Πατερικές αναφορές στο ΕΞΟΔΟΣ 34:17

3 πατερικά χωρίαΌλες οι κατηγορίες γνησιότητας

καὶ θεοὺς χωνευτοὺς οὐ ποιήσεις σεαυτῷ.

Ανάγνωση ολόκληρου κεφαλαίου

Πατερικά χωρία

1–3 από 3

Ἰωάννης ὁ Δαμασκηνός Λόγοι ἀποδεικτικοὶ περὶ τῶν ἁγίων εἰκόνων
Οὐ ποιήσεις σεαυτῷ γλυπτὸν οὐδὲ πᾶν ὁμοίωμα, οὐ προσκυνήσεις αὐτοῖς οὐδ᾽ οὐ μὴ λατρεύσῃς αὐτοῖς, ὅτι ἐγώ εἰμι κύριος ὁ θεὸς ὑμῶν», καὶ πάλιν «τοὺς βωμοὺς αὐτῶν καθελεῖτε καὶ τὰς στήλας αὐτῶν συντρίψετε καὶ τὰ ἄλση αὐτῶν ἐκκόψετε καὶ τὰ γλυπτὰ τῶν θεῶν αὐτῶν κατακαύσετε πυρί· οὐ γὰρ μὴ προσκυνήσητε θεῷ ἑτέρῳ», καὶ μετ᾽ ὀλίγα «καὶ θεοὺς χωνευτοὺς οὐ ποιήσεις σεαυτῷ.» καὶ πάλιν «καὶ θεοὺς χωνευτοὺς οὐ ποιήσεις σεαυτῷ.» οὐ προσκυνήσεις αὐτοῖς οὐδ᾽ οὐ μὴ λατρεύσῃς αὐτοῖς, ὅτι ἐγώ εἰμι κύριος ὁ θεὸς ὑμῶν«, καὶ πάλιν »τοὺς βωμοὺς αὐτῶν καθελεῖτε καὶ τὰς στήλας αὐτῶν συντρίψετε καὶ τὰ γλυπτὰ τῶν θεῶν αὐτῶν κατακαύσετε πυρί· οὐ γὰρ μὴ προσκυνήσητε θεῷ ἑτέρῳ«, καὶ μετ᾽ ὀλίγα »καὶ θεοὺς χωνευτοὺς οὐ ποιήσεις ἑαυτῷ.» Ὁρᾷς, ὡς τῆς εἰδωλολατρείας ἕνεκα ἀπαγορεύει τὴν εἰκονογραφίαν καὶ ὅτι ἀδύνατον εἰκονίζεσθαι θεὸν τὸν ἄποσον καὶ ἀπερίγραπτον καὶ ἀόρατον. «Οὐ γὰρ εἶδος αὐτοῦ», φησίν, «ἑωράκατε», καθὰ καὶ Παῦλος ἑστὼς ἐν μέσῳ τοῦ Ἀρείου πάγου φησίν· «Γένος οὖν ὑπάρχοντες τοῦ θεοῦ οὐκ ὀφείλομεν νομίζειν χρυσίῳ ἢ ἀργυρίῳ ἢ λίθῳ, χαράγματι τέχνης καὶ ἐνθυμήσεως ἀνθρώπου, τὸ θεῖον εἶναι ὅμοιον.»
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
«Δεν θα κατασκευάσεις για τον εαυτό σου γλυπτό ούτε κανένα απολύτως ομοίωμα, δεν θα τα προσκυνήσεις ούτε θα τα λατρεύσεις, διότι εγώ είμαι ο Κύριος ο Θεός σας», και πάλι: «τους βωμούς τους θα γκρεμίσετε και τις στήλες τους θα συντρίψετε και τα ιερά τους δάση θα κόψετε και τα γλυπτά των θεών τους θα κατακάψετε με φωτιά· διότι σε καμία περίπτωση δεν θα προσκυνήσετε άλλον θεό», και λίγο μετά: «και χωνευτούς θεούς δεν θα κατασκευάσεις για τον εαυτό σου». Και πάλι: «και χωνευτούς θεούς δεν θα κατασκευάσεις για τον εαυτό σου.» «Δεν θα τα προσκυνήσεις ούτε θα τα λατρεύσεις, διότι εγώ είμαι ο Κύριος ο Θεός σας», και πάλι: «τους βωμούς τους θα γκρεμίσετε και τις στήλες τους θα συντρίψετε και τα γλυπτά των θεών τους θα κατακάψετε με φωτιά· διότι σε καμία περίπτωση δεν θα προσκυνήσετε άλλον θεό», και λίγο μετά: «και χωνευτούς θεούς δεν θα κατασκευάσεις για τον εαυτό σου.» Βλέπεις, πώς εξαιτίας της ειδωλολατρίας απαγορεύει την εικονογραφία και ότι είναι αδύνατον να εικονίζεται ο Θεός, ο άποσος, απερίγραπτος και αόρατος. «Διότι», λέει, «δεν είδατε καμία μορφή του», όπως ακριβώς και ο Παύλος, στεκόμενος στο μέσο του Αρείου Πάγου, λέει: «Εφόσον λοιπόν είμαστε γένος του Θεού, δεν πρέπει να νομίζουμε ότι το θείο είναι όμοιο με χρυσό ή άργυρο ή λίθο, δημιούργημα ανθρώπινης τέχνης και επινόησης».
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Δαμασκηνός Λόγοι ἀποδεικτικοὶ περὶ τῶν ἁγίων εἰκόνων
