Πατερικές αναφορές στο Β΄ ΠΡΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΕΙΣ 2:8

Σαν άγρια θηρία από κάποιες φωλιές, έτσι, λέει, από τους δικούς τους τόπους, υπό την αρχηγία του διαβόλου και των δαιμόνων που τον ακολουθούν, θα εξαπλωθούν πάνω στη γη, με σκοπό να λεηλατήσουν την παρεμβολή των αγίων, δηλαδή την Εκκλησία που είναι εδραιωμένη στα τέσσερα πέρατα της οικουμένης, αγνοώντας ότι όχι μόνο ένας άγγελος, αλλά πολλοί θα στρατοπεδεύσουν γύρω από αυτούς που φοβούνται τον Θεό, σύμφωνα με το ψαλμικό λόγιο. Ακόμη, θα έρθουν με σκοπό να υποδουλώσουν τη νέα Ιερουσαλήμ, την αγαπημένη πόλη, από την οποία ο θείος νόμος διαδόθηκε μέσω των αποστόλων σε όλη την οικουμένη. Εκεί λένε ότι και ο Αντίχριστος θα καθίσει στον ναό του Θεού, είτε στον ιουδαϊκό, ο οποίος παλαιά ήταν θείος, αλλά καθαιρέθηκε εξαιτίας της θρασύτητας κατά του Χριστού και αναμένεται από τους θεομάχους Ιουδαίους να ανορθωθεί από αυτόν, είτε στον αληθινά θείο ναό, την Καθολική Εκκλησία, σφετεριζόμενος τα ξένα και «αποδεικνύοντας τον εαυτό του ότι είναι Θεός», σύμφωνα με τον θεσπέσιο απόστολο. Όμως, σε σύντομο χρονικό διάστημα, λέει, φωτιά που θα κατέβει από τον ουρανό, είτε ορατή φωτιά σαν αυτή στους δύο πεντηκοντάρχους στην εποχή του προφήτη Ηλία, είτε η ένδοξη παρουσία του Χριστού, θα τους εξολοθρεύσει με το πνεύμα του στόματός Του και θα καταφάγει τα προαναφερθέντα έθνη και τον αρχηγό τους, τον διάβολο, και θα τους παραδώσει στη λίμνη του πυρός, μαζί με τον Αντίχριστο και τον ψευδοπροφήτη, για να βασανιστούν στους αιώνες των αιώνων.

Και στους Θεσσαλονικείς βεβαιώνει: «Επομένως, εκείνος που τα αθετεί αυτά δεν αθετεί άνθρωπο, αλλά τον Θεό, ο οποίος σας δίνει το Άγιο Πνεύμα του»· και προς τους Εβραίους ως εξής: «Δηλώνοντας το Άγιο Πνεύμα ότι δεν έχει ακόμη φανερωθεί η οδός των Αγίων, εφόσον εξακολουθεί να υφίσταται η πρώτη σκηνή»· και πάλι: «Πόσο χειρότερης τιμωρίας νομίζετε ότι θα κριθεί άξιος εκείνος που καταπάτησε τον Υιό του Θεού, και θεώρησε κοινό το αίμα της Διαθήκης με το οποίο αγιάστηκε, και ύβρισε το Πνεύμα της χάριτος;» Και πάλι: «Διότι, εάν το αίμα των ταύρων και των τράγων, και η στάχτη της δαμαλίδας που ραντίζει τους μολυσμένους τούς αγιάζει ως προς την καθαρότητα της σάρκας, πόσο μάλλον το αίμα του Χριστού, ο οποίος διαμέσου του αιωνίου Πνεύματος πρόσφερε τον εαυτό του άμωμο στον Θεό, θα καθαρίσει τη συνείδησή μας από τα νεκρά έργα;» Και προς τους Θεσσαλονικείς επίσης: «Και τότε θα αποκαλυφθεί ο άνομος, τον οποίο ο Κύριος Ιησούς θα εξολοθρεύσει με το Πνεύμα του στόματός του, και θα τον καταργήσει με την επιφάνεια της παρουσίας του». Ιδού πώς γνωρίζεται το Άγιο Πνεύμα σε όλη τη θεία Γραφή. Τι ανάλογο λοιπόν παρατηρήσατε εσείς στον προφήτη; Διότι η λέξη «πνεύμα» που αναφέρεται τώρα από τον προφήτη δεν έχει ούτε καν το οριστικό άρθρο, ώστε να έχετε τουλάχιστον κάποια πρόφαση.

Και στους Θεσσαλονικείς βεβαιώνει: «Επομένως, εκείνος που αθετεί, δεν αθετεί άνθρωπο, αλλά τον Θεό, ο οποίος σας δίνει το Άγιο Πνεύμα Του»· και προς τους Εβραίους λέει τα εξής: «Καθώς το Άγιο Πνεύμα δηλώνει ότι δεν έχει φανερωθεί ακόμη η οδός των Αγίων, εφόσον υφίσταται ακόμη η πρώτη σκηνή»· και πάλι: «Πόσο χειρότερης τιμωρίας νομίζετε ότι θα κριθεί άξιος εκείνος που καταπάτησε τον Υιό του Θεού, και θεώρησε κοινό το αίμα της Διαθήκης με το οποίο αγιάστηκε, και εξύβρισε το Πνεύμα της χάριτος;» Και πάλι: «Διότι, αν το αίμα ταύρων και τράγων, και η στάχτη της δαμαλίδας που ραντίζει τους μολυσμένους, τους αγιάζει ως προς την καθαρότητα της σάρκας· πόσο μάλλον το αίμα του Χριστού, ο οποίος διαμέσου του αιωνίου Πνεύματος πρόσφερε τον εαυτό Του άμωμο στον Θεό, θα καθαρίσει τη συνείδησή μας από νεκρά έργα;» Και προς τους Θεσσαλονικείς επίσης: «Και τότε θα αποκαλυφθεί ο άνομος, τον οποίο ο Κύριος Ιησούς θα εξολοθρεύσει με το Πνεύμα του στόματός Του, και θα τον καταργήσει με την επιφάνεια της παρουσίας Του.» Ιδού πώς το Άγιο Πνεύμα γίνεται γνωστό σε όλη τη θεία Γραφή. Τι παρόμοιο λοιπόν είδατε εσείς στον προφήτη; Διότι η λέξη «πνεύμα» που αναφέρεται τώρα από τον προφήτη δεν έχει ούτε καν το οριστικό άρθρο, ώστε να έχετε έστω και κάποια πρόφαση.

