Πατερικές αναφορές στο ΠΡΟΣ ΚΟΛΟΣΣΑΕΙΣ 4:2

Να επιμένετε στην προσευχή, αγρυπνώντας σε αυτήν με ευχαριστία. Προς Θεσσαλονικείς Α΄: Πάντοτε να χαίρεστε, αδιαλείπτως να προσεύχεστε. Ότι πρέπει ακόμη και για εκείνα που προορίζονται για την καθημερινή ανάγκη του σώματος να ευχαριστούμε πρώτα τον Θεό, και έπειτα να τα μεταλαμβάνουμε.

Να επιμένετε στην προσευχή, αγρυπνώντας σε αυτήν με ευχαριστία. Επειδή, βέβαια, η επιμονή στις προσευχές πολλές φορές προκαλεί ραθυμία, για τον λόγο αυτό λέει: «Αγρυπνώντας», δηλαδή, μένοντας νηφάλιοι, χωρίς να περιπλανάται ο νους. Διότι γνωρίζει, γνωρίζει πολύ καλά ο διάβολος πόσο μεγάλο αγαθό είναι η προσευχή· γι' αυτό και επιτίθεται με σφοδρότητα. Γνωρίζει όμως και ο Παύλος πώς κυριεύονται από ακηδία πολλοί όταν προσεύχονται· γι' αυτό λέει: «Να επιμένετε στην προσευχή», σαν να πρόκειται για κάτι το κοπιαστικό. «Αγρυπνώντας σε αυτήν, με ευχαριστία». Διότι αυτό, λέει, ας είναι το έργο σας, το να ευχαριστείτε μέσα στις προσευχές και για τα φανερά και για τα αφανή, και για τις ευεργεσίες που σας έκανε με τη θέλησή σας και γι' αυτές που σας έκανε παρά τη θέλησή σας, και για τη βασιλεία των ουρανών και για τη γέεννα, και για τη θλίψη και για την άνεση. Διότι έτσι συνηθίζουν να προσεύχονται οι άγιοι, και να αναπέμπουν ευχαριστία για τις κοινές ευεργεσίες.

Ίσως όμως κάποιος από τους πιο ράθυμους και από εκείνους που δεν θέλουν να προσεύχονται με επιμέλεια και προθυμία, θα μπορούσε να πει ότι ο Θεός έχει πει εκείνα τα λόγια, ότι: «Δεν θα εισέλθει στη βασιλεία των ουρανών καθένας που μου λέει, Κύριε, Κύριε, αλλά εκείνος που κάνει το θέλημα του Πατέρα μου, ο οποίος βρίσκεται στους ουρανούς». Εγώ όμως, εάν θεωρούσα ότι μόνο η προσευχή αρκεί για τη σωτηρία μας, τότε δικαιολογημένα θα μπορούσε κάποιος να χρησιμοποιήσει αυτά τα λόγια· επειδή όμως υποστηρίζω ότι η προσευχή είναι το κεφάλαιο όλων των αγαθών, και το θεμέλιο και η ρίζα του ωφέλιμου βίου, ας μην χρησιμοποιεί κανείς εκείνα τα λόγια ως πρόφαση για ραθυμία. Διότι ούτε η σωφροσύνη από μόνη της μπορεί να σώσει χωρίς τα άλλα αγαθά, ούτε η μέριμνα για τους πτωχούς, ούτε η χρηστότητα, ούτε κανένα άλλο από τα σπουδαία έργα, αλλά πρέπει όλα να συνυπάρχουν στις ψυχές μας· και η προσευχή τίθεται ως βάση σαν ρίζα και θεμέλιο. Και όπως ακριβώς ένα πλοίο και μια οικία τα κάνουν ισχυρά και τα συγκρατούν τα κατώτερα μέρη τους, έτσι και τον δικό μας βίο τον συγκρατούν οι προσευχές· και χωρίς αυτήν, τίποτα το αγαθό και σωτήριο δεν θα μπορούσε να υπάρξει για εμάς. Για τον λόγο αυτόν, ο Παύλος επιμένει διαρκώς να μας παραγγέλλει, λέγοντας: «Να εγκαρτερείτε στην προσευχή, αγρυπνώντας σε αυτήν με ευχαριστία»· και αλλού λέει: «Να προσεύχεσθε αδιαλείπτως, για το καθετί να ευχαριστείτε· διότι αυτό είναι το θέλημα του Θεού»· και πάλι σε άλλο σημείο: «Να προσεύχεσθε σε κάθε καιρό εν Πνεύματι, αγρυπνώντας για τον σκοπό αυτόν με κάθε εγκαρτέρηση και δέηση».

Διότι η προσευχή είναι χορηγός και της αναστάσεως των νεκρών και όλων ανεξαιρέτως των αγαθών· και δικαιολογημένα· διότι τη δύναμη που έχουν τα ύδατα στα δέντρα, αυτήν ακριβώς έχουν και οι προσευχές στον βίο των αγίων. Αρδεύοντας την ψυχή του ο Παύλος μέσα σε τούτη τη νύχτα, υπέμενε με ευχέρεια όλα τα δεινά, προσφέροντας τα νώτα του στα πλήγματα σαν ανδριάντας. Έτσι συντάραξε το δεσμωτήριο στη Μακεδονία· έτσι διέρρηξε τα δεσμά σαν λέοντας, μέσω των προσευχών· έτσι άρπαξε τον φύλακα του δεσμωτηρίου από την πλάνη· έτσι κατέλυσε την τυραννία των δαιμόνων. Και βεβαίως γνωρίζουμε και εκείνα τα οποία γράφει προς όλους τους ανθρώπους: «Να προσκαρτερείτε στην προσευχή, αγρυπνώντας σε αυτήν με ευχαριστία, προσευχόμενοι συγχρόνως και για εμένα, ώστε να μου δοθεί λόγος κατά το άνοιγμα του στόματός μου με παρρησία, για να λαλήσω το μυστήριο του Ευαγγελίου».

Εκείνος δε που αδικεί, θα λάβει την ανταπόδοση για την αδικία που έπραξε, και δεν υπάρχει προσωποληψία.» ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ΄. Οι κύριοι, να παρέχετε το δίκαιο και την ισότητα στους δούλους, γνωρίζοντας ότι και εσείς έχετε Κύριο στους ουρανούς. Να επιμένετε στην προσευχή, αγρυπνώντας σε αυτήν με ευχαριστία, προσευχόμενοι συγχρόνως και για εμάς, ώστε ο Θεός να μας ανοίξει θύρα του λόγου, για να κηρύξουμε το μυστήριο του Χριστού, για το οποίο και βρίσκομαι στα δεσμά, ώστε να το φανερώσω όπως ακριβώς πρέπει να το κηρύξω.» Και η ειρηνική διάθεση, λέει, ας προέρχεται από την καρδιά, και από την καρδιά ας κυριαρχεί, χωρίς να νομίζεται ότι κατορθώνεται με απατηλούς λόγους. Διότι η ενότητα του ενός σώματος απαιτεί την ένωση διά της ειρήνης, στο οποίο όλοι έχουμε ενταχθεί εν δυνάμει, και το οποίο είναι το σώμα του Χριστού.