Πατερικές αναφορές στο Β΄ ΠΕΤΡΟΥ 2:9

Όταν οι πονηρές και αντίπαλες δυνάμεις, σαν βίαιο νερό που κατακλύζει την ψυχή, είτε ρίχνοντάς μας σε εξωτερικούς πειρασμούς είτε με τις έμφυτες ορμές της σάρκας, βιάζονται να εκπολιορκήσουν τον ευσεβή νου, ας μην πέφτει σε αδρανή δειλία κανείς από εκείνους που γνωρίζουν να αριστεύουν μαζί με τον Θεό, αλλά εναποθέτοντας μάλλον σε Αυτόν την ελπίδα, ας είναι ανώτερος από κάθε φόβο. Διότι πώς είναι δυνατόν να αμφιβάλλει ότι θα λάβει τη βοήθεια από Αυτόν; Επειδή ο Κύριος γνωρίζει να λυτρώνει τους ευσεβείς από τον πειρασμό, και ο μακάριος Παύλος γράφει: «Δυνατός είναι ο Θεός, ο οποίος δεν θα επιτρέψει να πειραστείτε πάνω από τις δυνάμεις σας, αλλά μαζί με τον πειρασμό θα φέρει και τη διέξοδο, ώστε να μπορέσετε να τον υπομείνετε.» Και όπως λέει ο Ψαλμωδός: «Άγγελος Κυρίου θα στρατοπεδεύσει γύρω από εκείνους που Τον φοβούνται, και θα τους λυτρώσει.» Όταν, επίσης, οι αιρετικοί, καίτοι γνώστες των ιερών δογμάτων, χρησιμοποιώντας τις δικές τους διεστραμμένες αντιλήψεις επαιρόνται εναντίον των προσκυνητών της αλήθειας, και επιτίθενται τρομεροί και θρασείς, είτε εγείροντας πολέμους και διωγμούς είτε συσσωρεύοντας σε αυτούς θλίψεις και φόβο θανάτου, εξίσου θα αποδυναμωθούν και αυτοί. Διότι με κρυφό χέρι ο Κύριος πολεμά τον Αμαλήκ από γενιά σε γενιά, όπως είναι γραμμένο. «Αλίμονο στα φτερά των πλοίων της γης που βρίσκονται πέρα από τους ποταμούς της Αιθιοπίας! Σε αυτόν που στέλνει ομήρους στη θάλασσα και χάρτινες επιστολές πάνω στο νερό.»

Παραίνεση Η'. Σχετικά με τα σκάνδαλα που συμβαίνουν, γνωρίζουμε Εκείνον που είπε: μην κρίνετε, για να μην κριθείτε· διότι με όποια κρίση κρίνετε, θα κριθείτε· και με όποιο μέτρο μετράτε, θα σας αντιμετρηθεί· και τα εξής. Για να έχεις, όμως, βοήθεια στους λογισμούς σου, αναλογίσου ότι ο δίκαιος Λωτ κατοικούσε στα Σόδομα, αλλά δεν παρασύρθηκε από την υπερηφάνεια και την ασέλγειά τους· γι' αυτό και σώθηκε, όπως έχει γραφτεί: διότι ο δίκαιος, επειδή κατοικούσε ανάμεσά τους, με όσα έβλεπε και άκουγε, μέρα με τη μέρα βασάνιζε τη δίκαιη ψυχή του εξαιτίας των άνομων έργων τους. Αλλά τι προσθέτει λέγοντας: γνωρίζει ο Κύριος να ελευθερώνει τους ευσεβείς από τους πειρασμούς, και να φυλάσσει τους αδίκους για να τιμωρηθούν την ημέρα της κρίσεως· και τα εξής. Ας μην υπάρχει, λοιπόν, σήμερα εγκράτεια και πραότητα, και αύριο ακρασία και υπερηφάνεια. Όχι σήμερα ησυχία και αγρυπνία και ταπείνωση, και αύριο περισπασμοί και αχόρταγος ύπνος και ανυποταξία, και τα παρόμοια με αυτά. Όχι σήμερα απάρνηση του κόσμου, απάρνηση των γήινων πραγμάτων, απάρνηση της πατρίδας, των φίλων και των κατά σάρκα γονέων για την ελπίδα στον Κύριο, και αύριο να αναζητούμε τόπο, πατρίδα και κληρονομιά, βυθίζοντας τους εαυτούς μας σε πολλά κακά. Διότι η γυναίκα του Λωτ, αφού στράφηκε προς τα πίσω, έγινε στήλη άλατος. Γι' αυτό και ο Κύριος διδάσκει λέγοντας: κανείς που έβαλε το χέρι του στο άροτρο και στρέφεται προς τα πίσω, δεν είναι κατάλληλος για τη βασιλεία των ουρανών.

