Πατερικές αναφορές στο Β΄ ΠΡΟΣ ΤΙΜΟΘΕΟΝ 1:10

Δημιουργώντας μας, λοιπόν, διά του ιδίου Του Λόγου ο Θεός των όλων, και γνωρίζοντας τα δικά μας καλύτερα από εμάς, και προγνωρίζοντας ότι, αν και πλαστήκαμε καλοί, αργότερα θα γίνουμε παραβάτες της εντολής και θα εκδιωχθούμε από τον παράδεισο εξαιτίας της παρακοής, επειδή είναι φιλάνθρωπος και αγαθός, προετοιμάζει στον ίδιο Του τον Λόγο, διά του οποίου και μας έκτισε, την οικονομία για τη σωτηρία μας. Και τούτο, ώστε, έστω κι αν εξαπατηθούμε από τον όφι και εκπέσουμε, να μην παραμείνουμε εντελώς νεκροί, αλλά έχοντας στο πρόσωπο του Λόγου την προετοιμασμένη για εμάς λύτρωση και σωτηρία, αφού αναστηθούμε πάλι, να παραμείνουμε αθάνατοι, όταν ο Ίδιος, για χάρη μας, κτιστεί ως αρχή των οδών, και ο πρωτότοκος της κτίσεως γίνει πρωτότοκος ανάμεσα σε αδελφούς, και ο Ίδιος αναστηθεί ως απαρχή των νεκρών. Αυτό διδάσκει ο μακάριος απόστολος Παύλος στα γραφόμενά του· διότι, ερμηνεύοντας τα χωρία των Παροιμιών «Πριν από τον αιώνα» και «Πριν δημιουργηθεί η γη», αναφέρει τα εξής προς τον Τιμόθεο: «Κακοπάθησε μαζί μου για το Ευαγγέλιο, με τη δύναμη του Θεού, ο Οποίος μας έσωσε και μας κάλεσε με κλήση άγια, όχι σύμφωνα με τα έργα μας, αλλά σύμφωνα με τη δική Του πρόθεση και χάρη, η οποία μας δόθηκε εν Χριστώ Ιησού προ των αιώνιων χρόνων, και φανερώθηκε τώρα διά της επιφανείας του Σωτήρος ημών Ιησού Χριστού, ο Οποίος κατήργησε μεν τον θάνατο, έφερε δε στο φως τη ζωή».

Αυτό διδάσκει ο μακάριος απόστολος Παύλος μέσα από τα γραφόμενά του· διότι, ερμηνεύοντας τα χωρία των Παροιμιών «προ του αιώνος» και «προτού δημιουργηθεί η γη», αναφέρει τα εξής προς μεν τον Τιμόθεο: «Συγκακοπάθησε για το ευαγγέλιο σύμφωνα με τη δύναμη του Θεού, ο οποίος μας έσωσε και μας κάλεσε με κλήση άγια, όχι σύμφωνα με τα έργα μας, αλλά σύμφωνα με τη δική του πρόθεση και χάρη, η οποία μας δόθηκε εν Χριστώ Ιησού προ των αιωνίων χρόνων, και η οποία φανερώθηκε τώρα διά της επιφανείας του σωτήρα μας Ιησού Χριστού, ο οποίος κατήργησε τον θάνατο και έφερε στο φως τη ζωή»· προς δε τους Εφεσίους γράφει: «Ευλογητός ο Θεός και πατέρας του Κυρίου μας Ιησού Χριστού, ο οποίος μας ευλόγησε με κάθε πνευματική ευλογία στα επουράνια εν Χριστώ Ιησού, καθώς μας εξέλεξε στο πρόσωπό του προ καταβολής κόσμου, για να είμαστε άγιοι και άμωμοι ενώπιόν του με αγάπη, προορίζοντάς μας σε υιοθεσία διά του Ιησού Χριστού προς τον εαυτό του».

