Πατερικές αναφορές στο ΠΡΑΞΕΙΣ ΤΩΝ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ 19:5

Για ποιον λόγο λοιπόν, λέγει, δεν γίνονται σημεία σήμερα; Εδώ παρακαλώ να με προσέξετε με πολλή προσοχή· διότι το ακούω αυτό από πολλούς, και συνεχώς και πάντοτε αποτελεί απορία: γιατί τότε όλοι οι βαπτιζόμενοι μιλούσαν γλώσσες, ενώ τώρα πλέον όχι; Ας μάθουμε πρώτα τι σημαίνει το να μιλάει κανείς γλώσσες, και τότε θα εξηγήσουμε και την αιτία. Τι σημαίνει λοιπόν το να μιλάει κανείς γλώσσες; Ο βαπτιζόμενος αμέσως μιλούσε τη γλώσσα των Ινδών, των Αιγυπτίων, των Περσών, των Σκυθών, των Θρακών, και ένας άνθρωπος ελάμβανε το χάρισμα πολλών γλωσσών· και αυτούς που βρίσκονται τώρα εδώ, εάν είχαν βαπτισθεί τότε, θα τους άκουγες αμέσως να ομιλούν με διάφορες γλώσσες. Διότι και ο Παύλος, λέγει, βρήκε κάποιους που είχαν βαπτισθεί με το βάπτισμα του Ιωάννη και τους ρωτά: «Λάβατε το Άγιο Πνεύμα όταν πιστέψατε;». Εκείνοι του απαντούν: «Μα ούτε καν αν υπάρχει Άγιο Πνεύμα δεν ακούσαμε»· και αμέσως διέταξε να βαπτισθούν. Και όταν ο Παύλος έθεσε επάνω τους τα χέρια, ήλθε σε αυτούς το Άγιο Πνεύμα και μιλούσαν όλοι γλώσσες. Για ποιον λόγο λοιπόν περιορίσθηκε και αφαιρέθηκε αυτή η χάρις από τους ανθρώπους σήμερα; Όχι επειδή ο Θεός μας περιφρονεί, αλλά επειδή μας τιμά υπερβολικά.

«Και όταν τα άκουσαν αυτά, βαπτίσθηκαν στο όνομα του Κυρίου Ιησού. Και αφού ο Παύλος έθεσε επάνω τους τα χέρια του, ήλθε το Άγιο Πνεύμα σε αυτούς». Είδες πόσο ατελές ήταν το βάπτισμα του Ιωάννη; Διότι, εάν δεν ήταν ατελές, ο Παύλος δεν θα τους βάπτιζε ξανά, ούτε θα έθετε τα χέρια του επάνω τους· τώρα όμως, πράττοντας και τα δύο αυτά, φανέρωσε την υπεροχή του αποστολικού βαπτίσματος, και ότι εκείνο του Ιωάννη ήταν πολύ κατώτερο από τούτο. Αλλά τη μεν διαφορά των βαπτισμάτων τη μάθαμε από αυτά· για ποιο λόγο όμως βαπτίζεται ο Χριστός, και με ποιο βάπτισμα, είναι πλέον αναγκαίο να πούμε. Ούτε με το προγενέστερο ιουδαϊκό, ούτε με το δικό μας το μεταγενέστερο· διότι δεν είχε ανάγκη από συγχώρηση αμαρτιών· πώς θα μπορούσε άλλωστε, Αυτός που δεν είχε καμία αμαρτία; Διότι, όπως λέει, αμαρτία δεν έπραξε, ούτε βρέθηκε δόλος στο στόμα Του· και πάλι: Ποιος από εσάς με ελέγχει για αμαρτία; Ούτε πάλι η σάρκα εκείνη στερούνταν το Πνεύμα· διότι πώς θα ήταν δυνατόν, αφού δημιουργήθηκε εξ αρχής από το Άγιο Πνεύμα; Εάν, επομένως, η σάρκα εκείνη ούτε το Άγιο Πνεύμα στερούνταν, ούτε ήταν υπόλογη για αμαρτίες, για ποιο λόγο βαπτιζόταν; Πρώτα, όμως, είναι αναγκαίο να μάθουμε με ποιο βάπτισμα βαπτίσθηκε, και τότε θα μας γίνει και αυτό πιο σαφές. Με ποιο λοιπόν βαπτίσθηκε; Ούτε με το ιουδαϊκό, ούτε με το δικό μας, αλλά με του Ιωάννη. Γιατί;