Βλέπεις ότι όσα λένε ή πράττουν τα οποία είναι αδόκιμα, προβάλλονται έξω από έναν δόκιμο νου; Ας μην προσέξουμε λοιπόν τα απατηλά τους λόγια, για να μην έρθουν και σε εμάς όσα προαναφέρθηκαν· ούτε να δώσουμε τόπο σε ηδονικούς και θανατηφόρους λογισμούς, για να μην ειπωθεί και για εμάς το γραμμένο: «Διέστρεψαν τον νου τους, και απέστρεψαν τα μάτια τους για να μη βλέπουν προς τον ουρανό, ούτε να θυμούνται τις δίκαιες κρίσεις». Λέει δε και ο μακάριος απόστολος Πέτρος: «Γνωρίζει ο Κύριος να λυτρώνει τους ευσεβείς από τον πειρασμό, και να φυλάσσει τους αμαρτωλούς τιμωρούμενους για την ημέρα της κρίσεως, προπάντων δε αυτούς που ακολουθούν τη σάρκα με μιαρές επιθυμίες, και καταφρονούν την κυριότητα. Τολμηροί, αυθάδεις, δεν τρέμουν να βλασφημούν τις δόξες, ενώ οι Άγγελοι, αν και είναι ανώτεροι σε ισχύ και δύναμη, δεν εκφέρουν εναντίον τους βλάσφημη κρίση. Αυτοί όμως, σαν φυσικά άλογα ζώα, που γεννήθηκαν για να πιάνονται και να φθείρονται, βλασφημώντας για πράγματα που αγνοούν, θα καταφθαρούν μέσα στη φθορά τους, κομιζόμενοι τον μισθό της αδικίας, θεωρώντας ηδονή την καθημερινή τρυφή. Είναι σπίλοι και μώμοι που εντρυφούν στις απάτες τους, συνευωχούμενοι μαζί σας. Έχουν μάτια γεμάτα μοιχεία και ακατάπαυστη αμαρτία, δελεάζοντας ψυχές αστήρικτες, έχοντας καρδιά γυμνασμένη στην πλεονεξία, τέκνα κατάρας!»

Και τι άφησαν αζήλευτο από τη μυσαρή γνώμη των παλαιών κακοδόξων; Και ποια πίστη υπάρχει σε αυτούς, για τους οποίους κανένας λόγος, κανένα γραπτό δεν είναι βέβαιο, ούτε οι ιδιόχειρες υπογραφές, ούτε οι σεπτές ιερές σύνοδοι, ούτε η απόφαση των πολιτικών αρχόντων που διακρίνονται για την παιδεία και τη σύνεσή τους, ούτε η κρίση εκείνων ακριβώς που έλαχαν να κρίνουν οριστικά την οικουμένη, ούτε του βασιλιά που επικυρώνει τις αποφάσεις και συνεισφέρει την δική του γνώμη, ενός βασιλιά ευσεβέστατου και μεγαλόφρονος, ο οποίος υπερέχει όσων κυβερνά όχι τόσο κατά το αξίωμα όσο κατά τη μεγαλοφυΐα και τη μεγαλονοία; Και γιατί τα λέω αυτά για εκείνους, για τους οποίους ούτε το να αποκηρύσσονται και να αποκόπτονται από την ευσέβεια και την κατ' αυτήν Εκκλησία, ούτε ο χωρισμός από τον Θεό θεωρείται κάτι φοβερό και φρικτό; Αυτοί είναι αληθινά, σύμφωνα με τον κορυφαίο των αποστόλων, «εκείνοι που δεν τρέμουν μπροστά σε δόξες, καταφρονούν κάθε κυριότητα, είναι τολμηροί, αυθάδεις, εξαιτίας των οποίων βλασφημείται η οδός της αλήθειας, οι οποίοι δελεάζουν ψυχές αστήρικτες και με πλαστούς λόγους εκμεταλλεύονται τους πιο απλοϊκούς».

