Πατερικές αναφορές στο ΠΡΑΞΕΙΣ ΤΩΝ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ 15:27

Ασφάλισε την ψυχή σου, ώστε ποτέ να μην φας τίποτα από αυτά που έχουν προσφερθεί στα είδωλα. Διότι για αυτά τα φαγητά δεν έχει υπάρξει μέριμνα μόνο από εμένα τώρα, αλλά ήδη και από τους αποστόλους και από τον Ιάκωβο, τον επίσκοπο αυτής της εκκλησίας. Και γράφουν οι απόστολοι και οι πρεσβύτεροι προς όλα τα έθνη καθολική επιστολή, να απέχουν πρωτίστως από τα ειδωλόθυτα, και έπειτα από το αίμα και από το πνικτό. Διότι πολλοί από τους ανθρώπους, όντας θηριώδεις και ζώντας σαν σκυλιά, από τη μία ρουφούν το αίμα, μιμούμενοι τον τρόπο των πιο άγριων θηρίων, και από την άλλη καταβροχθίζουν τα πνιγμένα χωρίς φειδώ. Εσύ όμως, ο δούλος του Χριστού, όταν τρως, να φροντίζεις να τρως με ευλάβεια. Και για τα φαγητά, αυτά είναι αρκετά.

Συμβούλευσε να αποθούμε τη δόξα, την τιμή και τους επαίνους που προέρχονται από τους ανθρώπους, και να μην τα αποδεχόμαστε καθόλου στον νου μας, αλλά να περιμένουμε την αληθινή δόξα και τον έπαινο μόνο από τον Θεό, όπως έχει προαναφερθεί. Διότι ο Κύριος δεν δίδαξε να μην γίνεται γνωστό στους ανθρώπους κάποιο καλό που επιτελούμε. Πώς θα ήταν δυνατόν κάτι τέτοιο, όταν σε άλλες περιπτώσεις προέτρεψε να λάμψουν ως φως τα καλά μας έργα μπροστά στους ανθρώπους, ώστε να γίνονται προς δόξαν του Θεού; Διότι λέει: «Για να δουν τα καλά σας έργα και να δοξάσουν τον Πατέρα σας που βρίσκεται στους ουρανούς». Και οι Απόστολοι εξάλλου, νομοθετώντας δια του Πνεύματος να μην επιβαρύνουν καθόλου τους προερχόμενους από τα έθνη, παρά μόνο να τηρούν τα απολύτως αναγκαία, δηλαδή την αποχή από την πορνεία, τα ειδωλόθυτα, το πνικτό κρέας και το αίμα, αποσιώπησαν το μεγάλο πλήθος των εντολών από πολλή και αμέτρητη αγαθότητα και συγκατάβαση. Τούτο το έπραξαν ώστε, ελαφρώνοντας τον ζυγό της νοητής και νηπιώδους ηλικίας τους, να τους προτρέψουν πρώτα να εισέλθουν στην πίστη εγκαταλείποντας την ειδωλολατρία, προκειμένου οι πιστοί, υπακούοντας σταδιακά στον λόγο της αλήθειας, να αξιωθούν να φτάσουν στα ανώτερα παραγγέλματα των εντολών και στην πνευματική αύξηση.

«Αφού εκλέξαμε», είπε, «άνδρες από αναμεσά μας». Έπειτα, για να μη φανεί ότι η αποστολή εκείνων αποτελεί δυσφήμιση του Παύλου και του Βαρνάβα, δες τα εγκώμιά τους: «Σε ανθρώπους», λέει, «που έχουν παραδώσει τις ψυχές τους υπέρ του ονόματος του Κυρίου μας Ιησού Χριστού. Στείλαμε, λοιπόν, τον Ιούδα και τον Σίλα, για να σας αναγγείλουν και αυτοί προφορικά τα ίδια. Διότι φάνηκε καλό στο Άγιο Πνεύμα και σε εμάς». Άρα, δεν υπάρχει τίποτε το ανθρώπινο, εάν το Πνεύμα τα εγκρίνει αυτά. «Να μη σας επιβληθεί κανένα επιπλέον βάρος». Πάλι ονομάζει τον νόμο βάρος. Έπειτα δικαιολογείται και για αυτά τα ίδια: «Εκτός από αυτά τα αναγκαία: να απέχετε από τα ειδωλόθυτα, από το πνικτό, από την πορνεία και από το αίμα· από τα οποία εάν προφυλάσσετε τους εαυτούς σας, θα πράξετε άριστα». Αυτά δεν τα όριζε η Καινή Διαθήκη· διότι πουθενά δεν μίλησε για αυτά ο Χριστός· αλλά τα λαμβάνουν από τον Νόμο. «Και από το πνικτό», λέει. Εδώ αποτρέπει τον φόνο. «Αυτοί λοιπόν, αφού αναχώρησαν, ήλθαν στην Αντιόχεια, και συγκεντρώνοντας το πλήθος, επέδωσαν την επιστολή. Όταν δε την ανέγνωσαν, χάρηκαν για την παράκληση». Έπειτα, δηλώνοντας ότι και εκείνοι τους παρακάλεσαν, πρόσθεσε: «Ο Ιούδας και ο Σίλας, επειδή ήταν και αυτοί προφήτες, με πολλά λόγια παρακάλεσαν τους αδελφούς και τους στήριξαν. Αφού δε παρέμειναν εκεί κάποιο διάστημα, απολύθηκαν με ειρήνη από τους αδελφούς προς τους αποστόλους».