«Και οδηγήθηκε ενώπιόν του. Και του δόθηκε η εξουσία και η τιμή και η βασιλεία· και όλοι οι λαοί, οι φυλές και οι γλώσσες θα τον υπηρετήσουν. Η εξουσία του είναι εξουσία αιώνια, η οποία δεν θα παρέλθει, και η βασιλεία του δεν θα καταστραφεί.» Ιδού, σαφώς μέσα από τα όσα ειπώθηκαν μάθαμε ότι αυτός είναι ο Υιός του Θεού, ο οποίος σαρκώθηκε και έπαθε για εμάς, και αναστήθηκε από τους νεκρούς, και αναλήφθηκε εν δόξη προς τον Πατέρα του και πρόκειται να έλθει πάλι μαζί με τις νεφέλες του ουρανού, με δόξα αιώνια, για να κρίνει ζώντες και νεκρούς. Διότι για το γεγονός αυτό προείπε ο ίδιος ο προφήτης Δανιήλ: «Έβλεπα έως ότου στήθηκαν θρόνοι, και κάθισε ο Παλαιός των Ημερών· και το ένδυμά του ήταν λευκό σαν το χιόνι, και οι τρίχες της κεφαλής του σαν καθαρό μαλλί. Ο θρόνος του ήταν φλόγα πυρός, οι τροχοί του πυρ φλέγον. Ποταμός πυρός ξεχυνόταν μπροστά του, χίλιες χιλιάδες τον υπηρετούσαν, και μύριες μυριάδες παρίσταντο ενώπιόν του. Συνεδρίασε το δικαστήριο και τα βιβλία ανοίχτηκαν. Έβλεπα τότε, εξαιτίας της φωνής των μεγάλων λόγων που λαλούσε εκείνο το κέρας, έως ότου το θηρίο θανατώθηκε και καταστράφηκε, και το σώμα του παραδόθηκε για να καεί στη φωτιά.» Είναι λοιπόν ολοφάνερο ότι το θηρίο είναι ο Αντίχριστος. Διότι ο Υιός του Θεού, όταν έλθει, θα τον εξοντώσει με την πνοή του στόματός του, επειδή σε αυτόν ανήκει η δόξα και η δύναμη στους αιώνες των αιώνων. Αμήν.

Γι' αυτόν τον λόγο, θα συντριβούν μαζί οι άνομοι και οι αμαρτωλοί, προκειμένου να πάψουν να είναι ανυπότακτοι και να παρακούουν. Και εκείνοι που εγκατέλειψαν τον Κύριο θα συντελεστούν, σαν να μην πρόκειται να ενεργείται πλέον η αμαρτία της εγκατάλειψης του Κυρίου. Τέτοιο είναι και αυτό που λέγεται στον Ψαλμό: «Ας συντελεστεί η πονηρία των αμαρτωλών». Όπως ακριβώς εάν κάποιος παρακαλούσε έναν ιατρό να συντελεστεί η νόσος των ασθενών, ή να εμποδιστεί η εξάπλωση της σήψης μέσω της ιατρικής τέχνης. Η συντέλεια, εξάλλου, δεν σημαίνει πάντοτε τον παντελή αφανισμό, αλλά την παρεμπόδιση της εκάστοτε ενέργειας εκείνων που την ενεργούν. Διότι και ο Παύλος, προφητεύοντας στους Θεσσαλονικείς για τον υιό της απώλειας, είπε: «Τον οποίο ο Κύριος Ιησούς θα αναλώσει με το πνεύμα του στόματός Του και θα καταργήσει με την επιφάνεια της παρουσίας Του». Διότι, εάν η ανάλωση σημαίνει τον παντελή αφανισμό, πώς καταργείται αυτός που δεν υπάρχει πλέον; Αλλά είναι προφανές ότι το ψεύδος που υπάρχει μέσα στον άνομο εξαφανίζεται με το πνεύμα του στόματος της αλήθειας, και με αυτόν τον τρόπο θα καταργηθεί κατά την επιφάνεια της παρουσίας του Χριστού.

