Πατερικὲς ἀναφορὲς ἀνὰ βιβλικὸ ἐδάφιο
5 πατερικά χωρίαΌλες οι κατηγορίες γνησιότητας
καὶ τίς ὁ ἄνθρωπος, ὅστις ἐφύτευσεν ἀμπελῶνα καὶ οὐκ εὐφράνθη ἐξ αὐτοῦ; πορευέσθω καὶ ἀποστραφήτω εἰς τὴν οἰκίαν αὐτοῦ, μὴ ἀποθάνῃ ἐν τῷ πολέμῳ καὶ ἄνθρωπος ἕτερος εὐφρανθήσεται ἐξ αὐτοῦ.Ανάγνωση ολόκληρου κεφαλαίου
1–5 από 5
Πορευέσθω καὶ ἀποστραφήτω εἰς τὴν οἰκίαν αὐτοῦ, μὴ ἀποθάνῃ ἐν τῷ πολέμῳ, καὶ ἄνθρωπος ἕτερος ἐγκαινιεῖ αὐτήν. Καὶ τίς ὁ ἄνθρωπος ὅστις ἐφύτευσεν ἀμπελῶνα, καὶ οὐκ εὐφράνθη ἀπ᾽ αὐτοῦ;
Ας αναχωρήσει και ας επιστρέψει στην οικία του, μήπως πεθάνει στον πόλεμο και την εγκαινιάσει άλλος άνθρωπος. Και ποιος είναι ο άνθρωπος που φύτεψε αμπελώνα και δεν ευφράνθηκε από αυτόν;
Λεπτομέρειες
Ἐπισεμνύνεται δὲ τούτῳ λίαν καὶ ὁ προφήτης Δαβὶδ, οὕτω λέγων πρὸς τὸν Θεόν· «Ἄνες μοι, ὅτι πάροικός εἰμι ἐν τῇ γῇ καὶ παρεπίδημος, καθὼς πάντες οἱ πατέρες μου.» Ἀπεδέχετο δὲ σφόδρα τὰς ἄνω μονὰς, οὕτω λέγων· «Ὡς ἀγαπητὰ τὰ σκηνώματά σου, Κύριε τῶν δυνάμεων! Ἐπιποθεῖ καὶ ἐκλείπει ἡ ψυχή μου εἰς τὰς αὐλὰς τοῦ Κυρίου.» Φρονοῦσι δὴ οὖν οἱ τοιοῦτοι τὰ ἄνω, καὶ τὰς ἐν τοῖς οὐρανοῖς διψῶσι μονὰς, ἃς καὶ αὐτὸς ὁ Σωτὴρ τοῖς ἀγαπῶσιν αὐτὸν ὑπισχνεῖται, λέγων· «Πορεύομαι, καὶ ἑτοιμάσω τόπον ὑμῖν, καὶ πάλιν ἥξω, καὶ παραλήψομαι ὑμᾶς μετ᾽ ἐμαυτοῦ, ἵνα ὅπου εἰμὶ ἐγὼ, καὶ ὑμεῖς ἐκεῖ μετ᾽ ἐμοῦ ἧτε.» Τύπος οὖν ἄρα, τοῦ παροικίαν ἡγεῖσθαι μὴ ἀνεχομένου τὴν παροῦσαν ζωὴν, ὁ οἰκίαν οἰκοδομῶν, καὶ ταῖς περὶ ταύτην φιλεργίαις σπουδαίως ἐγκείμενος· τοῦ δὲ φιλοκτήμονος καὶ φιλοκερδοῦς, ὁ ἀμπελῶνα φυτεύων· τὸν δέ γε γυναικομανῆ, καὶ ἐκτεθρυμμένον, καὶ ταῖς τῆς σαρκὸς ἐπιθυμίαις ἐπιδόντα τὸν νοῦν, κατασημήνειεν ἂν ὁ γυναικὸς μνηστείᾳ προσιών. Τοιγάρτοι τῇ τοῦ στρατοκήρυκος φωνῇ, τῆς ἱερᾶς καὶ μαχιμωτάτης ἀποχωροῦσι πληθύος.