Καὶ ὅτι ταῦτα οὕτως ἔχει, ἄκουε· «Οὐ ποιήσεις σεαυτῷ», φησί, «γλυπτὸν οὐδὲ πᾶν ὁμοίωμα.» Ταῦτα τοῦ θεοῦ προστάξαντος «ἐποίησαν», φησί, «τὸ καταπέτασμα τῆς σκηνῆς τοῦ μαρτυρίου ἐξ ὑακίνθου καὶ πορφύρας καὶ κοκκίνου νενησμένου καὶ βύσσου κεκλωσμένης, ἔργον ὑφαντὸν χερουβίμ», καὶ «ἐποίησαν τὸ ἱλαστήριον ἄνωθεν τῆς κιβωτοῦ ἐκ χρυσίου καθαροῦ καὶ τοὺς δύο χερουβίμ.» Τί ποιεῖς, ὦ Μωσῆ; Σὺ λέγεις· «Οὐ ποιήσεις σεαυτῷ γλυπτὸν οὐδὲ πᾶν ὁμοίωμα», καὶ σὺ καταπέτασμα κατασκευάζεις, «ἔργον ὑφαντὸν χερουβὶμ» καὶ «δύο χερουβὶμ ἐκ χρυσίου καθαροῦ»; Ἀλλ᾽ ἄκουε, τί πρός σε ὁ θεράπων τοῦ θεοῦ Μωσῆς τοῖς πράγμασιν ἀντιφθέγγεται. Ὦ τυφλοὶ καὶ μωροί, σύνετε τῶν λεγομένων τὴν δύναμιν «καὶ φυλάξασθε σφόδρα τὰς ψυχὰς ὑμῶν.» Εἶπον, «ὅτι ὁμοίωμα οὐκ εἴδετε ἐν τῇ ἡμέρᾳ, ᾗ ἐλάλησε κύριος πρὸς ὑμᾶς ἐν Χωρὴβ ἐν τῷ ὄρει ἐκ μέσου τοῦ πυρός, μήποτε ἀνομήσητε καὶ ποιήσητε ὑμῖν ἑαυτοῖς γλυπτὸν ὁμοίωμα, πᾶσαν εἰκόνα», καὶ «θεοὺς χωνευτοὺς οὐ ποιήσεις σεαυτῷ».
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Και ότι αυτά έτσι έχουν, άκου: «Δεν θα κατασκευάσεις για τον εαυτό σου», λέει, «γλυπτό ούτε κανένα ομοίωμα». Και ενώ ο Θεός τα πρόσταξε αυτά, «κατασκεύασαν», λέει, «το καταπέτασμα της σκηνής του μαρτυρίου από γαλάζιο, πορφυρό και κόκκινο στριμμένο νήμα και από στριμμένη βύσσο, υφαντό έργο με χερουβίμ», και «κατασκεύασαν το ιλαστήριο πάνω από την κιβωτό από καθαρό χρυσό καθώς και τα δύο χερουβίμ». Τι κάνεις, ω Μωυσή; Εσύ λες: «Δεν θα κατασκευάσεις για τον εαυτό σου γλυπτό ούτε κανένα ομοίωμα», και εσύ ο ίδιος κατασκευάζεις καταπέτασμα, «υφαντό έργο με χερουβίμ» και «δύο χερουβίμ από καθαρό χρυσό»; Αλλά άκου τι σου απαντά μέσα από τα ίδια τα πράγματα ο θεράπων του Θεού, Μωυσής: «Ω τυφλοί και μωροί, κατανοήστε τη δύναμη των όσων λέγονται “και φυλάξτε πάρα πολύ τις ψυχές σας”». Είπα: «επειδή κανένα ομοίωμα δεν είδατε την ημέρα κατά την οποία σας μίλησε ο Κύριος στο όρος Χωρήβ μέσα από τη φωτιά, προσέξτε μήπως παρανομήσετε και κατασκευάσετε για τους εαυτούς σας γλυπτό ομοίωμα, οποιαδήποτε εικόνα», και «χυτούς θεούς δεν θα κατασκευάσεις για τον εαυτό σου».
Περισσότερα
Λεπτομέρειες
Ἰωάννης ὁ Δαμασκηνός Λόγοι ἀποδεικτικοὶ περὶ τῶν ἁγίων εἰκόνων
Οὐκ εἶπον· Οὐ ποιήσεις εἰκόνα χερουβὶμ ὡς δούλων παρεστηκότων τῷ ἱλαστηρίῳ, ἀλλ᾽ «οὐ ποιήσεις σεαυτῷ θεοὺς χωνευτούς», καὶ «οὐ ποιήσεις πᾶν ὁμοίωμα» ὡς θεοῦ οὐδ᾽ οὐ μὴ λατρεύσῃς «τῇ κτίσει παρὰ τὸν κτίσαντα». Ὁμοίωμα μὲν οὖν θεοῦ οὐκ ἐποίησα οὐδὲ μὴν ἑτέρου τινὸς ὡς θεοῦ οὐδὲ «ἐλάτρευσα τῇ κτίσει παρὰ τὸν κτίσαντα».
Άνοιγμα στο Αναγνωστήριο
Μετάφραση
Δεν είπα: Δεν θα κατασκευάσεις εικόνα των χερουβείμ ως δούλων που παρίστανται στο ιλαστήριο, αλλά «δεν θα κατασκευάσεις για τον εαυτό σου χωνευτούς θεούς», και «δεν θα κατασκευάσεις κανένα ομοίωμα» ως θεού, ούτε θα λατρεύσεις «την κτίση αντί για τον Κτίστη». Ομοίωμα, λοιπόν, του Θεού δεν κατασκεύασα, ούτε βέβαια κάποιου άλλου ως θεού, ούτε «λάτρευσα την κτίση αντί για τον Κτίστη».
Περισσότερα
Λεπτομέρειες