Διότι έχει «την παρουσία του σύμφωνα με την ενέργεια του σατανά», και με τη δύναμη του Βεελζεβούλ θα κάνει «τέρατα, ώστε να πλανηθούν, αν είναι δυνατόν, και οι εκλεκτοί», και όπως λέει ο Σωτήρας, «Δεν θα σωζόταν καμία σάρκα», επειδή η πλεονεξία του θα μαίνεται εναντίον όλων· «αλλά για χάρη των εκλεκτών θα συντομευθούν οι ημέρες εκείνες». «Διότι θα τον εξοντώσει ο Κύριος με το πνεύμα του, και θα τον καταργήσει με την επιφάνεια της παρουσίας Του». <Ω, εσείς που ποιμαίνετε τα μάταια, και που έχετε εγκαταλείψει τα πρόβατα, μάχαιρα θα πέσει στον βραχίονά του και στον δεξιό του οφθαλμό· ο βραχίονάς του θα ξηρανθεί εντελώς και ο δεξιός του οφθαλμός θα τυφλωθεί εντελώς.> Εφόσον έγινε πλέον λόγος για τον άπειρο ποιμένα, σχεδόν σκυθρωπάζει πλέον για τους κακούς ποιμένες, και χρησιμοποιεί κατά κάποιον τρόπο έναν πολύ γενικό λόγο, προαναγγέλλοντας όσα πρόκειται να συμβούν σε όσους έχουν τέτοιο φρόνημα. Διότι, παρατήρησε πώς, καθώς ήδη πληρώνουν τις ποινές της ραθυμίας τους, ίσως και να συμπάσχει μαζί τους λόγω της έμφυτης πραότητάς του, και τους κατηγορεί μεν, ότι έγιναν ποιμένες των ματαίων, δηλαδή επιμελητές των πρόσκαιρων πραγμάτων, και τόσο αδιάφοροι, ώστε να χαίρονται για τα πρόβατα που χάνονταν άθλια. Διότι εκείνοι που τα πουλούσαν έλεγαν: «Ευλογητός ο Κύριος, πλουτίσαμε»· και άλλοι τα κατέσφαζαν και δεν ένιωθαν καμία λύπη γι' αυτά· διότι για την ανάγκη να τα ποιμαίνουν σωστά, δεν γινόταν καθόλου λόγος ανάμεσά τους.

Γράφοντας σχετικά με αυτό ο απόστολος Παύλος έδωσε ξεκάθαρο σημείο λέγοντας: εάν δεν έλθει πρώτα η αποστασία και δεν αποκαλυφθεί ο άνθρωπος της ανομίας, ο υιός της απώλειας, ο οποίος αντιτάσσεται και υπερυψώνει τον εαυτό του πάνω από καθετί που λέγεται Θεός ή αποτελεί αντικείμενο σεβασμού, ώστε να καθίσει ο ίδιος στον ναό του Θεού, προβάλλοντας τον εαυτό του ότι είναι Θεός. Δεν θυμάστε ότι, ενώ ήμουν ακόμη μαζί σας, σας τα έλεγα αυτά; Και τώρα γνωρίζετε αυτό που τον συγκρατεί, ώστε να αποκαλυφθεί στον κατάλληλο καιρό του. Διότι το μυστήριο της ανομίας ήδη ενεργείται, αρκεί μόνο να φύγει από τη μέση εκείνος που το συγκρατεί τώρα. Και τότε θα αποκαλυφθεί ο άνομος, τον οποίο ο Κύριος θα εξολοθρεύσει με το πνεύμα του στόματός Του και θα καταργήσει με την επιφάνεια της παρουσίας Του. Η παρουσία αυτού είναι σύμφωνα με την ενέργεια του σατανά, με κάθε δύναμη και με σημεία και τέρατα ψεύδους, και με κάθε απάτη της αδικίας ανάμεσα σε εκείνους που χάνονται.

Έρχεται δε αυτός ο προαναφερθείς Αντίχριστος, όταν συμπληρωθούν οι καιροί της βασιλείας των Ρωμαίων και πλησιάζει πλέον η συντέλεια του κόσμου. Ταυτόχρονα θα εγερθούν δέκα Ρωμαίοι βασιλείς, σε διάφορους ίσως τόπους, βασιλεύοντας όμως κατά τον ίδιο καιρό. Μετά από αυτούς, ενδέκατος θα είναι ο Αντίχριστος, ο οποίος θα αρπάξει τη ρωμαϊκή εξουσία μέσω της μαγικής κακοτεχνίας. Τρεις μεν από αυτούς που βασίλευσαν πριν από αυτόν θα τους ταπεινώσει, ενώ τους υπόλοιπους επτά θα τους έχει υπό την εξουσία του. Στην αρχή θα υποκριθεί επιείκεια, σαν να είναι κάποιος λόγιος και συνετός, καθώς και σωφροσύνη και φιλανθρωπία, και θα εξαπατήσει τους Ιουδαίους με ψευδή σημεία και τέρατα που προέρχονται από μαγική απάτη, σαν να είναι ο προσδοκώμενος Χριστός. Αργότερα όμως θα επιδείξει κάθε είδους κακία απανθρωπιάς και παρανομίας, ώστε να ξεπεράσει όλους τους άδικους και ασεβείς που υπήρξαν πριν από αυτόν, τρέφοντας φονική, εξαιρετικά σκληρή, ανελέητη και ποικίλη διάθεση εναντίον όλων, ιδιαιτέρως δε εναντίον ημών των χριστιανών. Και αφού τολμήσει αυτά τα πράγματα για τρία μόνο έτη και έξι μήνες, θα καταργηθεί από την ένδοξη Δευτέρα Παρουσία εξ ουρανών του Μονογενούς Υιού του Θεού, του Κυρίου και Σωτήρος ημών Ιησού Χριστού του αληθινού, ο Οποίος, αφού εξολοθρεύσει τον Αντίχριστο με το πνεύμα του στόματός Του, θα τον παραδώσει στο πυρ της γεέννης.

Εάν η ανθρώπινη φύση είχε τη δύναμη, δίχως την πανοπλία του Αγίου Πνεύματος, να σταθεί απέναντι στις μεθοδείες του Διαβόλου, δεν θα είχε λεχθεί από τον Απόστολο: «ο δε Θεός της ειρήνης θα συντρίψει σύντομα τον Σατανά κάτω από τα πόδια σας». Και πάλι: «ο Κύριος Ιησούς Χριστός θα τον αναλώσει με το πνεύμα του στόματός Του». Γι' αυτό πρέπει και μέσω της προσευχής να παρακαλούμε τον Δεσπότη: «μην μας φέρεις σε πειρασμό, αλλά ελευθέρωσέ μας από τον Πονηρό». Διότι, εάν δεν ελευθερωθούμε από τα πεπυρωμένα βέλη του Πονηρού μέσω της βοήθειας του Υπερτέρου, ώστε να αξιωθούμε της απαθείας, μάταια διάγουμε τον βίο μας, ωσάν να μην έχουμε λάβει τη δύναμη του σταυρού.