Επομένως, από την ίδια την επιθυμία προέρχεται η αμαρτία του λογισμού, και από αυτήν το αποτέλεσμα της αντίστοιχης πράξης, το οποίο η Γραφή ονόμασε θάνατο. Το ότι δε η χάρη του Πνεύματος, η οποία μας διδάσκει όλη την αλήθεια σύμφωνα με τον λόγο του Κυρίου, βρίσκεται μέσα μας από το βάπτισμα, μάθε το πάλι από τη Γραφή και από τα ίδια τα πράγματα. Πρώτον, δες στις Πράξεις τι λέει στο πλήθος ο μακάριος Πέτρος: «Μετανοήστε, λέει, και ας βαπτιστεί ο καθένας σας στο όνομα του Κυρίου μας Ιησού Χριστού για την άφεση των αμαρτιών, και θα λάβετε τη δωρεά του Αγίου Πνεύματος.» Άραγε, μόλις τώρα εννόησες πώς μέσω του βαπτίσματος η άφεση των αμαρτιών και η δωρεά του Αγίου Πνεύματος δίνονται ανάλογα με την πίστη; Στον βαθμό δε που κάποιος απιστεί, αμέσως κυριεύεται από την αμαρτία. Δες και τους δώδεκα άνδρες στην Έφεσο που είχαν βαπτιστεί χωρίς τη σωστή πίστη, πώς τους ελέγχει ο άγιος Παύλος, και «λέει: Λάβατε Πνεύμα Άγιο όταν πιστέψατε; Εκείνοι δε του είπαν: Μα ούτε καν αν υπάρχει Πνεύμα Άγιο έχουμε ακούσει. Είπε δε προς αυτούς: Σε τι λοιπόν βαπτιστήκατε; Εκείνοι δε είπαν: Στο βάπτισμα του Ιωάννη. Είπε δε ο Παύλος: Ο Ιωάννης βέβαια βάπτισε με βάπτισμα μετανοίας, λέγοντας στον λαό να πιστέψουν σε εκείνον που έρχεται μετά από αυτόν, δηλαδή στον Ιησού. Όταν δε το άκουσαν αυτό, βαπτίστηκαν στο όνομα του Κυρίου Ιησού. Και όταν ο Παύλος έθεσε τα χέρια του επάνω τους, ήρθε το Άγιο Πνεύμα σε αυτούς.»

Ως είσοδο δε στη γνώση του Χριστού οι βαπτιζόμενοι δέχονταν το βάπτισμα. Επειδή γι' αυτό βαπτίζονταν, για Εκείνον που επρόκειτο να έλθει, αναζητούσαν λοιπόν ποιος είναι ο ερχόμενος, και αναζητώντας τον, τον έβρισκαν και γίνονταν μαθητές του, και προσερχόμενοι στον Σωτήρα δεν λάμβαναν άλλο βάπτισμα, αλλά δέχονταν μόνο τις εντολές του. Εφόσον λοιπόν δεν είχε ακόμη δοξαστεί ο Ιησούς διά του σταυρού, το βάπτισμα του Ιωάννη ήταν τέλειο· μετά από αυτά όμως, όχι πλέον. Γι' αυτό και τον Απολλώ, ο οποίος είχε βαπτιστεί από τον Ιωάννη στον κατάλληλο καιρό, κανείς δεν τον αναβάπτισε, αλλά η Πρίσκιλλα και ο Ακύλας, όταν αυτός έφτασε στην Έφεσο από την πατρίδα του την Αλεξάνδρεια, τον δέχτηκαν και τον δίδαξαν ακριβέστερα τα σχετικά με τον Κύριο Ιησού Χριστό, να τον βαπτίσουν όμως δεν τόλμησαν. Ωστόσο, αυτούς που είχαν βαπτιστεί από αυτόν, επειδή έλαβαν το βάπτισμα του Ιωάννη μετά την άνοδο του Κυρίου στους ουρανούς, όταν πλέον ο Χριστός δεν ήταν ο ερχόμενος αλλά είχε ήδη έλθει και είχε εκπληρώσει όλη τη θεία οικονομία και είχε παραδώσει το δικό του βάπτισμα, εύλογα ο Παύλος, βρίσκοντάς τους και διαπιστώνοντας ότι δεν γνώριζαν καν αν υπάρχει Άγιο Πνεύμα, φρόντισε να αναβαπτιστούν με το δεσποτικό βάπτισμα. Από πολλά δε σημεία, λέει, και από αλλού μπορεί να συμπεράνει κανείς ότι το βάπτισμα του Ιωάννη ήταν τέλειο πριν από την παράδοση του δεσποτικού βαπτίσματος.

Αλλά έτσι μεν αποφάνθηκε ο Ευλόγιος, ενώ οι περισσότεροι Πατέρες αποδεικνύουν το βάπτισμα του Ιωάννη ως εντελώς ατελές. Ότι αυτό που αναφέρεται στις Πράξεις για εκείνους που είχαν λάβει το βάπτισμα του Ιωάννη, ότι δηλαδή «όταν άκουσαν, βαπτίστηκαν στο όνομα του Κυρίου Ιησού», έχει την εξής σημασία, λέει, ότι βαπτίστηκαν σύμφωνα με την παράδοση και τη διδασκαλία του Κυρίου Ιησού. Επομένως και αλλού, όταν λέει ότι βαπτίστηκαν στον Χριστό ή στον θάνατο του Χριστού, οφείλουμε να εννοήσουμε ότι δηλώνεται το ίδιο νόημα, δηλαδή ότι βαπτίστηκαν στο όνομα του Πατρός και του Υιού και του Αγίου Πνεύματος. Διότι έτσι δίδαξε και παρέδωσε να βαπτίζουν ο Κύριός μας Ιησούς Χριστός.