Πατερικές αναφορές στο ΔΑΝΙΗΛ 7:18

Και διαιρέθηκε η μεγάλη πόλη σε τρία μέρη, και οι πόλεις των εθνών έπεσαν. Ως μεγάλη πόλη, όχι ως προς το πλήθος και το μέγεθος των οικοδομημάτων, αλλά ως την αρχαιότατη και μέγιστη στη θεοσέβεια, εκλαμβάνουμε την Ιερουσαλήμ, επειδή δοξάστηκε με τα πάθη του Χριστού και αντιδιαστέλλεται από τις πόλεις των εθνών. Θεωρούμε ότι η διαίρεσή της σε τρία μέρη υποδηλώνει τον διαχωρισμό των Χριστιανών, των Ιουδαίων και των Σαμαρειτών που βρίσκονται σε αυτήν, ή των σταθερών στην πίστη, εκείνων που μόλυναν το βάπτισμα με ρυπαρές πράξεις, και των Ιουδαίων που δεν δέχθηκαν καθόλου το κήρυγμα, [υποδηλώνει δηλαδή] την ανεμπόδιστη και απροκάλυπτη εκπλήρωση των δικών τους προθέσεων και την αποπομπή ή απόδοση του καθενός από αυτούς στους τόπους που του αρμόζουν· διότι τώρα οι μεν Ιουδαίοι και Σαμαρείτες, από τον φόβο των ευσεβών βασιλέων, κρύβουν τις δικές τους προθέσεις και φαίνεται να συντάσσονται μαζί μας, μη τολμώντας να αποστατήσουν στη δική τους παράταξη, με τον ίδιο τρόπο και οι αληθινοί Χριστιανοί βρίσκονται αναμεμειγμένοι με αυτούς που κατέχουν μόνο το όνομα. Όταν όμως το πυρ των πειρασμών τούς δοκιμάσει, τότε θα λάβει χώρα ο διαχωρισμός τους στα τρία, καθώς οι ασεβείς, οι ευσεβείς και οι αμαρτωλοί θα προσχωρήσουν σε όσους έχουν όμοιο τρόπο ζωής και θα διαχωριστούν στη δική τους μερίδα. Και οι πόλεις των εθνών που πέφτουν, δηλώνουν είτε την καταστροφή τους είτε την έκλειψη της εθνικής πολιτείας με την παρουσία της θείας βασιλείας, την οποία θα κατέχουν οι άγιοι, σύμφωνα με τον Δανιήλ.

Έβλεπα σε όραμα της νύχτας και ιδού, μαζί με τα σύννεφα του ουρανού ερχόταν κάποιος σαν υιός ανθρώπου· και έφτασε έως τον Παλαιό των Ημερών και οδηγήθηκε ενώπιόν του· και σε αυτόν δόθηκε η εξουσία, η τιμή και η βασιλεία· και όλοι οι λαοί, οι φυλές και οι γλώσσες θα τον υπηρετήσουν· η εξουσία του είναι εξουσία αιώνια, η οποία δεν θα παρέλθει· και η βασιλεία του δεν θα καταστραφεί. Έφριξε το πνεύμα μου, εμένα του Δανιήλ· και τα οράματα του κεφαλιού μου με τάραζαν· και πλησίασα έναν από αυτούς που παρίσταντο εκεί· και ζητούσα να μάθω από αυτόν την ακριβή σημασία όλων αυτών· και μου εξήγησε με ακρίβεια, και μου φανέρωσε την ορθή ερμηνεία: Αυτά τα τέσσερα θηρία είναι τέσσερις βασιλείες που θα εμφανιστούν επί της γης, οι οποίες θα απομακρυνθούν, και τη βασιλεία θα παραλάβουν οι άγιοι του Υψίστου· και θα την κατέχουν στους αιώνες των αιώνων. Ο Ζακχαίος είπε: Και ποιες είναι οι τέσσερις βασιλείες, και ποιοι είναι οι άγιοι; Ο Αθανάσιος: Ο Παλαιός των Ημερών ποιος είναι; Αν γνωρίζεις, πες. Ο Ζακχαίος είπε: Εγώ λέω ότι είναι ο Θεός· διότι ποιον άλλον υπηρετούν χίλιες χιλιάδες, και μύριες μυριάδες στέκονται ενώπιόν του, εάν όχι τον Θεό; Ο Αθανάσιος: Ορθά μίλησες· και αυτός που ήρθε με τα σύννεφα του ουρανού και είχε ομοίωμα υιού ανθρώπου, ποιος ήταν;