Σεμνύνεται δε πάρα πολύ για αυτό και ο προφήτης Δαβίδ, λέγοντας τα εξής προς τον Θεό: «Άφησέ με, διότι είμαι πάροικος στη γη και παρεπίδημος, όπως όλοι οι πατέρες μου.» Και επιθυμούσε σφόδρα τις επουράνιες μονές, λέγοντας τα εξής: «Πόσο αγαπητά είναι τα σκηνώματά σου, Κύριε των δυνάμεων! Επιποθεί και λιποθυμά η ψυχή μου για τις αυλές του Κυρίου.» Αυτοί λοιπόν φρονούν τα άνω, και διψούν για τις μονές στους ουρανούς, τις οποίες και ο ίδιος ο Σωτήρας υπόσχεται σε όσους τον αγαπούν, λέγοντας: «Πηγαίνω να ετοιμάσω τόπο για εσάς, και πάλι θα έρθω, και θα σας παραλάβω μαζί μου, ώστε όπου είμαι εγώ, να είστε κι εσείς εκεί μαζί μου.» Τύπος επομένως αυτού που δεν ανέχεται να θεωρεί παροικία την παρούσα ζωή, είναι αυτός που οικοδομεί οικία, και επιδίδεται με ζήλο στις εργασίες γύρω από αυτήν· του φιλοκτήμονα δε και φιλοκερδούς, είναι αυτός που φυτεύει αμπελώνα· τον δε γυναικομανή, και τρυφηλό, που έχει παραδώσει τον νου του στις επιθυμίες της σάρκας, θα μπορούσε να τον υποδηλώνει εκείνος που προσέρχεται σε μνηστεία γυναίκας. Γι' αυτόν τον λόγο, στο άκουσμα της φωνής του στρατοκήρυκα, αυτοί αποχωρούν από το ιερό και μαχητικότατο πλήθος.
Λεπτομέρειες
Ἐκέλευσεν ὁ διὰ Μωσέως νόμος μὴ ἐξελθεῖν εἰς πόλεμον, μήτε τὸν οἰκοδομήσαντα οἰκίαν καινὴν, καὶ μὴ ἐγκαινίσαντα αὐτὴν, μήτε τὸν φυτεύσαντα ἀμπελῶνα, καὶ μὴ εὐφρανθέντα ἀπ᾽ αὐτοῦ, μήτε τὸν μνηστευσάμενον γυναῖκα, καὶ μὴ λαβόντα αὐτὴν, μήτε τὸν δειλὸν τῇ καρδίᾳ. Τύπος δὲ τοῦ μὲν κατοικίαν, ἀλλ᾽ οὐ παροικίαν, τὸν παρόντα βίον ἡγουμένου, τὴν καινὴν οἰκίαν οἰκοδομήσανται· τοῦ δὲ φιλοκερδοῦς ὁ τὸν ἀμπελῶνα φυτεύσας· τοῦ φιλοσάρκου ὁ τὴν γυναῖκα μνηστευσάμενος. Ἢ καὶ ἑτέρως· Ὁ πρῶτος μὲν τοῦ φιλοδόξου. Ὁ δεύτερος δὲ τοῦ φιλαργύρου. Ὁ τρίτος δὲ τοῦ φιληδόνου. Διὰ τῶν τριῶν δὲ τούτων τὰ τρία γενικὰ εἴδη τῆς κακίας ἐφαίνετο. Ὁ γὰρ δειλὸς τοῖς τρισὶ τούτοις ἐπιμερίζεται.
Ο νόμος που δόθηκε μέσω του Μωυσή πρόσταξε να μην εξέλθει σε πόλεμο, ούτε εκείνος που έχτισε καινούργιο σπίτι και δεν το εγκαινίασε, ούτε εκείνος που φύτεψε αμπελώνα και δεν τον χάρηκε, ούτε εκείνος που αρραβωνιάστηκε γυναίκα και δεν την έλαβε ως σύζυγο, ούτε ο δειλός στην καρδιά. Εκείνος που έχτισε την καινούργια οικία αποτελεί τύπο αυτού που θεωρεί τον παρόντα βίο μόνιμη κατοικία και όχι παροικία· εκείνος που φύτεψε τον αμπελώνα, αποτελεί τύπο του φιλοκερδούς· και εκείνος που αρραβωνιάστηκε τη γυναίκα, αποτελεί τύπο του φιλοσάρκου. Ή και διαφορετικά: Ο πρώτος είναι τύπος του φιλόδοξου. Ο δεύτερος του φιλάργυρου. Ο τρίτος του φιλήδονου. Μέσα από αυτά τα τρία φανερώθηκαν τα τρία γενικά είδη της κακίας. Διότι ο δειλός επιμερίζεται σε αυτά τα τρία.
Λεπτομέρειες
Διὸ καὶ ὁ πνευματικὸς νόμος τοὺς γήμαντας καὶ ἀμπέλους φυτεύσαντας εἰς τὸν κατὰ τῶν πνευματικῶν τῆς πονηρίας πόλεμον ἐξελθεῖν ἀπηγόρευσε. Μὴ τοίνυν οἱ τοιούτῳ κατεχόμενοι δεσμῷ τοῖς λελυμένοις ἀμιλλᾶσθαι οἰέσθωσαν· οὐδὲ γὰρ οἷόν τε.