Αυτών που πρόκειται να επέλθουν στην οικουμένη. Το ποια δε είναι τα επερχόμενα, το ερμηνεύει προσθέτοντας: «Διότι οι δυνάμεις των ουρανών θα σαλευθούν». Επειδή, όταν ο Υιός του Θεού θα εμφανιστεί με δύναμη και πολλή δόξα, και πρόκειται να καταργήσει την άθεη και αλαζονική τυραννία του υιού της απωλείας με την επιφάνεια της παρουσίας του, και να τον εξολοθρεύσει με το πνεύμα του στόματός του, και ενώ τα επουράνια πνεύματα και οι θείοι και αγγελικοί λειτουργοί του Θεού θα δορυφορούν τον Υιό του Θεού και θα παρίστανται μαζί του, οι δυνάμεις των ουρανών θα σαλευθούν· ώστε τότε να εκπληρωθεί το: «Σηκώστε τις πύλες σας, άρχοντες, και θα εισέλθει ο Βασιλεύς της δόξης». Και πού θα εισέλθει, παρά στον νέο αιώνα και στην καινή οικουμένη;

Και τότε θα αποκαλυφθεί ο άνομος, τον οποίο ο Κύριος Ιησούς θα αναιρέσει με το πνεύμα του στόματός Του και θα καταργήσει με την επιφάνεια της παρουσίας Του. Η παρουσία του ανόμου θα γίνει κατ' ενέργειαν του σατανά, με κάθε δύναμη, με σημεία και τέρατα ψεύδους και με κάθε απάτη αδικίας ανάμεσα σε αυτούς που χάνονται, επειδή δεν δέχθηκαν την αγάπη της αλήθειας για να σωθούν. Και για τον λόγο αυτόν, ο Θεός τούς στέλνει ενέργεια πλάνης, ώστε να πιστέψουν στο ψεύδος, για να κριθούν όλοι όσοι δεν πίστεψαν στην αλήθεια, αλλά ευαρεστήθηκαν στην αδικία. Ο Ησαΐας πάλι λέγει: «Ας εξαλειφθεί ο ασεβής, για να μη δει τη δόξα του Κυρίου». Εφόσον λοιπόν πρόκειται να συμβούν αυτά, αγαπητέ, και αφού η μία εβδομάδα διαιρεθεί στα δύο και το «βδέλυγμα της ερημώσεως» τότε εμφανιστεί, και οι δύο προφήτες και πρόδρομοι του Κυρίου ολοκληρώσουν τον δικό τους δρόμο, και ολόκληρος ο κόσμος πλέον φθάσει στη συντέλεια, τι άλλο απομένει παρά η επιφάνεια του Κυρίου και Σωτήρα μας Ιησού Χριστού, του Υιού του Θεού, από τους ουρανούς, «στον οποίο έχουμε ελπίσει»; Αυτός θα επιφέρει την εκπύρωση και τη δίκαιη κρίση σε όλους όσους Τον απείθησαν.

Επειδή, λοιπόν, τα λόγια του Κυρίου είναι αληθινά, «κάθε δε άνθρωπος είναι ψεύτης, καθώς έχει γραφτεί», ας δούμε αν και ο απόστολος Παύλος συμφωνεί με τα λόγια του Κυρίου. Διότι, γράφοντας προς τους Θεσσαλονικείς και προτρέποντάς τους να αγρυπνούν πάντοτε και να προσκαρτερούν στις προσευχές, αλλά να μην προσδοκούν ακόμη την ημέρα της κρίσεως επειδή ο καιρός δεν έχει ακόμη εκπληρωθεί, είπε τα εξής προς αυτούς: «Σας παρακαλούμε δε, αδελφοί, σχετικά με την παρουσία του Κυρίου, να μην ταράζεστε ούτε από λόγο ούτε από επιστολή που δήθεν προέρχεται από εμάς, ότι τάχα έφτασε η ημέρα του Κυρίου. Ας μην σας εξαπατήσει κανείς με κανέναν τρόπο· διότι, εάν δεν έλθει πρώτα η αποστασία και αποκαλυφθεί ο άνθρωπος της αμαρτίας, ο υιός της απώλειας, εκείνος που αντιτάσσεται και υπερυψώνει τον εαυτό του ενάντια σε καθετί που λέγεται Θεός ή σέβασμα, ώστε να καθίσει ο ίδιος στον ναό του Θεού, παρουσιάζοντας τον εαυτό του ότι είναι Θεός. Δεν θυμάστε ότι, όταν ήμουν ακόμη μαζί σας, σας τα έλεγα αυτά; Και τώρα γνωρίζετε εκείνο που τον εμποδίζει, ώστε να αποκαλυφθεί στον δικό του καιρό. Διότι το μυστήριο της ανομίας ήδη ενεργείται, μόνο που υπάρχει εκείνος που το εμποδίζει τώρα, μέχρι να βγει από τη μέση· και τότε θα αποκαλυφθεί ο άνομος, τον οποίο ο Κύριος Ιησούς θα αναιρέσει με το πνεύμα του στόματός του και θα καταργήσει με την επιφάνεια της παρουσίας του, του οποίου η παρουσία οφείλεται στην ενέργεια του σατανά».

