί λέγουν ότι αυτή είναι εκείνο το φως, μαρτυρούν ότι το φως αυτό είναι εντελώς αθέατο, και ότι ούτε οι εκλεκτοί από τους αποστόλους αξιώθηκαν να το δουν πάνω στο όρος, ούτε ο Κύριος τους το υποσχέθηκε αυτό αληθινά, ούτε λέγει αλήθεια αυτός που λέει, είδαμε τη δόξα του, όντας μαζί του στο άγιο όρος· και μένοντας άγρυπνοι ο Πέτρος και οι μαζί με αυτόν, είδαν τη δόξα του· ενώ ένας άλλος λέει ότι ο Ιωάννης, που αγαπήθηκε ξεχωριστά από τον Χριστό, είδε την ίδια τη θεότητα του Λόγου αποκαλυμμένη πάνω στο όρος.

Διότι, εάν δεν θεολογούν, θα τους ελέγξει ο Πέτρος, ο οποίος στο όρος, σύμφωνα με τον Μάρκο, έμεινε άγρυπνος και είδε τη δόξα του Χριστού, και στη δεύτερη επιστολή του ο ίδιος γράφει ότι «έγινε επόπτης της μεγαλειότητάς Του, όντας μαζί Του στο άγιο όρος». Θα τους αποστομώσει δε λαμπρά εκείνος που με χρυσή γλώσσα διασαφηνίζει τα ευαγγελικά κηρύγματα· διότι λέει: «Ο Κύριος φαινόταν λαμπρότερος από τον εαυτό Του, ενώ το μεν σώμα Του παρέμενε στο σχήμα του, η δε θεότητα έδειξε τις ακτίνες της». Θα κλείσει δε εντελώς τα στόματά τους ο μέγας Διονύσιος, αποκαλώντας το αυτό σαφώς «θεοφάνεια» και «θεοπτία», αλλά και ο Γρηγόριος που φέρει την επωνυμία του Θεολόγου, λέγοντας ότι «φως είναι η θεότητα που φανερώθηκε στο όρος στους μαθητές», και μαζί με πολλούς άλλους και ο Συμεών, ο οποίος στόλισε με καλλιέπεια τους βίους σχεδόν όλων των αγίων, γράφοντας ότι ο εξαιρετικά αγαπημένος στον Χριστό θεολόγος «είδε στο όρος την ίδια τη θεότητα του Λόγου να αποκαλύπτεται». Εάν, όμως, σε συμφωνία με την αλήθεια και τους υποφήτες της αλήθειας ονομάζουν «θείο» και «φως του Θεού» εκείνο το φως που οράθηκε, θα συνομολογήσουν κατ' ανάγκην ότι φως είναι η τελειότατη θέα του Θεού. Γι' αυτό και ο Μωυσής έτσι Τον είδε, και σχεδόν καθένας από όλους τους προφήτες, και μάλιστα εκείνοι στους οποίους εμφανίστηκε σε εγρήγορση και όχι σε όνειρο. Ας είναι όμως συμβολικά όλα εκείνα τα ιερά θεάματά τους, και τέτοια ακριβώς όπως θα επιθυμούσαν αυτοί που μας αντιλέγουν.

Ποια δόξα λοιπόν του Κυρίου Ιησού Χριστού επόπτευσε αυτός, ας προσέλθει άλλος απόστολος για να το δείξει: «Διότι ο Πέτρος και αυτοί που ήταν μαζί του», λέει, «αφού έμειναν άγρυπνοι, είδαν τη δόξα του Χριστού». Ποια δόξα; Ας προσέλθει πάλι άλλος από τους ευαγγελιστές για να συμμαρτυρήσει: «Έλαμψε», λέει, «το πρόσωπό του σαν τον ήλιο και τα ενδύματά του έγιναν λευκά σαν το φως»· και τους έδειξε ότι αυτός είναι, σύμφωνα με τον ψαλμό, ο Θεός «που περιβάλλεται το φως σαν ένδυμα». Γι' αυτό και ο Πέτρος, αφού είπε ότι επόπτευσε τη δόξα του Χριστού «στο άγιο όρος», το φως που περιέλαμπε και τις ίδιες τις ακοές, αν και είναι θαυμαστό να το πει κανείς (διότι είδαν εκεί και φωτεινή νεφέλη να αντηχεί λόγια), αφού είδε λοιπόν αυτή τη δόξα του Χριστού, λέει: «και έχουμε πιο βέβαιο τον προφητικό λόγο». Ποιον προφητικό λόγο έχετε μάθει πιο βέβαιο από τη θέα του φωτός, ω θεόπτες; Ποιον άλλον παρά ότι ο Θεός «περιβάλλεται το φως σαν ένδυμα»; «Και σε αυτόν τον προφητικό λόγο», λέει, «καλά κάνετε και προσέχετε, σαν σε λύχνο που φέγγει σε σκοτεινό τόπο, μέχρις ότου διαυγάσει η ημέρα». Ποια ημέρα; Εξάπαντος αυτή που διαύγασε στο Θαβώρ. «Και ανατείλει ο φωσφόρος». Ποιος φωσφόρος;

