Πατερικές αναφορές στο ΔΕΥΤΕΡΟΝΟΜΙΟΝ 22:5

Σου έχει άραγε αποδειχθεί σαφώς, αφενός στο πρώτο παράδειγμα του Αβραάμ, ότι παραμένουν αβλαβή στους αγίους τα καυχήματα της ανδρείας· και ότι ακολουθεί εύκολα το να μπορούν να κατατροπώνουν τους εχθρούς, εάν δεν επιλέγουν να αναζητούν τίποτε από τα κοσμικά· αφετέρου δε, στην περίπτωση του Άχαρ, πώς τα πράγματα κατέληξαν στο αντίθετο αποτέλεσμα, επειδή απέκλινε από την ευθεία οδό και έρρεψε προς τα εγκόσμια; ΠΑΛΛ. Βεβαιότατα· διότι ο λόγος είναι σαφής. ΚΥΡ. Το ότι δε πρέπει οι άγιοι να φαίνονται παντού συνεπείς και όχι δίγνωμοι, καθίσταται σαφές, αφού ο νόμος λέει ξεκάθαρα: «Δεν θα υπάρξει ανδρική σκευή σε γυναίκα, ούτε θα ντυθεί άνδρας γυναικεία στολή, διότι είναι βδέλυγμα ενώπιον του Κυρίου καθένας που τα κάνει αυτά». Διότι βδέλυγμα εξίσου ενώπιον του Θεού και εξαιρετικά άσχημο θέαμα είναι η υπόληψη της γενναιότητας εν μέσω μαλθακότητας· διότι αυτό σημαίνει να υπάρχει ανδρική σκευή πάνω σε γυναίκα· όπως και το να πάσχει κανείς από μαλθακότητα ενώ φέρει ανδρεία χαρακτηριστικά· διότι αυτό σημαίνει παρομοίως το να ντυθεί ο άνδρας γυναικεία στολή. ΠΑΛΛ. Τι ακριβώς εννοείς; ΚΥΡ. Δεν είναι πονηρό και αδόκιμο πράγμα η υποκρισία ενώπιον του Θεού και των ανθρώπων; ΠΑΛΛ. Αληθές. ΚΥΡ. Άραγε λοιπόν, εάν κάποιος είναι φιλήδονος και ακρατής, και ελέγχεται από τις ίδιες του τις πράξεις ότι είναι τέτοιος, και έπειτα κατασκευάζει για τον εαυτό του πλαστή φήμη χρηστότητας, θα επαινούσες εσύ έναν τέτοιον άνθρωπο, ω Παλλάδιε; ΠΑΛΛ. Καθόλου. ΚΥΡ.

Τι να πούμε λοιπόν για τον αληθινά κόσμιο και ευπρεπή; Δεν νομίζεις ότι πρέπει, στηριζόμενος στη σταθερότητα της γνώμης του, να αναγνωρίζεται ως αυτό που ακριβώς είναι, και όχι ως κάτι άλλο; ΠΑΛΛ. Το βεβαιώνω. ΚΥΡ. Επομένως, ας μην υποδύεται ποτέ τη φήμη της ανδρείας το ευάλωτο και μαλθακό φρόνημα κάποιων· διότι αυτό σημαίνει το, Δεν θα φορεθούν ανδρικά ρούχα σε γυναίκα· ούτε πάλι ο αληθινά δυνατός ας επιδιώκει τη μαλθακότητα· διότι αυτό πάλι σημαίνει το, Δεν θα ντυθεί άνδρας με γυναικεία στολή. Διότι και στις δύο περιπτώσεις η φαυλότητα είναι ίση, και τα σφάλματα αυτά αποτελούν ύβρη προς την αρετή. ΠΑΛΛ. Επικίνδυνη, όπως φαίνεται, είναι η μαλθακότητα, και το πράγμα δεν είναι αζήμιο. ΚΥΡ. Να μην αμφιβάλλεις καθόλου. Διότι το πάθος αυτό είναι εντελώς απορριπτέο και μισητό από τον Θεό· γι' αυτό και αποβάλλεται από τους ιερούς καταλόγους όποιος τυχόν εμπλέκεται σε τέτοια παραπτώματα. Διότι εγώ λέω ότι ο αληθινά δυνατός και γενναιότατος πρέπει να μην αφήνει με κανέναν τρόπο τον νου του να καταρρέει από απερισκεψία, αλλά να τον διατηρεί ανώτερο από κάθε φόβο και δισταγμό, και, στηριζόμενος άμεμπτα στην πίστη προς τον Θεό, να λέει, «Όλα τα μπορώ μέσω του Χριστού που με ενδυναμώνει»· και να απορρίπτει ως αιτία ολέθρου, που μας καθιστά αδόκιμους ενώπιον του Θεού, την επιλογή του να φρονεί τα γήινα.

