Πατερικές αναφορές στο ΠΡΑΞΕΙΣ ΤΩΝ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ 17:18

Εκείνο δε που δεν βρίσκεται πουθενά, δεν υπάρχει καθόλου. Μ. Και η διδάσκαλος, αναστενάζοντας ελαφρά για όσα ειπώθηκαν, είπε: «Ίσως αυτά και τα παρόμοια να προέβαλαν κάποτε οι Στωικοί και οι Επικούρειοι, ερχόμενοι σε αντιπαράθεση με τον Απόστολο στην Αθήνα. Διότι πράγματι ακούω ότι κυρίως ο Επίκουρος παρασυρόταν σε αυτές τις αντιλήψεις, ώστε να υποθέτει τη φύση των όντων ως τυχαία και αυτόματη, σαν να μη διέπει τα πράγματα καμία απολύτως πρόνοια».

Η αφήγηση των Πράξεων των Αποστόλων μάς διηγήθηκε την παραμονή του Παύλου στην Αθήνα, και το πώς, επειδή ο εκεί λαός είχε κυριευθεί από ειδωλομανία και είχε προσηλωθεί στις κνίσες των βωμών, το Άγιο Πνεύμα παροξυνόταν μέσα στον μακάριο Παύλο, σαν ένα ρεύμα που πλημμύριζε την ψυχή του Αποστόλου και πιεζόταν ασφυκτικά, μη βρίσκοντας διέξοδο ανάμεσα σε ανάξιους. Εξαιτίας αυτού του γεγονότος έρχεται σε αντιπαράθεση με τους Στωικούς και τους Επικούρειους, και αφού στάθηκε στον Άρειο Πάγο, τους οδηγεί στη θεογνωσία με αφετηρία τα οικεία σε αυτούς στοιχεία· διότι ένας βωμός και ένα επίγραμμα αποτέλεσαν γι' αυτόν το προοίμιο του λόγου του.

Έπειτα, ενώ τέτοια αγαθά προβάλλονται σε εμάς ως κοινό κτήμα, σαν να κατέχονται από μανία εξαιτίας δαιμονικού πλήγματος, αντιτάσσονται με αναίδεια προς την αλήθεια των δογμάτων, όπως ακριβώς εκείνοι οι Στωικοί και οι Επικούρειοι, με τους οποίους συγκρούστηκε ο Παύλος ανάμεσα στους Αθηναίους; Και για να μη νομίσετε ότι ο λόγος μου τούς κατατρέχει με συκοφαντίες, ας εξετάσουμε τα ίδια τα δόγματα αυτών που αναφέρθηκαν: Οι Στωικοί θεωρούν ότι το Θείο είναι υλικό, έτσι και αυτοί διατείνονται ότι ο μονογενής Υιός είναι κτιστός. Γνωρίζετε δε, οπωσδήποτε, πόσο μεγάλη είναι η συγγένεια του κτιστού με το υλικό.

Με τον όρο «σεβομένους» εννοεί τους προσήλυτους. Διότι οι Ιουδαίοι διασκορπίστηκαν παντού μετά την παρουσία του Χριστού, αφενός μεν επειδή από τότε καταργήθηκε ο νόμος, αφετέρου δε διδάσκοντας την ευσέβεια στους ανθρώπους. Εκείνοι όμως δεν κέρδισαν απολύτως τίποτα, παρά μόνο ότι απέκτησαν μαρτυρίες των δικών τους συμφορών. Κάποιοι δε από τους Επικούρειους και τους Στωικούς φιλοσόφους, αναφέρει, συζητούσαν μαζί του.

Οι Αθηναίοι δεν χρησιμοποιούσαν πλέον τους δικούς τους νόμους, καθώς είχαν ήδη υποταχθεί στους Ρωμαίους. Και για ποιον λόγο θέλησαν αυτοί να έλθουν σε συζήτηση μαζί του; Επειδή έβλεπαν και άλλους να συζητούν, και ότι ο άνθρωπος είχε αποκτήσει φήμη. Και πρόσεξε, αμέσως μιλούν υβριστικά: Διότι ο ψυχικός άνθρωπος δεν δέχεται τα του Πνεύματος. Φαίνεται, λέει, ότι είναι κήρυκας ξένων δαιμονίων· διότι δαιμόνια ονόμαζαν τους θεούς τους, επειδή οι πόλεις ήταν γεμάτες από είδωλα. Και αφού τον έπιασαν, τον οδήγησαν στον Άρειο Πάγο, λέγοντας. Γιατί τον έσερναν στον Άρειο Πάγο; Με σκοπό να τον καταπτοήσουν, εκεί όπου δίκαζαν τις υποθέσεις φόνου: Μπορούμε να μάθουμε ποια είναι αυτή η νέα διδασκαλία που κηρύττεις; Διότι φέρνεις στα αυτιά μας κάποια παράξενα πράγματα.

Εάν όμως αυτή ήταν η συνήθειά τους, πώς τον κατηγορούν λέγοντας ότι «φαίνεται να είναι κήρυκας ξένων θεοτήτων»; Αλλά αυτά ήταν εξαιρετικά δυσνόητα. Εντούτοις, έπεισε τον Διονύσιο τον Αρεοπαγίτη και κάποιους άλλους. Διότι όσοι φρόντιζαν για τον βίο τους δέχθηκαν γρήγορα τον λόγο, ενώ οι υπόλοιποι όχι. Φάνηκε, λοιπόν, ικανοποιητικό στον Παύλο να σπείρει προς το παρόν τους σπόρους της διδασκαλίας· διότι το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του είχε πλέον παρέλθει. Επειδή επί Νέρωνος βρήκε μαρτυρικό τέλος, ενώ από την εποχή του Κλαυδίου αναζωπυρωνόταν πλέον ο πόλεμος εναντίον των Ιουδαίων, από μακριά βέβαια, αλλά δεν ήταν απίθανο, ώστε έστω και με αυτόν τον τρόπο να συνετιστούν, και διώχνονταν από τη Ρώμη ως διαφθορείς.