Πατερικές αναφορές στο ΔΑΝΙΗΛ 12:1

Έρχεται δε ο Αντίχριστος τότε, όταν στον ναό των Ιουδαίων δεν μείνει λίθος επί λίθου, σύμφωνα με την απόφαση του Σωτήρος. Διότι όταν, είτε λόγω παλαιότητας επέλθει πτώση, είτε με την πρόφαση ανοικοδόμησης γίνει κατεδάφιση, είτε από κάποια άλλη αιτία που θα ακολουθήσει γκρεμιστούν όλοι οι λίθοι, δεν λέω του εξωτερικού περιβόλου, αλλά του εσωτερικού ναού, όπου ήταν τα Χερουβίμ, τότε θα έρθει εκείνος με κάθε είδους ψεύτικα σημεία και τέρατα, υπερυψώνοντας τον εαυτό του πάνω από όλα τα είδωλα, υποκρινόμενος στην αρχή φιλανθρωπία, αλλά αργότερα επιδεικνύοντας σκληρότητα, και μάλιστα προς τους αγίους του Θεού. Διότι λέγει η Γραφή: Έβλεπα, και το κέρας εκείνο έκανε πόλεμο εναντίον των αγίων. Και πάλι αλλού: Θα υπάρξει καιρός θλίψεως, θλίψη τέτοια που δεν έχει γίνει από τότε που υπήρξε έθνος πάνω στη γη μέχρι τον καιρό εκείνο. Φοβερό είναι το θηρίο, μεγάλος δράκοντας, ακαταμάχητος για τους ανθρώπους, έτοιμος να καταβροχθίσει. Και ενώ έχουμε να πούμε περισσότερα γι' αυτόν από τις θείες Γραφές, προς το παρόν αρκούμαστε σε αυτά χάριν του μέτρου.

Σε προφυλάσσει και στο προλέγει ο απόστολος: και γι' αυτό θα τους στείλει ο Θεός ενέργεια πλάνης (το δε «στέλνει» σημαίνει ότι επιτρέπει να συμβεί), όχι για να απολογηθούν, αλλά για να κατακριθούν. Για ποιο λόγο; Εκείνοι που δεν πίστεψαν στην αλήθεια, δηλαδή στον αληθινό Χριστό, αλλά ευαρεστήθηκαν στην αδικία, δηλαδή στον Αντίχριστο. Και τα επιτρέπει αυτά ο Θεός, τόσο στους κατά καιρούς διωγμούς όσο και τότε, όχι επειδή αδυνατεί να τα εμποδίσει, αλλά επειδή συνήθως στεφανώνει μέσα από την υπομονή τους δικούς του αθλητές, παρόμοια με τους δικούς του προφήτες και αποστόλους· ώστε, αφού κοπιάσουν για λίγο χρόνο, να κληρονομήσουν την αιώνια βασιλεία των ουρανών, όπως λέει ο Δανιήλ: Και κατ' εκείνον τον καιρό θα σωθεί ο λαός σου, καθένας που είναι γραμμένος στο βιβλίο, εννοείται προφανώς της ζωής. Και πολλοί από εκείνους που κοιμούνται στο χώμα της γης θα αναστηθούν, οι μεν για αιώνια ζωή, οι δε για ονειδισμό και αιώνια αισχύνη. Και οι συνετοί θα λάμψουν όπως η λαμπρότητα του στερεώματος, και από το πλήθος των δικαίων σαν τα άστρα στους αιώνες και για πάντα.