Διότι κάποια μεν δεν ήταν καν προς βρώσιν· ενώ κάποιων άλλων ακόμη και οι ασθένειες υποχωρούσαν, μόλις ανακινούνταν αρχικά από τον άγγελο. Φυτεύεις διπλό αμπελώνα και σπέρνεις δύο λογιών σπόρους· και το ένδυμα είναι υφασμένο από δύο διαφορετικά υλικά· και θέτεις υπό τον ίδιο ζυγό όσα δεν ταιριάζουν μεταξύ τους. Απαγορευόταν όμως, όπως γνωρίζεις, από τον νόμο το σύμμικτο πλεκτό, για να αποφεύγεται ο διπλός τρόπος ζωής· άλλος είναι ο στολισμός των γυναικών και άλλος των ανδρών.

Εάν, λοιπόν, αυτά αποτελούν σύμβολα, και οι δύο αμαρτάνουν συγχέοντας την ευταξία και τη διαταγή του Θεού, και υπερβαίνοντας τα οικεία τους όρια, ο μεν άνδρας εκπίπτοντας στην ευτέλεια εκείνης, η δε γυναίκα επαναστατώντας εναντίον του άνδρα μέσω της εξωτερικής της εμφάνισης. Διότι, εάν δεν είναι θεμιτό να ανταλλάσσουν ενδύματα, ούτε αυτή να περιβάλλεται με ανδρικό μανδύα, ούτε εκείνος με γυναικείο φόρεμα ή κάλυπτρα· διότι λέγει, «δεν θα φέρει η γυναίκα ανδρική σκευή, ούτε θα ενδυθεί ο άνδρας γυναικεία στολή»· πολύ περισσότερο δεν πρέπει να ανταλλάσσονται αυτά. Διότι τα πρώτα έχουν νομοθετηθεί από τους ανθρώπους, έστω και αν ο Θεός αργότερα τα επικύρωσε· το δεύτερο όμως προέρχεται από τη φύση, εννοώ το να καλύπτεται κανείς και το να μην καλύπτεται. Και όταν λέω τη φύση, εννοώ τον Θεό· διότι Αυτός που δημιούργησε τη φύση είναι ο Ίδιος. Όταν λοιπόν ανατρέπεις αυτά τα όρια, δες πόσα επιβλαβή πράγματα προκύπτουν. Και μη μου πεις τούτο, ότι δηλαδή είναι μικρό το αμάρτημα· διότι είναι μεγάλο, και από μόνο του, επειδή συνιστά παρακοή. Αλλά και αν ακόμη ήταν μικρό, θα γινόταν μεγάλο, επειδή αποτελεί σύμβολο μεγάλων πραγμάτων. Το ότι δε είναι μεγάλο, καθίσταται φανερό από το γεγονός ότι παρέχει τόση ευταξία στο ανθρώπινο γένος, διευθετώντας με τάξη τον άρχοντα και τον αρχόμενο.

