Πατερικές αναφορές στο ΠΡΑΞΕΙΣ ΤΩΝ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ 7:54

2 πατερικά χωρίαΌλες οι κατηγορίες γνησιότητας

᾿Ακούοντες δὲ ταῦτα διεπρίοντο ταῖς καρδίαις αὐτῶν καὶ ἔβρυχον τοὺς ὀδόντας ἐπ᾿ αὐτόν.

Ανάγνωση ολόκληρου κεφαλαίου

Πατερικά χωρία

1–2 από 2

Γρηγόριος ὁ Νύσσης Εἰς τὸν ἅγιον Στέφανον τὸν πρωτομάρτυρα
Ἀλλ᾽ ἔφθασεν ἡ νίκη τοὺς ἄθλους, καὶ πρὸ τῶν ἀγώνων ὁρῶμεν τὸν στεφανίτην. πρὶν γὰρ θεωρῆσαι τὴν ἀγωνίαν, πρὸς τὸ πέρας τῶν ἄθλων ὑπὸ τοῦ λόγου παρήχθημεν. ἔδει γὰρ οἶμαι μὴ παραδραμεῖν ἐκεῖνα τῷ λόγῳ, δι᾽ ὧν μάλιστα ἡ τοῦ μάρτυρος ἀρετὴ διεδείκνυτο. οἷον ἦν τὸ τῶν φονώντων συνέδριον, καὶ πῶς κατὰ τὸ ἴσον πᾶσι πρὸς τὸν φόνον ὁ θυμὸς διεγήγερτο· ὅση πρὸς τὸ κακὸν ἦν τοῖς συνειλεγμένοις ἡ σύμπνοια· οἷον ἑκάστου τὸ βλέμμα, οἷον τὸ σχῆμα, οἷον τὸ περὶ τοὺς ὀδόντας πάθος, καθὼς παρασημαίνεται ἡ θεία γραφή, ὅτι διεπρίοντο ταῖς καρδίαις αὐτῶν καὶ ἔβρυχον τοὺς ὀδόντας ἐπ᾽ αὐτόν. καὶ ὃς ἐν μέσῳ τοιούτων καὶ τοσούτων ἑστὼς καὶ πάσῃ τῇ ἀντικειμένῃ δυνάμει τῇ ἐν τοῖς μιαιφόνοις ἐνεργουμένῃ ἑαυτὸν ἀντεγείρων διὰ πάντων ὑπερέσχε τῷ μεγαλοφυεῖ τοῦ φρονήματος, ἀντιτιθεὶς τῷ μὲν θυμῷ τὴν μακροθυμίαν, ταῖς δὲ ἀπειλαῖς τὴν ὑπεροψίαν, τῷ δὲ τοῦ θανάτου φόβῳ τὴν τῆς ζωῆς καταφρόνησιν, τῷ μίσει τὴν ἀγάπην, τῇ δυσμενείᾳ τὴν εὐποιίαν, τῇ συκοφαντίᾳ τὴν τῆς ἀληθείας φανέρωσιν. οὐ γὰρ δι᾽ ἑνὸς τρόπου νικητὴς ὁ τῆς ἀληθείας ἀγωνιστὴς ἀπεδείκνυτο, ἀλλὰ πρὸς πᾶν εἶδος κακίας τῆς τότε τοῖς Ἰουδαίοις ἐνεργουμένης ἑαυτὸν διὰ τῆς ποικίλης ἀρετῆς καταμερίσας, καὶ πᾶσι συνεπλάκη καὶ ὑπερέσχε τῶν πάντων.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Αλλά η νίκη προηγήθηκε των άθλων, και πριν από τους αγώνες βλέπουμε τον στεφανίτη. Διότι, πριν καν παρατηρήσουμε τον αγώνα, οδηγηθήκαμε από τον λόγο στο τέλος των άθλων. Έπρεπε, νομίζω, να μην παρατρέξουμε στον λόγο μας εκείνα με τα οποία κυρίως αναδείχθηκε η αρετή του μάρτυρα. Ποιο δηλαδή ήταν το συνέδριο των φονευτών, και πώς ο θυμός για τον φόνο είχε διεγερθεί εξίσου σε όλους· πόση σύμπνοια ως προς το κακό υπήρχε μεταξύ των συγκεντρωμένων· πώς ήταν το βλέμμα του καθενός, πώς η στάση του, ποιο το πάθος με τα δόντια του, όπως ακριβώς επισημαίνει η θεία Γραφή, ότι δηλαδή κατασχίζονταν οι καρδιές τους και έτριζαν τα δόντια τους εναντίον του. Και αυτός, στεκόμενος ανάμεσα σε τέτοιους και τόσους και ορθώνοντας το ανάστημά του ενάντια σε όλη την αντίπαλη δύναμη που ενεργούσε στους μιαιφόνους, υπερίσχυσε σε όλα με το μεγαλείο του φρονήματός του, αντιτάσσοντας στον μεν θυμό τη μακροθυμία, στις δε απειλές την περιφρόνηση, στον φόβο του θανάτου την καταφρόνηση της ζωής, στο μίσος την αγάπη, στην έχθρα την αγαθοεργία, στη συκοφαντία τη φανέρωση της αλήθειας. Διότι ο αγωνιστής της αλήθειας δεν αναδείχθηκε νικητής με έναν μόνο τρόπο, αλλά, επιμερίζοντας τον εαυτό του μέσω της πολύμορφης αρετής απέναντι σε κάθε είδος κακίας που ενεργούσε τότε στους Ιουδαίους, συνεπλάκη με όλους και υπερίσχυσε των πάντων.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἡσύχιος ὁ Πρεσβύτερος Εἰς τὸν ἅγιον Στέφανον
