Πατερικές αναφορές στο ΕΞΟΔΟΣ 34:35

Λέγεται πάλι στην Έξοδο: «Και οι υιοί Ισραήλ είδαν το πρόσωπο του Μωυσή, ότι είχε δοξασθεί, και έθεσαν πάνω του κάλυμμα». Αφού λοιπόν κάλυψαν το πρόσωπο του Μωυσή, άραγε κάλυψαν ολόκληρη τη φύση του, δηλαδή όλο το γένος του Ισραήλ; Καθόλου· ώστε δεν είναι το ίδιο πράγμα η φύση και το πρόσωπο.

Όταν όμως ο Μωυσής εισερχόταν ενώπιον του Κυρίου για να του μιλήσει, αφαιρούσε το κάλυμμα μέχρι να εξέλθει. Και βγαίνοντας μιλούσε σε όλους τους υιούς του Ισραήλ για όσα του είχε δώσει εντολή ο Κύριος. Και είδαν οι υιοί του Ισραήλ ότι το πρόσωπο του Μωυσή είχε δοξαστεί.

«Και έθεσε ο Μωυσής κάλυμμα στο πρόσωπό του, μέχρι να εισέλθει για να συνομιλήσει μαζί Του.» Διότι ο Θεός των όλων καταγράφει τον νόμο σε πέτρινες πλάκες. Επειδή όμως το πρόσωπο του Μωυσή είχε πλέον λαμπρυνθεί από την έλλαμψη του θείου φωτός, καθώς παρέμενε εκεί σαράντα ημέρες και είχε αψηφήσει τις ανθρώπινες ανάγκες, οι εκλεκτοί του Ισραήλ, και πρώτος από όλους ο Ααρών, αδυνατούσαν να τον ατενίσουν.

Διότι το ότι δεν ήταν ασαφής κάθε προφητεία, αλλά μόνο αυτό το μέρος ήταν καλυμμένο, άκουσε τον Παύλο που μας υποδεικνύει σαφώς και τα δύο αυτά, δηλαδή και ότι ο νόμος ήταν επισκιασμένος και ότι αυτό ίσχυε μόνο σε αυτό το μέρος. Στέλνοντας επιστολή στους Κορινθίους, λέει περίπου τα εξής: «Έχοντας λοιπόν τέτοια ελπίδα, μιλούμε με μεγάλο θάρρος, και δεν κάνουμε όπως ο Μωυσής, ο οποίος έβαζε κάλυμμα στο πρόσωπό του, ώστε οι υιοί του Ισραήλ να μην μπορέσουν να ατενίσουν το τέλος εκείνου που επρόκειτο να καταργηθεί· αλλά πωρώθηκαν οι διάνοιές τους. Διότι μέχρι σήμερα το κάλυμμα παραμένει κατά την ανάγνωση της Παλαιάς Διαθήκης, χωρίς να αφαιρείται, επειδή καταργείται μόνο εν Χριστώ». Ίσως αυτό που ειπώθηκε να είναι ασαφές· είναι επομένως αναγκαίο να το κάνω σαφέστερο, υπενθυμίζοντάς σας την ίδια την ιστορική διήγηση. Διότι, όταν ο Μωυσής παρέλαβε τις πλάκες στο όρος και επρόκειτο να κατεβεί, μια ανέκφραστη και θαυμαστή δόξα έλαμψε από εκείνο το άγιο πρόσωπο, τέτοια ώστε κανείς από το πλήθος δεν μπορούσε να τον πλησιάσει και να του μιλήσει. Για να μην είναι λοιπόν διαρκώς απρόσιτος στον λαό, τοποθετώντας κάλυμμα στο πρόσωπό του, παρείχε στους Ιουδαίους τη δυνατότητα να συναναστρέφονται μαζί του άφοβα. Και όταν μιλούσε στον λαό φορούσε το κάλυμμα, ενώ όταν στρεφόταν προς τον Θεό το αφαιρούσε πάλι.

Και λοιπόν, ω φωτοδότη του κράτους, όπως ο νυμφίος από τον νυμφώνα ή όπως ο ήλιος από μια πανέμορφη λίμνη, αφού ανέτειλες από αυτή τη βασιλίδα των πόλεων και ανέβηκες στον ανατολικό ορίζοντα, τον στρατό των Αλαμανών αμέσως, σαν ένα παχύ νεφελώδες σύστημα αδιαπέραστο από τα όπλα, τον έκανες εύκολη υπόθεση των ακτίνων σου, εκτοπίζοντάς τον από τα ρωμαϊκά σύνορα και διαλύοντάς τον σαν καπνό και πρωινή δροσιά. Από εκεί δε, αφού πορεύθηκες και πάλι προς το δικό μας κλίμα και στάθηκες γλυκύς σε εμάς μετά το νέφος, δηλαδή το στρατόπεδο των Αλαμανών, όσο ποτέ άλλοτε, και αφού παρέμεινες για λίγο, στράφηκες προς τον βορρά, όπου και αναζωπύρωσες τα δικά μας, που ήταν συνεσταλμένα σαν από χειμώνα εξαιτίας των γειτονικών βαρβάρων, ενώ στους αντάρτες γύρω από τον Αίμο, στέλνοντας φλογερή ακτίνα, σκότισες τα βλέφαρά τους, παρόλο που ήταν ορθάνοιχτα. Επομένως, προσπαθώντας να αποφύγουν τον κίνδυνο που πλησίαζε έρποντας, σε ικέτευσαν να μην τους εμφανιστείς σαν πυρ, ή τουλάχιστον να μη ρίξεις κάθετα πάνω τους τις ακτίνες των όπλων σου. Το δε άξιο μεγαλύτερου θαύματος είναι ότι, μη μπορώντας να αντικρίσουν τη χάρη που έχει περιχυθεί στη θεοειδή μορφή σου, όπως ακριβώς δεν μπορούσε να αντικρίσει το πρόσωπο του Μωυσέως ο παλαιός Ισραήλ, τους προσέφερες, όταν το ζήτησαν, τη φιλανθρωπία σου σαν ένα είδος παραπετάσματος, αν και γνώριζες ότι είναι άδικοι και πονηροί και ότι θα επιστρέψουν ξανά και ξανά στο δικό τους ξέρασμα σαν τα σκυλιά.