Πατερικές αναφορές στο ΑΜΩΣ 6:13

Είναι συνεπές να σκεφτούμε ότι αυτό που συνθλίβεται υφίσταται μια κατά κάποιο τρόπο ολοκληρωτική πτώση, ενώ αυτό που ρηγματώνεται θα μπορούσε εύλογα να νοηθεί ότι πάσχει μόνο κατά ένα μέρος. Συνέβη, λοιπόν, ο μεν οίκος του Εφραίμ, δηλαδή ο Ισραήλ, να υποστεί ολοκληρωτική άλωση και δυσίατη τη συμφορά από τον πόλεμο, ενώ ο Ιούδας υπέφερε μερικώς και, τρόπον τινά, ως μικρό ρήγμα. Δίκαιος, λοιπόν, και απροσωπόληπτος είναι ο Κριτής. Διότι σταθμίζει, όπως βλέπει, τα εγκλήματα των πόλεων ή των χωρών, και επιφέρει αναλόγως στον καθένα την πληγή που έχει τη δύναμη να τον ωφελήσει. Ας μην περιφρονούμε, λοιπόν, τον Θεό, γνωρίζοντας την παντοδυναμία του υπέρτατου χεριού Του· διότι η σύνεση ως προς αυτό είναι άριστο πράγμα. <Άραγε θα τρέξουν άλογα πάνω σε πέτρες; Άραγε θα σιωπήσουν ανάμεσα σε θηλυκά; Επειδή εσείς διαστρέψατε την κρίση σε θυμό, και τον καρπό της δικαιοσύνης σε πίκρα.> Ότι, βεβαίως, πάλι ο Ίδιος έδωσε την εντολή να πατάξουν «τον μεγάλο οίκο με συντριβές και τον μικρό οίκο με ρήγματα», έστω κι αν αυτό γινόταν μέσω του χεριού των Ασσυρίων, πάλι θα μας πείσει λέγοντας: Άραγε θα τρέξουν άλογα πάνω σε πέτρες; Διότι είναι σαν να έλεγε σαφώς: Αγέρωχο μεν ζώο και από τα πλέον ταχύτατα το άλογο, όμως ο κατάλληλος τόπος για να τρέξει δεν είναι κάποιος πετρώδης και γεμάτος οχθώματα, αλλά ο γυμνός και ομαλός. Πώς λοιπόν σας καταδίωξαν οι Ασσύριοι, μολονότι ο λαός σας ήταν από παλιά πολύ τραχύς και σαν πετρώδης, και δεν είχε ποτέ πατηθεί από κανέναν εχθρό;

Πολύ φοβερό λοιπόν είναι το έγκλημα της αχαριστίας· και τιμωρείται, και μάλιστα πολύ δίκαια. Διότι εκείνον που έπρεπε μάλλον να εξευμενίζουμε περισσότερο με ευφημίες και να ευφραίνουμε με ευχαριστήριες φωνές, το να τον παροργίζουμε από αμάθεια, πώς δεν θα γίνει για εμάς πρόξενος κάθε κακού; <Εσείς που ευφραίνεστε με λόγια που δεν έχουν κανένα καλό, που λέτε: «Δεν αποκτήσαμε κέρατα με τη δική μας ισχύ;» Διότι, ιδού, εγώ ξεσηκώνω εναντίον σας, οίκε του Ισραήλ, ένα έθνος, και θα σας καταθλίψουν, ώστε να μην μπορέσετε να εισέλθετε στην Αιμάθ και μέχρι τον χείμαρρο της δύσης.> Στρέψατε λοιπόν, λέει, «την κρίση σε θυμό, και τον καρπό της δικαιοσύνης σε πίκρα εσείς», που υπερηφανεύεστε για τον εαυτό σας και ανασηκώνετε αλαζονικά την οφρύ εναντίον του Θεού, εσείς που χαίρεστε με σαθρά και ασύνετα λόγια. Διότι υποστηρίξατε ότι δεν έγινα εγώ ο χορηγός της ισχύος που έχετε, ούτε της ικανότητάς σας να καταβάλλετε τους εχθρούς, αλλά, αποδίδοντας τα καυχήματα στις δικές σας δυνάμεις, τολμήσατε και να πείτε: «Δεν αποκτήσαμε κέρατα με τη δική μας ισχύ;» Το οποίο βέβαια ισοδυναμούσε πλέον με το να συλληφθείτε να σκέφτεστε και να λέτε ασύνετα: «Εμείς οι ίδιοι καταδυναστεύουμε και θα υπερισχύσουμε των εχθρών, και ακόμη και αν δεν επιλέξει, λέει, ο Θεός να μας υπερασπιστεί, εμείς επικρατήσαμε, και πρέπει να καυχιόμαστε για αυτά τα τόσο λαμπρά κατορθώματα, χωρίς να αποδίδουμε απολύτως τίποτα στον Θεό.» Υπεροψία λοιπόν και ύβρις εναντίον του Θεού αποτελεί αυτό το τόσο παράλογο φρόνημα και λόγος.

Είδες δύναμη; Είδες δικαιοσύνη; Είδες φιλανθρωπία; Είδες να λέγονται αυτά από στόμα βαρβάρου; Ποιος θα μπορούσε να φιλοσοφήσει κατ' αυτόν τον τρόπο; Εκείνοι που ανατράφηκαν με τα λόγια των προφητών δεν έλεγαν τίποτε από αυτά, αλλά τα αντίθετα. «Ο Κύριος δεν πρόκειται να κάνει καλό», λέει, «ούτε πρόκειται να κάνει κακό». Και πάλι: «Μήπως δεν αποκτήσαμε δύναμη με τη δική μας ισχύ;». Και: «Καθένας που πράττει το πονηρό είναι καλός ενώπιον του Κυρίου, και σε αυτούς Εκείνος ευαρεστήθηκε».