Πρὸς ἐκεῖνο τὸ προοίμιον Ἠσαΐου προέτρεπεν· «Εἴπατε, ἀδελφοὶ ἡμῶν, τοῖς μισοῦσιν ἡμᾶς καὶ βδελυσσομένοις, ἵνα τὸ ὄνομα κυρίου δοξασθῇ.» Πρὸς τουτὶ δὲ τὸ πέρας αὐτοὶ καὶ παρὰ γνώμην ἀναγκάζουσιν τὸν λόγον· «Ἀδελφοὺς ἐκάλεσα, πατέρας προσηγόρευσα, μή τις οἰηθῇ καθάπερ ἐχθρῶν κατηγορεῖν, ὡς πολεμίων ἐλέγχειν. Σκ〈λ〉ηροκαρδίους δὲ τοὺς αὐτοὺς καὶ ἀπεριτμήτους προσεφώνησα, ἐπειδὴ τῆς συγγενείας προτιμᾶν δεῖ τὴν ἀλήθειαν καὶ μήτε φίλων μήτε ἀδελφῶν μήτε πατέρων μήτε ἄλλων οἰκείων, ἡνίκα παρανομοῦσιν, φείδεσθαι.» Οὐ μὴν ἐκαρτέρουν οἱ παῖδες τῶν Ἰουδαίων ταῦτα τὰ ῥήματα, ἀλλὰ τοὺς ὀδόντας καθάπερ θῆρες ἔβρυχον, ἔτι ῥητορεύοντα τὸν Στέφανον καταπιεῖν ἐπειγόμενοι. «Ἔβρυχον τοὺς ὀδόντας.» Περὶ γὰρ αὐτῶν εἴρητο· «Υἱοὶ ἀνθρώπων, οἱ ὀδόντες αὐτῶν ὅπλα καὶ βέλη, καὶ ἡ γλῶσσα αὐτῶν μάχαιρα ὀξεῖα.» Στέφανος δὲ οὐ πρὸς αὐτούς, ἀλλὰ πρὸς τὸν θεὸν τοὺς ὀφθαλμοὺς εἶχεν, καὶ τῆς γῆς ἀφέμενος εἰς τὰς αὐλὰς τῶν οὐρανῶν ἠπείγετο, καὶ λαμπρᾷ τῇ φωνῇ «Ἰδοὺ θεωρῶ τοὺς οὐρανοὺς ἀνεῳγότας» ἐκήρυττεν. Τουτέστιν· τὸ κέρδος κοινόν, ἡ ὁδὸς πᾶσιν εὐτρεπής, ἡ πύλη τοῖς εἰσελθεῖν βουλομένοις ἀνέῳκται.
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Προς εκείνο το προοίμιο του Ησαΐα προέτρεπε: «Πείτε, αδελφοί μας, σε αυτούς που μας μισούν και μας βδελύσσονται, ώστε να δοξαστεί το όνομα του Κυρίου.» Προς αυτήν την κατάληξη, μάλιστα, και παρά τη θέλησή τους, εξαναγκάζουν τον λόγο: «Αδελφούς τους ονόμασα, πατέρες τους προσφώνησα, για να μην νομίσει κανείς ότι τους κατηγορώ σαν να ήταν εχθροί ή ότι τους ελέγχω σαν να ήταν πολέμιοι. Τους ίδιους όμως αποκάλεσα σκληροκάρδιους και απερίτμητους, επειδή πρέπει κανείς να προτιμά την αλήθεια από τη συγγένεια, και να μην δείχνει επιείκεια ούτε σε φίλους ούτε σε αδελφούς ούτε σε πατέρες ούτε σε άλλους οικείους όταν παρανομούν.» Ωστόσο, τα παιδιά των Ιουδαίων δεν μπορούσαν να υπομείνουν αυτά τα λόγια, αλλά έτριζαν τα δόντια τους σαν θηρία, βιαζόμενοι να καταβροχθίσουν τον Στέφανο, ενώ εκείνος ακόμη αγόρευε. «Έτριζαν τα δόντια τους». Διότι γι' αυτούς είχε ειπωθεί: «Υιοί των ανθρώπων, τα δόντια τους είναι όπλα και βέλη, και η γλώσσα τους κοφτερό μαχαίρι.» Ο Στέφανος όμως δεν είχε τα μάτια του στραμμένα σε αυτούς, αλλά στον Θεό, και εγκαταλείποντας τη γη έσπευδε προς τις αυλές των ουρανών, και με λαμπρή φωνή διακήρυττε: «Ιδού, βλέπω τους ουρανούς ανοιγμένους». Δηλαδή: το κέρδος είναι κοινό, η οδός είναι έτοιμη για όλους, η πύλη είναι ανοιχτή για όσους επιθυμούν να εισέλθουν.
Περισσότερα
Λεπτομέρειες