Πατερικές αναφορές στο ΕΞΟΔΟΣ 30:36

Αυτά τα τέσσερα παρουσιάζουν ομοιότητα με τα τέσσερα στοιχεία από τα οποία συντίθενται τα σώματα: η μεν στακτή με το ύδωρ, ο δε όνυχας, λόγω της ξηρότητας, με τη γη, η δε χαλβάνη, λόγω της θερμότητας, με το πυρ, και ο λίβανος, λόγω της διαφάνειας, με τον αέρα. —«Σε ίσες αναλογίες θα είναι», δηλαδή θα επαναφέρεις την ισορροπία χαλιναγωγώντας τις ορμές που προκύπτουν από τη δυσκρασία (προς άτοπες επιθυμίες). —«Και θα τα τρίψεις σε λεπτή σκόνη», δηλαδή θα κοπιάσεις να τα καταστήσεις πνευματικά, εξαφανίζοντας από την ψυχή το παχύ και υλώδες στοιχείο της σάρκας.

Και έτσι θα το τοποθετήσεις απέναντι από το μαρτύριο μέσα στη σκηνή, απ' όπου θα σου γίνω γνωστός. Διότι, όταν φθάσει σε ακριβή κοινωνία και απολεπτυνθεί, τότε είναι άξιο να εισαχθεί στα άγια και να προσεγγίσει τη γνώση του Θεού. Διότι θα τα τοποθετήσεις, λέγει, απέναντι από το μαρτύριο, απ' όπου θα σου γίνω γνωστός. Απαγορεύεται δε στον καθένα να παρασκευάζει κάτι τέτοιο για προσωπική του απόλαυση· δηλαδή, να αποδίδει τα κατορθώματα στον εαυτό του, αλλά οφείλει να ανάγει την αιτία των καλών στον Θεό. Τέτοιο θυμίαμα ήταν ο Παύλος, ο οποίος λέγει: «Είμαστε ευωδία Χριστού». Και πάλι: «Χάρις δε στον Θεό, ο οποίος πάντοτε μας οδηγεί σε θρίαμβο, και φανερώνει μέσω ημών την οσμή της γνώσεώς Του».

Και «ο όνος τη φάτνη του κυρίου του». Γνώρισε λοιπόν και ο όνος την ουσία της φάτνης. «Ο Ισραήλ όμως», λέει, «δεν με γνώρισε». Για αυτό, σύμφωνα με εσάς, κατηγορείται ο Ισραήλ, ότι δηλαδή δεν γνώρισε την ουσία του Θεού, όποια κι αν είναι αυτή. «Έκχεε», λέει, «την οργή σου στα έθνη που δεν σε γνωρίζουν», δηλαδή σε αυτά που δεν έχουν κατανοήσει την ουσία σου. Αλλά η γνώση έχει πολλές σημασίες, όπως είπαμε. Διότι υπάρχει η επίγνωση του Κτίστη μας, η κατανόηση των θαυμασίων Του, η τήρηση των εντολών και η οικείωση με Αυτόν. Αυτοί όμως, απορρίπτοντας όλα αυτά, έλκουν τη γνώση σε ένα μόνο σημαινόμενο, στη θεωρία της ίδιας της ουσίας του Θεού. «Θα το τοποθετήσεις», λέει, «απέναντι των μαρτυρίων, από όπου θα γίνω γνωστός σε εσένα». Άραγε το «θα γίνω γνωστός» τίθεται αντί του «θα φανερώσω την ουσία μου»; «Γνώρισε ο Κύριος αυτούς που είναι δικοί Του». Μήπως, λοιπόν, γνώρισε την ουσία των δικών Του, ενώ αγνοεί την ουσία όσων απειθούν; «Γνώρισε ο Αδάμ τη γυναίκα του». Άραγε γνώρισε την ουσία της; Και για τη Ρεβέκκα λέει: «Παρθένος ήταν, άνδρας δεν την γνώρισε». Και: «Πώς θα γίνει αυτό, αφού δεν γνωρίζω άνδρα;» Μήπως, λοιπόν, την ουσία της Ρεβέκκας δεν τη γνώρισε κανείς; Και η Μαρία αυτό άραγε εννοεί: ότι δεν έχω κατανοήσει την ουσία κανενός άνδρα; Ή μήπως το «γνώρισε» συνηθίζει η Γραφή να το χρησιμοποιεί για τις συζυγικές ενώσεις; Και το ότι ο Θεός θα γίνει γνωστός από το ιλαστήριο σημαίνει ότι θα εμφανιστεί σε αυτούς που Τον λατρεύουν.

Διότι το να προσφέρει κανείς απρόσεκτα στους απίστους τα κρυμμένα μυστήρια, και αυτά που ταιριάζουν μόνο στους αγίους, είναι γεμάτο κίνδυνο. Επειδή δεν αγιάζεται το βέβηλο που νοσεί ακόμη βαριά από ακαθαρσία, αλλά αυτό που έχει ήδη καθαριστεί διά του αγίου βαπτίσματος. ΠΑΛΛΑΔΙΟΣ: Αληθές. ΚΥΡΙΛΛΟΣ: Με τον ίδιο ακριβώς τρόπο και λόγο καθόρισε και την παρασκευή του θυμιάματος, λέγοντας: «Και συ πάρε αρώματα, στακτή και όνυχα και χαλβάνη αρωματική και καθαρό λιβάνι σε ίσες ποσότητες, και θα φτιάξουν με αυτά θυμίαμα μυρεψικό, έργο μυρεψού αναμειγμένο, καθαρό, έργο άγιο. Και θα τα κοπανίσεις λεπτά και θα τα τοποθετήσεις απέναντι από το μαρτύριο στη σκηνή του μαρτυρίου, από όπου θα σου γίνομαι γνωστός. Άγιο των αγίων θα είναι για εσάς αυτό το θυμίαμα. Σύμφωνα με αυτή τη σύνθεση δεν θα κατασκευάσετε για τους εαυτούς σας. Θα είναι για εσάς αγίασμα στον Κύριο. Όποιος φτιάξει παρόμοιο για να το μυρίζει, θα εξολοθρευτεί από τον λαό του.» Υποδηλώνει πάλι σε εμάς ο σχετικός λόγος ότι τα ιδιαίτερα εξαιρετικά γνωρίσματα ανήκουν στη φύση που βρίσκεται πέρα από όλες. Και κανένα από τα δημιουργήματα δεν μετέχει σε αυτά ουσιωδώς, ούτε υπάρχει απολύτως τίποτα κοινό στην κτίση με τον Δημιουργό και Δεσπότη, όσον αφορά την αξία και την υπεροχή των τιμών. Θα θυμηθούμε επίσης ότι είπαμε πως το χρυσό θυσιαστήριο και το ίδιο το σύνθετο και λεπτό θυμίαμα είναι ο Χριστός, και ότι και με τα δύο υποδηλώνεται σε εμάς ο ίδιος ο Εμμανουήλ.