Πατερικές αναφορές στο ΠΡΑΞΕΙΣ ΤΩΝ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ 1:13

Εξαιτίας της προκείμενης ασθένειάς του, αναλαμβάνει οδοιπορικό προς τη γη των Αιγυπτίων. Έπρεπε δε, καθώς προχωρούσε από την πόλη των Ρωμαίων προς τις επόμενες, να επιθεωρήσει τις πόλεις αυτές. Διότι ο άνδρας ήταν φιλίστορας. Διέρχεται, λοιπόν, την πόλη του Αντιόχου, διασχίζει την Κοίλη και τη Φοινίκη, και έρχεται στην Παλαιστίνη, την ονομαζόμενη και Ιουδαία, σαράντα επτά έτη μετά την ερήμωση των Ιεροσολύμων. Και ανεβαίνει στα Ιεροσόλυμα, την περίφημη και ονομαστή πόλη, την οποία κατέστρεψε ο Τίτος, ο γιος του Ουεσπασιανού, κατά το δεύτερο έτος της βασιλείας του. Και βρήκε την πόλη εντελώς ισοπεδωμένη, και τον ναό του Θεού καταπατημένο, με εξαίρεση λίγα οικήματα και την εκκλησία του Θεού, η οποία ήταν μικρή, εκεί όπου οι μαθητές, αφού επέστρεψαν όταν ο Σωτήρας ανελήφθη από το όρος των Ελαιών, ανέβηκαν στο υπερώο. Διότι εκεί είχε οικοδομηθεί· δηλαδή στο τμήμα της Σιών το οποίο διασώθηκε από την ερήμωση· καθώς και τμήματα κατοικιών γύρω από την ίδια τη Σιών και επτά συναγωγές, οι οποίες στέκονταν μόνες τους στη Σιών, σαν απλές καλύβες, από τις οποίες η μία διασώθηκε έως την εποχή του επισκόπου Μαξιμωνά και του βασιλέως Κωνσταντίνου «ως σκηνή εν αμπελώνι», σύμφωνα με το γεγραμμένο. Αποφασίζει, λοιπόν, ο Αδριανός να ανοικοδομήσει την πόλη, όχι όμως και τον ναό.

Το δεύτερο όμως ζήτημα έχει την εξής λύση. Μετά την Ανάληψη του Κυρίου, οι απόστολοι επέστρεψαν στην Ιερουσαλήμ, όπως αναφέρεται στο Ευαγγέλιο, και βρίσκονταν συνεχώς στον ναό, δηλαδή κατά τον καθορισμένο χρόνο της προσευχής, κατά τον οποίο επιτρεπόταν να παραμένουν στον ναό. Τις υπόλοιπες ώρες παρέμεναν στο σπίτι, δηλαδή στο υπερώο που αναφέρεται στις Πράξεις των Αποστόλων, και μάλιστα εκεί υμνούσαν και ευλογούσαν ακατάπαυστα τον Κύριο.

Ομιλία Γ΄. Τότε επέστρεψαν οι απόστολοι στην Ιερουσαλήμ από το όρος που ονομάζεται των Ελαιών, το οποίο βρίσκεται κοντά στην Ιερουσαλήμ, σε απόσταση οδού Σαββάτου. α΄. «Τότε», λέει, «επέστρεψαν». Τότε, πότε; Όταν άκουσαν. Διότι διαφορετικά δεν θα το υπέμεναν, εάν δεν τους είχε υποσχεθεί μια άλλη παρουσία. Μου φαίνεται δε ότι αυτά έγιναν κατά την ημέρα του Σαββάτου. Διότι δεν θα δήλωνε κατ' αυτόν τον τρόπο την απόσταση, λέγοντας «Από το όρος που ονομάζεται των Ελαιών, το οποίο είναι κοντά στην Ιερουσαλήμ, σε απόσταση οδού Σαββάτου», εάν δεν επρόκειτο για το καθορισμένο μήκος οδοιπορίας που βάδιζαν κατά την ημέρα του Σαββάτου. Και όταν εισήλθαν, ανέβηκαν στο υπερώο, όπου διέμεναν.

Άρα λοιπόν, παρέμεναν στα Ιεροσόλυμα μετά την ανάσταση. Ο Πέτρος, λέει, και ο Ιάκωβος, και ο Ιωάννης. Δεν αριθμείται πλέον αυτός μόνος μαζί με τον αδελφό του, αλλά και ο Ανδρέας με τον Πέτρο· ο Φίλιππος και ο Θωμάς, ο Βαρθολομαίος και ο Ματθαίος, ο Ιάκωβος του Αλφαίου, και ο Σίμων ο Ζηλωτής, και ο Ιούδας του Ιακώβου. Ορθώς μνημόνευσε τους μαθητές. Επειδή δηλαδή ο ένας πρόδωσε, ο άλλος αρνήθηκε, και ο άλλος απίστησε, αποδεικνύει ότι, εκτός από εκείνον, όλοι ήταν σώοι. Όλοι αυτοί επέμεναν με ομοψυχία στην προσευχή και στη δέηση μαζί με τις γυναίκες. Πολύ σωστά. Διότι αυτό αποτελεί μεγάλο όπλο στους πειρασμούς, και σε αυτό είχαν προπαιδευθεί επαρκώς από τον ίδιο τον Διδάσκαλο. Εξάλλου, και η παρούσα δοκιμασία τους οδηγούσε προς αυτό.

