Πατερικές αναφορές στο ΔΑΝΙΗΛ - ΠΡΟΣΕΥΧΗ ΑΖΑΡΙΟΥ ΚΑΙ ΥΜΝΟΣ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ 1:24

Πράγματι, αποδεικνύονταν ισχυρότεροι και από τον χρυσό· διότι το πυρ δεν τους έλιωνε, αλλά τους διαφύλασσε ακέραιους. Αν και τίποτα δεν θα άντεχε τότε εκείνη τη φλόγα, την οποία έτρεφαν νάφθα και πίσσα και κληματίδες, ώστε να εξαπλωθεί σε σαράντα εννέα πήχεις, και επεκτεινόμενη ολόγυρά της να κατακάψει πολλούς από τους Χαλδαίους. Σε εκείνη, λοιπόν, την πυρκαγιά εισήλθαν με νηστεία οι παίδες και την καταπατούσαν, αναπνέοντας λεπτό και δροσερό αέρα μέσα σε τόσο σφοδρό πυρ. Διότι το πυρ δεν αποτόλμησε να βλάψει ούτε τις τρίχες τους, επειδή αυτές είχαν τραφεί με τη νηστεία.

Αποδείχθηκαν, μάλιστα, ισχυρότεροι και από τον χρυσό. Διότι δεν τους έλιωνε το πυρ, αλλά τους φύλαττε ακέραιους. Αν και τίποτα δεν θα μπορούσε τότε να αντέξει εκείνη τη φλόγα, την οποία έτρεφαν νάφθα, πίσσα και κληματίδες, με αποτέλεσμα να εξαπλώνεται σε απόσταση σαράντα εννέα πήχεων και, καταφλέγοντας τα πέριξ, να κατακάψει πολλούς από τους Χαλδαίους. Εκείνη, λοιπόν, την πυρκαγιά, αφού εισήλθαν με νηστεία, την καταπατούσαν οι παίδες, αναπνέοντας ελαφρύ και δροσερό αέρα μέσα σε τόσο ορμητικό πυρ. Διότι το πυρ δεν τόλμησε να αγγίξει ούτε καν τις τρίχες τους, επειδή είχαν ανατραφεί με τη νηστεία. Ο δε Δανιήλ, ο ανήρ των επιθυμιών, ο οποίος επί τρεις εβδομάδες δεν έφαγε άρτο και δεν ήπιε ύδωρ, όταν εισήλθε στον λάκκο, δίδαξε και τους λέοντες να νηστεύουν. Διότι, σαν να ήταν φτιαγμένος από λίθο, ή χαλκό, ή κάποια άλλη σκληρότερη ύλη, οι λέοντες δεν μπορούσαν να του μπήξουν τα δόντια. Έτσι, η νηστεία, αφού σκλήρυνε το σώμα του ανδρός σαν να ήταν βαφή σιδήρου, το κατέστησε αδάμαστο στους λέοντες. Ούτε ο Μωυσής θα είχε τολμήσει να πλησιάσει το όρος, ενώ η κορυφή του κάπνιζε, ούτε θα είχε το θάρρος να εισέλθει στον γνόφο, εάν δεν είχε εξοπλιστεί με τη νηστεία.

Εάν όμως δυσπιστείς, αναλογίσου ποια συγκατάβαση εκδηλώθηκε στον Ανανία και τους συντρόφους του. Ποιες πηγές άδειασαν; Πόσα δοχεία νερού θα μπορούσαν να σβήσουν τη φλόγα που υψωνόταν σε ύψος σαράντα εννέα πήχεων; Αλλά εκεί όπου η φλόγα υψώθηκε λίγο παραπάνω, εκεί η πίστη ξεχύθηκε σαν ποτάμι, και εκεί πρόφεραν το αντίδοτο των κακών: «Δίκαιος είσαι, Κύριε, σε όλα όσα μας έκανες, διότι αμαρτήσαμε και παρανομήσαμε» και η μετάνοια διέλυσε τις φλόγες. Εάν δυσπιστείς ότι η μετάνοια μπορεί να σβήσει το πυρ της γεέννης, μάθε το από τα όσα συνέβησαν στον Ανανία και τους συντρόφους του. Αλλά ίσως πει κάποιος από τους προσεκτικούς ακροατές: Εκείνους ο Θεός δικαίως τους έσωσε τότε, επειδή δεν θέλησαν να ειδωλολατρήσουν, τους έδωσε ο Θεός τη δύναμη. Επειδή λοιπόν παρουσιάστηκε αυτός ο ισχυρισμός, προχωρώ τώρα σε ένα άλλο παράδειγμα μετανοίας.