ΤΙΤΛΟΣ Ζʹ. — Περί των δικαίων, και της προσευχής που αναπέμπεται από αυτούς· και ότι τους προστατεύει από τους πειρασμούς. «Προσευχήθηκε ο Αβραάμ στον Θεό, και θεράπευσε τον Αβιμέλεχ, καθώς και τη γυναίκα του και τις δούλες του, και άρχισαν να γεννούν.» «Δεν θα απομακρύνει τους οφθαλμούς Του από τον δίκαιο, και θα τους εγκαθιδρύσει νικηφόρα, και θα υψωθούν.» «Ιδού οι οφθαλμοί του Κυρίου είναι στραμμένοι σε όσους τον φοβούνται,» και τα λοιπά. «Πολλές είναι οι θλίψεις των δικαίων, και από όλες αυτές.» — «Οι οφθαλμοί του Κυρίου στρέφονται προς τους δικαίους, και τα ώτα Του προς τις δεήσεις τους.» «Ο Κύριος στηρίζει τους δικαίους. Γνωρίζει ο Κύριος τις,» κ.λπ. «Φυλάσσει ο Κύριος όλα τα οστά τους· ούτε ένα από αυτά δεν θα συντριβεί.» «Θα εκπληρώσει το θέλημα αυτών που Τον φοβούνται, και [θα εισακούσει] τη δέησή τους.» «Η προσευχή όσων πορεύονται με ευθύτητα είναι δεκτή από τον Θεό.» «Με τη βοήθεια προς τους δικαίους προκύπτει πολλή δόξα.» «Οι κατοικίες των δικαίων ευλογούνται.» «Η ευλογία του Κυρίου βρίσκεται πάνω στο κεφάλι του δικαίου.» «Φως υπάρχει πάντοτε για τους δικαίους.» «Ο οίκος των δικαίων έχει πολλή δύναμη.» «Ο δίκαιος θα βρίσκεται σε χαρά και σε ευφροσύνη.» «Ο δίκαιος διασώζεται από την παγίδα· αντί αυτού παραδίδεται ο ασεβής.» «Μη φοβάσαι, διότι σε λύτρωσα· σε κάλεσα με το όνομά σου· δικός μου είσαι εσύ. Και αν περάσεις μέσα από νερό, εγώ είμαι μαζί σου, και οι ποταμοί δεν θα σε κατακλύσουν· και αν περάσεις μέσα από φωτιά, δεν πρόκειται να κατακαείς.» «Μεγάλη ισχύ έχει η θερμή δέηση του δικαίου.» «Ο Κύριος γνωρίζει να ελευθερώνει τους ευσεβείς από τον πειρασμό.»

