Πατερικές αναφορές στο Β΄ ΠΡΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΕΙΣ 2:11

Κεφάλαιο Δ΄. ΠΡΟΣ ΡΩΜΑΙΟΥΣ. Και καθώς δεν έκριναν άξιο να έχουν επίγνωση του Θεού, τους παρέδωσε ο Θεός σε αδόκιμο νου, ώστε να πράττουν τα μη πρέποντα. ΠΡΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΕΙΣ Β΄. Επειδή δεν δέχθηκαν την αγάπη της αλήθειας για να σωθούν, γι' αυτό τους στέλνει ο Θεός ενέργεια πλάνης, ώστε να πιστέψουν στο ψέμα.

Λέει δε ότι όσοι προέρχονται από τα έθνη έχουν τιμηθεί από τον Θεό και τους προτρέπει να παραμένουν σταθεροί στην πίστη και την ευσέβεια: διότι, εάν παραμείνεις έτσι, απομένεις ευγενής κλάδος της αγίας ρίζας· εάν όμως απειθήσεις, θα βρεθείς και εσύ έξω από τη ρίζα. «Μέχρις ότου εισέλθει το πλήρωμα των εθνών, και έτσι όλος ο Ισραήλ θα σωθεί». Αυτό, πάλι, παρατήρησε και εξέτασε προσεκτικά: είπε, βέβαια, ότι το πλήρωμα των εθνών θα εισέλθει και όλος ο Ισραήλ θα σωθεί. Αλλά εάν κάποιος ήθελε να πει ως προς αυτό: «Αν και πολλοί από τα έθνη έχουν πεθάνει μέσα στην απιστία, πώς λοιπόν έχει εισέλθει το πλήρωμα των εθνών; Αλλά ούτε και όλος ο Ισραήλ θα σωθεί, εάν είναι αληθές ότι οι Ιουδαίοι θα αποδεχθούν τον υιό της ανομίας, έχοντας περιφρονήσει την αγάπη προς τον Χριστό. Διότι αυτό ακριβώς ανέφερε ο Ίδιος: “Εγώ έχω έλθει στο όνομα του Πατέρα μου, και δεν με δέχεστε· εάν άλλος έλθει στο δικό του όνομα, εκείνον θα τον δεχθείτε”· και ο σοφότατος Παύλος: “Επειδή δεν δέχθηκαν την αγάπη της αλήθειας για να σωθούν· γι' αυτό τους στέλνει ο Θεός ενέργεια πλάνης, ώστε να πιστέψουν στο ψέμα”». Τι θα πούμε, λοιπόν, σε αυτό; Απαντούμε ότι, εφόσον ο Θεός προσέφερε αφθόνως σε όλους τη χάρη μέσω της πίστεως, χωρίς να αποκλείσει απολύτως κανέναν, πώς να μην έχει εισέλθει το πλήρωμα των εθνών, τουλάχιστον όσον αφορά την πρόθεση και τον σκοπό Εκείνου που τους κάλεσε;

