Πατερικές αναφορές στο ΒΑΣΙΛΕΙΩΝ Β΄ 21:5

Οίκος του Σαούλ είναι το γένος του, δηλαδή αυτοί που τον αγαπούν. Αυτοί θα μπορούσαν να είναι μόνο όσοι προσκολλώνται στο γράμμα. «Και κάλεσε», λέει, «ο Δαβίδ τους Γαβαωνίτες και τους είπε: Τι να κάνω για εσάς, και με τι να εξιλεωθώ, ώστε να ευλογήσετε την κληρονομιά του Κυρίου; Και εκείνοι είπαν στον βασιλιά: Τον άνθρωπο που μας κατέστρεψε, και μας καταδίωξε, και σκόπευε να μας εξολοθρεύσει, ας τον αφανίσουμε, ώστε να μην σταθεί σε κανένα όριο του Ισραήλ. Δώστε μας επτά άνδρες από τους γιους του, και θα τους κρεμάσουμε για τον Κύριο στον λόφο του Σαούλ. Και πήρε ο βασιλιάς τους δύο γιους της Ρεσφάς, της παλλακίδας του Σαούλ, τον Ερμονθί και τον Μεμφιβοσέθ, και τους πέντε γιους της Μερώβ, της κόρης του Σαούλ, τους οποίους γέννησε στον Εσριήλ, και τους παρέδωσε στα χέρια των Γαβαωνιτών, και τους κρέμασαν στο βουνό ενώπιον του Κυρίου, και έπεσαν εκεί και οι επτά μαζί, και θανατώθηκαν στις ημέρες του θερισμού, στην αρχή του θερισμού των κριθών.» Επομένως, καθένας που μέσα από την πράξη κατανόησε την οργή του Θεού που έχει ενσκήψει, και μέσα από τη θεωρία αναζήτησε τον Θεό, διδάσκεται μεν την αιτία, όπως προαναφέρθηκε· προστάζεται δε να παραδώσει τους δύο γιους, και τους πέντε εγγονούς του Σαούλ, σε θάνατο. Τους δύο γιους, δηλαδή την κατά σώμα αμαρτία και την κατά νου πάλι αμαρτία, ήτοι την κατ' ενέργειαν και την καθ' έξιν· εννοώ δηλαδή την κατά πράξη, και την κατά συγκατάθεση.

Και έπραξε όλα όσα πρόσταξε ο βασιλιάς. Και εισάκουσε ο Θεός τη γη μετά από αυτά. Γιατί μετά τον θάνατο του Σαούλ ζητήθηκε από τον Δαβίδ η απόδοση δικαιοσύνης, ενώ λιμός είχε επικρατήσει στη γη, μέχρι που παρέδωσε επτά άνδρες από τους απογόνους του Σαούλ για να θανατωθούν από τους Γαβαωνίτες; Ποια είναι η βαθύτερη έννοια αυτών των λόγων και πώς θα τους προσεγγίσουμε πνευματικά;

Αλλ' όπως φαίνεται, στο γράμμα της ιστορίας αναμίχθηκε το παράλογο, προκειμένου να αναζητήσουμε την αληθινή έννοια όσων έχουν γραφτεί. Επομένως, τον σωματικό νου της Γραφής, δηλαδή τον Σαούλ, τον εξαφανίζει εντελώς από κάθε όριο του Ισραήλ εκείνος που ενεργεί μέσω της φυσικής θεωρίας, σαν μέσω κάποιων Γαβαωνιτών, θανατώνοντας τη φιλήδονη και φιλοσώματη σχέση της ψυχής που γεννιέται από τον γραπτό νόμο προς την άστατη και ρευστή ύλη, κατασφάζοντας, ως τέκνα και απογόνους του Σαούλ, τη χαμερπή διάνοια του νόμου, μέσα από τη φυσική θεωρία, σαν σε βουνό, δηλαδή στο ύψος της γνώσης, και καθιστώντας φανερή ενώπιον του Κυρίου, δηλαδή με την εξομολόγηση, την προηγούμενη εκδοχή του νόμου σύμφωνα με το σώμα· διότι αυτό μπορεί να κατανοηθεί από τους φιλομαθείς ως το να εκθέτουν στον ήλιο (εξηλιάσαι) απέναντι στον Κύριο· «και τους εξέθεσαν στον ήλιο», λέει, «πάνω στο βουνό απέναντι στον Κύριο», φέρνοντας στο φως, δηλαδή μέσω της γνώσης, την πεπλανημένη αντίληψη του νόμου σύμφωνα με το γράμμα. Διότι καθένας που θανατώνει τη σωματική διάνοια του νόμου σαφώς θανάτωσε και εξαφάνισε το γράμμα του νόμου, ώστε να μη σταθεί σε κανένα όριο του Ισραήλ, δηλαδή σε κανένα μυστικό τρόπο και λόγο της πνευματικής θεωρίας.