Τραπέζι που στερείται τη μνήμη του Θεού, σε τίποτα δεν διαφέρει από τη φάτνη των άλογων ζώων. ΤΙΤΛΟΣ ΚΗ΄. — Περί των δικαίων: ότι τους προστατεύει ο Κύριος. «Δεν θα αποστρέψει τα μάτια Του από τον δίκαιο, και θα τους εδραιώσει στη νίκη, και θα υψωθούν.» «Ιδού, τα μάτια του Κυρίου είναι στραμμένα πάνω σε αυτούς που Τον φοβούνται.» «Φώναξαν οι δίκαιοι, και ο Κύριος τους εισάκουσε. Πολλές είναι οι θλίψεις των δικαίων, αλλά από όλες θα τους λυτρώσει ο Κύριος. Ο Κύριος φυλάει όλα τα οστά τους, και κανένα από αυτά δεν θα συντριβεί.» «Η σωτηρία των δικαίων προέρχεται από τον Κύριο. Ο Κύριος στηρίζει τους δικαίους.» «Ο Κύριος φυλάει όλους όσους Τον αγαπούν.» «Οι κατοικίες των δικαίων ευλογούνται.» «Ο οίκος των δικαίων ευλογείται.» «Στον οίκο των δικαίων υπάρχει πολλή δύναμη.» «Η ευλογία του Κυρίου είναι πάνω στο κεφάλι του δικαίου. Η ευφροσύνη παραμένει στους δικαίους.» «Το φως είναι για τους δικαίους παντοτινό.» «Οι δίκαιοι ζουν πολλά έτη μέσα σε πλούτο.» «Ο δίκαιος θα ζει μέσα σε χαρά και ευφροσύνη.» «Ο δίκαιος διασώζεται από την παγίδα· και αντί αυτού παραδίδεται ο ασεβής.» «Μη φοβάσαι, διότι σε λύτρωσα· σε κάλεσα με το όνομά σου· δικός Μου είσαι εσύ, και οι ποταμοί δεν θα σε κατακλύσουν, και αν περάσεις μέσα από τη φωτιά, δεν θα κατακαείς.» «Ο Κύριος γνωρίζει να γλιτώνει τους ευσεβείς από τον πειρασμό.» Ακόμη και οι δίκαιοι περιπίπτουν σε πολλές δυσχερείς περιστάσεις· αλλά αυτές δεν αποτελούν τιμωρίες· διότι ο ενάρετος δεν τις υφίσταται εξαιτίας της αμαρτίας.

«Ο χρυσός και ο άργυρός σας έχουν σκουριάσει, και η σκουριά τους θα αποτελέσει μαρτυρία εναντίον σας και θα καταφάγει τις σάρκες σας. Σαν φωτιά μαζέψατε θησαυρούς για την έσχατη ημέρα.» «Η κρίση θα είναι ανηλεής για εκείνον που δεν έδειξε έλεος. Εάν ένας αδελφός ή μία αδελφή είναι γυμνοί και στερούνται την καθημερινή τροφή, και κάποιος από εσάς τους πει: "Πηγαίνετε εν ειρήνη, να ζεσταίνεστε και να χορταίνετε", αλλά δεν τους δώσετε τα αναγκαία για το σώμα, ποιο είναι το όφελος;» «Ο Κύριος γνωρίζει να λυτρώνει τους ευσεβείς από τους πειρασμούς, και να διατηρεί τους αδίκους για να τιμωρούνται την ημέρα της κρίσεως.» «Όποιος έχει τα αγαθά αυτού του κόσμου, και βλέπει τον αδελφό του να έχει ανάγκη, και κλείσει τα σπλάχνα του απέναντί του, πώς μένει μέσα του η αγάπη του Θεού;» Άκουσε, άνθρωπε, τον Σολομώντα: Μην πεις, «Φύγε και έλα ξανά, και αύριο θα σου δώσω». Διότι δεν γνωρίζεις τι θα φέρει η αυριανή ημέρα. Πόσο σπουδαία παραγγέλματα περιφρονείς! Και είσαι σκυθρωπός και απρόσιτος, αποφεύγοντας τις συναναστροφές, μήπως και αναγκαστείς να δώσεις από τα χέρια σου έστω και το ελάχιστο. Μία φράση μόνο γνωρίζεις: «Δεν έχω, ούτε θα δώσω· διότι είμαι φτωχός». Είσαι όντως φτωχός και στερημένος από κάθε αγαθό· φτωχός από αγάπη, φτωχός από φιλανθρωπία, φτωχός από πίστη στον Θεό, φτωχός από την αιώνια ελπίδα. Κάνε τους αδελφούς σου συμμέτοχους σε όσα προορίζονται για τον σκόρο. Αυτό που αύριο πρόκειται να σαπίσει, μοίρασέ το σήμερα σε εκείνους που το έχουν ανάγκη. Αποτελεί το χειρότερο είδος πλεονεξίας να μη μοιράζεις στους απόρους τίποτα από τα φθαρτά αγαθά.