Αυτός, αφού αναγορευθεί από αυτούς βασιλιάς και δοξαστεί από όλους και γίνει βδέλυγμα της ερημώσεως για τον κόσμο, θα κυριαρχήσει για χίλιες διακόσιες ενενήντα ημέρες· όπως λέει και ο Δανιήλ: «και θα δοθεί βδέλυγμα ερημώσεως για χίλιες διακόσιες ενενήντα ημέρες· μακάριος αυτός που θα υπομείνει και θα φτάσει στις χίλιες τριακόσιες τριάντα πέντε ημέρες». Διότι, όταν έρθει το βδέλυγμα και πολεμήσει τους αγίους, όποιος ξεπεράσει τις ημέρες του και πλησιάσει σε άλλες σαράντα πέντε ημέρες, καθώς πλησιάζει η Πεντηκοστή, έφτασε στη βασιλεία των ουρανών. Διότι ο αντίχριστος έρχεται σε ένα μέρος της Πεντηκοστής, νομίζοντας ότι πρόκειται να κληρονομήσει τη βασιλεία μαζί με τον Χριστό. Και για τον λόγο αυτόν ο Ησαΐας λέει: «Ας εξαλειφθεί ο ασεβής, για να μην δει τη δόξα του Κυρίου». Και ο Παύλος στην επιστολή προς Θεσσαλονικείς λέει: «τον οποίο ο Κύριος Ιησούς θα εξοντώσει με την πνοή του στόματός του και θα καταργήσει με την επιφάνεια της παρουσίας του», ενώ τη βασιλεία πρόκειται να την κληρονομήσουν οι άγιοι μαζί με τον Χριστό.

Τον οποίο ο Κύριος θα εξολοθρεύσει με το πνεύμα του στόματός Του και θα καταργήσει με την επιφάνεια της παρουσίας Του, αυτού του οποίου η παρουσία γίνεται κατ' ενέργειαν του Σατανά. Διότι δεν εννοεί ότι η παρουσία του Χριστού γίνεται κατ' ενέργειαν του Σατανά, αλλά η παρουσία του ανόμου, τον οποίο αποκαλούμε Αντίχριστο.

Επομένως, ακόμη και αν κάποιος χάνεται, η αιτία προέρχεται από τον ίδιο· επειδή λέγεται ότι και τους χοίρους τους πνίγει το μύρο, και το φως, όπως ήδη προείπα, σκοτίζει τους ασθενείς. Και τέτοια είναι η φύση των αγαθών· όχι μόνο διορθώνουν τα οικεία σε αυτά, αλλά καταστρέφουν και τα αντίθετα· και σε αυτό κυρίως αποδεικνύεται η δύναμή τους. Διότι και η φωτιά, όχι μόνο όταν φωτίζει, ούτε όταν καθαρίζει τον χρυσό, αλλά και όταν κατακαίει τα αγκάθια, τότε κυρίως επιδεικνύει τη δική της ισχύ, και με αυτό φαίνεται ότι είναι φωτιά. Και ο Χριστός λοιπόν με αυτόν τον τρόπο αποδεικνύει τη μεγαλωσύνη Του, όταν θα αναλώσει τον αντίχριστο με την πνοή του στόματός Του, και θα τον καταργήσει με την επιφάνεια της παρουσίας Του. Και για αυτά ποιος είναι ικανός; Επειδή, δηλαδή, διατύπωσε μεγάλα λόγια, ότι είμαστε θυσία και ευωδία του Χριστού, και ότι θριαμβεύουμε παντού, πάλι μετριάζει τον λόγο του, αναθέτοντας τα πάντα στον Θεό. Γι' αυτό και λέει: «Και για αυτά ποιος είναι ικανός;». Διότι τα πάντα, λέει, ανήκουν στον Χριστό· τίποτα δεν είναι δικό μας.

ΟΜΙΛΙΑ Δʹ. Και τώρα γνωρίζετε εκείνο που τον συγκρατεί, ώστε να αποκαλυφθεί αυτός στον δικό του καιρό. Διότι το μυστήριο της ανομίας ήδη ενεργείται, μόνο που προς το παρόν υπάρχει εκείνος που τον συγκρατεί, μέχρι να φύγει από τη μέση· και τότε θα αποκαλυφθεί ο άνομος, τον οποίο ο Κύριος Ιησούς θα εξολοθρεύσει με την πνοή του στόματός Του, και θα καταργήσει με την επιφάνεια της παρουσίας Του· του οποίου η παρουσία οφείλεται στην ενέργεια του σατανά.

Και τότε, λέει, θα αποκαλυφθεί ο άνομος. Και τι θα ακολουθήσει μετά από αυτά; Η παρηγοριά είναι κοντά· διότι προσθέτει: Τον οποίο ο Κύριος Ιησούς, λέει, θα αφανίσει με το πνεύμα του στόματός Του και θα τον καταργήσει με την επιφάνεια της παρουσίας Του, αυτού του οποίου η παρουσία είναι κατ' ενέργειαν του σατανά. Διότι, όπως ακριβώς η φωτιά που πλησιάζει κάνει τα μικρά ζωύφια, ακόμη και πριν φτάσει σε αυτά, από μακριά να ναρκώνονται και τα κατακαίει, έτσι και ο Χριστός, μόνο με το πρόσταγμα και με την παρουσία Του, θα εξολοθρεύσει τον αντίχριστο. Αρκεί να παρευρεθεί, και όλα αυτά έχουν ήδη χαθεί· θα σταματήσει την απάτη, μόνο και μόνο με την εμφάνισή Του. Έπειτα, φανερώνοντας ποιος είναι αυτός, λέει: Του οποίου η παρουσία είναι κατ' ενέργειαν του σατανά· με κάθε δύναμη, λέει, και με σημεία και τέρατα ψεύδους.

Και άλλος προφήτης λέει: Θα πατάξει τη γη με τον λόγο του στόματός του, και με το πνεύμα των χειλέων του θα εξοντώσει τον ασεβή· εκφράζοντας τα ίδια με τον Παύλο που λέει: Τον οποίο ο Κύριος θα αναλώσει με το πνεύμα του στόματός του, και θα καταργήσει με την επιφάνεια της παρουσίας του.