Διότι τα ενδύματα που προορίζονται για καλλωπισμό, ας θεωρούνται μάλλον γυναικεία παρά ανδρικά· επειδή και ο νόμος λέγει: «Δεν θα φορέσει άνδρας γυναικεία στολή». Ας μην εκθηλύνεται, λοιπόν, ο άνδρας, εφόσον ούτε στη γυναίκα αρμόζει να εκθηλύνεται υπερβολικά ενώπιον του Θεού. Από τρίχες καμήλας φορούσε ένδυμα ο Ιωάννης, και δερμάτινη ζώνη γύρω από τη μέση του· και πρωτύτερα ο Ηλίας, του οποίου το πνεύμα έφερε ο Ιωάννης, μόνο με μηλωτή ήταν και εκείνος ενδεδυμένος. Είναι γνώρισμα νωθρής και ράθυμης ψυχής το να θαυμάζει κανείς ένα φανταχτερό ένδυμα με λεπτή κατεργασία· αντίθετα, η μεγαλόφρων ψυχή, που έχει την αίσθηση του πραγματικού, αληθινού στολισμού, αποστρέφεται κάθε πολυτελές ένδυμα, επιποθώντας την ανώτερη από αυτό, την ανεπιτήδευτη, την πιο ευπρεπή, την πλέον σεμνή κατάσταση, έχοντας προτιμήσει την αγνεία πάνω από όλα. Αρκεστείτε, λοιπόν, στην υπενθύμιση μέσα από όσα ειπώθηκαν, και διαφυλάξτε τη σεμνότητα, χωρίς να εξωθήσετε την ακρίβεια πέρα από το μέτρο κάνοντάς την πικρή, η οποία γίνεται πιο γλυκιά και από το μέλι και από την κηρήθρα, τόσο για τον ίδιο που ακούει όσο και για εκείνους που τον πλησιάζουν. Διότι η πνευματική χαρά προσορμίζει με σεμνότητα και μεγαλοπρέπεια την ψυχή στην ενότητα του Θεού, και γεμίζει με γλυκύτητα και όσους συναναστρέφεται.

ΤΙΤΛΟΣ ΣΤ΄. — Περί ενδυμάτων· και ότι δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται πολυτελή ενδύματα, ούτε από άνδρα ούτε από γυναίκα. «Ο ιερέας θα ενδυθεί λινό χιτώνα, και θα φορέσει λινό περισκελές γύρω από το σώμα του.» «Ένδυμα υφασμένο από δύο διαφορετικά υλικά, κίβδηλο, δεν θα βάλεις πάνω σου.» «Δεν θα υπάρχουν ανδρικά είδη σε γυναίκα, ούτε θα ενδυθεί άνδρας γυναικεία στολή, διότι είναι βδέλυγμα ενώπιον του Κυρίου καθένας που τα κάνει αυτά. Δεν θα ενδυθείς κίβδηλο ένδυμα, από μαλλί και λινάρι ταυτόχρονα.» «Σε κάθε καιρό ας είναι τα ενδύματά σου λευκά.» «Να μην καυχάσαι για την περιβολή των ενδυμάτων σου.» «Αυτά λέει ο Κύριος: Επειδή υπερηφανεύθηκαν οι θυγατέρες της Σιών, και περπάτησαν με υψωμένο τον τράχηλο και με νεύματα των οφθαλμών, και με τον τρόπο που βάδιζαν, σέρνοντας ταυτόχρονα τους χιτώνες τους και κάνοντας θόρυβο με τα πόδια τους· ο Θεός θα ταπεινώσει τις άρχουσες θυγατέρες της Σιών. Και ο Κύριος θα αποκαλύψει την εμφάνισή τους εκείνη την ημέρα. Και θα αφαιρέσει ο Κύριος τη δόξα του ιματισμού τους, και τον στολισμό τους, και τα πλέγματα των μαλλιών, και τα δαχτυλίδια, και τα βραχιόλια, και τα σκουλαρίκια, και τα ενδύματα με τις πορφυρές παρυφές, και τα πανωφόρια του σπιτιού, και τα διαφανή λακωνικά ενδύματα, και τα βύσσινα, και τα υακίνθινα, και το βύσσινο ύφασμα που είναι συνυφασμένο με χρυσό και υάκινθο, και τα λεπτά καλοκαιρινά πέπλα, και τα χρυσά περιδέραια.»

Συμφωνία. «Σημείωσε ότι και ο Θεός στο Δευτερονόμιο απαγορεύει να φοράει η γυναίκα ανδρικά ρούχα και ο άνδρας γυναικεία: "Δεν θα υπάρχει ανδρικό ένδυμα πάνω σε γυναίκα, ούτε θα ντυθεί άνδρας με γυναικεία στολή, διότι είναι βδέλυγμα για τον Κύριο τον Θεό σου καθένας που τα πράττει αυτά". Η δε Σύνοδος της Γάγγρας ούτε για λόγους υποτιθέμενης άσκησης δεν επιτρέπει να φοράει η γυναίκα ανδρικά ενδύματα. Διότι αναθεματίζει εκείνη που πράττει κάτι τέτοιο, στον ιγ΄ Κανόνα της. Διάβασε και τον κδ΄ της παρούσας Συνόδου.»