Πατερικές αναφορές στο ΙΕΖΕΚΙΗΛ 1:13

Όπως ακριβώς συμβαίνει με τα ουράνια θαύματα, όταν μέσα στον αίθριο και καθαρό ουρανό η χάρη των αστέρων ποικίλλεται από τον έναν στον άλλον, καθώς ο καθένας συνεισφέρει τη δική του αίγλη στον κοινό διάκοσμο του ουρανού. Τέτοιο ήταν όντως το θέαμα των αγίων, όπως λέει κάπου ο προφήτης Ιεζεκιήλ, ένα όραμα λαμπάδων που συστρέφονται. Ο λόγος ενδιατρίβει στο κάλλος της ωραιότητάς τους. Διότι γνωρίζει, όπως λέει η Σοφία, από το μέγεθος και την καλλονή των κτισμάτων να αναλογίζεται κανείς και το κρυφό κάλλος, επειδή και η καθαρότητα της ψυχής διέλαμπε μέσα από το ορατό, και ο ορατός άνθρωπος αποτελούσε άξιο κατοικητήριο του αοράτου. Πόσο ωραίο, λοιπόν, ήταν τότε το θέαμα για όσους το αντίκριζαν! Ωραίο, λέω, για εκείνους που επιθυμούν να βλέπουν τα ωραία, ωραίο για τους αγγέλους, ωραίο για τις υπερκόσμιες δυνάμεις· πικρό, αντίθετα, για τους δαίμονες και για όσους ασπάζονταν τα έργα των δαιμόνων. Άνθρωποι (αν βέβαια μπορούν να ονομαστούν άνθρωποι αυτοί που τόσο πολύ υψώθηκαν με το μεγαλείο της φύσεώς τους), στρατιώτες του Χριστού, οπλίτες του Αγίου Πνεύματος, πρόμαχοι της πίστεως, πύργοι της θείας πόλεως· οι οποίοι χλεύαζαν κάθε τιμωρία βασανιστηρίων, κάθε εξέγερση φόβων, κάθε προσβολή απειλής, σαν να επρόκειτο για κάποια παιδική ανοησία· σαν να μην παρέδιδαν στα βασανιστήρια τα ίδια τους τα σώματα, αλλά τις σκιές των σωμάτων τους· οι οποίοι, αφού καταπάλαιψαν τη σάρκα με τη σάρκα, και υπερπήδησαν όλους τους τυραννικούς φόβους μέσα από την περιφρόνησή τους προς τον θάνατο, αποδείχθηκαν ανώτεροι από τα ανθρώπινα μέτρα.

Οι δε «σπινθήρες» ήταν αίνιγμα των πύρινων γλωσσών. «Και σαν χαλκός που αστράφτει»· διότι όχι σαν ήλιος ούτε σαν φέγγος· διότι εκείνοι δεν ήταν το φως, αλλά μόνο μάρτυρες του φωτός. «Και χέρι ανθρώπου υπήρχε κάτω από τις φτερούγες του». Διότι το κήρυγμα του ευαγγελίου δεν επικράτησε με σοφία ούτε με φρόνηση ούτε με άλλη ανθρώπινη επινόηση ή δύναμη, αλλά, ενώ υπήρχε σε αυτούς ανθρώπινη δύναμη επειδή ήταν άνθρωποι, δεν συνεργούσε καθόλου στο έργο, αλλά και καλυπτόταν από τη θεία δύναμη· αφενός εξαιτίας της υπερβάλλουσας υπεροχής της, όπως ακριβώς λέμε ότι το μέγιστο φως αποκρύπτει το ελάχιστο, αφετέρου επειδή μπροστά στα έργα της θείας δύναμης περνούσαν απαρατήρητοι, πολλές φορές, όντας άνθρωποι. «Και οι φτερούγες τους ενώνονταν η μία με την άλλη». Διότι ένα ήταν το δόγμα που κήρυτταν όλοι. «Και δεν γύριζαν προς τα πίσω καθώς βάδιζαν». Διότι πάντοτε ακολουθούσαν την ίδια πορεία, χωρίς να μεταβάλλονται από τις δυσχέρειες που προέκυπταν, ούτε έδειχναν τα νώτα στους εχθρούς. Το έργο δε των αποστόλων ήταν να ανάψουν τη φωτιά, την οποία ο Κύριος ήλθε «να βάλει πάνω στη γη». Και για τον λόγο αυτό φαινόταν «ανάμεσα στα όντα κάτι σαν θέαμα ανθρώπων από φωτιά που καίγονταν και σαν όψη λαμπάδων που καίγονταν και συστρέφονταν».