γ΄. Πρόσεξε πώς δεν λένε τίποτε το βαρύ και προσβλητικό εναντίον εκείνων, αλλά αποβλέπουν μόνο σε ένα πράγμα, στο να ανατρέψουν αυτό που είχε γίνει· διότι αυτό έκανε και όσους στασίαζαν εκεί να συμφωνήσουν. Δεν είπαν: «Οι απατεώνες, οι διαφθορείς» και όλα τα παρόμοια· μολονότι όπου χρειαζόταν το κάνει αυτό ο Παύλος, όπως όταν λέει: «Ω, εσύ που είσαι γεμάτος από κάθε δόλο»· εδώ όμως, εφόσον το ζήτημα διευθετήθηκε, δεν υπήρχε πλέον τέτοια ανάγκη. Και πρόσεξε, δεν αναφέρουν ότι «κάποιοι από εμάς σας έδωσαν εντολή να τηρείτε τον νόμο», αλλά: «Σας τάραξαν με λόγια αναστατώνοντας». Τίποτε δεν είναι πιο εύστοχο από αυτή τη λέξη· κανείς δεν μίλησε έτσι. Αναστατώνοντας, λέει, τις ήδη στερεωμένες ψυχές, σαν να γκρεμίζουν σε μια οικοδομή όσα είχαν κατασκευαστεί από εκείνους. «Στους οποίους», λέει, «δεν δώσαμε εμείς καμία τέτοια εντολή». «Μας φάνηκε, λοιπόν, καλό, αφού καταλήξαμε σε ομοφωνία μαζί με τους αγαπητούς». Εφόσον είναι αγαπητοί, δεν πρόκειται να τους περιφρονήσουν· εφόσον παρέδωσαν τις ψυχές τους, είναι και οι ίδιοι αξιόπιστοι. «Αποστείλαμε λοιπόν», λέει, «τον Ιούδα και τον Σίλα, για να σας αναγγείλουν και οι ίδιοι τα ίδια προφορικώς». Διότι έπρεπε να μην υπάρχει μόνο η επιστολή, για να μην πουν ότι την απέσπασαν με δόλο, ή ότι είπαν άλλα αντ' άλλων. Το εγκώμιο για τον Παύλο τούς έκλεισε τα στόματα. Γι' αυτόν ακριβώς τον λόγο, ούτε ο Παύλος έρχεται μόνος του ούτε ο Βαρνάβας, αλλά έρχονται και άλλοι από την Εκκλησία –ώστε να μην θεωρηθεί ύποπτος, επειδή ο ίδιος υπερασπιζόταν το δόγμα– ούτε πάλι προσέρχονται μόνο εκείνοι από τα Ιεροσόλυμα. Δείχνει πόσο αξιόπιστοι είναι· όχι εξισώνοντας τους εαυτούς τους, λέει· δεν έχουν τόση παραφροσύνη.

Σχετικά με το τέταρτο, για να μιλήσουμε συνοπτικά, στις Πράξεις των Αποστόλων είναι γραμμένο κατά λέξη ως εξής: «Οι απόστολοι, οι πρεσβύτεροι και οι αδελφοί, προς τους πιστούς από τα έθνη, χαίρετε· φάνηκε καλό στο Άγιο Πνεύμα και σε εμάς να μη σας επιβάλουμε κανένα επιπλέον βάρος, εκτός από αυτά τα αναγκαία: να απέχετε από τα ειδωλόθυτα, και από το αίμα, και από το πνικτό, και από την πορνεία· από τα οποία, αν προφυλάσσετε τους εαυτούς σας, θα πράξετε καλώς». Ακολουθώντας αυτές τις διατάξεις, και η Έκτη Σύνοδος αποφαίνεται στον εξηκοστό έβδομο κανόνα της: «Αν κάποιος από τώρα επιχειρήσει να φάει αίμα ζώου, με οποιονδήποτε τρόπο, αν μεν είναι κληρικός να καθαιρείται, αν δε λαϊκός να αφορίζεται».