Πατερικές αναφορές στο ΕΞΟΔΟΣ 30:6

Και έτσι θα το τοποθετήσεις απέναντι από το μαρτύριο μέσα στη σκηνή, απ' όπου θα σου γίνω γνωστός. Διότι, όταν φθάσει σε ακριβή κοινωνία και απολεπτυνθεί, τότε είναι άξιο να εισαχθεί στα άγια και να προσεγγίσει τη γνώση του Θεού. Διότι θα τα τοποθετήσεις, λέγει, απέναντι από το μαρτύριο, απ' όπου θα σου γίνω γνωστός. Απαγορεύεται δε στον καθένα να παρασκευάζει κάτι τέτοιο για προσωπική του απόλαυση· δηλαδή, να αποδίδει τα κατορθώματα στον εαυτό του, αλλά οφείλει να ανάγει την αιτία των καλών στον Θεό. Τέτοιο θυμίαμα ήταν ο Παύλος, ο οποίος λέγει: «Είμαστε ευωδία Χριστού». Και πάλι: «Χάρις δε στον Θεό, ο οποίος πάντοτε μας οδηγεί σε θρίαμβο, και φανερώνει μέσω ημών την οσμή της γνώσεώς Του».

Και «ο όνος τη φάτνη του κυρίου του». Γνώρισε λοιπόν και ο όνος την ουσία της φάτνης. «Ο Ισραήλ όμως», λέει, «δεν με γνώρισε». Για αυτό, σύμφωνα με εσάς, κατηγορείται ο Ισραήλ, ότι δηλαδή δεν γνώρισε την ουσία του Θεού, όποια κι αν είναι αυτή. «Έκχεε», λέει, «την οργή σου στα έθνη που δεν σε γνωρίζουν», δηλαδή σε αυτά που δεν έχουν κατανοήσει την ουσία σου. Αλλά η γνώση έχει πολλές σημασίες, όπως είπαμε. Διότι υπάρχει η επίγνωση του Κτίστη μας, η κατανόηση των θαυμασίων Του, η τήρηση των εντολών και η οικείωση με Αυτόν. Αυτοί όμως, απορρίπτοντας όλα αυτά, έλκουν τη γνώση σε ένα μόνο σημαινόμενο, στη θεωρία της ίδιας της ουσίας του Θεού. «Θα το τοποθετήσεις», λέει, «απέναντι των μαρτυρίων, από όπου θα γίνω γνωστός σε εσένα». Άραγε το «θα γίνω γνωστός» τίθεται αντί του «θα φανερώσω την ουσία μου»; «Γνώρισε ο Κύριος αυτούς που είναι δικοί Του». Μήπως, λοιπόν, γνώρισε την ουσία των δικών Του, ενώ αγνοεί την ουσία όσων απειθούν; «Γνώρισε ο Αδάμ τη γυναίκα του». Άραγε γνώρισε την ουσία της; Και για τη Ρεβέκκα λέει: «Παρθένος ήταν, άνδρας δεν την γνώρισε». Και: «Πώς θα γίνει αυτό, αφού δεν γνωρίζω άνδρα;» Μήπως, λοιπόν, την ουσία της Ρεβέκκας δεν τη γνώρισε κανείς; Και η Μαρία αυτό άραγε εννοεί: ότι δεν έχω κατανοήσει την ουσία κανενός άνδρα; Ή μήπως το «γνώρισε» συνηθίζει η Γραφή να το χρησιμοποιεί για τις συζυγικές ενώσεις; Και το ότι ο Θεός θα γίνει γνωστός από το ιλαστήριο σημαίνει ότι θα εμφανιστεί σε αυτούς που Τον λατρεύουν.

Αυτό έπρατταν και οι θεσπέσιοι μαθητές, περιφέροντας τον Χριστό μέσω του κηρύγματος με ευσχημοσύνη και τάξη, ως διάκονοι του Θεού και οικονόμοι των μυστηρίων του Χριστού. «Θα τοποθετήσεις δε», λέει, «το θυσιαστήριο απέναντι από το καταπέτασμα που βρίσκεται πάνω στην κιβωτό του μαρτυρίου, όπου θα σου γίνω γνωστός από εκεί.» ΠΑΛΛΑΔΙΟΣ: Έπειτα, ποια είναι η αναγκαιότητα, νομίζω, και αυτών των καθορισμένων χώρων; ΚΥΡΙΛΛΟΣ: Αν και ο λόγος είναι βαθύς και πάρα πολύ δυσνόητος, θα μιλήσω όσο είναι δυνατόν, έχοντας εμπιστοσύνη στον Θεό που κάνει σοφούς ακόμη και τους τυφλούς. Διέταξε να κατασκευαστεί κιβωτός από άσηπτα ξύλα και καθαρό χρυσάφι, λέει, και μέσα σε αυτήν βρισκόταν ο νόμος, δηλαδή ο θείος λόγος, ή αλλιώς τα μαρτύρια. Διότι το αντικείμενο αυτό αποτελούσε τύπο του Λόγου που γεννήθηκε από τον Θεό, ο οποίος κατοίκησε ανάμεσά μας και έλαβε ομοίωμα σάρκας, σύμφωνα με τις Γραφές. Έπειτα, είπε ότι ένα καταπέτασμα τεντωμένο πάνω σε τέσσερις στύλους έπρεπε να αιωρείται πάνω από την κιβωτό. Και το όνομα του καταπετάσματος είναι ιλαστήριο. Και αυτό είναι ο Χριστός. «Διότι αυτός είναι ιλασμός για τις αμαρτίες μας και ιλαστήριο μέσω της πίστεως.» Διότι έτσι τον ονόμαζε ο Παύλος. Και είχαν απεικονιστεί τρόπον τινά ολόγυρα στο ιλαστήριο τα Χερουβείμ, υποδηλώνοντας πολύ καθαρά την υποταγή των ανώτατων δυνάμεων στον Θεό, διότι ο Λόγος είναι Θεός, καθώς και την απόλυτη εγγύτητά τους και την παρουσία τους ως λειτουργικά πνεύματα.