Πατερικές αναφορές στο ΔΕΥΤΕΡΟΝΟΜΙΟΝ 21:3

Αναχώρησαν από την πατρίδα τους, και εγκατέλειψαν μεν τον τόπο που τους γέννησε· διασκορπίστηκαν δε και έγιναν παντού ξένοι, μέτοικοι και περίτρομοι. Διότι είναι αλήθεια ότι όπως το πουλί όταν πετάξει μακριά από τη δική του φωλιά, έτσι είναι και ο άνθρωπος όταν αποσπαστεί από τους δικούς του τόπους. Νομίζω δε ότι είναι πρέπον να προσθέσω και τούτο, ότι για εκείνους μεν που έκοψαν τα νεύρα του ταύρου η πράξη αυτή θα είναι κατάρα· για εκείνους όμως που πόνεσαν, και αποτίναξαν από πάνω τους ένα τόσο φοβερό έγκλημα, θα είναι λύτρωση και κάθαρση και αποβολή των αμαρτιών. Θα βρούμε δε, μέσα από τη σκιά του νόμου, γραμμένο αυτό που είπα. Διότι έχει ως εξής στο Δευτερονόμιο: «Εάν δε βρεθεί τραυματίας στη γη, την οποία ο Κύριος ο Θεός σου σού δίνει να κληρονομήσεις, πεσμένος στην ύπαιθρο, και δεν γνωρίζουν αυτόν που τον χτύπησε, θα βγουν οι πρεσβύτεροί σου και οι κριτές σου, και θα μετρήσουν την απόσταση προς τις πόλεις που βρίσκονται γύρω από τον τραυματία, και θα οριστεί η πόλη που είναι η πλησιέστερη στον τραυματία.»

«Και οι πρεσβύτεροι της πόλεως εκείνης θα πάρουν μια δαμάλα από τα βόδια, η οποία δεν έχει εργαστεί και δεν έχει τραβήξει ζυγό· και οι πρεσβύτεροι της πόλεως εκείνης θα κατεβάσουν τη δαμάλα σε μια τραχιά φάραγγα, η οποία δεν έχει καλλιεργηθεί ούτε έχει σπαρθεί, και θα νευροκοπήσουν τη δαμάλα μέσα στη φάραγγα, και θα προσέλθουν οι ιερείς, οι Λευίτες, διότι αυτούς εξέλεξε ο Κύριος ο Θεός σου για να παρίστανται ενώπιόν του και να ευλογούν στο όνομά του, και σύμφωνα με τον λόγο τους θα κρίνεται κάθε διαφωνία και κάθε βίαιη πράξη. Και όλοι οι πρεσβύτεροι της πόλεως εκείνης, που βρίσκονται πιο κοντά στον νεκρό, θα νίψουν τα χέρια τους πάνω από το κεφάλι της δαμάλας που νευροκοπήθηκε στη φάραγγα, και παίρνοντας τον λόγο θα πουν: Τα χέρια μας δεν έχυσαν αυτό το αίμα, και τα μάτια μας δεν το είδαν. Σπλαχνίσου, Κύριε, τον λαό σου τον Ισραήλ, τον οποίο λύτρωσες από τη γη της Αιγύπτου, ώστε να μη βαρύνει αθώο αίμα τον λαό σου τον Ισραήλ, και έτσι θα εξιλεωθούν για το αίμα. Εσύ, λοιπόν, θα εξαλείψεις το αθώο αίμα από ανάμεσά σας». Αλλά για καθένα από αυτά θα μιλήσουμε αναλυτικά στον κατάλληλο καιρό, όμως προς το παρόν λέμε το εξής: Κατανόησε πώς απαλλάσσουν τον εαυτό τους μερικοί από τις κατηγορίες περί αιματοχυσίας, καθώς η δαμάλα προτυπώνει για εμάς στο πρόσωπό της τον Εμμανουήλ. Διότι νομίζω ότι είναι αναγκαίο αυτοί, για να απαλλαγούν, να λένε: Τα χέρια μας δεν έχυσαν αυτό το αίμα. Όμως ο λαός των Ιουδαίων ποτέ δεν θα βρεθεί να διακηρύσσει κάτι τέτοιο.