Ας ακούσουμε, λοιπόν, τι προφήτευσε ο θεσπέσιος Παύλος για την έσχατη ημέρα και για τη βασιλεία των χριστιανών, αναφέροντας στην επιστολή προς τους Θεσσαλονικείς τα εξής. Σας παρακαλώ δε και για το υπόλοιπο, μέχρις ότου αποδείξει τον εαυτό του ότι είναι θεός. Λοιπόν, μόνον αυτός που τώρα κατέχει, μέχρι να εκλείψει από τη μέση, και τότε θα αποκαλυφθεί ο άνομος. Τι είναι, λοιπόν, αυτό που θα φύγει από τη μέση, αν όχι η βασιλεία των χριστιανών; Διότι κάθε αρχή και εξουσία αυτού του κόσμου θα καταργηθεί εκτός από αυτήν. Επειδή και αυτή πολεμείται αλλά δεν καταλύεται, και όλα τα έθνη συγκρούονται με αυτήν και θα αναλωθούν από αυτήν και θα υποταχθούν, έως ότου φθάσει η έσχατη ημέρα. Και αυτό είναι το νόημα του ότι θα απλώσει το χέρι της προς τον Θεό, σύμφωνα με τον απόστολο που λέει: όταν καταργηθεί κάθε αρχή και εξουσία αυτού του κόσμου, τότε αυτή θα παραδώσει τη βασιλεία στον Βασιλέα, τον Θεό και Πατέρα. Ποια βασιλεία; Προφανώς τη βασιλεία των χριστιανών, διότι δεν υπάρχει βασιλεία ισχυρότερη από αυτήν. Όμως, εξαιτίας του πλήθους των αμαρτιών τους, θα οργιστεί ο Θεός εναντίον της και θα προσκαλέσει τον θηρευτή Ισμαήλ, και θα τον κινήσει σαν την αναρίθμητη άμμο της θάλασσας. Και θα πετάξουν σαν γεράκια πάνω στα ψηλά βουνά, τα δε άλογά τους θα εφορμούν πετώντας σαν αετοί, και θα εισέλθουν στην Επτάλοφη πόλη με άρματα και άλογα, και εξαιτίας αυτών θα υπάρξει πολλή αιματοχυσία, αποκομίζοντας μάλιστα και όχι λίγα λάφυρα. Τι άλλο χρειάζεται να πει κανείς;

Διότι, καθώς θα πληθαίνει η θλίψη εκείνων των ημερών από τον υιό της απωλείας, το Θείο δεν ανέχεται να βλέπει την απώλεια του γένους των ανθρώπων, τους οποίους εξαγόρασε με το ίδιο Του το αίμα ο Υιός και Λόγος του Θεού, αλλά αποστέλλει σύντομα τους δικούς Του θεράποντες, τον Ενώχ και τον Ηλία, για να ελέγξουν αυτόν τον αντικείμενο ενώπιον όλων των εθνών, λέγοντας ότι αυτός είναι ο πλάνος, ο αντικείμενος, το βδέλυγμα της ερημώσεως. Βλέποντας λοιπόν τα έθνη αυτόν να ελέγχεται από τους δούλους, τον Ενώχ και τον Ηλία, θα απομακρυνθούν από αυτόν και θα ακολουθήσουν τους αγίους. Βλέποντας τότε ο εχθρός τον εαυτό του να ελέγχεται αυστηρά από αυτούς και να καταφρονείται από όλους, γεμάτος θυμό και οργή θα θανατώσει τους αγίους. Τότε θα φανεί το σημείο του Υιού του ανθρώπου με ουράνια δόξα και θα τον εξολοθρεύσει ο Κύριος με το πνεύμα του στόματός Του, σύμφωνα με τον λόγο του αποστόλου. Τότε οι δίκαιοι θα λάμψουν ως φωστήρες μέσα στον κόσμο, κρατώντας τον λόγο της ζωής, ενώ οι ασεβείς θα εκδιωχθούν και θα αποπεμφθούν στον άδη. Από αυτόν είθε να λυτρωθούμε με τη χάρη και τη φιλανθρωπία του Κυρίου μας Ιησού Χριστού, στον οποίο ανήκει η δόξα και το κράτος μαζί με τον Πατέρα και το Άγιο Πνεύμα, νυν και αεί και εις τους αιώνας των αιώνων, αμήν.

«Και τότε θα αποκαλυφθεί ο άνομος.» Εννοεί τη βασιλεία των Ρωμαίων. Διότι, όταν αυτή φτάσει στο τέλος της, έρχεται ο Αντίχριστος. «Τον οποίο ο Κύριος θα εξολοθρεύσει με το πνεύμα του στόματός του και θα τον καταργήσει με την επιφάνεια της παρουσίας του· του οποίου η παρουσία είναι σύμφωνα με την ενέργεια του Σατανά, με κάθε δύναμη, και με σημεία και τέρατα ψεύδους, και με κάθε απάτη της αδικίας μεταξύ εκείνων που χάνονται.» Όχι μόνο δίδαξε για την παρουσία του Αντιχρίστου, αλλά και για τον θάνατό του, διδάσκοντας έτσι και από τα πρώτα και από τα ύστερα ότι αυτός είναι ψευδής. Διότι η μεν παρουσία του γίνεται με την ενέργεια του Σατανά, το δε τέλος, η κατάργηση και η καταστροφή του γίνονται μέσω της παρουσίας του Κυρίου. «Επειδή δεν δέχτηκαν την αγάπη της αλήθειας για να σωθούν. Και γι' αυτό θα τους στείλει ο Θεός ενέργεια πλάνης, ώστε να πιστέψουν στο ψέμα, για να καταδικαστούν όλοι όσοι δεν πίστεψαν στην αλήθεια, αλλά ευαρεστήθηκαν στην αδικία.» Διότι αυτό έλεγε και ο ίδιος ο Χριστός στους Ιουδαίους: Εγώ ήρθα στο όνομα του Πατέρα μου και δεν με δέχεστε. Άλλος θα έρθει στο δικό του όνομα, και εκείνον θα τον δεχτείτε. Όσο για το ότι θα τους στείλει ο Θεός, σημαίνει ότι θα παραχωρήσει να σταλεί· όπως ακριβώς είναι και το: Τους παρέδωσε ο Θεός σε πάθη ατιμίας. «

