Πατερικές αναφορές στο ΠΡΑΞΕΙΣ ΤΩΝ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ 15:23

Ασφάλισε την ψυχή σου, ώστε ποτέ να μην φας τίποτα από αυτά που έχουν προσφερθεί στα είδωλα. Διότι για αυτά τα φαγητά δεν έχει υπάρξει μέριμνα μόνο από εμένα τώρα, αλλά ήδη και από τους αποστόλους και από τον Ιάκωβο, τον επίσκοπο αυτής της εκκλησίας. Και γράφουν οι απόστολοι και οι πρεσβύτεροι προς όλα τα έθνη καθολική επιστολή, να απέχουν πρωτίστως από τα ειδωλόθυτα, και έπειτα από το αίμα και από το πνικτό. Διότι πολλοί από τους ανθρώπους, όντας θηριώδεις και ζώντας σαν σκυλιά, από τη μία ρουφούν το αίμα, μιμούμενοι τον τρόπο των πιο άγριων θηρίων, και από την άλλη καταβροχθίζουν τα πνιγμένα χωρίς φειδώ. Εσύ όμως, ο δούλος του Χριστού, όταν τρως, να φροντίζεις να τρως με ευλάβεια. Και για τα φαγητά, αυτά είναι αρκετά.

Συμβούλευσε να αποθούμε τη δόξα, την τιμή και τους επαίνους που προέρχονται από τους ανθρώπους, και να μην τα αποδεχόμαστε καθόλου στον νου μας, αλλά να περιμένουμε την αληθινή δόξα και τον έπαινο μόνο από τον Θεό, όπως έχει προαναφερθεί. Διότι ο Κύριος δεν δίδαξε να μην γίνεται γνωστό στους ανθρώπους κάποιο καλό που επιτελούμε. Πώς θα ήταν δυνατόν κάτι τέτοιο, όταν σε άλλες περιπτώσεις προέτρεψε να λάμψουν ως φως τα καλά μας έργα μπροστά στους ανθρώπους, ώστε να γίνονται προς δόξαν του Θεού; Διότι λέει: «Για να δουν τα καλά σας έργα και να δοξάσουν τον Πατέρα σας που βρίσκεται στους ουρανούς». Και οι Απόστολοι εξάλλου, νομοθετώντας δια του Πνεύματος να μην επιβαρύνουν καθόλου τους προερχόμενους από τα έθνη, παρά μόνο να τηρούν τα απολύτως αναγκαία, δηλαδή την αποχή από την πορνεία, τα ειδωλόθυτα, το πνικτό κρέας και το αίμα, αποσιώπησαν το μεγάλο πλήθος των εντολών από πολλή και αμέτρητη αγαθότητα και συγκατάβαση. Τούτο το έπραξαν ώστε, ελαφρώνοντας τον ζυγό της νοητής και νηπιώδους ηλικίας τους, να τους προτρέψουν πρώτα να εισέλθουν στην πίστη εγκαταλείποντας την ειδωλολατρία, προκειμένου οι πιστοί, υπακούοντας σταδιακά στον λόγο της αλήθειας, να αξιωθούν να φτάσουν στα ανώτερα παραγγέλματα των εντολών και στην πνευματική αύξηση.

Τότε φάνηκε καλό στους αποστόλους και στους πρεσβυτέρους μαζί με όλη την Εκκλησία, αφού εξέλεξαν άνδρες από ανάμεσά τους, να τους στείλουν στην Αντιόχεια μαζί με τον Παύλο και τον Βαρνάβα, δηλαδή τον Ιούδα που επονομαζόταν Βαρσαβάς και τον Σίλα, άνδρες που κατείχαν ηγετική θέση μεταξύ των αδελφών, γράφοντας μέσω αυτών τα εξής. Πρόσεξε ότι αυτοί δεν νομοθετούν αυτά τα πράγματα απλώς· αλλά, προκειμένου να καταστεί αξιόπιστη η απόφασή τους, στέλνουν τους δικούς τους ανθρώπους, ώστε να μην είναι πλέον ύποπτοι αυτοί που συνοδεύουν τον Παύλο. Και πρόσεξε με πόσο έντονο τρόπο συντάσσουν την επιστολή τους, στηλιτεύοντας εκείνους. «Οι απόστολοι, οι πρεσβύτεροι και οι αδελφοί, προς τους αδελφούς από τα έθνη που βρίσκονται στην Αντιόχεια, στη Συρία και στην Κιλικία, χαίρετε. Επειδή ακούσαμε ότι μερικοί που προήλθαν από εμάς σας ετάραξαν, αναστατώνοντας τις ψυχές σας με τα λόγια τους και λέγοντάς σας να περιτέμνετε τα παιδιά σας και να τηρείτε τον νόμο, ανθρώπους στους οποίους δεν δώσαμε καμία τέτοια εντολή». Αυτή η κατηγορία είναι αρκετή για την προπέτειά τους, και συγχρόνως αντάξια της επιείκειας των αποστόλων, οι οποίοι δεν ανέφεραν τίποτε περισσότερο.