δ'. Σε αυτόν δόθηκε η εξουσία. Του Ευσεβίου. Ο προφήτης δεν προαναγγέλλει μόνο τη βασιλεία του Υιού του ανθρώπου, αλλά και περισσότερα, για τα οποία λέγει. ε'. Και θα παραλάβουν τη βασιλεία. Του Ευσεβίου Καισαρείας. Δηλαδή θα συμβασιλεύσουν και αυτοί με τον Θεό. Και ποιοι θα μπορούσαν να είναι αυτοί, παρά οι κληρονόμοι του Θεού και συγκληρονόμοι του Χριστού; Στους οποίους έχει επίσης υποσχεθεί τη βασιλεία των ουρανών, μια βασιλεία που θα εγκαθιδρυθεί μετά από τέσσερις βασιλείες, αυτές που είδε ο προφήτης, για τις οποίες μόλις προηγουμένως πραγματευτήκαμε εν συντομία.

Ήδη δε, με την ανακύκλωση της τέταρτης περιόδου, καθώς οι χρόνοι εκτείνονται σε μάκρος, συναυξάνοντας τη βασιλεία με την άφθονη συμμετοχή της γενεάς του και με την ανάδειξη Καισάρων, εκπληρώνει τα θεσπίσματα των θείων προφητών, τα οποία από πολύ παλιά διακήρυτταν τα εξής: «και θα παραλάβουν τη βασιλεία οι άγιοι του Υψίστου». Έτσι, λοιπόν, ο ίδιος ο Θεός, ο Παμβασιλεύς, δωρίζοντας στον θεοφιλέστατο βασιλέα αύξηση τόσο των χρόνων όσο και των τέκνων του, καθιστά την ηγεμονία του επί των εθνών της γης ακμάζουσα και νεανική, σαν να άρχιζε μόλις τώρα να βλασταίνει. Και ο Ίδιος συνεορτάζει μαζί του την πανήγυρη, καθιστώντας τον νικητή όλων των εχθρών και των πολεμίων, και αναδεικνύοντάς τον σε όλους τους ανθρώπους επί της γης ως υπόδειγμα αληθινής ευσέβειας.

Διότι μίλησες και δεν διαψεύστηκες. Επειδή σηκώθηκε η πάρδαλη, ήρθε ο τράγος των αιγών, χτύπησε το κριάρι, συνέτριψε τα κέρατά του, και το καταπάτησε με τα πόδια του, επικράτησε, υψώθηκε. Και όταν αυτό έπεσε, σηκώθηκαν τέσσερα κέρατα από κάτω του· ευφραίνου, μακάριε Δανιήλ, δεν πλανήθηκες, όλα αυτά έχουν πραγματοποιηθεί. Μετά από αυτό, διηγήσου μου ξανά: «ένα τέταρτο θηρίο, φοβερό και εκθαμβωτικό· τα δόντια του σιδερένια, και τα νύχια του χάλκινα, έτρωγε και κομμάτιαζε, και τα υπόλοιπα τα καταπατούσε με τα πόδια του». Δες, τώρα κυριαρχεί «ο σίδηρος», δες, «δαμάζει τα πάντα και τα συντρίβει», δες, υποτάσσει όλους όσοι δεν το θέλουν, δες, τα βλέπουμε αυτά εμείς, δες, δοξάζουμε τον Θεό, διδασκόμενοι από εσένα. Αλλά επειδή είχαμε θέσει ως σκοπό να μιλήσουμε για την πόρνη, έλα εμπρός, ω μακάριε Ησαΐα. Ας δούμε τι λες για τη Βαβυλώνα. «Κατέβα, κάθισε στο χώμα, παρθένα κόρη της Βαβυλώνας, κάθισε, κόρη των Χαλδαίων, δεν θα ονομαστείς πλέον απαλή και τρυφερή. Πάρε τον μύλο, άλεσε αλεύρι, βγάλε το κάλυμμά σου, ανασήκωσε τις πολιές σου, ξεσκέπασε τις κνήμες σου, διάβασε ποτάμια. Θα αποκαλυφθεί η αισχύνη σου, θα φανερωθούν οι ονειδισμοί σου. Το δίκαιο θα λάβω από εσένα, δεν θα σε παραδώσω πια σε ανθρώπους. Αυτός που σε λυτρώνει είναι ο Κύριος Σαβαώθ, το όνομά Του είναι ο Άγιος του Ισραήλ. Κάθισε συντετριμμένη, μπες στο σκοτάδι, κόρη των Χαλδαίων, δεν θα ονομαστείς πια ισχύς της βασιλείας».