Πρέπει λοιπόν πρώτα να κηρυχθεί το ευαγγέλιο σε όλα τα έθνη. «Και τότε θα αποκαλυφθεί ο άνομος, του οποίου η παρουσία γίνεται σύμφωνα με την ενέργεια του σατανά, με κάθε δύναμη και με σημεία και τέρατα ψεύδους, και με κάθε απάτη της αδικίας σε εκείνους που χάνονται, τον οποίο ο Κύριος θα εξολοθρεύσει με τον λόγο του στόματός του και θα τον καταργήσει με τη φανέρωση της παρουσίας του».

Θα σταλούν δε ο Ενώχ και ο Ηλίας ο Θεσβίτης και θα επιστρέψουν τις καρδιές των πατέρων προς τα τέκνα, δηλαδή τη συναγωγή προς τον Κύριό μας Ιησού Χριστό και το κήρυγμα των αποστόλων, και θα θανατωθούν από αυτόν. Και θα έλθει ο Κύριος από τον ουρανό, με τον ίδιο τρόπο που οι άγιοι απόστολοι τον είδαν να πορεύεται προς τον ουρανό, τέλειος Θεός και τέλειος άνθρωπος, με δόξα και δύναμη, και θα εξολοθρεύσει τον άνθρωπο της ανομίας, τον υιό της απωλείας, με την πνοή του στόματός του. Κανείς, λοιπόν, ας μην περιμένει τον Κύριο από τη γη, αλλά από τον ουρανό, όπως ακριβώς ο ίδιος μας διαβεβαίωσε.

Όπως ο πόνος του τοκετού στην έγκυο γυναίκα, και δεν πρόκειται να ξεφύγουν.» «Σας παρακαλούμε δε, αδελφοί, σχετικά με την παρουσία του Κυρίου μας Ιησού Χριστού και τη δική μας σύναξη κοντά Του, να μην κλονιστείτε γρήγορα στη σκέψη σας, ούτε να θορυβείστε, ούτε από πνευματική αποκάλυψη, ούτε από λόγο, ούτε από επιστολή που τάχα προέρχεται από εμάς, ότι δήθεν έχει ήδη φτάσει η ημέρα του Κυρίου. Ας μην σας εξαπατήσει κανείς με κανέναν τρόπο, διότι πρώτα πρέπει να έρθει η αποστασία και να αποκαλυφθεί ο άνθρωπος της αμαρτίας, ο υιός της απώλειας, εκείνος που εναντιώνεται και υπερυψώνει τον εαυτό του ενάντια σε καθετί που λέγεται Θεός ή αντικείμενο λατρείας, ώστε να καθίσει ο ίδιος στον ναό του Θεού, παρουσιάζοντας τον εαυτό του ότι είναι Θεός. Δεν θυμάστε ότι σας τα έλεγα αυτά όταν ήμουν ακόμη μαζί σας; Και τώρα γνωρίζετε εκείνο που τον εμποδίζει, ώστε να αποκαλυφθεί στον δικό του καιρό. Διότι το μυστήριο της ανομίας ήδη ενεργείται· αρκεί μόνο να φύγει από τη μέση αυτός που τώρα το εμποδίζει· και τότε θα αποκαλυφθεί ο άνομος, τον οποίο ο Κύριος Ιησούς Χριστός θα εξολοθρεύσει με το πνεύμα του στόματός Του και θα καταργήσει με την επιφάνεια της παρουσίας Του. Η παρουσία του ανόμου θα γίνει κατ' ενέργεια του Σατανά, με κάθε δύναμη, με σημεία και τέρατα ψεύδους, και με κάθε απάτη της αδικίας μεταξύ εκείνων που χάνονται, επειδή δεν δέχθηκαν την αγάπη της αλήθειας για να σωθούν.»

Όπως, για παράδειγμα, αυτό που λέει στο όγδοο κεφάλαιο της προς Ρωμαίους επιστολής ο θειότατος Παύλος, το «αν κάποιος δεν έχει το Πνεύμα του Χριστού, αυτός δεν ανήκει σε Αυτόν»· και αυτό που αναφέρει στο ίδιο κεφάλαιο προς τους ίδιους, «εκείνους που προγνώρισε ο Θεός, αυτούς και προόρισε να γίνουν σύμμορφοι με την εικόνα του Υιού του»· και αυτό που γράφει στο τέταρτο κεφάλαιο της προς Γαλάτας, το «επειδή δε είστε Υιοί, εξαπέστειλε ο Θεός το Πνεύμα του Υιού του στις καρδιές σας, το οποίο κράζει: αββά, ο Πατήρ»· και αυτό στη δεύτερη προς Θεσσαλονικείς, το «τον οποίο ο Κύριος Ιησούς θα εξολοθρεύσει με το Πνεύμα του στόματός του»· το «δύναμη εξερχόταν από αυτόν και θεράπευε τους πάντες», όπως αναφέρει ο Λουκάς στο έκτο κεφάλαιο του Ευαγγελίου του· το «αν όμως εγώ με το δάχτυλο του Θεού εκβάλλω τα δαιμόνια, τότε έφτασε σε εσάς η βασιλεία του Θεού», που λέει ο Κύριος στο ενδέκατο κεφάλαιο του ιδίου Ευαγγελίου· το «όλα τα δικά μου είναι δικά σου, και τα δικά σου είναι δικά μου»· το «όλα όσα έχει ο Πατήρ είναι δικά μου»· το «εγώ και ο Πατήρ είμαστε ένα»· το «εγώ βρίσκομαι μέσα στον Πατέρα, και ο Πατήρ μέσα σε εμένα»· το «εμφύσησε και είπε στους μαθητές, λάβετε Πνεύμα Άγιον»· το «εκείνος θα με δοξάσει, διότι θα λάβει από το δικό μου και θα σας το αναγγείλει»· και το «τον οποίο εγώ θα σας στείλω από τον Πατέρα», τα οποία περιέχονται στο κατά Ιωάννην Ευαγγέλιο. Διότι όλα αυτά αποβλέπουν σε έναν σκοπό: να καταδείξουν τη συμφυΐα του Παρακλήτου με τον Υιό, και το ίσο και ταυτόσημο της ουσίας και της ενέργειας που έχει με τον Θεό· και αυτό είναι προφανές από τα παραπάνω χωρία.