Διότι, επειδή δεν τους υπολόγιζαν ως ανθρώπους, ούτε θεωρούσαν αυτοί ότι τα αγαθά προέρχονται από τον Θεό, αλλά έλεγαν: «Με τη δική μας δύναμη έχουμε κέρατα· και ο Κύριος ούτε καλό θα κάνει, ούτε κακό θα κάνει»· για τον λόγο αυτόν λέει: «Ώστε να βρεθεί η πληγή σου». *Ιδού, εγώ θα σκληρύνω εκείνους που κατοικούν τη γη.*

«Ποιος καταστράφηκε», λέει, «με τον τρόπο που βλέπουμε αυτούς να καταστρέφονται; Ή ποιος καθαρός χάθηκε, με τον τρόπο που είδα να χάνονται όσοι οργώνουν την ανομία; Εκείνοι δε που τα σπέρνουν, θα θερίσουν οδύνες για τον εαυτό τους.» Πολύ εύστοχα έκανε λόγο για σπορά και όργωμα. Διότι, για να μην πει κάποιος: «Γιατί, λοιπόν, δεν καταστράφηκαν αμέσως;», απαντά: «Ούτε ο σπόρος αποδίδει αμέσως καρπό». «Από πρόσταγμα Κυρίου θα καταστραφούν και από την πνοή της οργής του θα αφανιστούν.» Δες και κάτι άλλο φοβερό: «Μην νομίσεις», λέει, «ότι όσα συνέβησαν προέρχονται από πονηρούς δαίμονες ή από την επιβουλή ανθρώπων· ο Θεός είναι εκείνος που τιμωρεί. Επομένως, είναι αναμφισβήτητο ότι η τιμωρία είναι δίκαιη». «Η δύναμη του λιονταριού, η φωνή της λέαινας και η έπαρση των δρακόντων έσβησε;» Δες τι λέει: «Όπως ακριβώς τα φυσικά πράγματα δεν θα μπορούσαν να γίνουν διαφορετικά, παρά μόνο με τον τρόπο που έχουν οριστεί από τη φύση, έτσι», λέει, «συμβαίνει και εδώ, δηλαδή το να καταστρέφονται οι πονηροί και να ευημερούν οι αγαθοί. Μήπως είδες», λέει, «την πορεία της φύσης να διακόπτεται;» Όπως αναφέρει και ο προφήτης για τα αδύνατα: «Θα πορευτούν ποτέ δύο μαζί, εάν δεν έχουν συνεννοηθεί μεταξύ τους; Θα βρυχηθεί το λιοντάρι μέσα από το δάσος, αν δεν έχει θήραμα; Θα βγάλει καθόλου φωνή το μικρό λιοντάρι, εάν δεν έχει αρπάξει κάτι; Θα πέσει το πουλί στην παγίδα χωρίς να υπάρχει κυνηγός; Θα κλείσει η παγίδα χωρίς να συλλάβει κάτι;» Και πάλι: «Μήπως θα τρέξουν άλογα πάνω στους βράχους; Μήπως θα παραμείνουν σιωπηλά μπροστά στα θηλυκά;»

Κανείς δεν είναι τόσο παράφρων, ώστε, όντας δούλος, να εναντιώνεται στον κύριό του. ΤΙΤΛΟΣ ΚΒ΄. — Περί των δυσαρεστημένων. «Ω, εσείς που ευφραίνεστε χωρίς κανέναν λόγο.» «Με ποιον να παρομοιάσω τους ανθρώπους αυτής της γενεάς; Μοιάζουν με παιδιά που κάθονται στην αγορά, και φωνάζουν το ένα στο άλλο, και λένε: Σας παίξαμε φλογέρα, και δεν χορέψατε· σας τραγουδήσαμε μοιρολόγια, και δεν κλάψατε. Διότι ήλθε ο Ιωάννης ο Βαπτιστής, ο οποίος ούτε έτρωγε ούτε έπινε, και λένε: Έχει δαιμόνιο. Ήλθε ο Υιός του ανθρώπου, ο οποίος τρώει και πίνει, και λένε: Ιδού ένας άνθρωπος φαγάς και οινοπότης, φίλος των τελωνών και των αμαρτωλών.» ΤΙΤΛΟΣ ΚΓ΄. — Περί των δίψυχων, και αυτών που αλλάζουν γνώμη, και των ασταθών στη σκέψη, και εκείνων που μεταβάλλονται. «Την Αίγυπτο επικαλούνταν, και στους Ασσυρίους πορεύθηκαν.» «Αλίμονο στη διχασμένη καρδιά, και στον αμαρτωλό που βαδίζει σε δύο δρόμους.» «Μην προσέρχεσαι με διχασμένη καρδιά.» «Ο άφρων μεταβάλλεται όπως η σελήνη.» «Καρδιά που βαδίζει σε δύο οδούς, δεν θα προκόψει.» «Είναι κακή η ζωή από σπίτι σε σπίτι· και όπου κατοικήσει ως ξένος, δεν θα ανοίξει το στόμα.» «Σε αυτόν που έβγαινε και σε αυτόν που έμπαινε, δεν υπήρχε ειρήνη εξαιτίας της θλίψης.» «Ο δίψυχος άνδρας είναι ασταθής σε όλους τους δρόμους του.» «Τρέχατε καλά· ποιος σας εμπόδισε ώστε να μην πείθεστε στην αλήθεια;»