Πατερικές αναφορές στο ΠΡΟΣ ΚΟΛΟΣΣΑΕΙΣ 4:9

α. Όλες μεν οι επιστολές του Παύλου είναι άγιες, έχουν όμως κάτι περισσότερο εκείνες που στέλνονταν ενώ αυτός ήταν δέσμιος, όπως είναι η προς Εφεσίους, η προς Φιλήμονα, η προς Τιμόθεον, η προς Φιλιππησίους, όπως είναι και η παρούσα. Διότι και αυτή στελνόταν ενώ ήταν δέσμιος, καθώς γράφοντας έλεγε: «Γι' αυτό και είμαι δεμένος, για να το φανερώσω, όπως ακριβώς πρέπει να μιλήσω». Αλλά αυτή φαίνεται να είναι μεταγενέστερη από την προς Ρωμαίους. Διότι εκείνη την έγραφε χωρίς να έχει δει ακόμη τους Ρωμαίους, ενώ τούτη την έγραψε έχοντάς τους ήδη δει, και βρισκόμενος προς το τέλος του κηρύγματος. Και είναι φανερό από το εξής· διότι στην επιστολή προς τον Φιλήμονα λέει: «Τέτοιος που είμαι, δηλαδή ο Παύλος ο πρεσβύτης, και σε παρακαλώ υπέρ του Ονήσιμου»· σε τούτη δε στέλνει τον ίδιο τον Ονήσιμο, όπως λέει: «Μαζί με τον Ονήσιμο τον πιστό και αγαπητό αδελφό», αποκαλώντας τον πιστό, αγαπητό και αδελφό. Γι' αυτό και με θάρρος λέει σε τούτη την επιστολή: «Από την ελπίδα του Ευαγγελίου το οποίο ακούσατε, και το οποίο κηρύχθηκε σε όλη την κτίση κάτω από τον ουρανό»· διότι το κήρυγμα είχε ήδη διαρκέσει πολύ χρόνο. Θεωρώ, λοιπόν, ότι η προς Τιμόθεον είναι μεταγενέστερη από αυτήν, και συντάχθηκε πλέον στο ίδιο το τέλος του βίου του· διότι εκεί λέει: «Διότι εγώ ήδη προσφέρομαι ως σπονδή». Από την προς Φιλιππησίους, ωστόσο, τούτη είναι προγενέστερη· διότι σε εκείνη φαίνεται να βρίσκεται στην αρχή της φυλάκισής του στη Ρώμη. Για ποιον λόγο, όμως, λέω ότι αυτές οι επιστολές έχουν κάτι το περισσότερο;

Μαζί με τον Ονήσιμο, τον αγαπητό και πιστό αδελφό, ο οποίος προέρχεται από εσάς. Θα σας κάνουν γνωστά όλα τα εδώ συμβαίνοντα. Αυτός είναι ο Ονήσιμος, για τον οποίο, γράφοντας στον Φιλήμονα, έλεγε: Τον οποίο ήθελα να κρατήσω κοντά μου, για να με διακονεί αντί για εσένα στα δεσμά του Ευαγγελίου· χωρίς όμως τη δική σου συγκατάθεση δεν θέλησα να πράξω τίποτα. Και προσθέτει μάλιστα εγκώμιο για την πόλη, προκειμένου να σεμνύνονται και όχι μόνο να μην ντρέπονται. Ο οποίος προέρχεται, λέει, από εσάς· θα σας γνωρίσουν όλα τα εδώ συμβαίνοντα. Σας ασπάζεται ο Αρίσταρχος, ο συναιχμάλωτός μου.