Διότι εγώ ήλθα στο όνομα του Πατέρα μου· διότι σας πείθω να βιάζεστε να πράττετε τα πάντα προς δόξαν του Θεού και Πατέρα· αλλά με τις απείθειές σας αποτινάξατε εκείνον που ήλθε άνωθεν και προήλθε από τον Θεό. Θα δεχθείτε όμως οπωσδήποτε –διότι ως Θεός γνωρίζω τα μέλλοντα– τον ψευδώνυμο, ο οποίος δεν θα αποδίδει τη δόξα στον Θεό και Πατέρα, και θα απαιτεί την πίστη σας, αλλά θα ενεργεί στο δικό του όνομα. Εξαιτίας αυτού, νομίζω, και ο μακάριος Παύλος, έχοντας κατανοήσει, λέγει κάτι αληθινό και για τους Ιουδαίους και για τον υιό της ανομίας: «Επειδή δεν δέχτηκαν την αγάπη της αλήθειας για να σωθούν, γι' αυτό ο Θεός τούς στέλνει ενέργεια πλάνης, ώστε να πιστέψουν στο ψέμα, για να κριθούν όλοι όσοι δεν πίστεψαν στην αλήθεια, αλλά ευαρεστήθηκαν στην αδικία». Συνεπώς, τα λεγόμενα αποτελούν απόδειξη ότι οι Φαρισαίοι δεν ελέγχθηκαν με τυχαία λόγια από τον Σωτήρα μας Χριστό, καθώς εισάγουν προφητεία για κάτι που πρόκειται να συμβεί στον κατάλληλο καιρό. <Πώς μπορείτε να πιστεύετε, όταν λαμβάνετε δόξα από ανθρώπους, ενώ τη δόξα που προέρχεται από τον μόνο Θεό δεν την αναζητάτε;> Ελέγχει τους Φαρισαίους, οι οποίοι ήδη αγαπούν την εξουσία και θεωρούν πολύ σημαντικές τις τιμές από τους ανθρώπους, αφήνοντας συγκεκαλυμμένα να εννοηθεί ότι πράττουν πολύ άσχημα, μεταθέτοντας ασυλλόγιστα τα νοσήματα της δικής τους ψυχής στον Θεό, ο οποίος με κανέναν τρόπο δεν γνωρίζει να νοσεί.

Διότι, επειδή περιέγραψε αναλυτικά τις ανταμοιβές εκείνων που πρόκειται να κληθούν, για τον λόγο αυτόν, και πολύ εύλογα, προαναγγέλλει ωφελίμως και τις τιμωρίες όσων απειθούν, και την ταραχή που υπάρχει μέσα τους, και τα απέραντα βασανιστήρια. Διότι δεν υπάρχει χαρά για αυτούς, λέει, είπε ο Κύριος ο Θεός. Και εφόσον ο Κύριος και Θεός των πάντων αφαίρεσε από αυτούς τη χαρά, ποιος τρόπος ευφροσύνης θα υπάρξει πλέον γι' αυτούς; Το ότι δε και κατά τον καιρό της κλήσεως εκείνων που προέρχονται από τον Ισραήλ, θα παραμείνουν κάποιοι στην απείθεια, προσκολλημένοι στον υιό της ανομίας, το διασαφηνίζει ο πάνσοφος Παύλος λέγοντας: «Επειδή δεν δέχτηκαν την επίγνωση της αλήθειας, για τον λόγο αυτό θα τους στείλει ο Θεός ενέργεια πλάνης». Είπε δε και ο ίδιος ο Σωτήρας: «Εγώ ήλθα στο όνομα του Πατέρα μου, και δεν με δέχεστε· εάν άλλος έλθει στο δικό του όνομα», δηλαδή ο υιός της ανομίας, όπως είπα, «εκείνον θα τον δεχτείτε».

Επειδή δε την γνώση της αλήθειας δεν αποδέχθηκαν, για τον λόγο αυτό, όπως λέει ο σοφότατος Παύλος, «θα τους στείλει ο Θεός ενέργεια πλάνης, ώστε να πιστέψουν στο ψέμα»· και ως ενέργεια πλάνης εννοεί ότι είναι ο αντίχριστος, στον οποίο αφού προσκολληθούν οι Ιουδαίοι θα κατακριθούν. Και θα το επιβεβαιώσει ο Σωτήρας λέγοντας σε αυτούς που επέλεξαν να απειθούν: «Εγώ έχω έλθει στο όνομα του Πατέρα μου και δεν με δέχεστε· αν έρθει άλλος στο δικό του όνομα, εκείνον θα τον δεχθείτε». Επειδή λοιπόν οι Ιουδαίοι επρόκειτο στους κατάλληλους καιρούς να αποδεχθούν χωρίς καθυστέρηση τον υιό της ανομίας που θα εμφανιστεί, «αυτόν που αντιτάσσεται και υπερυψώνεται πάνω σε κάθε τι που λέγεται θεός ή σέβασμα, ώστε να καθίσει αυτός στον ναό του Θεού, παρουσιάζοντας τον εαυτό του ότι είναι Θεός», γι' αυτόν που δεν ξέρει να ποιμαίνει ορθά και με επιστημοσύνη προστάζει ο Θεός τον Προφήτη να τον προτυπώσει, λέγοντας τα εξής: «Λάβε ακόμη για τον εαυτό σου ποιμενικά σκεύη άπειρου ποιμένα». Διότι οι πιο επιεικείς από τους ποιμένες, και αυτοί που έχουν γνώση των έργων που αναλαμβάνουν, έχουν λεπτές ράβδους, ώστε αν παραστεί ανάγκη να χτυπήσουν, να μην συντριβεί αυτό που χτυπιέται. Εάν όμως κάποιος είναι από αυτούς που δεν γνωρίζουν το έργο, και απέχει πάρα πολύ από την ποιμενική τέχνη, τα συντρίβει με χοντρότατα ρόπαλα. Και αυτά νομίζω είναι τα ποιμενικά σκεύη του άπειρου ποιμένα.