Γι' αυτούς δικαιολογημένα θα μπορούσε κανείς να θρηνήσει και να στάξει ένα δάκρυ από αγάπη και φιλαλληλία. Στερήθηκαν, λοιπόν, κάθε αγαθό και ο ανυπότακτος Ισραήλ συγκλονίστηκε θαρρείς εκ θεμελίων. Διότι ο Χριστός μετέβη στα έθνη· και διασώζεται πλέον με δυσκολία, ως ένα ελάχιστο υπόλειμμα, ο δυσμαθής Ιουδαίος. Και αυτό είναι, νομίζω, εκείνο που αναφωνείται προφητικά δια της φωνής του Ησαΐα: «Και αν ο Κύριος Σαβαώθ δεν μας άφηνε σπέρμα, θα είχαμε γίνει σαν τα Σόδομα και θα είχαμε ομοιωθεί με τα Γόμορρα». Εμπρός, λοιπόν, αν συμφωνείτε, ας εξετάσουμε τη δύναμη του μυστηρίου και μέσα από τα ίδια τα Μωσαϊκά λόγια. Διότι έχει γραφτεί ως εξής στο Δευτερονόμιο: «Εάν βρεθεί τραυματίας στη γη, την οποία ο Κύριος ο Θεός σου σού δίνει για να την κληρονομήσεις, πεσμένος στην πεδιάδα, και δεν γνωρίζουν αυτόν που τον χτύπησε, θα εξέλθει η γερουσία σου και οι κριτές σου, και θα μετρήσουν την απόσταση προς τις πόλεις που βρίσκονται γύρω από τον τραυματία. Και για την πόλη που βρίσκεται πιο κοντά στον τραυματία, η γερουσία της πόλης εκείνης θα πάρει μια δαμάλα από τα βόδια, η οποία δεν έχει χρησιμοποιηθεί σε εργασία και δεν έχει σύρει ζυγό· και η γερουσία της πόλης εκείνης θα κατεβάσει τη δαμάλα σε μια τραχιά φάραγγα, η οποία ούτε καλλιεργείται ούτε σπέρνεται».

Επομένως, ο Πατέρας παρέδωσε τον Υιό και, για να το πούμε έτσι, λέγεται ότι ο ίδιος επάταξε τον Εμμανουήλ. Και πράγματι, στο βιβλίο των Ψαλμών εισάγεται το πρόσωπο του Χριστού, μιλώντας για την ανοσιότητα των Ιουδαίων προς τον εν τοις ουρανοίς Πατέρα και Θεό, λέγοντας ότι «Αυτόν που εσύ επάταξας, αυτοί τον καταδίωξαν, και προσέθεσαν πόνο στα τραύματά μου.» Ας μην υπερηφανεύεται λοιπόν ο κυριοκτόνος λαός· διότι δεν επικράτησαν αμέσως, επειδή δήθεν ο Χριστός ήταν αδύναμος, αλλά ας μάθουν την αλήθεια μέσω του Μωυσή. Διότι δεν γνωρίζουν αυτόν που τον επάταξε. Δες, λοιπόν, τον τραυματισμένο στη γη των Ιουδαίων, τον Εμμανουήλ. Και το μυστήριο γύρω από αυτόν, ανάμεσά τους μεν δεν εκπληρώνεται καθόλου, αλλά μάλλον ιερουργείται με αινιγματικό τρόπο στη χώρα και τη γη των εθνών. «Διότι εάν βρεθεί», λέει, «ο τραυματίας, θα πάρουν μια δαμάλα που δεν έχει δοκιμάσει ζυγό και κόπους· και αφού την κατεβάσουν σε μια τραχιά και ακαλλιέργητη φάραγγα, ας της κόψουν τα νεύρα μέσω εκείνων που έχουν οριστεί για την ιερουργία. Και αφού νίψουν τα χέρια τους πάνω από αυτήν, ας πουν: Τα χέρια μας δεν έχυσαν αυτό το αίμα». Η δαμάλα λοιπόν είναι τύπος του Χριστού, όπως ακριβώς ήδη προείπαμε. Δαμάλα μεν, που δεν έχει δοκιμάσει ζυγό, ενώ βρέθηκε υπό ζυγό ως άνθρωπος, και όμως παρέμεινε έξω από ζυγό, επειδή ακριβώς είναι κατά φύση Θεός.