Και έβαλαν τους κλήρους τους (διότι δεν είχε δοθεί ακόμη το Πνεύμα), και ο κλήρος έπεσε στον Ματθία, και συναριθμήθηκε με τους έντεκα αποστόλους. Τότε, λέγει, επέστρεψαν στην Ιερουσαλήμ από το όρος που ονομάζεται Ελαιών, το οποίο βρίσκεται κοντά στην Ιερουσαλήμ, σε απόσταση δρόμου ενός Σαββάτου. Αυτό το αναφέρει για να δείξει ότι δεν βαδίζουν μακρύ δρόμο, ώστε να μην προκληθεί κάποιος φόβος σε αυτούς, οι οποίοι ακόμη έτρεμαν και ήταν φοβισμένοι. Και όταν εισήλθαν, ανέβηκαν στο υπερώο. Διότι δεν τόλμησαν να εμφανιστούν ανοιχτά στην πόλη. Και καλώς ανέβηκαν στο υπερώο, ώστε να μην είναι εύκολο να συλληφθούν αμέσως. Και ήσαν, λέγει, αφοσιωμένοι ομοθυμαδόν στην προσευχή. Βλέπεις πώς βρίσκονταν σε εγρήγορση προσκαρτερώντας στην προσευχή, και προσκαρτερώντας ομοθυμαδόν σαν από μία ψυχή;

Αλλά βεβαίως και ο Δαβίδ λέγει: «Υψώσου πάνω από τους ουρανούς, Θεέ, και σε όλη τη γη ας είναι η δόξα σου· για να λυτρωθούν οι αγαπημένοι σου, σώσε με τη δεξιά σου και εισάκουσέ με· θα υψωθώ και θα διαμερίσω τη Σίκιμα». Και πάλι: «Θα υψωθώ ανάμεσα στα έθνη, θα υψωθώ στη γη». Και πάλι: «Υψώνετε Κύριον τον Θεό μας και προσκυνείτε στο άγιο όρος του, διότι άγιος είναι ο Κύριος ο Θεός μας». Και πάλι: «Ανέβηκε ο Θεός με αλαλαγμό, ο Κύριος με ήχο σάλπιγγας». Και πάλι: «Θα σε υψώσω, Θεέ μου, βασιλιά μου, και θα ευλογήσω το όνομά σου στον αιώνα». «Και όταν εισήλθαν», λέγει, «ανέβηκαν στο υπερώο, όπου διέμεναν, ο Πέτρος και ο Ιωάννης, ο Ιάκωβος και ο Ανδρέας, ο Φίλιππος και ο Θωμάς, ο Βαρθολομαίος και ο Ματθαίος, ο Ιάκωβος του Αλφαίου και ο Σίμων ο Ζηλωτής και ο Ιούδας του Ιακώβου. Όλοι αυτοί προσκαρτερούσαν με ομοψυχία στην προσευχή μαζί με τις γυναίκες και τη Μαρία, τη μητέρα του Κυρίου, και τους αδελφούς του». Ω, μακάριες γυναίκες, διότι και μετά την ανάληψή του δεν εγκατέλειψαν τους αποστόλους, αλλά βρίσκονταν μαζί τους και προσκαρτερούσαν. Διότι, πριν από το ζωοποιό πάθος, ακολουθώντας τον Κύριο, διακόνησαν με τα υπάρχοντά τους τόσο τον ίδιο όσο και τους μαθητές του.

Επέστρεψαν με χαρά από το όρος των Ελαιών οι έντεκα μαθητές· διότι αυτό γράφει ο ιεροφάντης Λουκάς, ότι επέστρεψαν στα Ιεροσόλυμα, και ανέβηκαν στο υπερώο όπου διέμεναν, και, αφού μπήκαν, κάθισαν ο Πέτρος και οι υπόλοιποι μαθητές, στους οποίους ο Κηφάς ως επικεφαλής είπε: «Συμμέτοχοι της βασιλείας, ας υψώσουμε τις καρδιές μας προς εκείνον που υποσχέθηκε και είπε: “Εγώ θα σας στείλω το Πανάγιο Πνεύμα”.» Λέγοντας τότε αυτά ο Πέτρος στους αποστόλους, τους παρακίνησε σε προσευχή, και στεκόμενος στο μέσο τους φώναξε λέγοντας: «Ας δεηθούμε, ας γονατίσουμε, ας παρακαλέσουμε, ας κάνουμε αυτό το δωμάτιο εκκλησία· διότι και είναι και γίνεται· ας κλάψουμε και ας κραυγάσουμε προς τον Θεό: “Στείλε μας το αγαθό σου Πνεύμα, για να οδηγήσει τους πάντες στη γη σου την ευθεία, την οποία εσύ προετοίμασες για όσους σέβονται και δοξολογούν το Πανάγιο Πνεύμα”.» Ακούγοντας, λοιπόν, αμέσως όσοι κλήθηκαν μαζί του, συγκεντρώθηκαν γύρω του, σαν τα πρόβατα γύρω από τον ποιμένα, σαγηνευμένοι από τον λόγο του, και σιωπηλά εξέφραζαν αυτά που εύχονταν και ανέπεμπαν δεήσεις προς τον Παντοκράτορα, οι οποίες περιείχαν τα εξής: «Προς τον άρχοντα και βασιλιά των αγγέλων, τον κυρίαρχο και δημιουργό των ανθρώπων, εκείνον που κρατεί τα πάντα στη γη και στη θάλασσα μόνο με το νεύμα του, οι φίλοι και οι δούλοι σου φωνάζουν προς εσένα: “Στείλε μας γρήγορα το Πανάγιο Πνεύμα”.»