Ο Παύλος, σχετικά με εκείνους που απειθούν στον Χριστό, λέει: «Επειδή δεν δέχτηκαν την αγάπη της αλήθειας για να σωθούν, γι' αυτό ο Θεός θα τους στείλει ενέργεια πλάνης», δηλαδή τον Αντίχριστο, τον οποίο ο ίδιος ο Σωτήρας υποδείκνυε λέγοντας: «Εγώ ήρθα στο όνομα του Πατέρα μου και δεν με δεχτήκατε· αν άλλος έρθει στο δικό του όνομα, εκείνον θα τον δεχτείτε».

Σε προφυλάσσει και στο προλέγει ο απόστολος: και γι' αυτό θα τους στείλει ο Θεός ενέργεια πλάνης (το δε «στέλνει» σημαίνει ότι επιτρέπει να συμβεί), όχι για να απολογηθούν, αλλά για να κατακριθούν. Για ποιο λόγο; Εκείνοι που δεν πίστεψαν στην αλήθεια, δηλαδή στον αληθινό Χριστό, αλλά ευαρεστήθηκαν στην αδικία, δηλαδή στον Αντίχριστο. Και τα επιτρέπει αυτά ο Θεός, τόσο στους κατά καιρούς διωγμούς όσο και τότε, όχι επειδή αδυνατεί να τα εμποδίσει, αλλά επειδή συνήθως στεφανώνει μέσα από την υπομονή τους δικούς του αθλητές, παρόμοια με τους δικούς του προφήτες και αποστόλους· ώστε, αφού κοπιάσουν για λίγο χρόνο, να κληρονομήσουν την αιώνια βασιλεία των ουρανών, όπως λέει ο Δανιήλ: Και κατ' εκείνον τον καιρό θα σωθεί ο λαός σου, καθένας που είναι γραμμένος στο βιβλίο, εννοείται προφανώς της ζωής. Και πολλοί από εκείνους που κοιμούνται στο χώμα της γης θα αναστηθούν, οι μεν για αιώνια ζωή, οι δε για ονειδισμό και αιώνια αισχύνη. Και οι συνετοί θα λάμψουν όπως η λαμπρότητα του στερεώματος, και από το πλήθος των δικαίων σαν τα άστρα στους αιώνες και για πάντα.

Απελευθερώθηκε πάλι για λίγο, όπως λέει ο Παύλος: επειδή οι ασεβείς δεν πίστεψαν στην αλήθεια, θα τους στείλει ο Θεός ενέργεια πλάνης, ώστε να πιστέψουν στην αδικία, για να κατακριθούν όσοι δεν πίστεψαν στην αλήθεια. Γι' αυτό και ο Σωτήρας μίλησε για την απελευθέρωση του Όφεως, ότι θα δραστηριοποιηθεί σε τέτοιο βαθμό, ώστε να σκανδαλιστούν, αν είναι δυνατόν, λέει, ακόμη και οι εκλεκτοί μου. Μήπως δένεται ποτέ ένα πνεύμα με αλυσίδα; Μήπως φυλακίζεται σε αβύσσους; Το νοερό ον είναι αψηλάφητο· αλλά, για να κατανοήσουμε τα αόρατα με βάση τα δικά μας κολαστήρια, χρησιμοποίησε για την περιγραφή τους δικά μας ονόματα, όργανα τιμωρίας και τόπους φυλάκισης.