ΙΣΤ΄. Εάν όμως απιστείς, αναλογίσου τι συνέβη κάποτε στον Ανανία και τους συντρόφους του. Μέσα στο καμίνι της φωτιάς, ποιες πηγές ανέβλυσαν; Πόση ποσότητα νερού θα ήταν ικανή να σβήσει τη φλόγα που υψωνόταν σε σαράντα εννέα πήχεις; Αλλά όπου η φλόγα υψώθηκε υπερβολικά, εκεί ξεχύθηκε άφθονη πηγή μετάνοιας, καθώς έλεγαν: «Διότι είσαι δίκαιος σε όλα όσα έπραξες σε εμάς» και «Αμαρτήσαμε και ανομήσαμε και αδικήσαμε». Έτσι, λοιπόν, τις φλόγες του καμινιού τις σταμάτησε η μετάνοια· εσύ απιστείς ότι μπορεί να σβήσει και το πυρ της γέεννας; Αλλά ίσως μου πει κάποιος από εκείνους που απαντούν βιαστικά, ότι η διήγηση αυτή είναι αταίριαστη με το προκείμενο θέμα· διότι ο Θεός έδωσε την παράδοξη αυτή δύναμη, επειδή ο Ανανίας και οι σύντροφοί του αρνήθηκαν να ειδωλολατρήσουν. Συγκαταβαίνοντας, λοιπόν, σε έναν τέτοιο ισχυρισμό, και βλέποντας την αφθονία των παραδειγμάτων, προχωρώ τώρα και σε έναν άλλο τύπο μετάνοιας.

Οι Βαβυλώνιοι, λοιπόν, βλέποντας τους τρεις παίδες μέσα στην κάμινο να υμνούν, «δεν σταματούσαν να καίνε νάφθα και πίσσα, στουπί και κληματσίδες, και η φλόγα απλωνόταν πάνω από την κάμινο σαράντα εννέα πήχεις», πολεμώντας και οι ίδιοι με όλες τους τις δυνάμεις ενάντια στον Θεό. «Και διαπέρασε», λέει, το πυρ «και κατέκαψε όσους από τους Χαλδαίους βρήκε γύρω από την κάμινο». Βλέπετε πώς αυτό το πυρ διαθέτει φρόνηση, αναγνωρίζοντας και τιμωρώντας τους υπαίτιους; Διότι τους μεν δούλους του Θεού «δεν τους άγγιξε», ενώ τους άπιστους και άθεους Χαλδαίους τους κατέκαψε. Και εκείνοι μεν που βρίσκονταν μέσα στην κάμινο δροσίζονταν από τον άγγελο, ενώ εκείνοι που νόμιζαν ότι στέκονταν αμέριμνοι έξω από την κάμινο καταστράφηκαν οι ίδιοι από το πυρ. Και όπως λέει η Γραφή: «Ο δε άγγελος του Θεού συγκατέβη στην κάμινο μαζί με εκείνους που ήταν γύρω από τον Αζαρία και εξεδίωξε τη φλόγα του πυρός της καμίνου, και έκανε το μέσο της καμίνου σαν πνοή δροσιάς που φυσάει ελαφρά, και το πυρ δεν τους άγγιξε καθόλου ούτε τους προκάλεσε πόνο ούτε τους παρενόχλησε».

Βλέποντας αυτόν τον άγγελο η φωτιά, αναγνώρισε τον δικό της δεσπότη και, επειδή φοβήθηκε, έφυγε έξω από την κάμινο και για τον λόγο αυτόν υψώθηκε στους «σαράντα εννέα πήχεις»· διότι, καθώς απωθήθηκε από μέσα προς τα έξω, ξεχύθηκε, και έγινε «το μέσον της καμίνου» σαν λεπτή δροσιά «που διέπνεε», μην έχοντας καθόλου στο εσωτερικό της μυρωδιά φωτιάς. Διότι ο «άγγελος», στεκόμενος μέσα στην κάμινο, απωθούσε «τη φλόγα» από μέσα προς τα έξω. Και αυτή, καθώς απωθούνταν, «διαχεόταν» κυκλικά γύρω από «την κάμινο σε σαράντα εννέα πήχεις».

Η φωτιά, όμως, της καμίνου της Βαβυλώνας για τους τρεις οσίους που είχαν εγκλειστεί μέσα της είχε μεταβληθεί σε πνοή δροσιάς που φυσούσε απαλά, ενώ για τους Χαλδαίους που στέκονταν γύρω απ' έξω ήταν φλόγα που διαχεόταν, επεκτεινόταν και τους κατέκαιγε. Ποιος ο λόγος, όμως, να παραθέτουμε παλαιά γεγονότα και να δίνουμε την εντύπωση ότι κομίζουμε αποδείξεις από πράγματα μη προφανή για εκείνους που ίσως δεν πιστεύουν στη Γραφή; Τη στιγμή που είναι δυνατόν να αποδείξουμε και να βεβαιώσουμε αυτό ακριβώς το πράγμα με βάση τα όσα είναι παρόντα και συμβαίνουν, τρόπον τινά, καθημερινά.

Αλλά εκείνο που για όλους αποτελούσε φόβο, για τους πανάγιους έγινε περίγελος, και η τόσο μεγάλη αλαζονεία έγινε ευτέλισμα. Διότι η φλόγα απλωνόταν από πάνω συνολικά σαράντα εννέα πήχεις, και ενώ όλοι έτρεμαν, οι παίδες παρέμεναν ατρόμητοι. Διότι, έχοντας ενδυναμώσει το φρόνημα και τη δύναμή τους, με θείο πόθο έψαλλαν: Τάχυνε ...