Αλλ' ακόμη και αν είναι άνθρωπος ομώνυμος με εμάς, είναι ο δεύτερος άνθρωπος, και όχι όπως ο πρώτος που ήταν γηγενής· διότι ο μεν έγινε ψυχή ζώσα, ο δε Πνεύμα ζωοποιό. Διότι αυτά είναι θεία και αποστολικά ρήματα και δόγματα, και τα έργα μαρτυρούν τη θεότητά του, καθώς πράττονται με ουράνια εξουσία, όταν προστάζει τα στοιχεία της φύσης, επιτιμά τα πνεύματα, με τη δύναμή του αποκαθιστά τις σωματικές βλάβες και με το θέλημά του θεραπεύει τις νόσους, και διακηρύττει την εξουσία του και δεν την αποκρύπτει. Μέσω αυτού καταργείται ο θάνατος, φωτίζεται η ζωή και η αφθαρσία, αναδημιουργείται η φθαρείσα φύση των ανθρώπων, ανακαινίζεται ο κόσμος διά της παρουσίας του και η κτίση αναδεικνύεται καινή διά της αναστάσεως του Χριστού, καθώς το σώμα της ταπεινώσεώς μας μεταμορφώνεται ώστε να γίνει σύμμορφο με το σώμα της δόξης του, και ολόκληρη η κτίση ελευθερώνεται από τη δουλεία της φθοράς στην ελευθερία της δόξης των τέκνων του Θεού. Το ότι δε ο σαρκωθείς Κύριος και Θεός μας Ιησούς Χριστός δεν είναι ο Πατέρας, ούτε, όπως εκείνοι ισχυρίζονται, ο μόνος Θεός, το μαρτυρούν όλες οι θείες Γραφές, οι οποίες κηρύττουν ότι αυτός που ήλθε είναι Υιός του Θεού, και τον παρουσιάζουν να ομιλεί πάντοτε περί του Πατρός, να δηλώνει ότι έχει έλθει από τον Πατέρα και ότι πορεύεται προς τον Πατέρα. Και δεν υπάρχει λόγος να μακρηγορούμε παραθέτοντας μαρτυρίες· διότι, τρόπον τινά, όλα τα Ευαγγέλια και τα συγγράμματα των αποστόλων σε αυτό το σημείο συγκλίνουν.

Και πώς λοιπόν δεν είναι εντελώς παράλογο να θεωρεί κανείς ότι αυτά είναι σωστά; Ε'. Επομένως, άδικα θα κατηγορούσαμε τον Δημιουργό που μας έφερε στην ύπαρξη, αλλά μάλλον τον εαυτό μας θα έπρεπε να κατηγορούμε που υποστήκαμε την εκούσια βλάβη, εάν διαθέτουμε σωστό νου και φρένες. Διότι, όταν έφερνε αμέσως στην ύπαρξη τον άνθρωπο, γνώριζε μεν ότι θα έπεφτε στη φθορά· δεν αγνοούσε όμως ούτε τους τρόπους της θεραπείας, όπως μας πείθει σαφώς ο θεσπέσιος Παύλος, μαρτυρώντας την αρχαιότητα της σωτηρίας μέσω του Χριστού, η οποία βρισκόταν στην πρόγνωση του Πνεύματος. Γράφει λοιπόν σχετικά στον δικό του μαθητή, τον Τιμόθεο: «Μην ντραπείς λοιπόν τη μαρτυρία του Κυρίου μας, ούτε εμένα τον δέσμιό του· αλλά κακοπάθησε κι εσύ για το Ευαγγέλιο σύμφωνα με τη δύναμη του Θεού, ο οποίος μας έσωσε και μας κάλεσε με κλήση άγια, όχι σύμφωνα με τα έργα μας, αλλά σύμφωνα με τη δική του πρόθεση και χάρη, η οποία μας δόθηκε εν Χριστώ Ιησού προ αιωνίων χρόνων, και φανερώθηκε κατά τους έσχατους χρόνους με την επιφάνεια του Σωτήρα μας Ιησού Χριστού.» Και σε άλλους πάλι αναφέρει: «Γνωρίζουμε ότι σε αυτούς που αγαπούν τον Θεό, τα πάντα συνεργούν προς το αγαθό, σε αυτούς που είναι κλητοί σύμφωνα με την πρόθεσή του. Διότι εκείνους που προγνώρισε, εκείνους και προόρισε να γίνουν σύμμορφοι με την εικόνα του Υιού του, ώστε να είναι αυτός πρωτότοκος ανάμεσα σε πολλούς αδελφούς. Και εκείνους που προόρισε, αυτούς και κάλεσε· και εκείνους που κάλεσε, αυτούς και δικαίωσε.