Εκεί όπου δεν έβλαπτε καθόλου, τους όρισε διδάσκαλο, και τους έδωσε μια χάρη που δεν προκαλούσε κανένα εμπόδιο, επιτρέποντας στους Ιουδαίους να τον ακούν σε όλα και απομακρύνοντας αυτούς που προέρχονταν από τα έθνη· έπειτα, μέσω εκείνων με τα οποία φάνηκε ότι τον τιμούσε και τον έθετε επικεφαλής στους δικούς του, μέσω αυτών ακριβώς απομάκρυνε τα έθνη από αυτόν. Γιατί λοιπόν δεν μαθαίνουν από αυτόν; Εξαιτίας της δικής τους απείθειας. Από αυτό αποδεικνύει ότι και αυτοί δεν πρέπει να τηρούν τίποτε περισσότερο. Εάν πάλι δεν στέλνουμε επιστολές, δεν είναι επειδή εκείνοι οφείλουν να τηρούν κάτι περισσότερο, αλλά επειδή έχουν αυτόν που τους διδάσκει. Και δεν είπε: «Να μην τους σκανδαλίζετε ούτε να τους καταστρέφετε», όπως ακριβώς λέει ο Παύλος στους Γαλάτες, αλλά «να μην τους παρενοχλείτε»· πράγμα που δεν υποδηλώνει ότι αυτό είναι κάποιο κατόρθωμα, παρά μόνο ενόχληση. Έτσι τα κατήργησε όλα. Και φαίνεται μεν ότι τηρεί τον νόμο με το να αντλήσει αυτά από αυτόν, τον κατάργησε όμως με το να λάβει μόνο αυτά. Αν και βέβαια πολλές φορές συζήτησε μαζί τους για αυτά· αλλά για να φανεί ότι τιμά και τον νόμο, και λέγοντας αυτά όχι ως προερχόμενα από τον Μωυσή, αλλά από τους αποστόλους, και για να κάνει τις εντολές πολλές, διαίρεσε τη μία. Αυτό προπάντων τους καθησύχασε. Κατά θεία οικονομία όμως προέκυψε και η αντιλογία, ώστε μετά την αντιλογία το δόγμα να καταστεί βεβαιότερο. Τότε φάνηκε καλό στους αποστόλους, λέει, να στείλουν άνδρες ηγετικούς ανάμεσα στους αδελφούς. Δεν στέλνουν κάποιους τυχαίους, αλλά, αφού επέλεξαν, στέλνουν τους προεστώτες· «Προς αυτούς στην Αντιόχεια», λέει, «και τη Συρία και την Κιλικία», εκεί δηλαδή όπου γεννήθηκε το νόσημα.

Σχετικά με το τέταρτο, για να μιλήσουμε συνοπτικά, στις Πράξεις των Αποστόλων είναι γραμμένο κατά λέξη ως εξής: «Οι απόστολοι, οι πρεσβύτεροι και οι αδελφοί, προς τους πιστούς από τα έθνη, χαίρετε· φάνηκε καλό στο Άγιο Πνεύμα και σε εμάς να μη σας επιβάλουμε κανένα επιπλέον βάρος, εκτός από αυτά τα αναγκαία: να απέχετε από τα ειδωλόθυτα, και από το αίμα, και από το πνικτό, και από την πορνεία· από τα οποία, αν προφυλάσσετε τους εαυτούς σας, θα πράξετε καλώς». Ακολουθώντας αυτές τις διατάξεις, και η Έκτη Σύνοδος αποφαίνεται στον εξηκοστό έβδομο κανόνα της: «Αν κάποιος από τώρα επιχειρήσει να φάει αίμα ζώου, με οποιονδήποτε τρόπο, αν μεν είναι κληρικός να καθαιρείται, αν δε λαϊκός να αφορίζεται».