Βλέπετε τους καρπούς της περιέργειας των οφθαλμών; Βλέπετε τα γεννήματα της κλοπής, της παρακοής και της βρώσης; Βλέπετε πόσα κακά κατέρρευσαν από την παράβαση μιας εντολής; «Διότι εάν», όταν αμάρτησαν οι πρωτόπλαστοι, τους οποίους έπλασε με τα ίδια του τα χέρια, «ο Θεός δεν τους λυπήθηκε», ας προσέξουμε μήπως, εάν και εμείς αμαρτάνουμε αμετανόητα, δεν λυπηθεί ούτε εμάς· μάλιστα δε, «ούτε αγγέλους που αμάρτησαν δεν λυπήθηκε, αλλά, αφού τους έριξε στα τάρταρα με δεσμά σκοταδιού, τους παρέδωσε για να φυλάσσονται έως την κρίση, και τον αρχαίο κόσμο», σύμφωνα με τη Θεία Γραφή, «δεν τον λυπήθηκε, αλλά διεφύλαξε ως όγδοο τον Νώε, τον κήρυκα της δικαιοσύνης, όταν έφερε κατακλυσμό στον κόσμο των ασεβών, και καταδίκασε σε καταστροφή τις πόλεις των Σοδόμων και των Γομόρρων μετατρέποντάς τες σε στάχτη, θέτοντάς τες ως παράδειγμα για όσους επρόκειτο να ασεβήσουν, και έσωσε τον δίκαιο Λωτ, ο οποίος καταπονούνταν από την ασελγή διαγωγή των παράνομων»· διότι «γνωρίζει ο Κύριος να σώζει τους ευσεβείς από τον πειρασμό, και να διατηρεί τους αδίκους για να τιμωρηθούν την ημέρα της κρίσεως, και μάλιστα εκείνους που ακολουθούν τη σάρκα με μιαρές επιθυμίες» και «έχουν μάτια γεμάτα μοιχεία» αμαρτάνοντας αδιάκοπα, διότι εκείνος που κοιτάζει «με σκοπό να επιθυμήσει, έχει ήδη διαπράξει μοιχεία μέσα στην καρδιά του», όπως έχει γραφτεί.

Θαύμα πρώτο. Και ο μεν νεαρός έσπευδε με γοργά βήματα να διαφύγει, οι δε, σαν άγρια σκυλιά, καταδίωκαν το θήραμα. Αλλά «γνωρίζει ο Κύριος να λυτρώνει τους ευσεβείς από τον πειρασμό»· γι' αυτό και ακούστηκε μια φωνή από ψηλά που έλεγε: Διομήδη, γύρισε και κάνε το σημείο του σταυρού προς τους διώκτες σου. Μόλις εκείνος το έκανε αυτό αμέσως, έπεσε πάνω τους ταχύτατα θεϊκή οργή· η ασθένεια της υδρωπικίας φούσκωσε τις κοιλιές τους, και τα γεννητικά τους όργανα κρέμασαν προς τα κάτω μέχρι τα γόνατα, ώστε παραλίγο να σκάσουν και οι κοιλιές και τα απόκρυφα μέλη τους. Εξαιτίας αυτού, μη μπορώντας να βαδίσουν ούτε προς τα εμπρός ούτε προς τα πίσω, βρίσκονταν σε πάρα πολλή οδύνη και αμηχανία.