Πατερικές αναφορές στο ΔΕΥΤΕΡΟΝΟΜΙΟΝ 24:19

Καταδικασμένος ενώπιον του Θεού εμφανίζεται και εκείνος που δεν επιστρέφει το ενέχυρο στον φτωχό, και διατυπώνεται απειλή εναντίον ενός τέτοιου ανθρώπου. Διότι, λέει, θα κραυγάσει προς εμένα εκείνος που δεν πήρε πίσω το ενέχυρο, και εγώ θα τον εισακούσω· διότι είμαι ελεήμων. Φοβερό δε και παράνομο ήταν επίσης το να μαζεύει κανείς τα υπολείμματα του θερισμού, και να ξανατρυγά τον αμπελώνα, και να ραβδίζει ξανά τον ελαιώνα, διότι αυτά έπρεπε να αφήνονται στους φτωχούς.

Επειδή ο νόμος παρέχει τα στοιχειώδη και οδηγεί στις αρχές των λογίων του Θεού, προστάζει να γίνεται σαν μια προμελέτη της οδού προς αυτόν η αφθονία έστω και σε λίγα, γι' αυτό λέει: «Εάν θερίσεις τον θερισμό σου στον αγρό σου και ξεχάσεις ένα δεμάτι στον αγρό σου, δεν θα επιστρέψεις να το πάρεις· θα είναι για τον φτωχό, τον προσήλυτο, το ορφανό και τη χήρα, για να σε ευλογήσει ο Κύριος ο Θεός σου σε όλα τα έργα των χεριών σου. Και εάν μαζεύεις ελιές, δεν θα γυρίσεις πίσω να μαζέψεις όσα έμειναν· θα είναι για τον προσήλυτο, το ορφανό και τη χήρα, και θα θυμηθείς ότι ήσουν δούλος στη γη της Αιγύπτου, γι' αυτό εγώ σε προστάζω να κάνεις αυτό το πράγμα. Εάν τρυγήσεις το αμπέλι σου, δεν θα γυρίσεις πίσω να τρυγήσεις όσα έμειναν· θα είναι για τον προσήλυτο, το ορφανό και τη χήρα, και θα θυμηθείς ότι ήσουν δούλος στη γη της Αιγύπτου. Γι' αυτό εγώ σε προστάζω να κάνεις αυτό το πράγμα.» Διότι είναι καλό σε καιρούς ευθυμίας να θυμάται κανείς τους κόπους και την παλαιότερη θλίψη· επειδή αυτό προκαλεί την αγάπη προς τους φτωχούς, και η αφθονία της ευημερίας δεν επιτρέπει να λησμονούνται τα δεινά της φτώχειας. ΠΑΛΛ. Αληθές. ΚΥΡ.

Άκουσε πάλι με ποιον τρόπο και για ποιους λόγους προστάζει ο Πλάτων να βασανίζεται ο οικέτης με αμείλικτα χτυπήματα: «Όταν κάποιος θελήσει να τρυγήσει τα λεγόμενα τώρα ευγενή σταφύλια ή τα ονομαζόμενα ευγενή σύκα, εάν μεν παίρνει από τα δικά του, ας καρπώνεται όπως θέλει και όποτε βούλεται· εάν όμως παίρνει από άλλων χωρίς να έχει λάβει τη συγκατάθεσή τους, ακολουθώντας το ρητό “μην κινείς ό,τι δεν τοποθέτησες”, αυτός ας τιμωρείται πάντοτε. Εάν δε κάποιος δούλος, χωρίς τη συγκατάθεση του κυρίου των κτημάτων, αγγίξει κάτι από αυτά, ας μαστιγώνεται με τόσα χτυπήματα όσες είναι οι ρώγες των σταφυλιών και τα σύκα της συκιάς». Τέτοια είναι τα όσα νομοθετούνται εναντίον αυτών, ανάξια της μεγαλονοίας του Πλάτωνα. Το πόσο σεμνά και φιλάνθρωπα είναι όμως τα όσα διδάσκει ο Μωυσής, μπορείς να το μάθεις ακούγοντάς τον να λέει περίπου τα εξής: «Εάν εισέλθεις στο αμπέλι του πλησίον σου, φάε σταφύλια, τόσα όσα για να χορτάσει η ψυχή σου, αλλά δεν θα βάλεις σε δοχείο». Και πάλι: «Εάν εισέλθεις στα σπαρτά του πλησίον σου και μαζέψεις στάχυα με τα χέρια σου, δεν θα βάλεις δρεπάνι στα σπαρτά του πλησίον σου». Και πάλι: «Εάν θερίσεις τη σοδειά σου στο χωράφι σου και ξεχάσεις ένα δεμάτι στο χωράφι σου, δεν θα επιστρέψεις για να το πάρεις· θα είναι για τον φτωχό και τον προσήλυτο και το ορφανό και τη χήρα, για να σε ευλογήσει Κύριος ο Θεός σου σε κάθε έργο των χεριών σου. Εάν δε μαζέψεις τις ελιές σου, δεν θα επιστρέψεις για να μαζέψεις ό,τι απέμεινε πίσω σου· θα είναι για τον προσήλυτο και το ορφανό και τη χήρα».