Και τότε θα αποκαλυφθεί ο άνομος, τον οποίο ο Κύριος Ιησούς θα αναιρέσει με το πνεύμα του στόματός Του και θα καταργήσει με την επιφάνεια της παρουσίας Του. Η παρουσία του ανόμου θα γίνει κατ' ενέργειαν του σατανά, με κάθε δύναμη, με σημεία και τέρατα ψεύδους και με κάθε απάτη αδικίας ανάμεσα σε αυτούς που χάνονται, επειδή δεν δέχθηκαν την αγάπη της αλήθειας για να σωθούν. Και για τον λόγο αυτόν, ο Θεός τούς στέλνει ενέργεια πλάνης, ώστε να πιστέψουν στο ψεύδος, για να κριθούν όλοι όσοι δεν πίστεψαν στην αλήθεια, αλλά ευαρεστήθηκαν στην αδικία. Ο Ησαΐας πάλι λέγει: «Ας εξαλειφθεί ο ασεβής, για να μη δει τη δόξα του Κυρίου». Εφόσον λοιπόν πρόκειται να συμβούν αυτά, αγαπητέ, και αφού η μία εβδομάδα διαιρεθεί στα δύο και το «βδέλυγμα της ερημώσεως» τότε εμφανιστεί, και οι δύο προφήτες και πρόδρομοι του Κυρίου ολοκληρώσουν τον δικό τους δρόμο, και ολόκληρος ο κόσμος πλέον φθάσει στη συντέλεια, τι άλλο απομένει παρά η επιφάνεια του Κυρίου και Σωτήρα μας Ιησού Χριστού, του Υιού του Θεού, από τους ουρανούς, «στον οποίο έχουμε ελπίσει»; Αυτός θα επιφέρει την εκπύρωση και τη δίκαιη κρίση σε όλους όσους Τον απείθησαν.

Γι' αυτόν τον λόγο λέει ότι εκείνους μεν εκ δεξιών θα τους καλέσει στη βασιλεία του Πατρός, εκείνους δε εξ αριστερών θα τους στείλει στο αιώνιο πυρ, επειδή από μόνοι τους στέρησαν τον εαυτό τους από όλα τα αγαθά. Ο Απόστολος λέει: «Επειδή δεν δέχθηκαν την αγάπη του Θεού για να σωθούν, γι' αυτό ο Θεός στέλνει σε αυτούς ενέργεια πλάνης, ώστε να πιστέψουν στο ψέμα». Διότι, καθώς εκείνος που έρχεται με δική του βούληση θα ανακεφαλαιώσει την απιστία στο πρόσωπό του και θα πράξει αυτεξούσια όσα πρόκειται να πράξει, καθίζοντας στον ναό του Θεού, ώστε να τον προσκυνήσουν ως Χριστό όσοι πλανώνται από αυτόν, γι' αυτό και δικαίως θα ριχθούν στο καμίνι του πυρός. Ο Θεός όμως, κατά τη δική του πρόγνωση, προγνωρίζοντας τα πάντα, θα επιφέρει στον κατάλληλο καιρό αυτόν που πρόκειται να γίνει τέτοιος «ώστε να πιστέψουν στο ψέμα», την παρουσία του οποίου ο Ιωάννης με αυτόν τον τρόπο φανέρωσε εδώ.

Γι' αυτό έλεγε ο Χριστός: «Εγώ ήλθα στο όνομα του Πατρός, και δεν με δέχεστε· εάν άλλος έλθει στο δικό του όνομα, εκείνον θα τον δεχθείτε». «Μα είδαμε σημεία», λέγει κάποιος. Όμως και στον καιρό του Χριστού έγιναν πολλά και μεγάλα. Επομένως, πολύ περισσότερο έπρεπε να πιστέψουν σε Αυτόν. Καίτοι για τούτον έχουν προειπωθεί πολλά, ότι είναι ο άνομος, ότι είναι ο υιός της απωλείας, ότι η παρουσία του γίνεται κατ' ενέργειαν του Σατανά· ενώ για Εκείνον έχουν λεχθεί τα αντίθετα, ότι είναι Σωτήρας, ότι κομίζει αμέτρητα αγαθά. Επειδή, λοιπόν, δεν δέχθηκαν την αγάπη της αλήθειας για να σωθούν, γι' αυτό θα τους στείλει ο Θεός ενέργεια πλάνης, ώστε να πιστέψουν στο ψεύδος· για να κριθούν όλοι όσοι δεν πίστεψαν στην αλήθεια, αλλά ευαρεστήθηκαν στην αδικία.