Διότι διώχθηκε από τη βασιλεία του. Το δε ότι λέει «καρδιά ανθρώπου τού δόθηκε και στάθηκε σε πόδια ανθρώπου» σημαίνει ότι μετανόησε, αναγνωρίζοντας για τον εαυτό του ότι είναι άνθρωπος, και απέδωσε δόξα στον Θεό. Ιδού, εξήγησε την παρομοίωση του πρώτου θηρίου. Μετά λοιπόν τη λέαινα, ο προφήτης βλέπει ένα δεύτερο θηρίο, όμοιο με αρκούδα, το οποίο ήταν οι Πέρσες. Διότι μετά τους Βαβυλωνίους κυριάρχησαν οι Πέρσες. Το δε ότι λέει «τρία πλευρά έβλεπα στο στόμα της» υπέδειξε τρία έθνη, τους Πέρσες, τους Μήδους και τους Βαβυλωνίους, πράγμα που υποδεικνύεται με τον άργυρο μετά τον χρυσό στην εικόνα. Ιδού, εξηγήσαμε και το δεύτερο θηρίο. Έπειτα, το τρίτο θηρίο, η λεοπάρδαλη, που ήταν οι Έλληνες· διότι μετά τους Πέρσες κυριάρχησε ο Αλέξανδρος ο Μακεδόνας, καταλύοντας τον Δαρείο· το οποίο στην εικόνα υποδεικνύεται ως ο χαλκός. Το δε ότι λέει «τέσσερα φτερά πτηνού και τέσσερα κεφάλια στο θηρίο», έδειξε σαφέστατα πώς διαμερίστηκε σε τέσσερα μέρη η βασιλεία του Αλεξάνδρου. Διότι τέσσερα κεφάλια είχε, δηλαδή τους τέσσερις βασιλείς που αναδείχθηκαν από αυτήν. Επειδή όταν πέθανε ο Αλέξανδρος διαίρεσε τη βασιλεία του σε τέσσερα μέρη. Ιδού μιλήσαμε και για το τρίτο. Έπειτα, λέει, «ένα τέταρτο θηρίο φοβερό και τρομακτικό. Τα δόντια του ήταν σιδερένια και τα νύχια του χάλκινα». Ποιοι είναι αυτοί αν όχι η βασιλεία των Ρωμαίων, η οποία είναι ο σίδηρος με τον οποίο θα συντρίψει όλα τα πριν από αυτήν βασίλεια και θα κατακυριεύσει όλη τη γη.

Για να μην παρεκκλίνουμε όμως από το θέμα μας, και για να αποδειχθούν αληθινά όσα είδε ο προφήτης και ακριβή όσα εμείς, με τη χάρη του Κυρίου, έχουμε κατανοήσει και διατυπώσει, ας δούμε αν ο άγγελος που διδάσκει τον μακάριο Δανιήλ επιβεβαιώνει τους λόγους μας. Διότι λέγει τα εξής: «Αυτά τα τέσσερα θηρία είναι τέσσερις βασιλείες που θα εγερθούν επί της γης, οι οποίες και θα εξαλειφθούν. Και θα παραλάβουν τη βασιλεία οι άγιοι του Υψίστου και θα την κατέχουν εις τους αιώνες των αιώνων». Είναι αναγκαίο λοιπόν: εφόσον τα τρία θηρία έχουν ήδη περάσει και παρέλθει, όπως αποδείχθηκε παραπάνω, και το ένα εξακολουθεί ακόμη να υφίσταται, εάν εξαλειφθεί και αυτό, τότε παύουν πλέον τα επίγεια και αρχίζουν τα επουράνια, ώστε να φανερωθεί η ακατάλυτη και αιώνια βασιλεία των αγίων και να αποκαλυφθεί ολοφάνερα σε όλους ο ουράνιος Βασιλεύς, ο οποίος δεν θα βλέπεται πλέον υπό κάποια μορφή, όπως στο όρος Σινά, ούτε θα αποκαλύπτεται μέσα σε στύλο νεφέλης στην κορυφή του όρους, αλλά θα έρθει με δυνάμεις και στρατιές αγγέλων, ως ένσαρκος Θεός και άνθρωπος, Υιός Θεού και ανθρώπου, ερχόμενος από τους ουρανούς ως κριτής του κόσμου.

Και θα παραλάβουν τη βασιλεία οι άγιοι του Υψίστου, και θα την κατέχουν στον αιώνα, και στους αιώνες των αιώνων. Και ζητούσα να πληροφορηθώ με ακρίβεια για το τέταρτο θηρίο, διότι διέφερε από κάθε άλλο θηρίο και ήταν εξαιρετικά τρομερό· τα δόντια του ήταν σιδερένια, τα νύχια του χάλκινα· κατέτρωγε και συνέτριβε, και τα υπολείμματα τα καταπατούσε με τα πόδια του.