Και πάλι ο Ησαΐας λέει: Ο ουρανός και η γη θα παρέλθουν, τα λόγια μου όμως δεν πρόκειται να παρέλθουν. 〈ϙζ〉 Ότι πριν από την παρουσία του Χριστού θα έρθει ο Αντίχριστος — ο Δανιήλ λέει: Μετά από αυτούς θα αναδειχθεί ένας άλλος βασιλιάς, ο οποίος θα ξεπεράσει σε κακίες όλους τους προηγούμενους· και θα εκστομίσει λόγια εναντίον του Υψίστου. 〈ϙη〉 Ότι θα φονεύσει πολλούς — ο Δανιήλ λέει: Έβλεπα, και το κέρας εκείνο έκανε πόλεμο εναντίον των αγίων. 〈ϙθ〉 Ότι τότε θα είναι καιρός θλίψεως — ο Δανιήλ λέει: Θα υπάρξει τότε καιρός θλίψεως, θλίψη τέτοια που δεν έχει υπάρξει ποτέ στους ανθρώπους. 〈ρ〉 Ότι μετά από αυτόν, και το πώς [θα έρθει] ο Χριστός — ο Ζαχαρίας λέει: Θα δουν τον Υιό του ανθρώπου να έρχεται πάνω στις νεφέλες· και θα θρηνήσουν οι φυλές ξεχωριστά η καθεμία.

Διότι κατά τον καιρό εκείνο, λέγει, θα εγερθεί ο Μιχαήλ, ο μέγας άρχων, ο οποίος προΐσταται στους υιούς του λαού σου, και θα υπάρξει καιρός θλίψεως τέτοιος που δεν έχει υπάρξει από τότε που δημιουργήθηκε έθνος πάνω στη γη έως τον καιρό εκείνο· και κατά τον καιρό εκείνο θα σωθεί όλος ο λαός που θα βρεθεί εγγεγραμμένος στο βιβλίο, δηλαδή όσοι είναι άξιοι της σωτηρίας.

Και ο θείος Δανιήλ γράφει: «Και κατά τον καιρό εκείνο θα εγερθεί ο Μιχαήλ, ο άρχων ο μέγας, ο οποίος στέκεται προστάτης των υιών του λαού σου· και θα υπάρξει καιρός θλίψεως, θλίψη τέτοια που δεν έχει ξαναγίνει από τότε που υπήρξε έθνος πάνω στη γη μέχρι τον καιρό εκείνο. Και κατά τον καιρό εκείνο θα σωθεί ο λαός σου, καθένας που θα βρεθεί γραμμένος στο βιβλίο. Και πολλοί από αυτούς που κοιμούνται στο χώμα της γης θα αναστηθούν, άλλοι για ζωή αιώνια, και άλλοι για ονειδισμό και αιώνια ντροπή. Και οι συνετοί θα λάμψουν όπως η λαμπρότητα του στερεώματος, και πολλοί από τους δικαίους σαν τα άστρα στους αιώνες και επέκεινα». —Λέγοντας ότι «πολλοί από αυτούς που κοιμούνται στο χώμα της γης θα εγερθούν», είναι φανερό ότι υποδηλώνει την ανάσταση των σωμάτων· διότι βεβαίως κανείς δεν θα μπορούσε να ισχυριστεί ότι οι ψυχές κοιμούνται στο χώμα της γης. Αλλά και ο Κύριος στα ιερά ευαγγέλια παρέδωσε ολοκάθαρα τη διδασκαλία για την ανάσταση των σωμάτων. «Διότι θα ακούσουν», λέει, «αυτοί που βρίσκονται στα μνημεία τη φωνή του Υιού του Θεού, και θα εξέλθουν αυτοί που έπραξαν τα αγαθά σε ανάσταση ζωής, ενώ αυτοί που έπραξαν τα φαύλα σε ανάσταση κρίσεως».

Και το ένδυμά του ήταν λευκό σαν το χιόνι, και οι τρίχες της κεφαλής του σαν καθαρό μαλλί· και ο θρόνος του ήταν φλόγα πυρός, και οι τροχοί του πυρ φλεγόμενο. Ποταμός πυρός κυλούσε εκπορευόμενος ενώπιόν του. Χίλιες χιλιάδες τον υπηρετούσαν, και μύριες μυριάδες παρίσταντο μπροστά του. Το δικαστήριο συνεδρίασε, και τα βιβλία ανοίχτηκαν.» «Εκείνον τον καιρό θα εγερθεί ο Μιχαήλ, ο μέγας άρχοντας, ο οποίος παραστέκεται στους υιούς του λαού· και θα είναι καιρός θλίψης, τέτοιος που δεν υπήρξε από τότε που δημιουργήθηκε έθνος πάνω στη γη, έως εκείνον τον καιρό.