Βʹ. Ο μεν Παύλος, λοιπόν, ομιλώντας για τον αντίχριστο, είπε προφητικά ότι θα τους στείλει ο Θεός ενέργεια πλάνης, για να κριθούν όλοι όσοι δεν πίστεψαν στην αλήθεια, αλλά ευαρεστήθηκαν στην αδικία. Ο Χριστός όμως δεν είπε ότι θα έλθει, αλλά «εάν έλθει», φειδόμενος αυτών που τον άκουγαν. Επειδή, δε, δεν είχε ακόμη ολοκληρωθεί πλήρως η αγνωμοσύνη τους, για τον λόγο αυτόν ο Ίδιος αποσιώπησε την αιτία της παρουσίας του· ο Παύλος, όμως, την υπαινίχθηκε με ακρίβεια σε όσους μπορούσαν να την κατανοήσουν. Διότι εκείνος είναι που τους αφαιρεί κάθε δικαιολογία. Έπειτα, παραθέτει και την αιτία της απιστίας τους, προσθέτοντας: «Πώς μπορείτε να πιστέψετε, όταν λαμβάνετε δόξα ο ένας από τον άλλον, και δεν αναζητάτε τη δόξα που προέρχεται από τον μόνο Θεό;». Και με αυτό αποδεικνύει πάλι ότι δεν απέβλεπαν στα του Θεού, αλλά με ένα τέτοιο πρόσχημα ήθελαν να ικανοποιήσουν το δικό τους πάθος. Διότι απείχαν τόσο πολύ από το να πράττουν αυτά για τη δόξα του Θεού, ώστε οι ίδιοι προτιμούσαν την ανθρώπινη δόξα περισσότερο από τη δική Του.

«Και τότε θα αποκαλυφθεί ο άνομος.» Εννοεί τη βασιλεία των Ρωμαίων. Διότι, όταν αυτή φτάσει στο τέλος της, έρχεται ο Αντίχριστος. «Τον οποίο ο Κύριος θα εξολοθρεύσει με το πνεύμα του στόματός του και θα τον καταργήσει με την επιφάνεια της παρουσίας του· του οποίου η παρουσία είναι σύμφωνα με την ενέργεια του Σατανά, με κάθε δύναμη, και με σημεία και τέρατα ψεύδους, και με κάθε απάτη της αδικίας μεταξύ εκείνων που χάνονται.» Όχι μόνο δίδαξε για την παρουσία του Αντιχρίστου, αλλά και για τον θάνατό του, διδάσκοντας έτσι και από τα πρώτα και από τα ύστερα ότι αυτός είναι ψευδής. Διότι η μεν παρουσία του γίνεται με την ενέργεια του Σατανά, το δε τέλος, η κατάργηση και η καταστροφή του γίνονται μέσω της παρουσίας του Κυρίου. «Επειδή δεν δέχτηκαν την αγάπη της αλήθειας για να σωθούν. Και γι' αυτό θα τους στείλει ο Θεός ενέργεια πλάνης, ώστε να πιστέψουν στο ψέμα, για να καταδικαστούν όλοι όσοι δεν πίστεψαν στην αλήθεια, αλλά ευαρεστήθηκαν στην αδικία.» Διότι αυτό έλεγε και ο ίδιος ο Χριστός στους Ιουδαίους: Εγώ ήρθα στο όνομα του Πατέρα μου και δεν με δέχεστε. Άλλος θα έρθει στο δικό του όνομα, και εκείνον θα τον δεχτείτε. Όσο για το ότι θα τους στείλει ο Θεός, σημαίνει ότι θα παραχωρήσει να σταλεί· όπως ακριβώς είναι και το: Τους παρέδωσε ο Θεός σε πάθη ατιμίας. «