Διότι αυτό που λέει ο πάνσοφος Σολομών στις Παροιμίες: «Προ του αιώνος με εθεμελίωσε», και τα όσα ακολουθούν· αυτό το αποσαφηνίζει και ο Παύλος στέλνοντας επιστολή στον μαθητή του, τον Τιμόθεο, ως εξής: «Να κακοπαθήσεις μαζί μου για το Ευαγγέλιο με τη δύναμη του Θεού, ο οποίος μας έσωσε και μας κάλεσε με κλήση άγια, όχι σύμφωνα με τα έργα μας, αλλά σύμφωνα με τη δική του πρόθεση και χάρη, η οποία μας δόθηκε εν Χριστώ Ιησού προ των αιωνίων χρόνων, και η οποία φανερώθηκε τώρα διά της επιφανείας του Σωτήρος μας Ιησού Χριστού, ο οποίος κατήργησε μεν τον θάνατο, έφερε δε στο φως τη ζωή και την αφθαρσία». Εάν λοιπόν και προ του αιώνος, ενώ δηλαδή δεν είχαμε ακόμη υπάρξει, κληθήκαμε με άγια κλήση κατά τη χάρη και την πρόθεση του Θεού που προγνωρίζει τα πάντα, και έχουμε κληθεί εν Χριστώ Ιησού, θα ήταν ολοφάνερο και σαφές στον καθένα, ότι ο Λόγος του Θεού δεν λαμβάνει την αρχή της υπάρξεώς του τότε που θεμελιώνεται· αλλά με τα λόγια αυτά ερμηνεύει την ένσαρκη παρουσία του, και λέει ότι έχει εδραιωθεί προ του αιώνος και προ πάντων των κτισμάτων, όσον αφορά την πρόγνωση του Πατρός.

ΟΜΙΛΙΑ Β΄. Μην ντραπείς, λοιπόν, τη μαρτυρία του Κυρίου μας, ούτε εμένα τον δέσμιό του· αλλά να συγκακοπαθήσεις για το Ευαγγέλιο με τη δύναμη του Θεού, ο οποίος μας έσωσε και μας κάλεσε με κλήση άγια, όχι σύμφωνα με τα έργα μας, αλλά σύμφωνα με τη δική του πρόθεση και τη χάρη που μας δόθηκε εν Χριστώ Ιησού πριν από τους αιώνιους χρόνους, και η οποία φανερώθηκε τώρα διά της επιφανείας του Σωτήρα μας Ιησού Χριστού.

Δηλαδή, άναρχα είχε προκαθοριστεί να γίνουν αυτά εν Χριστώ Ιησού. Δεν είναι ασήμαντο και αυτό, το να υπάρχει η βούληση ανέκαθεν· επομένως, δεν προήλθε από αλλαγή γνώμης. Πώς λοιπόν δεν είναι αΐδιος ο Υιός; Διότι και ο ίδιος τα βουλόταν αυτά εξ αρχής. Αυτή δε φανερώθηκε τώρα διά της επιφανείας του Σωτήρος ημών Ιησού Χριστού, ο οποίος κατήργησε μεν τον θάνατο, έφερε δε στο φως τη ζωή και την αφθαρσία διά του Ευαγγελίου.

Πρώτος έπαινος για τον μαθητή είναι ότι προέρχεται από παλιά από οικογένεια που υπηρετεί τον Χριστό. «Μην ντραπείς, λοιπόν, για τη μαρτυρία του Κυρίου μας, ούτε για εμένα τον φυλακισμένο του, αλλά κακοπάθησε μαζί μου για το Ευαγγέλιο, με τη δύναμη του Θεού, ο οποίος μας έσωσε και μας κάλεσε με άγια κλήση, όχι σύμφωνα με τα έργα μας, αλλά σύμφωνα με τη δική του πρόθεση και χάρη, η οποία μας δόθηκε εν Χριστώ Ιησού προ αιώνιων χρόνων». Ακόμη κι αν ο ίδιος πάθεις αυτά, λέει, μην ντραπείς. «Η οποία φανερώθηκε τώρα με την εμφάνιση του Κυρίου μας Ιησού Χριστού, ο οποίος κατήργησε μεν τον θάνατο, έφερε δε στο φως τη ζωή και την αφθαρσία μέσω του Ευαγγελίου, για το οποίο εγώ ορίστηκα κήρυκας, απόστολος και δάσκαλος των εθνών. Γι' αυτή την αιτία πάσχω και αυτά, αλλά δεν ντρέπομαι. Διότι γνωρίζω σε ποιον έχω πιστέψει, και είμαι πεπεισμένος ότι είναι δυνατός να φυλάξει την παρακαταθήκη μέχρι εκείνη την ημέρα. Να έχεις ως υπόδειγμα τους υγιείς λόγους, τους οποίους άκουσες από εμένα, με την πίστη και την αγάπη εν Χριστώ Ιησού. Την καλή παρακαταθήκη φύλαξέ την διά του Αγίου Πνεύματος που κατοικεί μέσα μας. Γνωρίζω τούτο, ότι με αποστράφηκαν όλοι όσοι βρίσκονται στην Ασία, μεταξύ των οποίων είναι ο Φύγελος και ο Ερμογένης».