Και συγχρόνως, επειδή ο αετός βλέπει πιο οξυδερκώς από όλα τα ζώα με διαφορά, θα μπορούσε δικαίως να υποδηλώνει την υπεράνω όλων σοφία του Πατρός και τη θεότητα του Σωτήρος, αφού και το όνομα «θεός» οι θεολόγοι λένε ότι έχει παραχθεί από το ρήμα «θεάσθαι» (παρατηρώ, βλέπω). Επιπλέον, γνώριζαν και εκείνο, ότι όντας ιερέας έγινε και θυσία, προσφέροντας ο ίδιος τον εαυτό του και καθαρίζοντας με το δικό του αίμα τις αμαρτίες του κόσμου, και αυτά τα απεικόνιζε ο μόσχος. Ο νους, λοιπόν, των αποστόλων γνώριζε πώς ήταν ο Κύριος, στο οποίο, νομίζω, αναφέρεται και εκείνο το λόγιο που είπε ο μακάριος Παύλος: «Εμείς όμως έχουμε νου Χριστού». Η γλώσσα δε, δίνοντας στον νου είδος και μορφή μέσω των λέξεων, φανέρωνε στους άλλους ανθρώπους τι είδους πίστη είχαν οι ίδιοι για τον Σωτήρα. Γι' αυτό τα πρόσωπα των ζώων δίδαξαν στον προφήτη τους λόγους των αποστόλων περί του Σωτήρος. Και οι δύο πτέρυγες που κάλυπταν τα σώματα των ζώων, φανέρωναν στο καθένα εκείνο που είπα και για τα χέρια, ότι δηλαδή οι απόστολοι φαίνονταν ανώτεροι από την ανθρώπινη φύση, καθώς η θεία δύναμη απέκρυπτε την ανθρώπινη αδυναμία. «Πορεύονταν δε, όπου πορευόταν το πνεύμα. Διότι καθοδηγούνταν από το Πνεύμα του Θεού». «Και ανάμεσα στα ζώα υπήρχε κάτι σαν θέαμα από αναμμένα κάρβουνα φωτιάς, σαν όψη από λαμπάδες που στριφογύριζαν ανάμεσα στα ζώα, και φέγγος φωτιάς, και από τη φωτιά έβγαινε κάτι σαν αστραπή. Και τα ζώα έτρεχαν και επέστρεφαν σαν τη μορφή του βεζέκ».

Το έργο των αποστόλων ήταν να ανάβουν τη φωτιά, «την οποία ήρθε ο Κύριος να βάλει στη γη». Και για τον λόγο αυτό «ανάμεσα στα ζωντανά όντα φαινόταν σαν θέαμα από αναμμένα κάρβουνα φωτιάς». Επειδή όμως εκείνη η φωτιά δεν ήταν φθαρτική ούτε αφανιστική, αλλά έδινε ζωή και φως, «φαίνονταν λαμπάδες να συστρέφονται και η λάμψη της φωτιάς άστραφτε, και από τη φωτιά έβγαινε κάτι σαν αστραπή, και τα ζωντανά όντα έτρεχαν και επέστρεφαν με την όψη του βεζέκ», που σημαίνει της αστραπής, εξαιτίας της τεράστιας ταχύτητας.

ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΠΑΤΕΡΑ ΜΑΣ ΜΑΚΑΡΙΟΥ ΤΟΥ ΑΙΓΥΠΤΙΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΕΣ ΟΜΙΛΙΕΣ Που είναι γεμάτες από πάρα πολλή ωφέλεια. Περί της τελειότητας που οφείλουν και πρέπει να επιδιώκουν οι Χριστιανοί. ΟΜΙΛΙΑ Α'. Ο μακάριος προφήτης Ιεζεκιήλ, αφού είδε μια θεόπνευστη και ένδοξη οπτασία και όραμα, τη διηγήθηκε και κατέγραψε μια οπτασία γεμάτη από ανείπωτα μυστήρια. Διότι είδε στην πεδιάδα το άρμα των Χερουβείμ, τέσσερα πνευματικά ζώα, όπου το κάθε ζώο είχε τέσσερα πρόσωπα, το ένα πρόσωπο λιονταριού, το άλλο πρόσωπο αετού, το έτερο μοσχαριού και το άλλο πρόσωπο ανθρώπου· και υπήρχαν φτερά σε κάθε πρόσωπο, ώστε κανένα να μην έχει πίσω μέρος ή οπίσθια. Και οι πλάτες τους ήταν γεμάτες μάτια, και οι κοιλιές τους ήταν ομοίως γεμάτες από μάτια, και δεν υπήρχε κανένα σημείο που να μην ήταν γεμάτο από μάτια. Και υπήρχαν τροχοί σε κάθε πρόσωπο, ένας τροχός μέσα σε άλλον τροχό, και μέσα στους τροχούς υπήρχε πνεύμα. Και είδε κάτι σαν ομοίωμα ανθρώπου, και πάνω τους να κάθεται κάποιος σαν ομοίωμα ανθρώπου, και τα όσα βρίσκονταν κάτω από τα πόδια του ήταν σαν κατασκεύασμα από ζαφείρι. Και το άρμα των Χερουβείμ και τα ζώα έφεραν τον Δεσπότη που επέβαινε σε αυτό· και όπου εκείνος ήθελε να πορευθεί, κατευθύνονταν ίσια μπροστά. Και είδε κάτω από τα Χερουβείμ κάτι σαν ανθρώπινο χέρι να τα υποβαστάζει και να τα μεταφέρει.