Όσο για το «τον οποίο ο Κύριος Ιησούς θα εξολοθρεύσει με το Πνεύμα του στόματός Του», θέλει να δηλώσει το πρόσταγμα του Κυρίου, και όχι το ίδιο το πρόσωπο του Αγίου Πνεύματος. Διότι αναφέρει ο θείος Χρυσόστομος εξηγώντας τη συγκεκριμένη ρήση: «όπως ακριβώς η φωτιά, όταν απλώς πλησιάζει, κάνει τα μικρά ζωύφια, ακόμη και πριν φτάσει σε αυτά, ενώ βρίσκονται μακριά, να παραλύουν και τα κατακαίει, έτσι και ο Χριστός (διότι αρκεί να είναι παρών μόνο με το πρόσταγμα και την παρουσία Του για να καταστραφούν όλα αυτά) θα σταματήσει την απάτη απλώς και μόνο με το να εμφανιστεί».

Εάν, λοιπόν, η πρώτη από τις διαθήκες δεν είναι άμεμπτη, για τις αιτίες που έχουν αναφερθεί, πρέπει βεβαίως το άμεμπτο και κατά πάντα τρόπο αδιάβλητο, ή μάλλον το ένδοξο και διακεκριμένο, και το να στεφανώνεται με την ύψιστη δόξα, να αποδίδεται στη διαθήκη που ακολούθησε μετά από εκείνη, η οποία πλέον ανακαινίζει και τελειοποιεί, και μας χορηγεί το κεφάλαιο των αγαθών, δηλαδή τη δικαιοσύνη και τη σωτηρία. Ας χαθούν, επομένως, όσοι παρανομούν μάταια, και ας παύσουν κάθε βλασφημία και σοφιστεία, και ας φραχθεί κάθε στόμα που μιλά άδικα εναντίον της σωτηρίας μας. Αν, όμως, οι πολέμιοι της ευσέβειας δεν αφήνουν αυτήν τη διαθήκη χωρίς μομφή, ας αναζητήσουν μια άλλη αντίθετη με αυτήν, και ας τη συνάψουν για τους εαυτούς τους, και ας εξετάσουν προσεκτικά τον εφευρέτη και νομοθέτη της, από τον οποίο θα μυηθούν στα απόρρητα της πλάνης. Όποιος κι αν είναι αυτός, είναι ο αντικείμενος και υπεραιρόμενος ενάντια σε κάθε τι που λέγεται Θεός ή σέβασμα· του οποίου η παρουσία οφείλεται στην ενέργεια του Σατανά, με κάθε δύναμη, με σημεία και τέρατα ψεύδους, και με κάθε απάτη της αδικίας σε αυτούς που χάνονται· τον οποίο ο Κύριος θα αναλώσει με το πνεύμα του στόματός Του, και θα καταργήσει με την επιφάνειά Του. Εμάς, όμως, η χάρη μας πλούτισε τόσο γενναιόδωρα και άφθονα με τη δωρεά της θείας επιγνώσεως, ώστε με θάρρος, όπως άλλωστε έχει προαναγγελθεί, να λέμε: Δεν θα διδάξει πλέον καθένας τον συμπολίτη του, και καθένας τον αδελφό του, λέγοντας: Γνώρισε τον Κύριο.

Διότι είναι αδύνατον να «επιβεί κανείς επί ασπίδα και βασιλίσκον και να καταπατήσει λέοντα και δράκοντα», εάν προηγουμένως, στο μέτρο που είναι δυνατόν στον άνθρωπο, δεν έχει καθαρίσει τον εαυτό του και δεν έχει ενδυναμωθεί από Εκείνον που είπε στους Αποστόλους: «ιδού, σας έδωσα την εξουσία να πατάτε επάνω σε φίδια και σκορπιούς και επάνω σε όλη τη δύναμη του εχθρού». Διότι, εάν η ανθρώπινη φύση είχε τη δύναμη, χωρίς την πανοπλία του Αγίου Πνεύματος, να «σταθεί ενάντια στις μεθοδείες του διαβόλου», δεν θα είχε λεχθεί από τον Απόστολο: «ο δε Θεός της ειρήνης θα συντρίψει τον σατανά κάτω από τα πόδια σας σύντομα», και πάλι: «τον οποίο ο Κύριος θα εξολοθρεύσει με το πνεύμα του στόματός Του». Γι' αυτό ακριβώς λάβαμε την εντολή να παρακαλούμε τον Κύριο: «μη μας εισαγάγεις σε πειρασμό, αλλά ελευθέρωσέ μας από τον πονηρό». Διότι, εάν δεν λυτρωθούμε από τα πεπυρωμένα βέλη του πονηρού μέσω της ανώτερης βοήθειας και δεν αξιωθούμε της υιοθεσίας, μάταια αγωνιζόμαστε, εφόσον βρισκόμαστε μακριά από τη δύναμη του Θεού.