Γι' αυτόν τον λόγο και ο πνευματικός νόμος απαγόρευσε σε όσους νυμφεύθηκαν και φύτεψαν αμπέλια να εξέλθουν στον πόλεμο εναντίον των πνευματικών δυνάμεων της πονηρίας. Ας μη νομίζουν, λοιπόν, όσοι δεσμεύονται από έναν τέτοιο δεσμό ότι μπορούν να ανταγωνιστούν εκείνους που είναι ελεύθεροι από δεσμά, διότι αυτό δεν είναι καν εφικτό.
Λεπτομέρειες
ὅνπερ ἀγῶνα οἱ ἄνωθεν ἐξ ἀρχῆς πατέρες ἠγωνίσαντο, κἂν ἐν τοῖς φαινομένοις ὡς οἱ λοιποὶ ἐφαίνοντο ἄνθρωποι· οἱ οὕτως ἀγωνισάμενοι, εὐαρεστῆσαι τῷ θεῷ ἠδυνήθησαν. ἀνδρεῖαι γὰρ καὶ γενναῖαι ψυχαὶ καὶ πάντων καταφρονοῦσαι ἀπέρχονται εἰς πόλεμον, καθὼς καὶ Μωυσῆς περὶ τοῦ κρυπτοῦ τῶν πονηρῶν πνευμάτων πρὸς τὴν ψυχὴν πολέμου αἰνιττόμενος, καὶ οἷαι ψυχαὶ ἐπιτήδειοι τυγχάνουσιν, ἔφη Εἴ τις ἡρμόσατο γυναῖκα, μὴ ἐξέλθῃ εἰς πόλεμον, καὶ εἴ τις ἐφύτευσεν ἀμπελῶνα, μὴ ἐξέλθῃ. ταῦτα περὶ δεσμῶν ὑλικῶν λέγει μήποτέ τις πρὸς τὰ πνευματικὰ τῆς πονηρίας ἀθλῶν ἔν τισι πράγμασι δέδηται, ἐὰν γὰρ διὰ τὴν πρὸς τὰς ἡδονὰς καὶ τὰ κτήματα προσπάθειαν μὴ ἀθλήσῃ, ἀπόβλητος τῆς ἐπουρανίου εὐφροσύνης γίνεται, ὡς ἐν τῷ εὐαγγελίῳ ὁ Κύριος περὶ τῶν ἐν τοῖς γάμοις κληθέντων καὶ παραιτησαμένων φησί, Ὁ πρῶτος λέγει, ἀγρὸν ἠγόρασα, καὶ οὐ δύναμαι ἐλθεῖν· καὶ ὁ ἄλλος, γυναῖκα ἔγημα καὶ οὐ δύναμαι ἐλθεῖν, ἐρωτῶ σε ἔχε με παρῃτημένον· συμφώνως τῷ Μωυσῇ λέγων.
Αυτόν ακριβώς τον αγώνα αγωνίστηκαν οι πατέρες από την αρχή, έστω κι αν εξωτερικά φαίνονταν σαν τους υπόλοιπους ανθρώπους. Εκείνοι που αγωνίστηκαν κατ' αυτόν τον τρόπο, μπόρεσαν να ευαρεστήσουν τον Θεό. Διότι ανδρείες και γενναίες ψυχές, που περιφρονούν τα πάντα, πηγαίνουν στον πόλεμο, όπως ακριβώς και ο Μωυσής, υπονοώντας τον κρυφό πόλεμο των πονηρών πνευμάτων εναντίον της ψυχής και το ποιες ψυχές είναι κατάλληλες γι' αυτόν, είπε: «Εάν κάποιος αρραβωνιάστηκε γυναίκα, ας μην βγει στον πόλεμο, και εάν κάποιος φύτεψε αμπέλι, ας μην βγει». Αυτά τα λέει για τους υλικούς δεσμούς, μήπως τυχόν κάποιος που αγωνίζεται ενάντια στα πνεύματα της πονηρίας είναι δεμένος με κάποια πράγματα, διότι, εάν εξαιτίας της προσκόλλησής του στις ηδονές και στα κτήματα δεν αγωνιστεί, αποβάλλεται από την επουράνια ευφροσύνη, όπως ακριβώς λέει ο Κύριος στο Ευαγγέλιο για εκείνους που κλήθηκαν στους γάμους και αρνήθηκαν: Ο πρώτος λέει, αγόρασα χωράφι και δεν μπορώ να έρθω, και ο άλλος, παντρεύτηκα γυναίκα και δεν μπορώ να έρθω, σε παρακαλώ θεώρησέ με δικαιολογημένο, λέγοντας αυτά σε συμφωνία με τον Μωυσή.
Λεπτομέρειες