Γ΄. Διότι, δες και τον Παύλο, όταν έφτασε στην Αθήνα, πώς τους μιλούσε. Δεν είπε: «Ω, μιαροί και παμμίαροι», αλλά τι; «Άνδρες Αθηναίοι, κατά πάντα παρατηρώ ότι είστε εξαιρετικά θρήσκοι». Πάλι, όταν έπρεπε να επιπλήξει σκληρά, δεν το απέφυγε, αλλά με πολλή σφοδρότητα έλεγε στον Ελύμα: «Ω, γεμάτε από κάθε δόλο και από κάθε ραδιουργία, υιέ του διαβόλου, εχθρέ κάθε δικαιοσύνης». Διότι, όπως ακριβώς το να προσβάλει εκείνους θα ήταν ανοησία, έτσι και το να μην επιτιμήσει τούτον θα ήταν δειλία και αδυναμία. Πάλι, οδηγήθηκες μπροστά σε άρχοντα για κάποια υπόθεση; Απόδωσε τις πρέπουσες τιμές. «Όλα όσα συμβαίνουν εδώ», λέει, «θα σας τα γνωρίσουν». Γιατί δεν ήλθαν μαζί; λέει. Τι σημαίνει δε το «Όλα όσα συμβαίνουν εδώ θα σας τα γνωρίσουν»; Δηλαδή, τα δεσμά, και όλα τα άλλα που με κρατούν. Δεν θα απουσίαζα, λοιπόν, εγώ που προσευχόμουν να τους δω, εγώ που έστειλα και άλλους, αν δεν με κρατούσε κάποια μεγάλη ανάγκη. Και όμως, αυτό δεν ήταν γνώρισμα ανθρώπων που παραπονούνται. Και βέβαια ήταν γνώρισμα ανθρώπων που παραπονούνται σφόδρα. Διότι το να μάθουν ότι περιέπεσε σε πειρασμούς και τους υπέμεινε γενναία, αυτό επιβεβαίωνε την αλήθεια των πραγμάτων και ανόρθωνε τις ψυχές τους.

«Να πολιτεύεσθε με σοφία απέναντι στους έξω, αξιοποιώντας τον καιρό. Ο λόγος σας να είναι πάντοτε γεμάτος χάρη, αρτυμένος με αλάτι, ώστε να γνωρίζετε πώς πρέπει να αποκρίνεστε στον καθένα χωριστά. Όλα όσα με αφορούν θα σας τα κάνει γνωστά.» Θέλει η συναναστροφή με τους απίστους να είναι φιλική, μέχρι τα όρια αυτής της κοινής φιλίας. Διότι, όσο διάστημα βρισκόμαστε μαζί με τέτοιους ανθρώπους, οφείλουμε να συμβιώνουμε ειρηνικά, επειδή μετά από αυτό θα ισχύσει το: «Εσύ κατά μόνας, με ελπίδα με εγκατέστησες». «Ο Τυχικός, ο αγαπητός αδελφός και πιστός διάκονος και σύνδουλος εν Κυρίω, τον οποίο σας έστειλα ακριβώς για αυτόν τον σκοπό, για να πληροφορηθεί τα δικά σας και να παρηγορήσει τις καρδιές σας, μαζί με τον Ονήσιμο, τον πιστό και αγαπητό αδελφό, ο οποίος προέρχεται από εσάς.»

«Όλα όσα συμβαίνουν εδώ θα σας τα γνωρίσουν. Σας ασπάζεται.» Πρόκειται για Ασιανό άνδρα, ο οποίος εγκατέλειψε την πατρίδα του και ακολούθησε τον Απόστολο. Γι' αυτό και τον ονομάζει αγαπητό αδελφό, πιστό διάκονο και σύνδουλο εν Κυρίω, ο οποίος έχει λάβει τη χάρη της διδασκαλίας. Φανερώνει ότι τον αποστέλλει από τη Ρώμη για την παρηγορία των Εκκλησιών μαζί με τον Ονήσιμο, που ήταν πολίτης των Κολοσσών, και αποστέλλεται με τρόπο οικείο προς τους Ιουδαίους. «Ο Αρίσταρχος, ο συναιχμάλωτός μου.» Αυτός είναι από τη Θεσσαλονίκη, ο οποίος αναχώρησε μαζί με τον Παύλο. Επειδή, λοιπόν, τον ακολούθησε ενώ ήταν δέσμιος, όντας σαν αιχμάλωτος ανάμεσα στα έθνη, τον αποκαλεί συναιχμάλωτο. «Και ο Μάρκος, ο ανιψιός του Βαρνάβα, για τον οποίο λάβατε εντολές, εάν έλθει σε εσάς, να τον δεχθείτε· και ο Ιησούς που ονομάζεται Ιούστος, οι οποίοι προέρχονται από την περιτομή.»