«Διότι, αφού έλαβε από τον Θεό και Πατέρα τιμή και δόξα, όταν κατήλθε σε αυτόν τέτοια φωνή από τη μεγαλοπρεπή δόξα: "Αυτός είναι ο Υιός μου ο αγαπητός, στον οποίο εγώ ευαρεστήθηκα", και εμείς οι ίδιοι ακούσαμε αυτή τη φωνή να έρχεται από τον ουρανό, ενώ ήμασταν μαζί του στο άγιο όρος». Λέει δηλαδή, δεν σας κάνουμε γνωστά τα θεία λόγια για τον Κύριό μας Ιησού Χριστό ακολουθώντας και έχοντας διδαχθεί περίτεχνες επινοήσεις και ελληνικές μυθολογίες. Διότι, αφού μας συνέλεξε ανάμεσα από ψαράδες και αγράμματους, απλούς ανθρώπους, μας αξίωσε να γίνουμε μαθητές και ακόλουθοί του. Και συνεπώς δεν μυηθήκαμε σε όσα τον αφορούν από φήμες, αλλά αξιωθήκαμε να γίνουμε αυτόπτες μάρτυρες της μεγαλειότητάς του, και ενώ ήμασταν μαζί του στο άγιο όρος είδαμε με τα μάτια μας τη θεία του μεταμόρφωση και ακούσαμε ξεκάθαρα, με τα ίδια μας τα αυτιά, τη φωνή που ήλθε σε αυτόν άνωθεν από τον Πατέρα. Όταν δε λέει ότι «έλαβε από τον Θεό και Πατέρα τιμή και δόξα», αναφέρεται στη φωνή που ήλθε σε αυτόν άνωθεν, ώστε μέσω αυτής να γίνει γνωστός στη γη, να πιστέψουν οι λαοί και να τον τιμήσουν και να τον δοξάσουν επαξίως, πιστεύοντας σε αυτόν. Το γεγονός, ωστόσο, ότι κατείχε τιμή και δόξα ενωμένη με την ουσία του και συναΐδια με του Πατέρα και δεν την προσέλαβε εκ των υστέρων, είναι οπωσδήποτε ξεκάθαρο στους πιστούς.

Αυτό δε που έχει λεχθεί από τον κορυφαίο Πέτρο, αν το εξετάσεις ορθά, δεν θα δεις να αφήνει κανένα ερωτηματικό. Διότι εκείνος, αφού είπε «και αυτήν τη φωνή εμείς την ακούσαμε να έρχεται από τον ουρανό», έπειτα προσθέτοντας «και έχουμε βεβαιότερο τον προφητικό λόγο», δεν λέει ότι είναι βεβαιότερος για τον εαυτό του –προς Θεού!–, ειδικά εφόσον έχει ήδη διακηρύξει «αφού γίναμε αυτόπτες μάρτυρες της μεγαλειότητας του Κυρίου μας Ιησού Χριστού, σας γνωστοποιήσαμε τη δύναμή του και την παρουσία του» —διότι τι άλλο θα μπορούσε να είναι βεβαιότερο από την αυτοψία και από το να ανοίξει κανείς τα ίδια του τα αυτιά για να δεχθεί τη φωνή από ψηλά και να φωτιστεί από την πατρική μαρτυρία;—, αλλά εννοεί ότι είναι βεβαιότερος για εκείνους στους οποίους έγραφε, σαν να έλεγε: «Αν κάποιος έχει αμφιβολία για όσα μαρτυρούμε, ας ατενίσει τον προφητικό λόγο, ο οποίος είναι οπωσδήποτε βεβαιότερος από την αμφισβήτηση που τρέφουν οι πολλοί για εμάς· διότι αυτός πλέον δεν προέρχεται από ανθρώπινη γνώμη, όπως κάποιοι με μεγαλύτερη ευκολία θα μπορούσαν να υποθέσουν για άλλα πράγματα». Το ότι δε δεν είπε πως είναι βεβαιότερος για τον εαυτό του, αλλά για εκείνους στους οποίους έγραφε, το εξηγεί σαφέστερα προχωρώντας παρακάτω· διότι προσθέτει «στον οποίο καλά κάνετε να δίνετε προσοχή» (εσείς να δίνετε προσοχή, λέει, όχι εγώ) «σαν σε λυχνάρι που φέγγει σε σκοτεινό τόπο, μέχρι να ξημερώσει η ημέρα και να ανατείλει ο αυγερινός στις καρδιές σας».