Έτσι, εποπτεύοντας φυσικά το καθένα από τα σύμβολα που περιέχονται στη Γραφή, όπως πάνω σε βουνό, στο ύψος της μυστικής θεωρίας, σαν τους επτά άνδρες από τους γιους του Σαούλ, θανατώνουμε τη χρονική και πρόσκαιρη παράδοση του νόμου και εξαφανίζουμε τον Σαούλ, δηλαδή τον χοϊκό νου που παραμένει μόνο στο ρητό γράμμα της Γραφής, ώστε να μην σταθεί αυτός σε κανένα όριο του Ισραήλ, δηλαδή στον τρόπο της πνευματικής θεωρίας. Διότι αυτός (ο νους), όσο ζει, αληθινά περιορίζει τον νόμο μόνο στη σάρκα και έτσι συντελεί στην καταδίωξη και την καταστροφή των φυσικών λόγων και λογισμών, τιμώντας ως θεία τα πάθη της ατιμίας, τα οποία οι φυσικοί λογισμοί, λαμβάνοντας εξουσία από τον νόμο του πνεύματος, τα θανατώνουν όλα μαζί και τα νεκρώνουν στην αρχή του θερισμού των κριθών. Και αρχή του θερισμού των κριθών είναι η συλλογή των αρετών σύμφωνα με την πρακτική φιλοσοφία και με κάποιον σύμμετρο λόγο, κατά την οποία το γεώδες στοιχείο των Γραφών εκ φύσεως θανατώνεται και κάθε χοϊκή κίνηση εξαφανίζεται παντελώς. Διότι, μόλις κάποιος μετέλθει λογικά τη φιλοσοφία των αρετών, ταυτόχρονα μεταφέρει φυσικά και την ερμηνεία των Γραφών προς το πνεύμα, λατρεύοντας πρακτικά τον Θεό εν καινότητι πνεύματος μέσα από τα υψηλά θεωρήματα, και όχι εν παλαιότητι γράμματος μέσω της ταπεινότερης, αισθητής και σωματικής αποδοχής του νόμου, γινόμενος, όπως οι Ιουδαίοι, τροφός των παθών και υπηρέτης της αμαρτίας.

ξαʹ Περί του δρεπανιού που είδε να πετάει ο Ζαχαρίας. ξβʹ Περί της χρυσής λυχνίας την οποία είδε ο ίδιος προφήτης. ξγʹ Τι σημαίνει «στην οποία κατοικούν περισσότερες από δώδεκα μυριάδες ανδρών, οι οποίοι δεν γνώρισαν το δεξί τους ή το αριστερό»· ποιοι είναι οι άνδρες και τι είναι το δεξί και το αριστερό. ξδʹ Γιατί, μετά τον θάνατο του Σαούλ, ο οποίος αδίκησε τους Γαβαωνίτες, ζητήθηκε ευθύνη από τον Δαβίδ που δεν είχε αδικήσει σε τίποτα, με τη χώρα του να μαστίζεται από λιμό, μέχρις ότου παρέδωσε στους Γαβαωνίτες επτά άνδρες από τους απογόνους του Σαούλ;