Πατερικές αναφορές στο ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΗΣ 11:9

Γνώριζε αυτήν την παρουσία του Κυρίου και τη συντέλεια του κόσμου ο Εκκλησιαστής λέγοντας: «ευφραίνου νέε στη νεότητά σου», και τα εξής: «και απομάκρυνε τον θυμό από την καρδιά σου και διώξε την πονηρία από τη σάρκα σου και θυμήσου τον Πλάστη σου, προτού έλθουν οι ημέρες της κακίας, προτού σκοτεινιάσει ο ήλιος και το φως και η σελήνη και τα άστρα, και θα σκοτεινιάσουν αυτές που βλέπουν μέσα από τις οπές» (υπονοώντας την ορατική δύναμη), «προτού ανατραπεί το αργυρό σχοινί» (διδάσκοντας τη συμπλοκή των άστρων, διότι η όψη τους είναι αργυροειδής) «και συντριβεί το χρυσό ανθέμιο» (υπονοώντας έτσι τον χρυσαφένιο ήλιο, διότι η ανθεμίδα είναι ένα γνωστό βότανο που έχει γύρω της πολλές ακτινοειδείς εκφύσεις φύλλων). «Και θα αναστηθούν με τη φωνή του στρουθίου και μάλιστα από το ύψος θα δουν, και θα υπάρξουν θάμβη στην οδό». Τι θα δουν; «Τότε θα δουν τον Υιό του Ανθρώπου να έρχεται πάνω στις νεφέλες του» ουρανού, «και θα θρηνήσουν οι φυλές η μία μετά την άλλη». Και τι γίνεται όταν έλθει ο Κύριος; «Και θα ανθίσει η αμυγδαλιά και θα παχύνει η ακρίδα και θα διασκορπιστεί η κάππαρη». Όπως δε λένε οι ερμηνευτές, η ανθισμένη αμυγδαλιά δηλώνει ότι πέρασε ο χειμώνας. Έτσι και τα σώματά μας μετά τον χειμώνα πρόκειται τότε να ανθίσουν ένα επουράνιο άνθος. Και παχαίνει η ακρίδα, δηλαδή η φτερωτή ψυχή που περιβάλλεται το σώμα.

Να ευφραίνεσαι, λέει, νέε, στη νεότητά σου, και ας αγάλλεται η καρδιά σου, και να πορεύεσαι στους δρόμους άμεμπτος, και να γνωρίζεις ότι για όλα αυτά ο Θεός θα σε οδηγήσει σε κρίση. Και απομάκρυνε τον θυμό από την καρδιά σου.

ΤΙΤΛΟΣ ΙΒ΄. — Περί καθαρής καρδιάς και συνειδήσεως. «Με κάθε προφύλαξη να φυλάς την καρδιά σου. Διότι από αυτήν προέρχονται οι πηγές της ζωής.» — «Πολύτιμο απόκτημα είναι ο καθαρός άνθρωπος.» — «Η καλή βουλή θα σε φυλάξει και η όσια σκέψη θα σε προστατεύσει, για να σε γλιτώσει από τον κακό δρόμο και από άνθρωπο που δεν λέει τίποτα το αξιόπιστο.» — «Η καρδιά του ανθρώπου ας συλλογίζεται τα δίκαια, ώστε να κατευθύνονται σωστά από τον Θεό τα βήματά του.» — «Όπως δοκιμάζονται στο καμίνι ο άργυρος και ο χρυσός, έτσι και οι εκλεκτές καρδιές ενώπιον του Θεού.» — «Δρόμοι ζωής είναι οι σκέψεις του συνετού ανθρώπου.» — «Από τις σκέψεις του θα χορτάσει ο συνετός άνθρωπος.» — «Αγαπά ο Κύριος τις όσιες καρδιές, και δεκτοί σε αυτόν είναι όλοι οι άμεμπτοι.» — «Να περπατάς στους δρόμους της καρδιάς σου άμεμπτος, και να γνωρίζεις ότι για όλα αυτά ο Θεός θα σε φέρει σε κρίση. Και απομάκρυνε τον θυμό από την καρδιά σου, και διώξε την πονηρία από τη σάρκα σου.» «Μακάριος είναι εκείνος του οποίου η ψυχή δεν τον κατέκρινε.» «Μακάριοι οι καθαροί στην καρδιά, διότι αυτοί θα δουν τον Θεό.» «Αυτή είναι η καύχησή μας: η μαρτυρία της συνειδήσεώς μας, ότι με την αγιότητα και την ειλικρίνεια του Θεού, και όχι με σαρκική σοφία, αλλά με τη χάρη του Θεού συμπεριφερθήκαμε μέσα στον κόσμο.» «Εάν η καρδιά μας δεν μας κατακρίνει, έχουμε παρρησία προς τον Θεό, και ό,τι κι αν ζητήσουμε το λαμβάνουμε από αυτόν, επειδή τηρούμε τις εντολές του.» Το πρώτο αξιομακάριστο αγαθό είναι η καθαρότητα της διάνοιάς μας· επειδή η ρίζα των ενεργειών που πραγματοποιούνται μέσω του σώματος είναι η βούληση της καρδιάς.