Όμως, με ιδιαίτερο και εξαιρετικό τρόπο ονομάζεται αντίχριστος εκείνος που έρχεται κατά τη συντέλεια του αιώνος. Πρέπει λοιπόν πρώτα να κηρυχθεί το ευαγγέλιο σε όλα τα έθνη, όπως είπε ο Κύριος, και τότε θα έλθει προς έλεγχο των αντίθεων Ιουδαίων. Διότι τους είπε ο Κύριος: «Εγώ ήλθα στο όνομα του Πατέρα μου, και δεν με δέχεστε· έρχεται άλλος στο δικό του όνομα, και εκείνον θα τον δεχθείτε». Και ο απόστολος λέει: «Επειδή δεν δέχθηκαν την αγάπη της αλήθειας για να σωθούν, γι' αυτό θα τους στείλει ο Θεός ενέργεια πλάνης, ώστε να πιστέψουν στο ψεύδος, για να καταδικαστούν όλοι όσοι δεν πίστεψαν στην αλήθεια, αλλά ευαρεστήθηκαν στην αδικία». Οι Ιουδαίοι, λοιπόν, δεν δέχθηκαν τον Κύριο Ιησού Χριστό, ο οποίος είναι Υιός του Θεού και Θεός, τον πλάνο όμως, που θα αποκαλεί τον εαυτό του θεό, θα τον δεχθούν. Διότι, για το ότι θα αποκαλέσει τον εαυτό του θεό, ο άγγελος διδάσκοντας τον Δανιήλ λέει τα εξής: «Δεν θα δείξει σεβασμό στους θεούς των πατέρων του», και ο απόστολος: «Ας μην σας εξαπατήσει κανείς με κανέναν τρόπο, διότι, εάν δεν έλθει πρώτα η αποστασία και αποκαλυφθεί ο άνθρωπος της ανομίας, ο υιός της απώλειας, εκείνος που αντιτάσσεται και υπερυψώνει τον εαυτό του πάνω από κάθε τι που λέγεται θεός ή σέβασμα, ώστε να καθίσει ο ίδιος στον ναό του Θεού ως θεός, παρουσιάζοντας τον εαυτό του ότι είναι θεός». Στον ναό δε του Θεού, όχι τον δικό μας, αλλά τον παλαιό, τον ιουδαϊκό.

«Και για τον λόγο αυτόν ο Θεός τούς στέλνει ενέργεια πλάνης, ώστε να πιστέψουν στο ψέμα, προκειμένου να καταδικαστούν όλοι όσοι δεν πίστεψαν στην αλήθεια, αλλά ευαρεστήθηκαν στην αδικία.» «Είναι φοβερό να πέσει κανείς στα χέρια του ζωντανού Θεού.» «Θα έρθει η ημέρα του Κυρίου σαν κλέφτης μέσα στη νύχτα, κατά την οποία οι ουρανοί θα παρέλθουν με ορμητικό πάταγο, ενώ τα στοιχεία της φύσης θα λιώσουν φλεγόμενα, και η γη και τα έργα που βρίσκονται σε αυτήν θα κατακαούν.» «Ιδού, έρχεται ο Κύριος με τις άγιες μυριάδες του, για να κρίνει τους πάντες για όλα τα ασεβή έργα τους, και για όλα τα σκληρά λόγια που είπαν εναντίον του οι αμαρτωλοί.» «Μη νομίζεις ότι είμαι σαν κάποια μητέρα ή παραμάνα που σου επισείει ψεύτικα φόβητρα, όπως συνηθίζουν εκείνες να κάνουν στα νήπια, όταν αυτά κλαίνε άτακτα και ασταμάτητα, και τα ησυχάζουν με επινοημένες ιστορίες. Αυτά δεν είναι μύθος, αλλά τα διαλαλεί ο αλάθητος λόγος που έχει προκηρυχθεί. Και να γνωρίζεις καλά, ότι θα γίνει ακριβής έλεγχος των πεπραγμένων της ζωής μας.»