Πατερικές αναφορές στο ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΗΣ 3:18

Διότι υπάρχει καιρός για κάθε πράγμα και για κάθε έργο. Επομένως, ας μην ερευνούμε περιέργως· ο Θεός γνωρίζει τους καιρούς, το πότε ακριβώς πρέπει εκείνοι να τιμωρηθούν. «Εκεί είπα εγώ στην καρδιά μου σχετικά με τα λόγια των υιών των ανθρώπων, ότι ο Θεός θα τους κρίνει». Εκεί, είπα, μην εκλάβεις ως δόγματα αυτά που έλεγε βρισκόμενος σε τέτοια απορία, επειδή και ο Δαβίδ παρουσιάζει κάποιον να λέει: «και είπα: άραγε μάταια διατήρησα δίκαιη την καρδιά μου και έπλυνα τα χέρια μου μαζί με τους αθώους;», και: «είπα μέσα στην έκστασή μου: έχω απορριφθεί από το βλέμμα των οφθαλμών σου», και: «είπα μέσα στην ευημερία μου: δεν πρόκειται να κλονιστώ ποτέ». Σχετικά με τα λόγια των υιών των ανθρώπων ότι ο Θεός θα τους κρίνει: επειδή πολλοί κατηγορούν τον Θεό και χλευάζουν μάταια, τότε θα τους παιδαγωγήσει, τότε θα τους διδάξει.

Και (τούτο γίνεται) για να αποδείξει και στους ίδιους ότι είναι κτήνη. Παρατήρησε, λοιπόν, αυτό που συμβαίνει και τώρα. Πολλοί κατηγορούν τον Θεό, πολλοί ισχυρίζονται ότι είναι άδικος, πολλοί ότι δεν ασκεί πρόνοια· αυτοί σε τι διαφέρουν από τα κτήνη; Όταν, επομένως, ο Θεός απονείμει στον καθένα αυτό που του αξίζει, όταν έλθει η κατάλληλη ώρα, τότε θα φανερώσει την ανοησία τους, τότε θα τους διαχωρίσει.

Αυτό δε το αναφέρει για εκείνους, ότι δηλαδή είναι κτήνη. Διότι, εάν τα έβλεπαν αυτά και φιλοσοφούσαν περί της αναστάσεως, δεν θα πρόφερε αυτά τα λόγια, δεν θα τα έλεγε· επειδή, το ότι ο ίδιος δεν είχε τέτοιο φρόνημα είναι φανερό από τα όσα ακολουθούν: ότι ο Θεός θα τους οδηγήσει σε κρίση.

Και συλλογίστηκα μέσα μου ότι «και τον δίκαιο και τον αμαρτωλό θα κρίνει ο Θεός, αποδίδοντας στον καθένα σύμφωνα με τα έργα του, διότι υπάρχει καιρός, όπως για τα υπόλοιπα, έτσι ακριβώς και για την εξέταση των πεπραγμένων του καθενός, ο οποίος είναι αυτός της Δευτέρας Παρουσίας· και σε έναν τέτοιο καιρό, για κάθε πράξη θα επακολουθήσει η δοκιμασία της κρίσεως, και το έργο του καθενός, όποιο και αν είναι, είτε αγαθό είτε βεβαίως το αντίθετο, θα το δοκιμάσει εκείνο το πυρ». 18. Και είπα εγώ στην καρδιά μου σχετικά με τα λόγια των υιών του ανθρώπου, ότι ο Θεός θα τους κρίνει, για να τους δείξει ότι οι ίδιοι είναι κτήνη.

Διότι ολόκληρο το χωρίο, το οποίο περιέχει όλο το νόημα, έχει ως εξής: «Είπα εγώ μέσα στην καρδιά μου σχετικά με τα λόγια των υιών των ανθρώπων, ότι ο Θεός τους δοκιμάζει, για να δείξει ότι οι ίδιοι είναι κτήνη· διότι η μοίρα των υιών του ανθρώπου και η μοίρα του κτήνους, είναι μία κοινή μοίρα γι' αυτούς· όπως είναι ο θάνατος του ενός, έτσι είναι και ο θάνατος του άλλου»· έπειτα, μετά την παρατεθείσα περικοπή, προσθέτει:

Και αυτό αποδεικνύεται από τα συμφραζόμενα του προκειμένου πιο σαφώς· διότι, αφού προείπε εκεί «είπα στην καρδιά μου περί των λόγων των υιών των ανθρώπων, ότι θα τους κρίνει ο Θεός, και για να δείξει ότι αυτοί είναι κτήνη», προσθέτει ποιος είναι ο λόγος για τον οποίο θα κριθούν και για τον οποίο θα καταταχθούν στη μοίρα των κτηνών: «επειδή η τύχη», λέει, «των υιών των ανθρώπων και η τύχη του κτήνους είναι μία σε αυτούς· όπως είναι ο θάνατος του ενός, έτσι είναι και ο θάνατος του άλλου». Και αυτή μεν είναι η δοξασία και η πεποίθηση των πολλών. Αυτός όμως, καταθέτοντας τη δική του γνώμη, διδάσκει ότι είναι ίδιον λίγων το να κάνουν την ορθή διάκριση αυτών, ώστε να γνωρίζουν ότι το μεν πνεύμα του κτήνους διαλύεται στη γη, από την οποία και συστάθηκε, ενώ το πνεύμα του ανθρώπου επιστρέφει στον Θεό, ο οποίος του το έδωσε, ενθέτοντας από τον εαυτό Του ζωή στο σώμα που ελήφθη από την ύλη, «την οποία ως ψυχή νοερή και εικόνα Θεού γνωρίζει ο Λόγος» κατά τον θεολόγο Γρηγόριο. Διότι και το «τις» (ποιος) στη Γραφή ως επί το πλείστον συνηθίζεται να χρησιμοποιείται για το σπάνιο· όπως το «ποιος θα αναβεί στο όρος του Κυρίου;» και «ποιος είναι ο άνθρωπος που θέλει ζωή;» και «ποιος άραγε είναι ο πιστός και φρόνιμος οικονόμος;» και τα παρόμοια.