ΣΤΟΙΧΕΙΟ Ν. ΤΙΤΛΟΣ Α'. — Περί της νεότητας και της νέας ηλικίας. «Με ποιον τρόπο θα διατηρήσει καθαρή ο νέος την οδό του; Με το να φυλάττει τους λόγους σου.» «Ο νέος που συναναστρέφεται με οσίους, έχει και την οδό του ευθεία.» «Προτιμότερος είναι ένας νέος φτωχός και σοφός, παρά ένας βασιλιάς ηλικιωμένος και άφρων·» «Ευφραίνου, νέε, στις ημέρες της νεότητάς σου, και ας αγάλλεται η καρδιά σου· και περπάτα στις οδούς της καρδιάς σου άμεμπτος.» «Μίλησε, νέε, εάν υπάρχει ανάγκη· και αυτό με φειδώ, εάν δεν ερωτηθείς.» «Θέλω οι νεότερες να παντρεύονται, να τεκνογονούν, να κυβερνούν το σπίτι τους, και να μη δίνουν καμία αφορμή στον αντίπαλο για κατάκριση. Διότι ήδη μερικές έχουν εκτραπεί οπίσω από τον Σατανά.» Αποτελεί εκ φύσεως ελάττωμα των νέων, λόγω της ελαφρότητας της σκέψης τους, να νομίζουν ότι έχουν ήδη αποκτήσει εκείνα που ελπίζουν. Διότι, όταν κάποτε βρουν ηρεμία ή κατά τη νυχτερινή ησυχία, πλάθουν στον εαυτό τους ανυπόστατες φαντασιώσεις, παρασυρόμενοι στα πάντα από την ευκολία της διάνοιάς τους. Φαντάζονται περίβλεπτο βίο, λαμπρούς γάμους, καλά παιδιά, βαθιά γηρατειά και τιμές από όλους. Έπειτα, μη μπορώντας να σταθεροποιήσουν πουθενά τους λογισμούς τους, φουσκώνουν από υπεροψία και από την ανοησία τους νομίζουν ότι απολαμβάνουν τα όσα ελπίζουν, σαν να είναι ήδη παρόντα και να βρίσκονται μπροστά στα πόδια τους.

Και το φως της γνώσης των εντολών του Κυρίου είναι γλυκύτατο σε εκείνους που έχουν αποκτήσει πείρα αυτών. Όπως ακριβώς είναι καλό για τους σωματικούς οφθαλμούς εάν βλέπουν ολόκληρο τον ήλιο, χωρίς να κρύβεται εν μέρει από κάποιο σύννεφο, έτσι συμβαίνει και με τους νοερούς οφθαλμούς, εάν κατανοούν όλη την ενέργεια του ήλιου της δικαιοσύνης, εννοώ δηλαδή την αγαθότητα και τη δικαιοσύνη, και, μέσω μεν της αγαθότητας, χαρίζουν σε αυτόν που βλέπει μέσα από αυτούς πόθο και ελπίδα για τα υποσχεθέντα αγαθά, μέσω δε της δικαιοσύνης, φόβο και αποστροφή για τις απειλούμενες κολάσεις. Εκείνος που συμβιώνει με αυτά, εννοώ με τον πόθο και τον φόβο, σε όλη του τη ζωή, ακόμη και αν ζήσει πολλά χρόνια, θα χαίρεται, ζητώντας αδιάλειπτα το θέλημα του Θεού και ευχαριστώντας για όλα όσα του συμβαίνουν, με την αίσθηση ότι ευεργετείται μέσα από όλα αυτά. Διότι θυμάται πάντοτε την κόλαση, επειδή είναι αιώνια, και παρηγορείται στις πρόσκαιρες θλίψεις της παρούσας ζωής, πιστεύοντας ότι μέσω αυτών λυτρώνεται από εκείνη. Επειδή δε 85-10. Κάθε τι που έρχεται είναι ματαιότητα. Να ευφραίνεσαι, νέε, στη νεότητά σου, και ας αγαλλιάζει η καρδιά σου τις ημέρες της νεότητάς σου, και να πορεύεσαι στους δρόμους της καρδιάς σου άμωμος και σύμφωνα με την όραση των ματιών σου, και να γνωρίζεις ότι για όλα αυτά θα σε φέρει ο Θεός σε κρίση. Και απομάκρυνε τον θυμό από την καρδιά σου και διώξε την πονηρία από τη σάρκα σου, διότι η νεότητα και η άνοια είναι ματαιότητα.